ସେଇ ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ମୂଳ ହେଉଛନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କର ଶକ୍ତି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଭାବେ ନିହିତ ଅଛି। ସେଇ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ରଜ, ସତ୍ୱ, ତମ—ଏହି ତିନି ପ୍ରକୃତି ଗୁଣ ଭିନ୍ନ ହୁଏ। ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ମହତ୍ତତ୍ୱ, ଆକାଶ, ବାୟୁ, ଅଗ୍ନି, ଜଳ, ପୃଥିବୀ, ଦେବତା, ଋଷିମାନେ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ସେଇ ସୃଷ୍ଟିରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଚାରିପ୍ରକାର ଦେହରେ ଆତ୍ମାଙ୍କ ଅଂଶ ଭାବରେ ବସିଥାନ୍ତି। ଏହିଭଳି ଭିତରେ ବସିଥିବା ପୁରୁଷଙ୍କୁ, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଗୁଡ଼ିକର ସାର ମଧୁ ପରି ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଜାଣନ୍ତି। ସେଇ ଭଗବାନ୍ ସମୟର ଦ୍ରୁତ ରଥ, ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଟାଣିନେଇଯାନ୍ତି। ପଞ୍ଚ ମହାଭୂତ ମେଘମାଳା ପରି ଅସ୍ଥିର, ଭଗବାନ୍ ସେଠାରେ ବାୟୁ ପରି ଅପରିମିତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ଲୋକମାନେ କାର୍ଯ୍ୟରେ ମନ ଲଗାଇ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସୁଖ ପାଇଁ ଲୋଭରେ ମତ୍ତ ହୋଇଥିବାବେଳେ, ସେଇ ଭଗବାନ୍, ସଦା ସଚେତନ ଥିବା, ହଠାତ୍ ସର୍ପ ପରି ମୂଷାକୁ ଗିଲି ନେବା ପରି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିଜ କୃପାରେ ଆଶ୍ରୟ ଦେଇ ନେଇଯାନ୍ତି। ଏପରି ଦିବ୍ୟ ଚରଣ ଛାଡ଼ି କିଏ ଜ୍ଞାନୀ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କୌଣସି ଅଶାନ୍ତ ପଥ ଅନୁସରଣ କରିବ? ସେଠି ମାନ୍ୟତା ଓ ବିନୟ ରହିଛି। ଚୌଦ ମନୁ ମଧ୍ୟ ଭୟରେ, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ଆପଣାଙ୍କର ପଦବୀ ରୁଢ଼ି ନ ଯାଉ। ଏହିପରି ଭାବରେ, ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ପରମାତ୍ମା, ଆପଣ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ। ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଭୟରେ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ କମ୍ପିତ ହେଲେ, ଆପଣ ଭୟରହିତ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭଗବତ୍ ପ୍ରଶଂସା ଶୁଭ ହେଉ, ହେ ରାଜପୁତ୍ରମାନେ, ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ନିଜ କର୍ମ କରି, ମନରେ ଭଗବାନ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରି, ଏହି ଶ୍ଲୋକ ପଢ଼ିବା ଉଚିତ। ସେଇ ଆତ୍ମାକୁ ପୂଜା କର, ଯିଏ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଭିତରେ ବସିଛନ୍ତି, ଶ୍ରୀହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କର, ଧ୍ୟାନ କର। ଯୋଗ ଶିକ୍ଷା ପାଇ, ଋଷିମାନଙ୍କ ନିୟମ ରଖି, ଏକାଗ୍ର ମନେ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା କର। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ସୃଷ୍ଟିର ଅଧିପତି ଭଗବାନ୍ ଏହି ଉପଦେଶ ଆମକୁ ଦେଇଥିଲେ, ଭୃଗୁ ଓ ଅନ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚାହିଁଥିଲେ। ଆମେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାପତିମାନେ, ନିଜେ ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ ପ୍ରାଣୀ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିଲୁ ନାହିଁ; ଏହି ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରି, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାଣୀ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲୁ। ଯିଏ ନିରନ୍ତର ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭଗବତ୍ ସ୍ତୁତି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପଢ଼ିଥାଏ, ସେ ଶୀଘ୍ର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ ପାଏ, ଭଗବାନ୍ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିଥାଏ। ଏଠି ଉଚ୍ଚତମ ଜ୍ଞାନ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ; ଏହି ଜ୍ଞାନର ନୌକାରେ ବସି, ଦୁଃଖ ସମୁଦ୍ରକୁ ସହଜରେ ପାର୍ ହୋଇପାରିବ। ଯିଏ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଏହି ସ୍ତୁତି ପଢ଼ିଥାଏ, ସେ ଦୁର୍ଲଭ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥାଏ। ଏହି ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁ ଲୋକ ଯାହା ଚାହିଁଥାଏ, ସେ ଶୀଘ୍ର ଲାଭ କରିଥାଏ। ଯିଏ ପ୍ରଭାତେ ଉଠି, ହାତ ଜୋଡ଼ି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭଗବତ୍ ସ୍ତୁତି ଶୁଣିବା କିମ୍ବା ପଢ଼ିବା କରେ, ସେ କର୍ମର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ହେ ଦେବମାନବ ପୁତ୍ରମାନେ, ଏହି ଗୀତ, ପରମ ପୁରୁଷ ପରମାତ୍ମାଙ୍କର ସ୍ତୁତି, ମୁଁ ଗାଇଛି; ଏକାଗ୍ର ମନେ ଏହାକୁ ମହାତପସ୍ୱୀ ଭାବରେ ପଢ଼, ଅଭ୍ୟାସ କର, ଶେଷରେ ତୁମେ ନିଜ ଚାହିଦା ପାଇବେ। ଏହିଭଳି ଦିବ୍ୟ ଉପଦେଶ ପରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା ଘଟିଲା। ଏକଥିରେ, ଇନ୍ଦ୍ର କ୍ରୋଧରେ, ବ୍ରଜବାସୀମାନେ ଓ ତାଙ୍କର ଗୋପାଳକ ଓ ଗାଈମାନେ ରକ୍ଷା ପାଇଁ, ଗୋବର୍ଧନ ପର୍ବତ ଉଠାଇବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଆସିଲା। ଇନ୍ଦ୍ର, ତୀବ୍ର ରୋଷରେ, ସଂବର୍ତ୍ତକ ନାମକ ବିନାଶକାରୀ ମେଘମାନଙ୍କୁ ଆଗ୍ୟା ଦେଲେ, ଏବଂ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ—"ଆହା! ଏହି ଗୋପମାନେ ଏବଂ ବନବାସୀମାନେ କେତେ ଅହଂକାରୀ! ସେମାନେ ଏକ ମାନବ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପରେ ଭରସା କରି, ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଅବମାନ କରିଛନ୍ତି।" "ଯେପରି ଅନେକେ ତତ୍ତ୍ୱ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଛାଡ଼ି, କାର୍ମିକ କ୍ରିୟା ଓ ନାମ ଦ୍ୱାରା ଭବସାଗର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, ସେପରି ଏହି ଗୋପମାନେ କୃଷ୍ଣ ଉପରେ ଭରସା କରି, ମୋତେ ଅପମାନ କରିଛନ୍ତି।" "ଏମାନେ ନିଜ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ଅନ୍ଧ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅହଂକାରୀ, ସମୃଦ୍ଧିର ଅଭିମାନ ଭାଙ୍ଗିବେ, ଗୋମାନେକୁ ନାଶ କରିବେ।" "ମୁଁ ଏଇରାବତ ହାତୀରେ ଚଢ଼ି, ବାୟୁଦେବମାନେ ସହିତ, ବ୍ରଜକୁ ଯିବି, ନନ୍ଦଙ୍କ ଗୋପଗ୍ରାମ ନାଶ କରିବାକୁ।" ମଘବାନ୍ଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ମେଘମାନେ ନିର୍ବାରିତ ହୋଇ, ନନ୍ଦଙ୍କ ଗୋପଗ୍ରାମରେ ଭୟଙ୍କର ମେଘବର୍ଷା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଚମକ, ଗର୍ଜନା, ତୀବ୍ର ବାୟୁରେ, ପାଣି ଓ ଶୀଳାବୃଷ୍ଟି ଝରିପଡ଼ିଲା। ମୋଟା-ପତଳା ଝରଣା ଭାବେ ଅବିରତ ବର୍ଷା ପୃଥିବୀର ଗହ୍ବରରେ ପୁରିଗଲା, ତଳ ଓ ଉପର ଚିହ୍ନଟ ହେଉନଥିଲା। ତୀବ୍ର ବାୟୁ ଓ ଅତ୍ୟଧିକ ବର୍ଷାରେ ପଶୁମାନେ କମ୍ପିତ ହେଲେ, ଗୋପ ଓ ଗୋପୀମାନେ ଶୀତରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ। ମୁଣ୍ଡ ଓ ଶିଶୁମାନେ ଦେହରେ ଢାଙ୍କି, ବିପଦରେ କମ୍ପିତ ହୋଇ, ଭଗବାନ୍ଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ—"କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣ, ଧନ୍ୟ ଭଗବାନ୍, ଗୋକୁଳ ଆପଣଙ୍କର ଶରଣରେ ଅଛି; ଦେବମାନେଙ୍କ ରୋଷରୁ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଭକ୍ତବତ୍ସଳ!" କୃଷ୍ଣ ଦେଖିଲେ—ଏହି ଅସ୍ତିପ୍ରାୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଶୀଳାବୃଷ୍ଟିରେ ଅପହୃତ ହେଉଛନ୍ତି, ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କ୍ରୋଧର ପରିଣାମ। "ଆମେ ଯଜ୍ଞ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରିଥିଲୁ, ତେଣୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଆମ ନାଶକୁ ଏହି ଭୟଙ୍କର, ଶୀଳା ଓ ବାୟୁ ଭରିତ ବର୍ଷା ପଠାଇଛନ୍ତି।" "ମୁଁ ଏଠାରେ ମୋର ଯୋଗଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଦମନ କରିବି; ଯେଉଁମାନେ ନିଜକୁ ଜଗତ୍ର ନାୟକ ଭାବନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଅଭିମାନ ଭଙ୍ଗ କରିବି।" "ସତ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭଗବାନ୍ ପ୍ରତି କୌଣସି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଅନଯୋଗ୍ୟମାନେ ଅଭିମାନ ଭାଙ୍ଗିଲେ ଶାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।" "ଏହି ଗୋପସମାଜ ମୋର ଶରଣ ନେଇଛି, ମୋତେ ନାୟକ ଭାବେ ମାନିଛି, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଛି; ମୋର ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ଏହାକୁ ରକ୍ଷା କରିବି, ଏହା ମୋର ପ୍ରତିଜ୍ଞା।" ଏମିତି କହି, କୃଷ୍ଣ ଏକ ହାତରେ ସହଜରେ ଗୋବର୍ଧନ ପର୍ବତକୁ ଛାତିର ଛାତା ପରି ଉଠାଇଲେ।