ଅକୃର ମନେ ଭାବିଲେ—ମୋର ସ୍ନେହର ସ୍ରେଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ, ମୋର ଆତ୍ମୀୟ, ମୋର ଏକମାତ୍ର ଦେବତା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ବିସ୍ତୃତ ବାହୁରେ ମୋତେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରିବେ। ସେ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମୋତେ ପବିତ୍ର କରିବେ, ଏବଂ କର୍ମଜନିତ ବନ୍ଧନ ଦୂର ହେବ। ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ହାତ ଜୋଡି ନମସ୍କାର କରି ତାଙ୍କର ଦେହ ସ୍ପର୍ଶ କରିବି, ସେତେବେଳେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମୋ ସହ କଥା ହେବେ। ଯଦିଓ ଆମେ ମାନବ ରୂପେ ଜନ୍ମ ନେଇଛୁ, ତଥାପି ଯଦି ତାଙ୍କର ସମ୍ମାନ ମିଳିନାହିଁ, ଏପରି ଜନ୍ମ ନିନ୍ଦନୀୟ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖରେ କେହି ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ, କେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ, କିମ୍ବା କେହି ତ୍ୟାଜ୍ୟ, ଦ୍ୱେଷ୍ୟ କିମ୍ବା ଅବହେଳିତ ନାହାନ୍ତି। ତଥାପି, କଳ୍ପତରୁ ଯେପରି ନିଜ ନିକଟକୁ ଆସିଥିବାଙ୍କୁ ଫଳ ଦେଇଥାଏ, ଏମିତି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କୁ କୃପା କରନ୍ତି। ଏହିପରି ଭାବନାରେ ଲୀନ ଅବସ୍ଥାରେ, ଯଦୁବଂଶର ପ୍ରଧାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ହସି ହସି ନମସ୍କାର କରୁଥିବା ଅକୃରଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଘରକୁ ନେଲେ। ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ସମ୍ମାନ ଏବଂ ଆତିଥ୍ୟ ଆୟୋଜିତ ଥିଲା। ଏବଂ କଂସ ତାଙ୍କ ଆତ୍ମୀୟମାନେ ଉପରେ କେଉଁଠି କଷ୍ଟ ଦେଉଛି, ତାହା ଜିଜ୍ଞାସା କଲେ। ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ—ଏପରି ଭାବନା କରୁଥିବା ଅକୃର ରଥରେ ଚଢ଼ି ଯିବା ସମୟରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପଶ୍ଚିମ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚିବା ପରି, ଗୋକୁଳକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେ ଗୋପଗ୍ରାମରେ ଦେଖିଲେ ଯେ, ଯାହାର ପାଦଧୂଳି ସମସ୍ତ ଲୋକପାଳମାନେ ମୁଣ୍ଡରେ ଧରନ୍ତି, ସେଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ପଦଚିହ୍ନ ମାଟିରେ ରହିଛି—ପଦ୍ମ, ଯବ, ଅଙ୍କୁଶ ଇତ୍ୟାଦି ଚିହ୍ନ ସହିତ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଅକୃର ଆନନ୍ଦ ଏବଂ ଭକ୍ତିର ଉତ୍କଣ୍ଠାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁରୁ ଅଶ୍ରୁ ଝରିଲା, ଦେହରେ ରୋମାଞ୍ଚ ହେଲା। ସେ ରଥରୁ ଅବତରି, ମାଟିରେ ମିଶିଥିବା ପଦଧୂଳି ଦେଖି, "ଆହା! ଏହି ହେଉଛି ପ୍ରଭୁଙ୍କର ପଦଧୂଳି!" ବୋଲି ଅଭିବ୍ୟକ୍ତି କଲେ। ଦେହୀମାନେ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ କଳ୍ୟାଣ ହେଉଛି ଅହଂକାର, ଭୟ ଓ ଶୋକକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା; ଏହି କଥା ପ୍ରଥମେ ଦେଖିବା, ଶୁଣିବା ଓ ହରିଙ୍କ ଚିହ୍ନ ସହ ସଂସ୍ପର୍ଶ ଦ୍ୱାରା ସାଧ୍ୟ। ଅକୃର ଦେଖିଲେ—ବ୍ରଜରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ଗାଈ ଦୁହିବା ପରେ ଫେରୁଛନ୍ତି; ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପିତାମ୍ବର, ବଳରାମଙ୍କ ନୀଳବସ୍ତ୍ର, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଶରତ୍କାଳୀନ ପଦ୍ମ ପରି। ସେମାନେ ଯୁବକ—ଏକଜଣ କଳା, ଅନ୍ୟଜଣ ଧଳା; ରୂପରେ ଅପୂର୍ବ, ବିସ୍ତୃତ ବାହୁ, ଶୋଭାମୟ ମୁହଁ, ଦେହରେ ତେଜସ୍ୱୀ, ଯୁବ ଗଜର ଗମନ ଓ ଶକ୍ତି। ଏହି ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କ ପାଦରେ ଧ୍ୱଜ, ବଜ୍ର, ଅଙ୍କୁଶ ଓ ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନ ଅଙ୍କିତ; ସେମାନେ ତାଙ୍କର କରୁଣାମୟ ହସ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ବ୍ରଜକୁ ଶୋଭାମୟ କରୁଛନ୍ତି। ଖେଳରେ ମନୋହର, ମୁକୁତ ଓ ବନମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦେହରେ ଦିବ୍ୟ ଗନ୍ଧ ଲଗାଇଥିବା, ସ୍ନାନ କରି ଶୁଧ୍ଧ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା। ଏହି ଦୁଇଁଜଣ ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷ, ସୃଷ୍ଟିର କାରଣ ଓ ସ୍ୱାମୀ, ପୃଥିବୀର ଉଦ୍ଧାର ପାଇଁ ବଳରାମ ଓ କେଶବ ରୂପେ ନିଜ ଅଂଶରେ ଅବତରଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ତେଜରେ ସମସ୍ତ ଦିଗର ଅନ୍ଧକାର ଦୂର ହେଉଥିଲା—ଏକ ମାରକତ ପର୍ବତ ଓ ଏକ ରୂପା ତତ୍ତ୍ୱ ସ୍୵ର୍ଣ୍ଣ ଭୂଷିତ ପର୍ବତ ପରି। ଅକୃର ସ୍ନେହରେ ଅତିଭାବିତ ହୋଇ, ତୁରନ୍ତ ରଥରୁ ଉତରି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦର୍ଶନର ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁରୁ ଅଶ୍ରୁ ଝରିଲା, ଦେହରେ ରୋମାଞ୍ଚ ହେଲା, ଏତେ ଉତ୍ସାହରେ ଥିଲେ ଯେ, ନିଜ ନାମ କୁହିପାରିଲେ ନାହିଁ। ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଆଣି, ହସି ହସି ଚକ୍ରଚିହ୍ନିତ ହସ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, କାରଣ ସେ ନମସ୍କାର କରୁଥିବା ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଅତି ପ୍ରିୟ। ସଂକର୍ଷଣ, ମହାମନା, ନମସ୍କାର କରୁଥିବା ଅକୃରଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି ଭାଇ ସହ ଘରକୁ ନେଲେ। ସେଠାରେ ତାଙ୍କର ଖବର ନେଇ, ମାନ୍ୟସ୍ଥାନ ଦେଇ, ପଦଧୋଇ, ମଧୁପାନ ଦେଇ ଆତିଥ୍ୟ କଲେ। ଅତିଥିକୁ ଗୋ ଦାନ କରି, ଶ୍ରମ ଦୂର କରିବାକୁ ଅଙ୍ଗ ମସାଜ କଲେ, ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ପ୍ରଚୁର ଭୋଜନ ଭକ୍ତିସହିତ ପ୍ରଦାନ କଲେ। ଅକୃର ଭୋଜନ କରିବା ପରେ, ଧର୍ମଜ୍ଞ ବଳରାମ ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଯଜ୍ଞରେ ବ୍ୟବହୃତ ଗନ୍ଧ ଓ ମାଳା ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ନନ୍ଦ ଯଥାଯଥ ଆଦର କରି ପଚାରିଲେ—"ଏଠି କିପରି ଅବସ୍ଥା ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ କଂସ ଅଜୁନ୍ତା ଅଛନ୍ତି, ଆମେ ତ କ୍ରୁର ମାଳିକ ତଳେ ଥିବା ଗୋପମାନେ ପରି ନୁହେଁ କି?" "ସେ ଦୁଷ୍ଟ, ଯିଏ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀଙ୍କ ପୁଅମାନେ ମାରିଦେଲେ, ମାଆମାନେ କାନ୍ଦିବା ସତ୍ତ୍ୱେ—ଏପରି ଲୋକ ଓ ତାଙ୍କ ଜନମାନେ କିପରି କୁଶଳ ହୋଇପାରିବେ?" ନନ୍ଦଙ୍କ ସତ୍ୟ ଓ ଭାବପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ମାନରେ ଅକୃର ଯାତ୍ରାର କ୍ଲାନ୍ତି ଦୂର ହେଲା। ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ଏପରି ଭାବରେ ଶ୍ରୀବଳରାମ ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆଦର ଓ ମାନ୍ୟତା ଭିତରେ ଶୟନାସନରେ ବସିଥିବା ଅକୃର ରାସ୍ତାରେ ଆଶା କରୁଥିବା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଲା। ଯେଉଁଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପ୍ରସନ୍ନ, ସେଠାରେ କିଛି ଅପ୍ରାପ୍ୟ ନୁହେଁ; ତଥାପି ଭକ୍ତମାନେ କିଛି ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ। ସାଞ୍ଜ ପରେ ଭୋଜନ ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ଦେବକୀନନ୍ଦନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ସ୍ନେହିତମାନେ ମଧ୍ୟରେ କଂସଙ୍କ ଚରିତ୍ର ଓ ଆଶୟ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଲେ। ପ୍ରଭୁ କହିଲେ—"ପ୍ରିୟ ଅକୃର, ଆସ; ତୁମେ ଭଲ ଅଛ କି? ତୁମ ଆତ୍ମୀୟ-ସ୍ୱଜନମାନେ କୁଶଳରେ ଅଛନ୍ତି କି?" "ଆମ ପରିବାର ଦୁଃଖରେ ଅଛି, କଂସ ଆମ ମାମା ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଆମ ଉପରେ ଶାସନ କରୁଛନ୍ତି—ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଆମ ଭଲ ଅଛି କି, କିପରି ପଚାରିବି?" "ଆମ ପାଇଁ ମୋର ପିତାମାତା ଏତେ ଦୁଃଖ ଭୋଗିଲେ—ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ମାରାଗଲେ, ସେମାନେ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଇଲେ।" "ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଆଜି ମୁଁ ନିଜ ଲୋକମାନେକୁ ଦେଖୁଛି। ପ୍ରିୟ, ତୁମ ଆଗମନର କାରଣ କୁହ।" ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନରେ ଅକୃର ସମସ୍ତ କଥା କହିଲେ—ଯଦୁମାନେ ଓ କଂସଙ୍କ ଶତ୍ରୁତା, କଂସଙ୍କ ବସୁଦେବଙ୍କୁ ହତ୍ୟା ଚେଷ୍ଟା, ନାରଦଙ୍କ କଥା ଓ ନିଜ ସନ୍ଦେଶ। ଅକୃରଙ୍କ ଉପସ୍ଥାପନା ଶୁଣି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ହସି, ନନ୍ଦଙ୍କୁ ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ବିଷୟରେ ଜଣାଇଲେ। ନନ୍ଦ ଗୋପମାନେକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ—"ସମସ୍ତ ଦୁଧ ଓ ଦୁଧଜାତ ପଦାର୍ଥ ଏକଠା କର; ଉପହାର ସଜା; ଗାଡ଼ି ଯୋତ।