ଏହି ଭାଗବତ କଥାରେ, କେଶୀ ଦାନବଙ୍କ ଦେହ, ଯାହା କଠଫଳ ଫଳ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ସେଠାରୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁକୁ ଖେଉଁଚ ହେଲେ। ଏହି ଦାନବ ବିଧ୍ୱଂସ କାର୍ଯ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଅଭିମାନର କାରଣ ହେଲା ନାହିଁ। ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପବୃଷ୍ଟି କରି ସମ୍ମାନିତ କଲେ। ତାପରେ, ରାଜା, ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦିବ୍ୟ ଋଷି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ ଏବଂ ଏକ ଗୁପ୍ତ ବାକ୍ୟ କହିଲେ—“ହେ କୃଷ୍ଣ! ହେ କୃଷ୍ଣ! ତୁମେ ଅପାର ଆତ୍ମା, ଯୋଗେଶ୍ୱର, ବିଶ୍ୱର ନାଥ, ବସୁଦେବ, ସାତ୍ୱତମନ୍ଦଳର ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ, ନିଜେ ପ୍ରଭୁ!” “ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକମାତ୍ର ଆଲୋକ, ହୃଦୟଗୁହାରେ ଗୁପ୍ତ, ସାକ୍ଷୀ, ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ଏବଂ ନିଜେ ନାଥ। ତୁମେ ନିଜେ ନିଜର ଆଶ୍ରୟ, ଆରମ୍ଭରେ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଗୁଣମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ; ସେମାନେ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି, ଏବଂ ପ୍ରଳୟ କରୁଛ। ଏହିପରି, ପୃଥିବୀର ଭାର ହରଣ, ଦାନବ, ଦୁଷ୍ଟ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ବିନାଶ ଏବଂ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ତୁମେ ଅବତରଣ କରିଛ। ଭାଗ୍ୟବଶତଃ, ଏହି ଅଶ୍ୱ ରୂପୀ ଦାନବ, ଯାହାର ହିହିନାଦ ଦେବତାମାନେ ଭୟକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ସ୍ୱର୍ଗ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ତୁମେ ଖେଳକ୍ରୀଡ଼ାରେ ମାରିଦେଲେ। ଆସନ୍ତା କାଲି କିମ୍ବା ପରଦିନ, ମୁଁ ଦେଖିବି—ତୁମେ ଚାଣୂର, ମୁଷ୍ଟିକ, ଅନ୍ୟ କୁସ୍ତୀମାନେ, ହାତୀ ଏବଂ କଂସକୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରିବ। ତା’ପରେ ଶଂଖ, ଯବନ, ମୁରା, ନରକାର ବିନାଶ, ପାରିଜାତ ଚୁରି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରାଜୟ ଦେଖିବି। ତୁମର ଶୌର୍ୟ ଓ ଗୁଣରେ ଅନେକ କନ୍ୟାଙ୍କ ସହ ବିବାହ, ଦ୍ୱାରକାରେ ରାଜା ନୃଗଙ୍କ ଶାପମୁକ୍ତି, ସ୍ୟାମନ୍ତକ ମଣି ଓ ତାହାର ସହ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଲାଭ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ମୃତ ପୁତ୍ରକୁ ତୁମେ ନିଜ ଧାମରୁ ଫେରାଇ ଦେବା, ପୌଣ୍ଡ୍ରକ ବଧ, କାଶୀ ନଗର ଦାହ, ଦନ୍ତବକ୍ର ବିନାଶ, ଏବଂ ମହାୟଜ୍ଞରେ ଶିଶୁପାଳ ବଧ—ଏସବୁ ଦେଖିବି। ଦ୍ୱାରକାରେ ଥିବାବେଳେ ତୁମେ ଯେଉଁଠି ଅନ୍ୟ ଯେଉଁ ଶୌର୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୁଁ ଦେଖିବି, ଏବଂ ପୃଥିବୀର କବିମାନେ ଗାନ କରନ୍ତି। ଏବେ ମୁଁ ଦେଖିବି—ଏହି ସେନାମାନଙ୍କ ନାଶ, ଯେଉଁଠି କାଳ ସ୍ୱରୂପ ଭଗବାନ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସାରଥୀ ହୋଇ ବିନାଶ କରିବେ। “ମୁଁ ତାହା ସ୍ୱରୂପ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଛି, ଯିଏ ପବିତ୍ର ଜ୍ଞାନରେ ଏକତା, ସ୍ୱରୂପରେ ଅବସ୍ଥିତ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ସିଦ୍ଧ, ମାୟାରେ ଅଚ୍ୟୁତ, ଗୁଣମାନଙ୍କ ଧାରାର ମୂଳ। ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁଛି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ଯିଏ ନିଜ ମାୟାରେ ସମସ୍ତ ଭେଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛ, ଏବଂ ଲୀଳାବଶତଃ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛ, ଯଦୁ, ଵୃଷ୍ଣି, ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।” ଏମିତି ପ୍ରଣାମ କରି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ସେ ଅତି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଚାଲିଗଲେ। ତା’ପରେ ଗୋବିନ୍ଦ, କେଶୀଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଅନନ୍ଦିତ ଗୋପମାନେ ସହ ଗୋବଂଶୀ ଚରାଇ, ବ୍ରଜକୁ ସୁଖ ଦେଇଲେ। କିଛି ଦିନ ପରେ, ପାହାଡ଼ ଛାଡ଼ରେ ଗୋପମାନେ ଗୋଅଳି ଚରାଉଥିବା ବେଳେ, ତେଉଁମାନେ ଚୋର-ରକ୍ଷକ ଖେଳ ଖେଳୁଥିଲେ। କିଏ ଚୋର, କିଏ ଗୋପ, କିଏ ଛେଉଁ, ସମସ୍ତେ ଭୟହୀନ ଭାବେ ମିଶି ଖେଳୁଥିଲେ। ଏହିଠାରେ, ମାୟାସୁରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭ୍ୟୋମା, ଯିଏ ମାୟାରେ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ଥିଲେ, ଗୋପ ରୂପେ ଛଳ କରି, ଛେଉଁମାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱ କରି, ଅନେକ ଚୋର ଭୂମିକା ନେଇଥିବା ଗୋପମାନେ କୁ ନେଇଗଲେ। ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଏକ ପାହାଡ଼ ଗୁହାରେ ଆଟକି ରଖି, ଚାରି-ପାଞ୍ଚ ଜଣକୁ ଛାଡ଼ି, ଦ୍ୱାରକୁ ପାଥର ଦେଇ ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ। କୃଷ୍ଣ ଏହି କଳା କାର୍ଯ୍ୟ ଚିହ୍ନି, ଧର୍ମଜନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟଦାତା ଭାବେ, ଭ୍ୟୋମାକୁ ଧରିଲେ, ଯେପରି ଶିଂହ ଏକ ମୃଗକୁ ଧରେ। ଦାନବ ନିଜ ବିପୁଳ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ, କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଶକ୍ତି ଆଗରେ ମୁକ୍ତ ହେଇପାରିଲେ ନାହିଁ। ଅଚ୍ୟୁତ ତାଙ୍କୁ ବାହୁବଳରେ ଦଳି, ପୃଥିବୀରେ ପକାଇ ଦେଲେ। ଦେବତାମାନେ ଆକାଶରୁ ଦେଖି ଅଶୀର୍ବାଦ କଲେ। କୃଷ୍ଣ ଗୁହା ଦ୍ୱାର ଭାଙ୍ଗି, ଗୋପମାନେ କୁ ଦୁଃଖକ୍ଷୟ କରି ବାହାର କରିଦେଲେ। ଦେବତା ଓ ଗୋପମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଏବଂ ସେ ନିଜ ବ୍ରଜକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହିପରି ଭ୍ୟୋମାସୁର ବଧ ନାମକ ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷ ହେଲା। ଏହିପରେ, ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ଅକୃର, ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି, ମଥୁରାରେ ଏକ ରାତି ରହି, ପ୍ରଭାତେ ତାଙ୍କର ରଥ ଚଢ଼ି, ନନ୍ଦଙ୍କ ଗୋକୁଳ ପାଇଁ ଚାଲିଲେ। ରାସ୍ତାରେ ଚାଲିବା ସମୟରେ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଅକୃରଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନେଇ ଭକ୍ତି ଉଦ୍ବୁଦ୍ଧ ହେଲା। ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ—“ମୁଁ କଣ ଏମିତି କୌଣସି ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛି, କିମ୍ବା କଠୋର ତପସ୍ୟା କରିଛି, କିମ୍ବା କୌଣସି ମୂଲ୍ୟବାନ ଦାନ କରିଛି, ଯାହାର ଫଳରେ ଆଜି ମୁଁ କେଶବଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇବି?” “ମୋ ପାଇଁ ଏହି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ଯେପରି ଏକ ଶୂଦ୍ର ଜନ୍ମରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭୋଗରେ ଲିନ ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଜପ ଦୁର୍ଲଭ। ହେଉ, ମୋ ଭଳି ପତିତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଅସମ୍ଭବ ନ ହେଉ; କାରଣ, କେବେ କେବେ ତ ଗତିଶୀଳ ସମୟ ନଦୀରେ ବହିଯାଉଥିବା ଲୋକ ମଧ୍ୟ ପାର ହୋଇଯାନ୍ତି। ଆଜି ମୋ ଅପୁଣ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହେଲା, ମୋ ଜୀବନ ଫଳବତୀ ହେଲା, କାରଣ ମୁଁ ଏହି ଯୋଗୀମାନେ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିବା ଭଗବାନଙ୍କ ପଦପଦ୍ମକୁ ପ୍ରଣାମ କରିପାରିବି।” “ଆସଲେ ଆଜି କଂସ ମୋତେ ବଡ଼ ଉପକାର କଲେ, କାରଣ ମୁଁ ହରିଙ୍କ ଅବତାର ରୂପ ଅଦ୍ଭୁତ ଚରଣକମଳ ଦେଖିପାରିବି, ଯାହାର ନଖର ଚମକ ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ସେଇ ପଦମାନେ, ବ୍ରହ୍ମା, ଶିବ, ଦେବମାନେ, ଶ୍ରୀ ଦେବୀ, ଋଷିମାନେ, ସାତ୍ୱତମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି; ଯେଉଁ ପଦ ଗୋପୀମାନଙ୍କ କୁଙ୍କୁମ ରେଙ୍ଗା ହୋଇଥାଏ, ଗୋପମାନେ ସହ ବନରେ ଚରିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି। ନିଶ୍ଚିତ ଆଜି ମୁଁ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ମୁହଁ ଦେଖିପାରିବି—ସୁନ୍ଦର ଗାଲ, ନାକ, ହସୁଥିବା ଲାଲ ଅଞ୍ଜଳି ଦୃଷ୍ଟି, ବେଢ଼ି ଥିବା ଚୁଲି, ଯାହା ଚାରିପାଖରେ ମୃଗମାନେ ପରିକ୍ରମା କରନ୍ତି।