ହେ ରାଜା, ଯେତେବେଳେ କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ମଥୁରାକୁ ଯାଉଥିଲେ, ଗାଁ ଗାଁର ଲୋକମାନେ ଏଠା ଓ ସେଠା ଭେଟି ଆସି, ବସୁଦେବଙ୍କର ଏହି ଦୁଇ ପୁଅକୁ ଦେଖି ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ ଓ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବାରୁ ଚକ୍ଷୁ ହଟାଇପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ସମୟରେ, ନନ୍ଦ ଓ ଉନ୍ମୁଖ ଗୋପମାନେ ନେତୃତ୍ୱ ଦେଇଥିବା ବ୍ରଜବାସୀମାନେ ମଥୁରା ସହରର ବାଗିଚାରେ ପହଞ୍ଚି, ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ଭଗବାନ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ନାଥ ଅକୃରଙ୍କ ସହିତ ଭେଟିଲେ, ତାଙ୍କର ବଡ଼ ହସି ଓ ନିଜ ହାତରେ ଅକୃରଙ୍କର ହାତ ଧରି, ସାଦର ଅଭିବାଦନ କଲେ। ତା’ପରେ କହିଲେ, “ତୁମେ ତୁମ ରଥ ଉପରେ ଆଗରୁ ସହରକୁ ଓ ତୁମ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କର। ଆମେ ଏଠାରେ ରହିବା ଓ ପରେ ସହର ଦେଖିବାକୁ ଯିବା।” ଅକୃର କହିଲେ, “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣମାନେ ବିନା ମୁଁ କେବେ ମଥୁରାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବି ନାହିଁ। ମୋତେ ଛାଡ଼ି ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ, କାରଣ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କର ଭକ୍ତ ଓ ଆପଣ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଭଲପାଆନ୍ତି।” ଅକୃର ଆଗରୁ ଆହ୍ୱାନ କଲେ, “ଆସନ୍ତୁ ଆପଣ, ବଡ଼ଭାଇ, ଗୋପମାନେ ଓ ଆପଣଙ୍କର ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ଆମ ଘରକୁ ଯାଆନ୍ତୁ ଓ ଏହାକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତୁ। ଆପଣଙ୍କର ପଦଧୂଳି ଦ୍ୱାରା ଆମ ଘର ପବିତ୍ର ହେଉ। ଏହି ପବିତ୍ରତା ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବଜ, ହୋମାଗ୍ନି ଓ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ବଲି ରାଜା ଆପଣଙ୍କର ପାଦ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ କରି, ଅପୂର୍ବ ମହିମା ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଆପଣଙ୍କ ପାଦପ୍ରକ୍ଷାଳନର ଜଳ ତିନି ଲୋକକୁ ପବିତ୍ର କଲା, ଶିବ ତାହାକୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରିଲେ, ସଗରପୁତ୍ରମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବାକୁ ସମର୍ଥ ହେଲେ। ହେ ଦେବାଦିଦେବ, ବିଶ୍ୱନାଥ, ଯାହାଙ୍କ ଶ୍ରବଣ ଓ କୀର୍ତନ ପବିତ୍ର, ଯାଦବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନାରାୟଣ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ।” ତା’ପରେ ଭଗବାନ କହିଲେ, “ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମ ଘରକୁ ଆସିବି, ମୋ ସଜ୍ଜନ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ। ଦୁଷ୍ଟ ଯାଦୁ ରାଜାଙ୍କୁ ବଧ କରି, ମୋ ବନ୍ଧୁମାନେ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଆଣିଦେବି।” ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ, ଏହିପରି ଭାବେ ଭଗବାନଙ୍କ ଉତ୍ତର ଶୁଣି, ଅକୃର ମନରେ ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସହରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି କଂସଙ୍କୁ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ବିବରଣୀ ଦେଲେ ଓ ତା’ପରେ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଏହାପରେ ବିକାଳ ବେଳେ, କୃଷ୍ଣ ବଳରାମ ଓ ଗୋପମାନେ ସହର ଦେଖିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ୍ତି ସହିତ ମଥୁରାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରେ ଉଚ୍ଚ କ୍ରିଷ୍ଟାଲ ଦ୍ୱାର, ସୁନା ତୋରଣ ଦ୍ୱାର, ତାମ୍ର ଚାଦରି ଦେଉଥିବା ପ୍ରାଚୀର, ଗଭୀର ଖାଳ ଓ ଅନେକ ଉଦ୍ୟାନ ଏହି ସହରକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲା। ସୁନା ଶିଖର ଓ ବେରଣ୍ଡା ସହିତ ମହଳ, ଶ୍ରେଣୀବଦ୍ଧ ସଭାମଣ୍ଡପ, ରତ୍ନ ଓ ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଝାଳରି ଦ୍ୱାରା ଅଲଙ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା। ଜାଲିଦାର ଜନେଲା, ଦ୍ୱାର ଓ ତଳଘରରେ ପରିବାସି ପଖାଳ ଓ ମୟୂରର ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଉଥିଲା। ରାସ୍ତା, ବଜାର, ଚଉକ ଓ ମୁହାଣ୍ଡିରେ ଜଳ ଛିଟାଯାଇଥିଲା ଓ ମାଳା, ଚନ୍ଦନ ଓ ଚାଉଳ ଛଡ଼ାଯାଇଥିଲା। ଘର ଓ ଦ୍ୱାରମାନେ ଦହି-ଚନ୍ଦନ ଲେପିଥିବା ପୂର୍ଣ୍ଣ କଳଶ, ମାଳା, ପତ୍ର ଓ ଦୀପର ଶୃଙ୍ଖଳା, କଦଳୀ ଗଛ ଓ ବାନ୍ଧା ପତାକା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା। ବସୁଦେବଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ ତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ରାଜପଥ ଦେଉଁଥିବାବେଳେ, ସହରର ମହିଳାମାନେ ଏହି ଦୁଇଁଜଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଉତ୍ସାହରେ ଘର ଛାଡ଼ି ଦେଉଥିଲେ, କିଏ ମହଳ ଚଢ଼ିଯାଉଥିଲେ, କିଏ ଆନନ୍ଦରେ ଅତିରିକ୍ତ ହେଉଥିଲେ। ଅନେକ ମହିଳା ତାହାର ଆତୁରତାରେ ଠିକ୍ ଭାବେ ପୋଷାକ ଓ ଗହଣା ପିନ୍ଧିପାରିଲେ ନାହିଁ, କିଏ ଅଧା ରହିଗଲେ, କିଏ ଏକ କଣ୍ଠା ଏବଂ ଏକ ପାଉଜି ପିନ୍ଧିଲେ, କିଏ ଏକ ଆଖିରେ କାଜଳ ଦେଲେ। ଅନେକ ମହିଳା ଖାଇବା ଛାଡ଼ିଦେଲେ, କିଏ ଉତ୍ସବ ଛାଡ଼ି ଅସ୍ନାନ ଅବସ୍ଥାରେ ଚାଲିଆସିଲେ, କିଏ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ଶୁଅଁ ଠାରୁ ଉଠି, ଶିଶୁମାନେ ଅନ୍ନପାନ କରୁଥିବାବେଳେ ଛାଡ଼ି ଦେଉଥିଲେ, ମାଆମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି କଲେ। କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର କମଳ ନୟନ, ଚଞ୍ଚଳ ଦୃଷ୍ଟି ଓ ମୃଦୁ ହାସ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ମନ ଚୋରିନେଲେ, ଏକ ମତ୍ତ ଗଜର ଭଳି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଓ ହୃଦୟରେ ଉଲ୍ଲାସ ଦେଲେ। ମହିଳାମାନେ, ପୁନିପୁନି ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ନିଜ ମନ ଏହି ଆନନ୍ଦ ମୂର୍ତ୍ତି ପ୍ରତି ଆକୃଷ୍ଟ ହେଲା, ହାସ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖି ଗର୍ବ ଉଦ୍ବୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ତ୍ୱଚାରେ ରୋମାଞ୍ଚ ହେଲା ଓ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଭୁଲିଗଲେ। ସେମାନଙ୍କର ମୁହଁ ଆନନ୍ଦରେ ଆଭାମୟ ହେଲା, ମହଳ ଚଢ଼ି, ଦୁଇଁଜଣ ଭାଇଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପର ଅଭିନନ୍ଦନ ବର୍ଷା କଲେ। ସହରର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଦହି, ଅଖଣ୍ଡ ଚାଉଳ, ଜଳପାତ୍ର, ମାଳା, ଗନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ। ସହରବାସୀମାନେ କହୁଥିଲେ: “ହେଁ, କେଉଁଠି ଏମିତି ତପସ୍ୟା କଲେ ଏହି ଗୋପୀମାନେ, ଯେଉଁଠି ସେମାନେ ଏହି ଦୁଇଁ ମହାପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦୃଷ୍ଟି କରିପାରିଲେ, ମାନବ ଜଗତର ମହା ଉତ୍ସବ?” ଏହିପରି ଚାଲିଥିବାବେଳେ, କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଭାଇ ଗଦାଙ୍କ ଜ୍ଞାତି, ଏକ ଧୋବିକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ଭଲ ମଣିଷ, ଆମେ ଦୁଇଁଜଣ ପାଇଁ ଶୁଭ୍ର ଓ ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ଦିଅ। ଏହା ଦେଇଲେ ତୁମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ ହେବ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।” ଭଗବାନଙ୍କର ଏହି ଅନୁରୋଧରେ ରାଜାଙ୍କ ଚାକର, ଅହଂକାର ଓ କ୍ରୋଧରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ଏହି ବସ୍ତ୍ର ଅରଣ୍ୟ ଓ ପାହାଡ଼ର ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ନୁହେଁ; ତୁମେ ଏମିତି ଅହଂକାରରେ କିପାଇଁ ରାଜାଙ୍କ ଜିନିଷ ଚାହୁଁଛ?” “ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଯାଅ, ଏମିତି ଚିଜ ଚାହିଲେ ଜୀବନ ରହିବ ନାହିଁ। ରାଜ ଘରାଣା ଗର୍ବିତ, ବନ୍ଧିବେ, ମାରିବେ, ଓ ଲୁଟିନେବେ।” ଏହିପରି ଅଭିମାନ ଦେଖି, ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ନିଜ ହାତରେ ଧୋବିର ମୁଣ୍ଡ ଶିରୁ ଦେଲେ। ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ସହାୟୀମାନେ ବସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଚାରିଦିଗକୁ ପଳାଇଗଲେ। ଅଚ୍ୟୁତ ସେହି ବସ୍ତ୍ର ନେଲେ। କୃଷ୍ଣ ବଳରାମ ନିଜମାନେ ପସନ୍ଦ କରୁଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଲେ, ଅନ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ଗୋପମାନେ ଦେଲେ ଓ କିଛି ମାଟିରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ତା’ପରେ ଏକ ଦର୍ଜି ଆସି, ଉତ୍ସାହରେ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗ ଓ ଆକୃତିର ବସ୍ତ୍ର ତିଆରି କରି ଦେଲେ।