ଏକ ଦିନ, ଗୋପୀମାନେ ପୂର୍ବବାତ ନଦୀତୀରକୁ ଆସି, ତାଙ୍କର ପୋଷାକ ଛାଡ଼ି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଗୀତ ଗାଇ ଆନନ୍ଦରେ ଜଳରେ ଖେଳୁଥିଲେ। ସମସ୍ତ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ନାୟକ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ବୁଝି, ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗମାନେ ସହିତ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ ଓ ଗୋପୀମାନଙ୍କର ଆଶା ପୂରଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ପୋଷାକଗୁଡ଼ିକୁ ଦ୍ରୁତ ଉଠାଇ ଏକ କଦମ୍ବ ଗଛର ଉପରେ ଚଢ଼ିଗଲେ, ଏବଂ ଗୋପାବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ହସି ମଜା କରି ଗୋପୀମାନେ ସହ ହଳାଚଳ କଲେ। କୃଷ୍ଣ କହିଲେ, "ଏଠି ଆସ, ତୁମେ ଯେଉଁପୋଷାକ ଚାହୁଁଛ, ନେଇଯାଅ। ମୁଁ ମଜା କରୁନି, ସତ୍ୟ କହୁଛି, ଯଦି ତୁମେ ତୁମର ଉପବାସରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହେଉଛ।" ସେଉଁଠି ଆଉ କହିଲେ, "ମୁଁ କେବେ ମିଥ୍ୟା କହିନାହିଁ, ଏହି ପିଲାମାନେ ଜାଣନ୍ତି। ଏଠି ଆସ, ଏକ ଏକ କରି ତୁମେ ପୋଷାକ ନେଇଯାଅ, ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ନ ଆସ।" କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଏହି ଦେଖି ଗୋପୀମାନେ ଲଜ୍ଜାରେ ଏକାଅପରକୁ ଦେଖି ମୁସ୍କୁରାଇଲେ, କିନ୍ତୁ ଜଳରୁ ବାହାରିଲେ ନାହିଁ। ଗୋବିନ୍ଦ ଏପରି ମଜା କରୁଥିବାବେଳେ, ଗୋପୀମାନେ ଜଳରେ ଗଲା ଗଲା ଗଳା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଡୁବି ଥିଲେ, ଶୀତରେ କମ୍ପିଥିଲେ, ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ—"ନନ୍ଦନନ୍ଦନ, ଆମକୁ ସମ୍ମାନ ଦିଅ, ଆମେ ଜାଣୁଛୁ ତୁମେ ବ୍ରଜର ମହିମା ଅଟୁଟ। ଦୟାକରି ଆମ ପୋଷାକ ଦେଅ, ଆମେ କମ୍ପିଉଛୁ।" "ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର, ଆମେ ତୁମର ଦାସୀ, ତୁମେ ଯାହା କହିବ, ଆମେ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଧର୍ମଜ୍ଞ, ଆମ ପୋଷାକ ଦେଅ, ନାହିଁ ହେଲେ ଆମେ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଦେବା।" ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ, "ଯଦି ସତ୍ୟସତ୍ୟ ତୁମେ ମୋର ଦାସୀ ଏବଂ ମୋ କଥା ଶୁଣିବା, ତେବେ ଏହି ଶୁଭ୍ରହସିତା ଗୋପୀମାନେ ଏଠି ଆସନ୍ତୁ ଓ ପୋଷାକ ନେଅନ୍ତୁ।" ତାପରେ ସମସ୍ତ ଗୋପୀମାନେ ଶୀତରେ କମ୍ପିକି ଜଳରୁ ବାହାରିଲେ, ନିଜ ଶରୀର ହାତରେ ଢାକିଲେ, ଏବଂ ଶୀତରେ ଅତି କଷ୍ଟ ଅନୁଭବ କଲେ। ଗୋପୀମାନେ ଏପରି ଅସହାୟ ଦେଖି କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଶୁଦ୍ଧ ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ପୋଷାକ ଦେହରେ ରଖି, ହସି ଦୟାଭାବରେ କହିଲେ—"ତୁମେ ନିର୍ବସନା ହୋଇ ଜଳରେ ପ୍ରବେଶ କଲ, ଏହା ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଅପରାଧ। ଏହି ଦୋଷ ଦୂର କରିବାକୁ ହାତ ଜୋଡି ମୁଣ୍ଡ ନମାଅ, ତାପରେ ପୋଷାକ ନେଅ।" ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ବ୍ରଜର ଗୋପୀମାନେ ବୁଝିଲେ ଯେ ନିର୍ବସନା ହୋଇ ସ୍ନାନ କରିବା ଉପବାସ ଭଙ୍ଗ। ତେଣୁ ତାଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିବାକୁ, ଏହାକୁ ତାଙ୍କର ବ୍ରତର ସମାପ୍ତି ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ, କାରଣ ଏହା ସ୍ବୟଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଥିଲା, ଏବଂ ଏହାର କୌଣସି ଦୋଷ ନଥିଲା। ଏଭଳି ଗୋପୀମାନେ ନମସ୍କାର କରୁଥିବା ଦେଖି, ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ ଦୟାଭାବରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ପୋଷାକ ଫେରାଇଦେଲେ। ଏହି ଖେଳ ଓ ଲଜ୍ଜା ଦେଖି ମଧ୍ୟ, ଗୋପୀମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମନେ ଦୁଃଖ କଲେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ଥିବାରେ ଅନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ। ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି, ମନରେ ପ୍ରେମ ଭରି, ଲଜ୍ଜାରେ ଦୃଷ୍ଟି ନମାଇ, ଗୋପୀମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଯିବାକୁ ଚାହିଲେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କର ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ଇଚ୍ଛା ବୁଝି, ଦାମୋଦର କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଓ ଶୁଭ୍ରଚେତନା, ତୁମେ ମୋତେ ଉପାସନା କରିବାକୁ ଚାହଁ, ଏହା ମୁଁ ଜାଣିଛି ଓ ଏହା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।" "ମୋପରି ଯେଉଁମାନେ ଚିତ୍ତ ଏକାଗ୍ର କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ରତିରେ ପରିଣତ ହୁଏନାହିଁ, ଯେପରି ଭୁନା ଓ ଉବା ଧାନ ଅଙ୍କୁରିତ ହୁଏନାହିଁ।" "ଏବେ ତୁମେ ବ୍ରଜକୁ ଫେରିଯାଅ, ବ୍ରତରେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କର। ଆସନ୍ତା ରାତିମାନେ ତୁମେ ମୋ ସହ ଖେଳିବା, କାରଣ ଏହି ବ୍ରତ ତୁମେ ମୋ ଉପାସନା ପାଇଁ କରିଥିଲ।" ଶୁକଦେବ କହିଲେ, "ଏପରି ଭାଗବତ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଗୋପୀମାନେ ମନରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରଣ ଧ୍ୟାନ କରି, ଦୁଃଖରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରଜକୁ ଫେରିଗଲେ।" ତାପରେ ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗମାନେ ସହିତ ଭୃନ୍ଦାବନ ଛାଡ଼ି, ବଡ଼ଭାଇ ବଳରାମ ସହିତ ଦୂରେ ଗାଈ ଚରାଇବାକୁ ଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ତୀବ୍ର ଦିନ୍ଦାହି କିରଣରୁ ଗଛମାନେ ନିଜ ଦେହକୁ ଛାୟାର ଛତାରେ ପରିଣତ କରିଥିବା ଦେଖି, କୃଷ୍ଣ ବ୍ରଜବାସୀମାନଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଓ ଷ୍ଟୋକକୃଷ୍ଣ, ଅଂଶୁ, ଶ୍ରୀଦାମ, ସୁବଳ, ଅର୍ଜୁନ, ବିଶାଳ, ଋଷଭ, ତେଜସ୍ବିନ, ଦେଵପ୍ରସ୍ଥ, ବରୂଥପ! ଏହି ମହାତ୍ମା ଗଛମାନେକୁ ଦେଖ, ସେମାନେ ଅନ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ବଞ୍ଚନ୍ତି। ବାତାସ, ବର୍ଷା, ଧୂପ, ଶୀତ ସହି, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।" "ଏହି ଜନ୍ମ ସଫଳ, କାରଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚନ୍ତି। ଏମାନେ ଦୟାଳୁ, କେବେ ଆଶ୍ରୟ ପ୍ରାର୍ଥୀକୁ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି ନାହିଁ।" "ପତ୍ର, ପୁଷ୍ପ, ଫଳ, ଛାୟା, ମୂଳ, ଛାଲି, କାଠ, ଗନ୍ଧ, ଗୁଦା, ରେଖ, ଅଙ୍ଗାର, ଅସ୍ଥି ଦେଇ ଆମର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି।" "ଏଠି ଜୀବମାନେ ପାଇଁ ଏହି ଜନ୍ମର ସଫଳତା—ଜୀବନ, ଧନ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଵାଣୀ ଦ୍ୱାରା ସଦା ଶ୍ରେଷ୍ଠ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା।" ଏପରି କହି, କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗମାନେ ସହିତ, ଯମୁନା ତୀର ତରୁମୂଳରେ ନବ ପତ୍ର, ମଞ୍ଜରୀ, ଫଳ ଓ ଫୁଲ ମଧ୍ୟରୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ଗାଈମାନେକୁ ଶୁଭ୍ର, ଶୀତଳ ଜଳ ପିଇବାକୁ ଦେଲେ, ଏବଂ ଗୋପାମାନେ ମଧୁର ଜଳ ଆନନ୍ଦରେ ପିଲେ। ଯମୁନା ତୀରର ଉଦ୍ୟାନରେ ଗାଈମାନେ ମନମତାବାଦେ ଚରୁଥିଲେ, କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗମାନେ ସହିତ ଖାଇବାକୁ ଏଗିଲେ, କାରଣ ସେମାନେ ଭୂଖା ଥିଲେ। ଏବେ ଗୋପାମାନେ କହିଲେ, "ଇନ୍ଦ୍ରିୟବିଷୟରେ ଅତିରିକ୍ତ ଆସକ୍ତି ଥିଲେ, ପୁନି ନିଜକୁ ମନେପକାଯିବା ହୁଏନାହିଁ; ମୃତ୍ୟୁ ହେଉଛି ସମସ୍ତ ବିସ୍ମୃତି।" "ଜନ୍ମ, ଯଦିଓ ନିଜକୁ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ, ତଥାପି ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରିୟବିଷୟ ଗ୍ରହଣ, ସ୍ୱପ୍ନ କିମ୍ବା କଳ୍ପନା ପରି।" "ଯେପରି ପୂର୍ବ ସ୍ୱପ୍ନ କିମ୍ବା କଳ୍ପନାକୁ ମନେପକାଯିବା ହୁଏନାହିଁ, ସେପରି ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ମଣିଷ ନିଜକୁ ନୂତନ ଭାବେ ଦେଖେ, ପୂର୍ବରୁ ନୁହେଁ।" "ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ବିଷୟ ଓ ମନ—ଏ ତିଣିର ଉପସ୍ଥିତି ଦ୍ରବ୍ୟରେ ଦେଖାଯାଏ; ଭିତର ଓ ବାହାରର ବିଭାଜନ ଲୋକମାନେ କରନ୍ତି, ଯେପରି ଶୁଭ କିମ୍ବା ଅଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ।" "ଏହିପରି, ବନ୍ଧୁ, ପ୍ରାଣୀମାନେ ସଦା ଉତ୍ପନ୍ନ ଓ ନଶ୍ୱର, କିନ୍ତୁ କାଳର ଅଦୃଶ୍ୟ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହା ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।