ଏହି କଥାରେ ଏକ ଅତି ଦିବ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ଖୋଲାଯାଉଛି। ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ସାତ୍ୱତ କୁଳରେ ଅବତରଣ କରିଛନ୍ତି, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର ଅଲୌକିକ କୃତ୍ୟଗୁଡିକୁ ଗାୟନ କରି ନିଜ ଲୋକମାନେ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି। ଭଗବାନଙ୍କର ଏହି ପ୍ରଭାବ ଭାରତ ଭୂମିରେ ଭ୍ରଜ ଦେଶରେ ବ୍ୟାପି ଯାଇଛି। ଆଜି ସକାଳେ ଆକୃରା ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିବେ, ଯେଉଁ ଦେବତା, ତିନି ଲୋକର ଆନନ୍ଦ, ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କର ଲକ୍ଷ୍ୟ, ଚକ୍ଷୁମାନେ ପାଇଁ ଉତ୍ସବ ତଥା ଶ୍ରୀ ଦେବୀଙ୍କର ଅଭିଷ୍ଟ ନିବାସ। ଏହି ଦିନ ଆକୃରା ଭଗବାନଙ୍କ ସହ ରଥରୁ ଅବତରିବେ, ଯେଉଁ ଚରଣଗୁଡିକୁ ଯୋଗୀମାନେ ନିଜ ମନରେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ସେ ଚରଣଗୁଡିକୁ ନମସ୍କାର କରିବେ; ତାଙ୍କ ସହ ଗୋପମାନେ ଓ ବନବାସୀମାନେ ମଧ୍ୟ ନମସ୍କାର କରିବେ। ଶୟଦ୍ ଭଗବାନ ନିଜ କମଳ ହସ୍ତ ଆକୃରାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖିବେ, ଯେଉଁ କମଳ ହସ୍ତ ଭୟରେ ଅତିକ୍ରାନ୍ତ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ନିର୍ଭୟତା ଦାନ କରିଥାଏ। ଏହି ଶ୍ରୀ ହସ୍ତର ସ୍ପର୍ଶ ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଓ ବାଲି ତିନି ଲୋକର ଅଧିପତ୍ୟ ପାଇଥିଲେ; କିମ୍ବା ଭଗବାନ ଖେଳ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରଜର ମହିଳାମାନଙ୍କର କ୍ଲାନ୍ତି ନିବାରଣ କରିଥିଲେ। ଅଚ୍ୟୁତ ଯେଉଁ ସବୁ କିଛି ଦେଖନ୍ତି, ସେ କେବେ ଆକୃରାଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁ ଭାବେ ଦେଖିବେ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ଆକୃରା କଂସଙ୍କ ଦୂତ; କାରଣ ଭଗବାନ ଅନ୍ତର୍ବାହିର ମନର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଶୁଦ୍ଧ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖନ୍ତି। ଶୟଦ୍ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଆକୃରାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ଚରଣଗୁଡିକୁ ଧରିଥିବା ଦେଖି ମୃଦୁ ହସ୍ୟ ଓ କୃପାପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାପ ନଷ୍ଟ କରିଦେବେ, ଆକୃରା ଦୃଢ଼ ଏବଂ ନିର୍ଭୟ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିବେ। ତାପରେ, ଭଗବାନ ତାଙ୍କର ବିଶାଳ ଭୁଜା ଦ୍ୱାରା ଆକୃରାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରିବେ, ତାଙ୍କର କର୍ମର ବନ୍ଧନ ନିବାରଣ କରିବେ। ଏହି ଭେଟ ଦ୍ୱାରା ଆକୃରା ଭଗବାନଙ୍କର ଅଙ୍ଗସ୍ପର୍ଶ ପାଇବେ, ତାପରେ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଆକୃରାଙ୍କୁ କଥା କହିବେ; ଯଦି ମନୁଷ୍ୟ ଜନ୍ମ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଭଗବାନଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦ ନାପାଇଲେ, ସେ ଜନ୍ମ ନିଷ୍ଫଳ। ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କର କୌଣସି ଅତି ପ୍ରିୟ, ମିତ୍ର, ଅପ୍ରିୟ, ଦ୍ୱେଷ, ଅବହେଳିତ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଚେହେରା ଗଛ ଭଳି ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ଆସନ୍ତି, ସେମାନେ ତାଙ୍କର କୃପା ପାଆନ୍ତି। ଏହିପରେ, ବଡ଼ ଯଦୁ କୃଷ୍ଣ ହସି ଆକୃରାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଘରକୁ ନେଇଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତ ସମ୍ମାନ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲା, ଏବଂ କଂସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଜ ଆତ୍ମୀୟମାନେ ଉପରେ ହୋଇଥିବା ଦୁଃଖ ଆକୃରାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଲେ। ଶୁକଦେବ ମୁନି କହିଲେ: ଏଭଳି କୃଷ୍ଣ ଉପରେ ଚିନ୍ତା କରି ଆକୃରା ରଥରେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପଶ୍ଚିମ ପାହାଡ଼କୁ ପହଞ୍ଚିବା ଭଳି, ଗୋକୁଳକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାରେ ଗୋପଗ୍ରାମରେ ଭଗବାନଙ୍କର ଚରଣ ଚିହ୍ନ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁ ଚରଣର ଧୂଳି ସମସ୍ତ ଲୋକର ରାଜାମାନେ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପିନ୍ଧନ୍ତି; ଏହି ଚିହ୍ନଗୁଡିକ ହେଉଛି ପଦ୍ମ, ଜୌ, ଅଙ୍କୁଶ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆକୃରା ଆନନ୍ଦ ଓ ଭକ୍ତିରେ ଭରିଗଲେ, ଚକ୍ଷୁ ଜଳରେ ଭିଜିଗଲା, ଦେହ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହେଲା; ରଥରୁ ଉତ୍ତିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଚରଣ ଧୂଳି ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିବା ଲାଗିଲେ, 'ଆହ! ଏହି ଭଗବାନଙ୍କ ଚରଣ ଧୂଳି!' ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ। ମାନବ ଜୀବ ପାଇଁ ସର୍ବାଧିକ ଉପକାର ହେଉଛି ମାନ, ଭୟ, ଦୁଃଖ ଛାଡ଼ିବା; ଏହି ଉପକାର ପ୍ରଥମେ ହୋଇଥାଏ ହରିଙ୍କ ଚିହ୍ନ ଦେଖିବା, ଶୁଣିବା ଓ ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ଦ୍ୱାରା। ଆକୃରା ଦେଖିଲେ କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ଗୋଦୁହି କରି ଫେରୁଛନ୍ତି, କୃଷ୍ଣ ପିତାମ୍ବର ଓ ବଳରାମ ନୀଳବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଶରତ ପଦ୍ମ ଭଳି। ସେମାନେ ଯୁବା, ଜଣେ ଶ୍ୟାମ, ଜଣେ ଶୁଭ୍ର, ରୂପର ନିବାସ, ବିଶାଳ ଭୁଜା, ରୂପବାନ୍, ଶକ୍ତି ଓ ଚାଳ ଯୁବ ହାତୀ ଭଳି। ଏହି ମହାପୁରୁଷମାନେ ବ୍ରଜକୁ ଅଙ୍କୁଶ, ପଦ୍ମ, ଝଣ୍ଡା ଓ ବଜ୍ର ଚିହ୍ନରେ ଚରଣ ଚିହ୍ନ ଦେଇ ଅଳଙ୍କୃତ କରିଛନ୍ତି; ତାଙ୍କର ଚେହେରା ହସ୍ୟ ଓ କୃପାରେ ଭରିଥିଲା। ଖେଳରେ ଚାରିତ୍ରିକ ଓ ମନୋହର, ମାଳା ଓ ବନମାଳା ପିନ୍ଧି, ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର ଓ ପବିତ୍ର ଗନ୍ଧ ଲଗାଇଥିଲେ। ଏହି ଦୁଇ ବିଶ୍ୱର ଆଦି ପୁରୁଷ, ଦୁନିଆର କାରଣ ଓ ନାୟକ, ପୃଥିବୀ ପାଇଁ ବଳରାମ ଓ କେଶବ ଭାବେ ଅବତରଣ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ତେଜସ୍ୱୀ ରୂପ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗର ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରି ଏକ ଏମେରାଲ୍ଡ ପାହାଡ଼ ଓ ଏକ ରୂପା ପାହାଡ଼ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଛି। ଆକୃରା ଭକ୍ତିରେ ଭରି ରଥରୁ ଉତ୍ତିର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରଣ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ଭଗବାନଙ୍କ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଜଳରେ ଭିଜିଗଲା, ଦେହ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହେଲା; ଏତେ ଉତ୍ସାହରେ ଥିଲେ ନିଜ ନାମ ମଧ୍ୟ କହିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଆକୃରାଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ନେଇ ଚକ୍ର ଚିହ୍ନ ହସ୍ତରେ ଥିବା ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠି ଦେଇ ଆଲିଙ୍ଗନ କରିଲେ, କାରଣ ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ। ସଙ୍କର୍ଷଣ ମହାମନା ଆକୃରାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ତାଙ୍କ ହସ୍ତ ଧରି ଭାଇ ସହ ଘରକୁ ନେଇଗଲେ। ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଅସନ ଦେଲେ, ପାଦ ଧୋଇଲେ, ମଧୁ ମିଶ୍ରଣ ଦେଇ ଅତିଥି ସ୍ବାଗତ କରିଲେ। ଏକ ଗାଁ ଦେଇ ଆକୃରାଙ୍କୁ ଦେଲେ, ଥକା ଦେହକୁ ମସାଜ କରିଲେ, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ପ୍ରଚୁର ଖାଦ୍ୟ ଭକ୍ତି ସହ ଦେଲେ। ଭୋଜନ ପରେ, ଧର୍ମଜ୍ଞ ବଳରାମ ଆକୃରାଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞର ଗନ୍ଧ ଓ ମାଳା ଦେଇ ଆବର ନମ୍ରତା ସହ ସମ୍ମାନ କରିଲେ। ନନ୍ଦ ଯଥାଯଥି ସମ୍ମାନ କରି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: 'ଏଠାରେ କିପରି ତୁମେ ଅଛ, କଂସ ଜୀବିତ ଥିବା ଦେଖି, ଆମେ ଅନ୍ୟାୟ ମାଳିକ ତଳେ ଥିବା ଗୋପମାନେ ଭଳି ନୁହଁ କି?' 'ସେ ଦୁଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ଭାଉଭଉଣୀଙ୍କୁ ମାରିଦେଲା, ମାତାମାନେ ବିଲାପ କରୁଥିବା ବେଳେ; ତୁମେ ଓ ତୁମ ଜନମାନେ କିପରି ଭଲ ଅଛ, ଆମେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କରୁଛୁ।' ଏଭଳି ନନ୍ଦଙ୍କର ଶୁଭ ଶବ୍ଦରେ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଲେ, ଆକୃରା ଏହି ଯାତ୍ରାର କ୍ଲାନ୍ତି ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ଆକୃରା ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଆସନରେ ବସି ଏବଂ ସମ୍ମାନ ପାଇ ରାସ୍ତାରେ ଚିନ୍ତା କରିଥିବା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିଲେ। ଭଗବାନ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣ ଖୁସି ହେଲେ, କିଛି ଅପ୍ରାପ୍ତ ନାହିଁ; ତଥାପି ଭକ୍ତମାନେ କିଛି ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ।