ମହାପୁରୁଷ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜୀବନର ଅନେକ ଅଦ୍ଭୁତ କାହାଣୀ ଏହିପରି ଏକ ଶ୍ରେଣୀରେ ଆସିଛି। ତାଙ୍କର ବୀରତା, କୌଶଳ ଓ ଦୟାର ଅନେକ ଦୃଶ୍ୟ ଏଠାରେ ଉଳ୍ଲେଖ ହେଉଛି। ମହାବଳୀ କୃଷ୍ଣ ନିଜ ପ୍ରଭାବ ଓ ପ୍ରତାପରେ ଅନେକ ଶୂରବୀରାଙ୍କ ସହ ବିବାହ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ ତାଙ୍କର ବୀରତା ଓ ଗୁଣରେ ନବୀନାଙ୍କ ହୃଦୟ ଜିତିଥିଲେ। ଦ୍ୱାରକାରେ ରାଜା ନୃଗଙ୍କୁ ଶାପରୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଦୟାରେ ଘଟିଥିଲା। ସେଠାରେ କୃଷ୍ଣ ଶ୍ୟାମନ୍ତକ ମଣି ଓ ତାହା ସହ ଏକ ମହିଳାଙ୍କୁ ଲାଭ କରିଥିଲେ। ଏହିଠାରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ମୃତ ପୁଆକୁ ତାଙ୍କର ନିଜ ଧାମରୁ ଫେରାଇ ଦେଇଥିଲେ। ପୌଣ୍ଡ୍ରକ ନାମକ ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କରି, କାଶୀ ନଗରକୁ ଦାହ କରିଦେଇଥିଲେ, ଦନ୍ତବକ୍ର ଓ ଶିଶୁପାଳଙ୍କୁ ବି ନାଶ କରିଥିଲେ—ଏବଂ ଏହି ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ମହାବଳୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହେଇଥିଲା। ଏହି ସମସ୍ତ ଦୌର୍ଲଭ କାର୍ଯ୍ୟ ପୃଥିବୀରେ କବିମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ଏବଂ ଏହି ସମୟରେ ମୁଁ ଏହି ସମସ୍ତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିପାଇଁ ଧନ୍ୟ ହେବି। ଏବେ, ମୁଁ ଦେଖିପାରିବି କିପରି ଏହି ସମସ୍ତ ସେନାର ନାଶ, ଯେଉଁଠି କାଳର ଅବତାର ତାଙ୍କର ଚାରିଓଦିଗରେ ବିନାଶ ଆଣିବେ, ଏବଂ ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କର ରଥୀ ହେବେ। ଆମେ ସେହି ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା, ଯିଏ ଶୁଦ୍ଧ ଜ୍ଞାନରେ ନିର୍ମଳ, ନିଜ ସ୍ୱରୂପରେ ଅବିଚଳିତ, ଯାହାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ସଫଳ, ଯିଏ ନିଜ ତେଜରେ ମାୟାରୁ ଦୂର, ଏବଂ ଗୁଣମାଳାର ଉତ୍ସ। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ, ସେହି ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ନିଜ ମାୟାରେ ବିଭିନ୍ନତା ତିଆରି କରିଛନ୍ତି, ଲୀଳାବଶତଃ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ଯଦୁ, ବୃଷ୍ଣି ଓ ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ। ଏପରି ଭାବେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅନୁମତି ପାଇ, ସେହି ମହାଭାଗବତ ଋଷି ଆନନ୍ଦିତ ହୃଦୟରେ ବିଦାୟ ନେଲେ। ଏଠାରେ ଗୋବିନ୍ଦ, ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ କେଶୀ ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିଲେ, ସେ ଆନନ୍ଦିତ ଗୋପ-ଗୋପାଳମାନଙ୍କ ସହ ଗୋଛାଗୁଡ଼ିକୁ ଚରାଇ ଭୃଜମଣ୍ଡଳକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିଲେ। ଏକ ଦିନ, ଗୋପମାନେ ପାହାଡ଼ର ଢାଳାରେ ଗୋଛା ଚରାଉଥିଲେ, ସେମାନେ ଚୋର-ପାଳକ-ମେଷ ଭାବେ ଖେଳ ଖେଳୁଥିଲେ। କେହି ଚୋର ହେଇ, କେହି ପାଳକ, କେହି ମେଷ ଭାବେ, ସମସ୍ତେ ଭୟ ଓ ଚିନ୍ତା ଛାଡ଼ି ମଜାରେ ଖେଳୁଥିଲେ। ସେଠି, ମାୟାସୁରଙ୍କ ପୁଅ ବ୍ୟୋମା, ଯିଏ ମାୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଗୋପ ରୂପ ଧାରଣ କରି ମେଷମାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିଲେ। ଚୋର ଭାବେ ଖେଳୁଥିବା ଅନେକଙ୍କୁ ସେ ନେଇ, ଏକ ପାହାଡ଼ ଗୁହାରେ ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ, ଏବଂ ଚାରି ପାଞ୍ଚ ଝିଅକୁ ଛାଡ଼ି ପଥର ଦ୍ୱାରା ଗୁହା ଅଟକାଇ ଦେଲେ। କୃଷ୍ଣ, ଯିଏ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷଙ୍କ ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା, ଏହି କଳାପ ଧରିବାକୁ ବୁଝିଲେ ଏବଂ ବ୍ୟୋମା ଗୋପମାନେ ନେଇଯିବା ବେଳେ ସିଂହ ଯେପରି ନିର୍ମଳ ତାଳକୁ ଧରେ, ସେପରି ଦାନବକୁ ଧରିଲେ। ବ୍ୟୋମା ତାଙ୍କର ଦାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରି ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ପରି ଦେଖାଗଲେ, ତଥାପି ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିଲେ ନାହିଁ। ଅଚ୍ୟୁତ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ଦଳି ପୃଥିବୀରେ ପକାଇଦେଲେ, ଏବଂ ଦେବମାନେ ଆକାଶରୁ ଦେଖି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଲେ। ତାପରେ, କୃଷ୍ଣ ଗୁହା ଦ୍ୱାର ଭାଙ୍ଗି ଗୋପମାନେ ଉପରେ ମୁଶ୍କିଲରେ ଉଦ୍ଧାର କରି, ଦେବମାନେ ଓ ଗୋପମାନେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ସେ ନିଜ ବୃଜକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଲେ। ଏହିପରି ଭାବେ 'ବ୍ୟୋମାସୁର ବଧ' ନାମକ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା। ଏହି ସମୟରେ, ଅକୃର ନାମକ ଜ୍ଞାନୀ ମହାପୁରୁଷ ମଥୁରାରେ ରାତି କାଟି, ପ୍ରଭାତେ ରଥ ଚଢ଼ି ନନ୍ଦଙ୍କ ଗୋକୁଳକୁ ଯାଉଥିଲେ। ପଥ ଚାଲିବା ସମୟରେ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଅକୃରଙ୍କ ହୃଦୟରେ ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାର ଅଭିଳାଷ ଉଦ୍ଭାସିତ ହେଲା। ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ—"ମୁଁ କେଉଁ ଶୁଭ କର୍ମ କରିଛି, କିମ୍ବା କେଉଁ ତପସ୍ୟା କିମ୍ବା ଦାନ କରିଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଆଜି ମୁଁ କେଶବଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇବି?" ସେ ଭାବିଲେ—"ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦର୍ଶନ ମୋ ପାଇଁ ଯେପରି ଦୁର୍ଲଭ, ଶୂଦ୍ର ଜନ୍ମରେ ମନୁଷ୍ୟ ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିପାରେ, ଏହା ତେଣୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ।" "ମୁଁ ଏପରି ଅପତ୍ର, ତଥାପି ଆଜି ଯଦି ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ଦର୍ଶନ ହେବ, ତେବେ ଜଣେ ତାରୁଣ୍ୟରେ ତରଙ୍ଗିତ ନଦୀକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରି ଏକ ଅଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ।" "ଆଜି ମୋର ଅଭାଗ୍ୟ ନଶ୍ୱର ହେଲା, ମୋ ଜୀବନ ସାର୍ଥକ ହେଲା, କାରଣ ମୁଁ ସେହି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପଦପଦ୍ମରେ ନମସ୍କାର କରିପାରିବି, ଯାହା ଯୋଗୀମାନେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି।" "ଏହି କାଁସା ମୋ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଉପକାର କଲେ, କାରଣ ମୁଁ ଆଜି ହରିଙ୍କ ଚରଣ ଦେଖିବି, ଯିଏ ଅବତାର ନେଇଛନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କର ନଖର ଚ୍ଛାୟା ପୁରାତନ ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦୂର କରିଥିଲା।" "ସେହି ପଦ, ବ୍ରହ୍ମା, ଶିବ, ଦେବମାନେ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଋଷିମାନେ ଯେଉଁଠି ପୂଜା କରନ୍ତି, ଯାହା ଗୋପସଙ୍ଗେ ଅରଣ୍ୟରେ ଚରାଏ, ଯାହା ଉପରେ ଗୋପୀମାନଙ୍କ କୁଙ୍କୁମ ଚିହ୍ନ ଅଛି।" "ନିଶ୍ଚିତ ମୁଁ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ମୁହଁ ଦେଖିବି, ଯାହା ରତ୍ନପରି ଗୋଲ, ହସୁଥିବା, ଲାଲ ମନ୍ଦିରା ଦୃଷ୍ଟି, ଘୁଞ୍ଚି ଝୁଲୁଥିବା କେଶରେ ମୃଗମାନେ ପରିକ୍ରମା କରୁଛନ୍ତି।" "ସମ୍ଭବତଃ ଆଜି ମୋ ଚକ୍ଷୁ ତାଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ଦେଖିବା ଫଳ ଲାଭ କରିବ, ଯିଏ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ଯିଏ ସୌନ୍ଦର୍ୟର ନିବାସ।" "ସେ ଯେଉଁଠି ଅହଂକାର ଓ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ନାହିଁ, ନିଜ ତେଜରେ ଅଜ୍ଞାନର ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରନ୍ତି; ତାଙ୍କର ମାୟାରେ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଗୃହରେ, ପ୍ରାଣ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ମନରେ ଅନୁଭୂତି ହୁଏ।" "ତାଙ୍କର କଥା, କର୍ମ ଓ ଜନ୍ମ ମିଶ୍ରିତ ଶୁଭ ଗୁଣରେ, ସମସ୍ତ ଅଶୁଭତା ଦୂର କରେ, ଜଗତକୁ ପବିତ୍ର କରେ; ଯେଉଁମାନେ ଏହାରେ ଅନାସକ୍ତ, ସେମାନେ ଅନ୍ତସ୍ଥ ଶୋଭାମୟ ଶବ ଭଳି।" "ସେ ସାତ୍ୱତ ବଂଶରେ ଅବତରି, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ; ବ୍ରଜରେ ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ଚାରିଦିଗରେ, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କର ମଙ୍ଗଳମୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଗାଉଛନ୍ତି।" "ଆଜି ନିଶ୍ଚିତ ମୁଁ ସେହି ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଦେଖିବି—ଯିଏ ମହାନଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ଗୁରୁ, ତିନି ଲୋକର ଆନନ୍ଦ, ଦୃଷ୍ଟିର ଉତ୍ସବ, ଯାହା ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ ନିବାସ।