ଏହି ଦିବ୍ୟ ଘଟଣାରେ, ପ୍ରଥମେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପୁରୁଷଙ୍କ ଶରୀରରେ ନଡ଼ୀ ଖୋଲିଗଲା, ଏବଂ ସେଠାରୁ ରକ୍ତ ପ୍ରବାହିତ ହେଲା। ଏହି ରକ୍ତରୁ ନଦୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଉଦର ଖୋଲିଗଲା। ଏହିପରେ ତାଙ୍କ ଶରୀରରୁ ଭୋକ ଓ ତିରିଷ୍ଣା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଯାହାର ଆଶ୍ରୟ ସାଗର ହେଲା। ତାଙ୍କର ହୃଦୟ ଖଣ୍ଡିତ ହେଲା, ଏବଂ ସେଠାରୁ ମନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ଏହି ମନରୁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଜନ୍ମ ନେଲେ, ବୁଦ୍ଧିରୁ ବାଣୀର ଅଧିପତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଅହଂକାରରୁ ରୁଦ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଏବଂ ଚେତନାରୁ ଅନ୍ତର୍ୟାମୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଏହି ଦେବତାମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଉଠାଇପାରିଲେ ନାହିଁ। ସେମାନେ ପୁନି ପୁନି ନିଜ-ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ତାଙ୍କୁ ଜାଗ୍ରତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଅଗ୍ନି ମୁଖ ମାଧ୍ୟମରେ ବାଣୀ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପୁରୁଷ ଉଠିଲେ ନାହିଁ। ବାୟୁ ନାସା ମାଧ୍ୟମରେ ଘ୍ରାଣ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସେ ଉଠିଲେ ନାହିଁ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଭାବେ ଚକ୍ଷୁରେ, ଦିଗ୍ବଳୟ ଶ୍ରବଣ ଭାବେ କର୍ଣ୍ଣେ, ଔଷଧୀ ଚର୍ମରେ କେଶ ସହିତ, ଜଳ ଶୁକ୍ର ସହିତ ଜନନେ, ମୃତ୍ୟୁ ଅପାନ ସହିତ ଗୁଦରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ବଳ ସହିତ କରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଚଳନ ସହିତ ପାଦରେ, ନଦୀ ରକ୍ତ ସହିତ ନଡ଼ୀରେ, ସାଗର ଭୋକ ତିରିଷ୍ଣା ସହିତ ଉଦରରେ, ଚନ୍ଦ୍ରମା ମନ ସହିତ ହୃଦୟରେ, ବ୍ରହ୍ମା ବୁଦ୍ଧି ସହିତ ହୃଦୟରେ, ରୁଦ୍ର ଅହଂକାର ସହିତ ହୃଦୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପୁରୁଷ ଉଠିଲେ ନାହିଁ। ଶେଷରେ, ଅନ୍ତର୍ୟାମୀ—ଖେତ୍ରଜ୍ଞ, ଚେତନା ସହିତ ହୃଦୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ତାହାପରେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ପୁରୁଷ ଜଳରୁ ଉଠିଲେ। ଯେପରି ଜଣେ ଶୟାନ ଅବସ୍ଥାରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ମନ, ବୁଦ୍ଧି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଚେତନା ବିନା ଜାଗ୍ରତ ହେବେ ନାହିଁ, ଏହିପରି ମନକୁ ଯୋଗରେ ନିୟୋଜିତ କରି, ଭକ୍ତି, ବିରାଗ୍ୟ ଓ ଜ୍ଞାନ ମାଧ୍ୟମରେ ଅନ୍ତର୍ୟାମୀକୁ ଅନ୍ତରେ ଚିନ୍ତନ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରେ, ବୃନ୍ଦାବନରେ ଗିରିରାଜ ଧାରଣ ଓ ଗୋପମାନେ ବର୍ଷାରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପରେ, ସୁରଭି ଓ ଇନ୍ଦ୍ର କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଗୋଲୋକରେ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜ ଅପରାଧ ପାଇଁ ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ଦୀପ୍ତିମାନ ମୁକୁଟ ଦ୍ୱାରା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରଣ ଛୁଇଲେ। କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅପାର ଶକ୍ତି ଦେଖି ଓ ଶୁଣି, ତିନି ଲୋକର ଅଧିପତି ଭାବର ଅହଂକାର ଭଙ୍ଗ ହୋଇ, ଇନ୍ଦ୍ର ହାତ ଜୋଡି କଥା କହିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ! ଆପଣଙ୍କର ଧାମ ଶୁଦ୍ଧ ତତ୍ତ୍ୱ, ଶାନ୍ତ, ତପସ୍ଵି, ରଜ ଓ ତମ ରହିତ। ମାୟାର ଗୁଣଗତ ପ୍ରଭାବ ଆପଣଙ୍କୁ ବାନ୍ଧିପାରେ ନାହିଁ, ଆପଣଙ୍କୁ କୌଣସି ଆସକ୍ତି ନାହିଁ। ତେଣୁ ଲୋଭ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଜ୍ଞାନ ଜନିତ କାରଣ କିପରି ଥିବ? ତଥାପି, ଧର୍ମର ରକ୍ଷା ଓ ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ନିଗ୍ରହ ପାଇଁ ଆପଣ ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରନ୍ତି। ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ପିତା, ଗୁରୁ, ଶାସକ, ଅତିକ୍ରମ୍ୟ କାଳ, ଏବଂ ଦଣ୍ଡଧାରୀ। ଜଗତର ଉପକାର ପାଇଁ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରୂପ ଧାରଣ କରି, ଜଗତ୍-ନାୟକ ଭାବର ଅହଂକାରୀଙ୍କ ମନ୍ୟତା ଭଙ୍ଗ କରନ୍ତି। ଆମ ପରି ଯେଉଁମାନେ ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଅବହେଳା କରି, ନିଜକୁ ଜଗତ୍-ନାୟକ ଭାବେ ଭାବନ୍ତି, ସମୟ ଅନୁସାରେ ଆପଣଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରି ଶୀଘ୍ର ଅହଂକାର ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଶିଷ୍ଟ ଚରିତ୍ର ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟାୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି; ଏହିପରି ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ଶିକ୍ଷା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ। ତେଣୁ, ପ୍ରଭୁ, ମୋର ଏହି ଅପରାଧକୁ ଖ୍ଷମା କରନ୍ତୁ, ଅଜ୍ଞାନ ଓ ଶକ୍ତିର ଗର୍ବରୁ ମୁଁ ଏହା କରିଥିଲି। ପ୍ରଭୁ, ମୋ ମନ ଭ୍ରମିତ ହୋଇଥିଲା; ଏପରି ଅନୁଚିତ ଭାବ ଆଉ କଦାଚିତ ମୋ ମନରେ ଆସୁନାହିଁ। ଆପଣଙ୍କ ଏହି ଅବତାର, ହେ ଅଧୋକ୍ଷଜ, ପୃଥିବୀର ଭାର ହରଣ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜାମାନଙ୍କ ନାଶ, ଏବଂ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ। ହେ ଭଗବନ, ଆପଣଙ୍କୁ, ପରମ ପୁରୁଷ, ମହାତ୍ମା, ବାସୁଦେବ, କୃଷ୍ଣ, ସାତ୍ୱତ ନାୟକଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର। ଯେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଦେହ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଶୁଦ୍ଧ ଜ୍ଞାନରୂପ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମୂଳ, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ମୁଁ ଗର୍ବ ଓ କ୍ରୋଧବଶତଃ ଏହି ଗୋପଗ୍ରାମକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲି, ଯେଉଁଠାରେ ଯଜ୍ଞ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିଲା। ଆପଣଙ୍କ କୃପାରେ ମୋର ଗର୍ବ ନାଶ ହେଲା, ଅପର୍ଥକ ଚେଷ୍ଟା ଅସଫଳ ହେଲା; ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣ ଗ୍ରହଣ କରିଛି, ଆପଣ ମୋର ଗୁରୁ, ନାଥ ଓ ଆତ୍ମା।" ଏପରି ଭାବେ ମଘବାନ୍ ଇନ୍ଦ୍ର କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ତାଁକୁ ହସି ହସି, ମେଘର ଗର୍ଜନ ସଦୃଶ କଠୋର କଣ୍ଠରେ, କୃଷ୍ଣ କହିଲେ, "ମଘବାନ, ତୁମର ଯଜ୍ଞ ମୁଁ ଭଙ୍ଗ କରିଥିଲି, ତୁମକୁ ଉପକାର କରିବା ପାଇଁ, ଯେଉଁଠାରେ ତୁମେ ସର୍ବଦା ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରିବା, ଇନ୍ଦ୍ରତ୍ୱର ଗର୍ବରେ ମୁଗ୍ଧ ହେବା ନାହିଁ। ଧନ ଓ ପଦର ଗର୍ବରେ ଅନ୍ଧ ଲୋକ ଦଣ୍ଡଧାରୀକୁ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ; ମୁଁ ଯେତେବେଳେ ଚାହେଁ, ତେଁବେଳେ ତାଙ୍କର ସମୃଦ୍ଧି ନାଶ କରି, ତାଙ୍କୁ କୃପା କରେ। ଏବେ ତୁମେ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ରୁହ, ଗର୍ବ ତ୍ୟାଗ କର, ମୋର ଆଜ୍ଞା ଅନୁସରଣ କର।" ଏହି ସମୟରେ, ସୁରଭି ଗାଈ ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ ସହିତ ଚିନ୍ତାଶୀଳ ଭାବେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ନମସ୍କାର କଲେ। ସେ କହିଲେ, "କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣ, ମହାଯୋଗୀ, ବିଶ୍ୱର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତଙ୍କ ମୂଳ, ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ରକ୍ଷିତ; ଆପଣ ଅଚ୍ୟୁତ। ଆମ ପ୍ରଧାନ ଦେବତା ଆପଣ, ଇନ୍ଦ୍ର ନୁହଁନ୍ତି; ଗୋ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦେବତା ଓ ଶିଷ୍ଟମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଆପଣ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଉଦ୍ବୋଧନାନୁସାରେ ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ଅଭିଷେକ କରିବା। ଆପଣ ପୃଥିବୀର ଭାର ହରଣ ପାଇଁ ଅବତାର ନେଇଛନ୍ତି।" ଏପରି କହି, ସୁରଭି ନିଜ ଦୁଧ ଓ ଏୟାରାବତ ଦ୍ୱାରା ଆଣିଥିବା ଦିବ୍ୟ ଗଙ୍ଗାଜଳରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଦେବମୁନିମାନେ, ଏବଂ ଦେବମାତାମାନେ ଦଶାର୍ହବଂଶୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଗୋବିନ୍ଦ ଭାବେ ଅଭିଷେକ କଲେ। ତୁମ୍ବୁରୁ, ନାରଦ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗନ୍ଧର୍ବ, ବିଦ୍ୟାଧର, ସିଦ୍ଧ, ଚାରଣମାନେ ଆସି, ହରିଙ୍କ ଯଶ ଗାଇଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଜଗତର ଦୂଷିତି ନାଶ କରେ; ଦେବକନ୍ୟାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ନୃତ୍ୟ କଲେ।