ଏକ ଦିନ ଗୋକୁଳରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ବୃଷଭ ଦାନବ ଆସିଲା। ସେ ଦେଖାଗଲା ମଳ ଛାଡ଼ୁଛି, ମୁତ୍ର କରୁଛି, ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଅନ୍ୟଯେକେଉଁଠି ନ ଥିଲା, ଅଞ୍ଚଳ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଦେଖୁଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଏପରି ଭୟଦାୟକ ଥିଲା ଯେ, ଗୋ-ଗୋପ ଓ ଗୋମାନ୍ୟ ମାନେ ସଭିଏ ଭୟକୁ ଅନୁଭବ କରିଲେ। ଭୟରେ ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳାମାନେ ଅପରିପକ୍ୱ ଭାବରେ ଗର୍ଭପାତ କରିଲେ, ଏବଂ ମେଘମାନେ ତାଙ୍କର କୁଞ୍ଚ ଉପରେ ପାହାଡ଼ ବୋଲି ଭାବି ଦୂରକୁ ଚାଲିଗଲେ। ବୃଷଭ ଦାନବଙ୍କର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗ ଦେଖି ଗୋପ-ଗୋପୀମାନେ ଭୟଭୀତ ହେଲେ, ଗୋମାନ୍ୟମାନେ ଭୟରେ ଗୋକୁଳ ଛାଡ଼ି ଦୂରକୁ ପଳାଇଗଲେ। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଚିତ୍କାର କରି କହିଲେ, "କୃଷ୍ଣ! କୃଷ୍ଣ!" ଏବଂ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ପାଖରେ ଶରଣ ନେଲେ। ଗୋକୁଳ ସମଗ୍ର ଭୟରେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯିବାକୁ ଦେଖି, ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ଏହା ଅନୁଭବ କଲେ। ସେ ଦୟାଭାବରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଶ୍ବାସନ ଦେଇ କହିଲେ, "ଭୟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ," ଏବଂ ବୃଷଭ ଦାନବକୁ ଡାକି କହିଲେ, "ଏହା କ'ଣ, ମୂର୍ଖ ଦୁଷ୍ଟ!" ଗୋପ-ଗୋପୀମାନେ ଓ ଗୋମାନ୍ୟମାନେ ଭୟରେ କମ୍ପିତ ହେଉଥିବାବେଳେ, କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ହାତରେ ଭୂମିକୁ ଜୋରେ ମାରି ଦାନବକୁ ଉତ୍ତେଜିତ କଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ମୁଁ ଦୁଷ୍ଟଙ୍କର ଅଭିମାନ ଭଙ୍ଗ କରିବାକୁ ସମର୍ଥ, ତୁମେ ମନ୍ଦବୁଦ୍ଧି ଦୁଷ୍ଟ!" ହରି, ତାଙ୍କ ମିତ୍ରଙ୍କ ଗଳାରେ ହାତ ରଖି ଦଢ଼ିଆ ହୋଇ ଦଉଁଥିଲେ। ଏହିବେଳେ ଅରିଷ୍ଟ ଦାନବ ରାଗରେ ଭୂମିକୁ ଖୁରରେ ଖୋଦିଲେ, ପୁଛକୁ ମେଘ ଭଳି ଘୁରାଇ, ଭୟଙ୍କର ରେଜରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗ ଆଗକୁ ରଖି, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଚକ୍ଷୁରେ ତିବ୍ର ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ଭଳି ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଶିଙ୍ଗ ଧରି, ଏଠାରୁ ଅଠାରୋଟି ପାଦ ଦୂରକୁ ପଛକୁ ଟାଣିଲେ, ଯେପରି ଏକ ହାତୀ ଅନ୍ୟ ହାତୀକୁ ଟାଣେ। ପ୍ରଭୁ ଦ୍ୱାରା ଫିଙ୍ଗା ହୋଇ ଅରିଷ୍ଟ ଦାନବ ପୁନି ଉଠିଲେ, ସମଗ୍ର ଦେହ ଘମରେ ଭିଜିଯାଇଥିଲା, ଗଭୀର ଶ୍ୱାସ ନେଉଥିଲେ, ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଆଉଥରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଏବେ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଶିଙ୍ଗ ଧରି, ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଚାପି ଭୂମିରେ ପତିତ କଲେ, ଜଳଭିତ୍ର ଜାମା ଭଳି ଦେହକୁ ଚିପି ଦେଲେ, ଶିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କରିଲେ, ଅରିଷ୍ଟ ଭୂମିରେ ଲୁଟି ପଡ଼ିଲେ। ସେ ରକ୍ତ ବାନ୍ତିଲେ, ମୁତ୍ର ଓ ମଳ ଛାଡ଼ିଲେ, ପାଦ ଉଠେଇ ହେଲେ, ଚକ୍ଷୁ ଅସ୍ଥିର ହେଲା, ଭୟଙ୍କର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗ କରି, ନିରୃତିଙ୍କ ହାତରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ। ଦେବତାମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଫୁଲ ବର୍ଷା କରି ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ଏପରି ଭାବରେ ବୃଷଭ ଦାନବ କୁକୁଦ୍ମିନଙ୍କୁ ବଧ କରି, କୃଷ୍ଣ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରିବା ସହ ବଳରାମ ସହିତ ଗୋକୁଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯାହା ଗୋପୀମାନେ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଏହି ଅରିଷ୍ଟ ଦାନବ ବଧ ହେବା ପରେ, ଦେବତାମାନେ ଦେଖିଥିବା ଦିବ୍ୟ ଋଷି ନାରଦ କଂସଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେବାକୁ ଗଲେ। ସେ କଂସଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଯଶୋଦାର କନ୍ୟା, ଦେବକୀର ପୁତ୍ର କୃଷ୍ଣ ଓ ରୋହିଣୀର ପୁତ୍ର ବଳରାମଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ ବସୁଦେବ ନନ୍ଦଙ୍କ ହାତରେ ରଖିଥିଲେ।" ବସୁଦେବ ନନ୍ଦଙ୍କୁ ଏହି ଦୁଇ ପୁତ୍ର ଦେଇଥିଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମର ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଛି। ଏହା ଶୁଣି ବୋଜରାଜ କଂସ ରାଗରେ ବିବ୍ରତ ହେଲେ। ସେ ଏକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର ନେଇ ବସୁଦେବଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ନାରଦ ତାଙ୍କୁ ବାଞ୍ଚାଇଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ଏହି ଦୁଇ ପୁତ୍ର ତୁମର ମୃତ୍ୟୁ ହେବେ।" ଏହି କଥା ବୁଝି, କଂସ ବସୁଦେବ ଓ ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ଇସ୍ପାତ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ବାନ୍ଧିଦେଲେ। ଦିବ୍ୟ ଋଷି ଚାଲିଯିବା ପରେ, କଂସ କେଶୀକୁ ଡାକି କହିଲେ— "ଯାଉ, ବଳରାମ ଓ କେଶବଙ୍କୁ ମାରିଦିଅ। ତା'ପରେ ମୁଷ୍ଟିକ, ଚାଣୂର, ଶଳ, ତୋଶଳ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯିବେ।" ବୋଜରାଜ ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ହାତୀପାଳକମାନେ ଡାକି କହିଲେ, "ଏହା ଶୁଣ, ଏହି ମହାବଳୀ ମୁଷ୍ଟିକ ଓ ଚାଣୂର। ନନ୍ଦଙ୍କ ଗୋପଗ୍ରାମରେ ଅନକଦୁନ୍ଦୁଭିର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ବଳରାମ ଓ କୃଷ୍ଣ ଅଛନ୍ତି; ତେଣୁ ମୋର ମୃତ୍ୟୁ ତାଙ୍କ ହାତରେ ହେବ ବୋଲି ଭବିଷ୍ୟତ୍ କହିଛି।" "ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଏଠାରେ କୁସ୍ତି ମାନ୍ଚରେ ତାଙ୍କୁ ମାରିଦିଅ। ବିଭିନ୍ନ ମଞ୍ଚ ତିଆରି କର, ଯେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତ ନାଗରିକ ଓ ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ତାଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଦେଖିପାରିବେ।" "ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଅରେନା ଦ୍ୱାରରେ କୁବଳୟାପୀଡ଼ ହାତୀକୁ ଆଣ; ସେଠାରେ ସେ ମୋର ସତ୍ରୁମାନେକୁ ମାରିଦିଅ।" "ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ବିଧିମତ ବାଣ ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ କର; ଶୁଦ୍ଧ ପଶୁମାନେକୁ ଭଗବାନଙ୍କ ପୂଜା ପାଇଁ ଆଣ।" ଏପରି ଜଣେ ସୁଚିତ୍ର ବ୍ୟବହାର ଜ୍ଞକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ, କଂସ ଯଦୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅକୃରଙ୍କୁ ଡାକି ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି କହିଲେ— "ହେ ଦାନଶୀଳ, ଦୟାକରି ମୋତେ ମିତ୍ରତ୍ୱ ଦିଅ। ବୋଜ ଓ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସାହୀ।" "ତେଣୁ ମୃଦୁ ହୃଦୟ, ମୁଁ ତୁମେଠାରେ ଶରଣ ନେଲି, କାରଣ ତୁମେ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିପାର, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ନିଜ କାମନା ପୂରଣ କରିଥିଲେ।" "ଯାଅ, ନନ୍ଦଙ୍କ ବ୍ରଜକୁ; ସେଠାରେ ଅନକଦୁନ୍ଦୁଭିର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ଅଛନ୍ତି। ଏହି ରଥରେ ତାଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣ।" "ଦେବତାମାନେ ବୋଲିଛନ୍ତି ମୋର ମୃତ୍ୟୁ ବୈକୁଣ୍ଠର ଦେବତାମାନେ ପଠାଇଛନ୍ତି; ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ନନ୍ଦ ଓ ଗୋପମାନେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଉପହାର ସହ ଏଠାକୁ ଆଣ।" "ତାଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣିଲେ, ମୁଁ ସେମାନେକୁ ମୃତ୍ୟୁ ସମାନ ହାତୀ ଦ୍ୱାରା ମାରିଦେବି; ଯଦି ସେମାନେ ତାହାରୁ ବଞ୍ଚିଯିବେ, ତେବେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ସମ ଭୟଙ୍କର କୁସ୍ତିକାରୀମାନେ ମାରିବେ।" "ଏହି ଦୁଇ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ବସୁଦେବ ଓ ତାଙ୍କ ଦୁଃଖିତ ପରିବାରକୁ ମୁଁ ନଶ୍ଚିନ୍ତ କରିଦେବି, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଆତ୍ମୀୟ—ବୃଷ୍ଣି, ବୋଜ, ଦାଶାର୍ହମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ନଶ୍ଚିନ୍ତ କରିଦେବି।" "ମୁଁ ମୋ ବୁଢ଼ା ପିତା ଉଗ୍ରସେନ, ତାଙ୍କ ଭାଇ ଦେବକ ଓ ମୋତେ ବିରୋଧ କରୁଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମାରିଦେବି।" "ତାପରେ ଏହି ପୃଥିବୀ ମୋର ପାଇଁ ଶୁନ୍ୟ ହେବ। ଜରାସନ୍ଧ ମୋର ଗୁରୁ, ଦ୍ୱିବିଦ ମୋର ବନ୍ଧୁ।" "ଶମ୍ଭର, ନରକ, ବାଣ ମୋର ମିତ୍ର ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।