ଶଙ୍ଖଚୂଡ଼ାକୁ ବଧ କରିବା ପରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାହାର ଚମକୁଥିବା ମଣିକୁ ନେଇ, ସ୍ନେହରେ ତାଙ୍କର ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇଙ୍କୁ ଦେଇଲେ, ଏହା ଦେଖି ଉପସ୍ଥିତ ନାରୀମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ଏହା ପରେ, ଶୁକଦେବ ମହାରାଜ କହିଲେ: ଗୋପୀମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଗୋ-ଚରଣ ପାଇଁ କୃଷ୍ଣ ଜଙ୍ଗଲ ଯାଇଥିବା ବେଳେ ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତାରେ ଦିନକୁ ଦୁଃଖରେ କଟାଇଥିଲେ, ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଲୀଳାଗୁଡିକୁ ଗାଇଥିଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ: "ଯେଉଁଠି ମୁକୁନ୍ଦ ତାଙ୍କର ବାଉଁହାତରେ ବାଂଶୀ ଧରି, ତାଙ୍କର ତିରିଶି ହାତରେ ଲାଗିଥିବା ଚେହେରା, ଭୂରୁ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା, ମୃଦୁ ଆଙ୍ଗୁଳିରେ ବାଂଶୀର ପଥ ଚିହ୍ନି, ସେଠି ଆମକୁ ଡାକିଥିବା ଭାବ ପ୍ରକଟିତି।" ସେମାନେ ଏହା ଶୁଣି ଦେବୀମାନେ ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ, ଲଜ୍ଜା ଭରିତ ମନ ଭାବରେ ପ୍ରେମର ଶର ଲାଗି, ତାଙ୍କର ପୋଷାକ ଭୁଲିଗଲେ। ଗୋପୀମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର ସ୍ୱରେ କହିଲେ: "ନନ୍ଦନନ୍ଦନ ଯେତେବେଳେ ଦୁଃଖିତମାନେ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା ତାଙ୍କର ବାଂଶୀ ଚାଲାଇଥିବା, ତାଙ୍କର ଚେଷ୍ଟାରେ ହାସ୍ୟ ଓ ମାଳା ମେଘର ଆଲୋକରେ ଚମକୁଥିବା ଦୀପ୍ତି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ।" ବ୍ରଜର ବଳଦମାନେ, ହରିଣ ଓ ଗାଁମାନେ ଦଳ ଦଳରେ ବାଂଶୀର ଶବ୍ଦରେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇ, ମୁଁହରେ ଖାଇଥିବା ଘାସ ରଖି, କାନ ଉପରେ ଲଗାଇ, ଅଚଳ ଓ ଶୁନ୍ୟ ଭାବରେ ବସିଥିଲେ। ମୁକୁନ୍ଦ ମୟୂର ପାଖ, ରଙ୍ଗିନ ଖଣ୍ଡ ଓ ପତ୍ରରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ମଲ୍ଲର ପୋଷାକ ଅନୁକୃତି କରି, ଗୋପମାନେ ସହିତ ଗାଁ ଡାକିଥିଲେ। ନଦୀମାନେ, ତାଙ୍କର ଧାରା ବିଭାଜିତ ହୋଇ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର ପଦର ଧୂଳି ସହିତ ପବନରେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇ, ପ୍ରେମରେ ଅନ୍ତର ଉଲ୍ଲସିତ ହୋଇ, ଜଳ ଶାନ୍ତ ହୋଇଗଲା। ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ସାଥୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ପାହାଡ଼ର ଉପତ୍ୟକାରେ ବାଂଶୀ ଚାଲାଇ ଗାଁ ଡାକିଥିଲେ। ବନ ଲତା ଓ ଗଛମାନେ ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ପ୍ରଚୁର, ତାଙ୍କର ଶାଖ ମଧୁର ଧାରାରେ ଝୁକି, ଶ୍ରୀବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅନ୍ତରେ ପ୍ରକାଶ କରି, ପ୍ରେମରେ ଭାବିତ ହୋଇ ଫୁଲ ଉତ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ। ଫର୍ଷା ତିଳକ, ବନମାଳା, ଦିବ୍ୟ ଗନ୍ଧ ଓ ମଧୁ ଭରା ତୁଳସୀରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବାଂଶୀ ଚାଲାଇଥିବା ବେଳେ, ମଧୁମକୁ ମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ। ହୃଦୟକୁ ଆକୃଷ୍ଟ କରିଥିବା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର ସୁନ୍ଦର ଗୀତ ଶୁଣି, ହ୍ରଦର କୌଳି, ହଂସ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ହରିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଚକ୍ଷୁ ମୁଦି, ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ। ପାହାଡ଼ର ଉପତ୍ୟକାରେ ତାଙ୍କର ସାଥୀମାନେ ସହିତ, ମାଳା ଓ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବାଂଶୀର ଶବ୍ଦରେ ଗୋପମହିଳାମାନେକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଉଲ୍ଲସିତ କରିଥିଲେ। ମେଘ ନିଜ ସୀମା ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଭୟ କରି, ସ୍ନେହରେ ମୂଁହରେ ଫୁଲ ଭରି, ଛାୟା ଦେଇ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଛତା ଦେଇଥିଲା। ବିଭିନ୍ନ ଗାଁ ଚରଣରେ ଦକ୍ଷ, ବାଂଶୀ ଚାଲାଇବାରେ ଦକ୍ଷ, ତୁମର ପୁତ୍ର ବାଂଶୀ ମୁଁହରେ ରଖି, ନିଜ ନୂତନ ଗୀତ ଉତ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଦେବତାମାନେ—ଇନ୍ଦ୍ର, ଶିବ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ଋଷିମାନେ ସହିତ, ତାଙ୍କର ମନ ଓ ଗଲା ନମାଇ, ଅବାକ ହୋଇ, ସତ୍ୟକୁ ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଗାଁମାନେ ତାଙ୍କର ଖୁସିରେ, ତାଙ୍କର ଖୁରରେ ଝଣ୍ଡା, ବଜ୍ର, ପଦ୍ମ ଓ ଅଙ୍କୁଶ ଚିହ୍ନ ଥିବା, ବାଂଶୀର ଶବ୍ଦରେ ଆନନ୍ଦ ହୋଇ, ଭୂମିର ଆଘାତ କୁ ଆପଣା ଖୁରରେ ଆବୃତ କରି ଶାନ୍ତ କରିଥିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଚାଲିଯିବା ବେଳେ, ଗୋପୀମାନେ ତାଙ୍କର ଚଞ୍ଚଳ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇ, ଅନ୍ତରରେ ଉଦ୍ବୁଦ୍ଧ ଇଚ୍ଛାରେ ଦିନ କଟାଇ, ତାଙ୍କର ଚୁଲ ଓ ପୋଷାକ କେମିତି ଅଛି ଜାଣିପାରିଲେ ନାହିଁ। ତୁଳସୀର ଗନ୍ଧର ମାଳା ପିନ୍ଧି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କେବେକି ଗାଁ ଗଣନା କରି, ପ୍ରିୟ ସାଥୀଙ୍କର ଶୋଉଳ ଉପରେ ହାତ ରଖି, ଗୀତ ଗାଇ ଚାଲିଥିଲେ। ବାଂଶୀର ଶବ୍ଦରେ ମନ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଭାର୍ୟାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରି, ମୃଗମାନେ ମଧ୍ୟ ଗୋପୀମାନେ ପରି ଗୃହ ଜନ୍ମର ମୋହ ଛାଡ଼ି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ। ଯମୁନା ତୀରେ, ମଲ୍ଲିକା ମାଳା ଓ ଉତ୍ସବ ପୋଷାକରେ ଶୋଭିତ, ଗୋପମାନେ ଓ ଗାଁ ଘେରି, ନନ୍ଦନନ୍ଦନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ମିତ୍ରମାନେ ସହିତ ଲୀଳା କରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲେ। ସୁଗନ୍ଧିତ ଚନ୍ଦନର ମୃଦୁ ପବନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ବହିଯାଉଥିଲା; ଦେବଗାନ ଦଳ ଗୀତ, ସଙ୍ଗୀତ ଓ ଅର୍ପଣରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ। ବ୍ରଜର ଗାଁମାନେ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ, ପଥରେ ବୃଦ୍ଧମାନେ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ଦିନ ଶେଷରେ ସମସ୍ତ ଗାଁକୁ ଘରକୁ ନେଇଥିଲେ, ବାଂଶୀର ଶବ୍ଦରେ ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ଗାଉଥିଲେ। ଏହି ରାଜା, ଦେବକୀର ଗର୍ଭରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଚେହେରାର ଶୋଭା ଶ୍ରମରେ ଚମକୁଥିବା, ମାଳା ଗାଁ ଖୁରର ଧୂଳିରେ ଅଳଙ୍କୃତ, ମିତ୍ରମାନେ ପାଇଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ଆସିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଆନନ୍ଦରେ ଅଳ୍ପ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ, ମାଳା ପିନ୍ଧି, ମିତ୍ରମାନେ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ତାଙ୍କର ଓଠ ଜୁଜୁବା ଫଳପରି ଫିକା, ମୃଦୁ ଗାଲ ଧଳା ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ। ଯଦୁମହାରାଜ ଦିନ ଶେଷରେ ହାତୀର ମଧ୍ୟରେ ଖେଳ କରି, ରାତିର ରାଜା ପରି ଗାଁକୁ ଆସି, ଚେହେରାର ଆନନ୍ଦ ରେ ଚମକି, ବ୍ରଜର ଗାଁ ମାନେକୁ ଦିନର ତାପରୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଏପରି ଭାବରେ, ଶୁକଦେବ କହିଲେ: "ହେ ରାଜା, ବ୍ରଜର ନାରୀମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର ଲୀଳାଗୁଡିକୁ ଗାଇ, ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତାରେ ଦିନ କଟାଇ, ମନ ଓ ହୃଦୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପ୍ରେମରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।" ଏଠି ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ପ୍ରଥମ ଅର୍ଧର ପଞ୍ଚତିରିସ ଅଧ୍ୟାୟ, 'ଯୁଗଳ ଗୋପୀଗୀତ' ନାମକ, ସଂନ୍ୟାସୀମାନେ ପାଇଁ ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ ମହାପୁରାଣର ଅନ୍ତ। ଏହା ପରେ, ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ତାପରେ ଅରିଷ୍ଟ, ବୃଷଭ-ଦେମନ, ବ୍ରଜ ଗାଁରେ ଆସି, ତାଙ୍କର ବଡ଼ କୁହାରେ ଭୂମିକୁ ହଳାଇ, ଖୁରରେ ମାଟି ଉଠାଇ ଭୂମିକୁ ଚିରି ଦେଲା। ସେ ଦୁଷ୍ଟ ଶବ୍ଦ କରି, ପାଦରେ ଭୂମି ଖୁରି, ପୁଛ ଉଠାଇ ମାଟି ଉଠାଇ, ଶିଂର ଟୋପରେ ମାଟି ଉଠାଇଥିଲା। ସେ ଦିଅଁ ଦିଅଁ ମଳ ଛାଡ଼ି, ମୁତ୍ର କରି, ଚକ୍ଷୁ ଅନ୍ଦ୍ଧ ଭାବରେ ଦେଖି, ଦୁଷ୍ଟ ଦୁଷ୍ଟ ଗର୍ଜନ କରି, ଗାଁ ଓ ଗାଁମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଗଲେ।