ନାରଦ ମହାର୍ଷି ଚାରିଜଣ କୁମାରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବସି, କହିଲେ: “ଆଜି ମୋ ଭାଗ୍ୟରେ ବଡ଼ ସଉଭାଗ୍ୟ ହେଲା—ମୁଁ ଆପଣମାନେଙ୍କ ସହିତ ମିଳିପାରିଲି। ହେ କୁମାରମାନେ, ଦୟାକରି ଶୀଘ୍ର କଥାହେବେ, ମୋତେ ଦୟା କରନ୍ତୁ।” ନାରଦ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି କହିଲେ, “ଆପଣମାନେ ମହାଯୋଗୀ, ଜ୍ଞାନୀ, ପଞ୍ଚଏନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହରେ ପାରଙ୍ଗତ, ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ। ଆପଣମାନେ ସଦା ବୈକୁଂଠ ଧାମରେ ବସି, ହରିଙ୍କ ଗୁଣଗାନରେ ଲୀନ, ତାଙ୍କର ଲୀଳାମୃତ ପାନରେ ମଗ୍ନ, ଏବଂ ତାଙ୍କ କଥା ଶ୍ରବଣକୁ ହିଁ ଜୀବନର ସର୍ବସ୍ୱ ବୋଲି ମାନନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ନିରନ୍ତର ହରିନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ବୟସ୍ ବା କାଳର ଦୁଃଖ କେବେ ବ୍ୟାକୁଳ କରେନାହିଁ। ଏମିତି ଦିନେ, ହରିଙ୍କ ଦୁଇ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କୁ କେବଳ ଆପଣମାନଙ୍କ ଭୃକୁଟି ଭଙ୍ଗିରେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଶୀଘ୍ର ପଡ଼ିଥିଲେ; ଏବଂ ଆପଣମାନଙ୍କ କୃପାରେ ସେମାନେ ପୁଣି ବୈକୁଂଠକୁ ଫେରିଥିଲେ। ଏହି ଯୋଗଫଳରେ ମୁଁ ଆଜି ଆପଣମାନେଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଛି, ଏବଂ ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖୀ ହେବାରୁ ଦୟା କରି ମୋପରି କୃପା କରନ୍ତୁ। ଏଠି ଆକାଶବାଣୀରେ ଯେଉଁ ଉପାୟ କହାଯାଇଥିଲା, ତାହା କ’ଣ? କିପରି ତାହାକୁ ଅଭ୍ୟସ କରିବି? ଦୟାକରି ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତୁ। ଭକ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ଅଧିକାରୀ, ସେମାନଙ୍କୁ ସଫଳତା କିପରି ମିଳେ? ସମସ୍ତ ବର୍ଗରେ କିପରି ଏହା ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ? ଦୟାକରି କହନ୍ତୁ। ତାହାପରେ କୁମାରମାନେ କହିଲେ, “ହେ ଦେବ ଋଷି, ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁନାହିଁ, ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦ ଆଣନ୍ତୁ। ଏହି ଉପାୟ ଏଠି ଅତ୍ୟନ୍ତ ସହଜ ଓ ଉପଲବ୍ଧ। ନାରଦ, ତୁମେ ଧନ୍ୟ, ବୈରାଗ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶିରୋମଣି, ସ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସେବକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ, ଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ। ତୁମେ ଯେ ସଦା ଭକ୍ତିର ପଥ ଅନୁସରଣ କର, ଏହି ଭକ୍ତିର ସ୍ଥାପନ ତୁମରେ ଅଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କିଛି ନୁହେଁ। ଏହି ସଂସାରରେ ଅନେକ ଋଷି ଅନେକ ପଥ ଦେଖାଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ଓ ଅଧିକାଂଶ ଫଳ ସ୍ୱର୍ଗ ଦେଇଥାଏ। କିନ୍ତୁ ବୈକୁଂଠକୁ ନେଇଯିବା ଏହି ଗୁପ୍ତପଥ ଦୁର୍ଲଭ ଓ ଭାଗ୍ୟବଶତ ମିଳେ। ଆଗରୁ ଆକାଶବାଣୀ ଯେଉଁ ଅନୁଷ୍ଠାନ ତୁମକୁ ଦେଇଥିଲା, ଏବେ ତାହା ଏଠି ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବାକୁ ଯାଉଛୁ। କିଏ କିଏ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, କିଏ କିଏ ତପସ୍ୟା, କିଏ ଯୋଗ, କିଏ ଅଧ୍ୟୟନ—ସବୁ କର୍ମ ଭାବେ ଗ୍ରହୀତ। ଏହିମାନେ ମଧ୍ୟରୁ, ଜ୍ଞାନ ଯଜ୍ଞକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କହନ୍ତି; ଏହି ଜ୍ଞାନ ଯଜ୍ଞ ହେଉଛି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତର କଥା, ଯାହା ଶୁକ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଗାଉଛନ୍ତି। ଏହାର ପ୍ରଚାରରେ ଭକ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ଶକ୍ତି ବଢ଼େ, ଦୁଃଖ ଦୂରିଯାଏ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ ସୁଖ ମିଳେ। ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତର କଥା ଶୁଣିଲେ, କଳି ଦୋଷମାନେ ସିଂହର ଦହାଡ଼ରେ ମରିଯାଏ, ଭଳି ଦୂରିଯାନ୍ତି। ଏହି ଭକ୍ତି, ଜ୍ଞାନ, ବୈରାଗ୍ୟ ଏକତ୍ର ହୋଇ, ପ୍ରେମର ରସ ଦେଇ, ଘରେ ଘରେ, ଲୋକେ ଲୋକେ ବିହାର କରିବ। ନାରଦ ଏହା ଶୁଣି ପୁଣି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଏତେ ବେଦ ବେଦାନ୍ତ ଉଚ୍ଚାରଣ, ଗୀତା ପାଠ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ଏହି ଭକ୍ତି-ଜ୍ଞାନ-ବୈରାଗ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏନାହିଁ, ତେବେ କିପରି ହେବ?” ତେବେ କୁମାରମାନେ କହିଲେ, “ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ପାଠରେ ଏହି ତତ୍ତ୍ୱ ଉଦ୍ଘାଟିତ ହୁଏ, ଏହାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶବ୍ଦରେ ବେଦର ଅର୍ଥ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ। ହେ ଦୃଷ୍ଟିଶାଳୀ, ଏହି ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରନ୍ତୁ, ଦୟାକରି ବିଳମ୍ବ କରନ୍ତୁନାହିଁ।” କୁମାରମାନେ କହିଲେ, “ବେଦ ଓ ଉପନିଷଦର ସାରରୁ ଭାଗବତ କଥା ଉତ୍ପନ୍ନ, ଏହି କଥା ଅପୂର୍ବ ଫଳସ୍ୱରୂପ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ। ଯେପରି ଗଛର ଡାଳିରୁ ମୂଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରସ ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ଅଲଗା ହେଲେ ହିଁ ସେ ରସ ଉପଭୋଗ କରାଯାଏ, ଏହିଭଳି ଭାଗବତର ମଧୁରତା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ହୋଇ ସବୁଠୁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ। ଯେପରି ଦୁଧରେ ଘୃତ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ, ତାହାକୁ ବାହାର କଲେ ଦେବତାମାନେ ତାହାର ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି, ଏଭଳି ଭାଗବତ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ରତ୍ନ। ଚିନି ଯେପରି ଖଣ୍ଡ ଖଣ୍ଡରେ ଥାଏ, ତାହାକୁ ଅଲଗା କଲେ ମଧୁର ଲାଗେ, ଏଭଳି ଭାଗବତର ସ୍ୱାଦ। ଏହି ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନ, ବୈରାଗ୍ୟ ଓ ଭକ୍ତି ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ପ୍ରକାଶିତ। ବେଦ, ବେଦାନ୍ତ ଓ ଗୀତା ରଚୟିତା ଭି ଦୁଃଖରେ ବିମୂଢ଼ ହୋଇଥିଲେ; ତାପରେ ତୁମେ ଚାରି ଶ୍ଲୋକରେ ଏହି ଭାଗବତକୁ କହିଥିଲ, ଯାହା ଶୁଣି ବାଦରାୟଣ ତୁରନ୍ତ ଦୁଃଖମୁକ୍ତ ହେଲେ। ତେଣୁ ତୁମର ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କି? ଏହି ଭାଗବତ ଶ୍ରବଣ କର; ଏହା ଦୁଃଖ ଦୂର କରେ। ନାରଦ କହିଲେ, “ଯେ ଦୃଷ୍ଟି ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ଦୂର କରେ, ଦୁଃଖିମାନେ ପାଇଁ ପରମ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥାଏ, ଶୁଦ୍ଧ ମନେ ଗାଉଥିବା ଲୀଳାମୃତରେ ଲୀନ, ପ୍ରେମ ପ୍ରକାଶ ପାଇଁ ମୁଁ ସେଥିରେ ଶରଣ ନେଇଛି। ଅନେକ ଜନ୍ମର ଭାଗ୍ୟ ଫଳରେ ଯେତେବେଳେ ସତ୍ସଙ୍ଗ ମିଳେ, ସେତେବେଳେ ବିବେକ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ, ଅଜ୍ଞାନ ଓ ଅଭିମାନ ଦୂରିଯାଏ। ଏହିପରି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ସନକାଦିଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶୁଣିଲେ ଭକ୍ତମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ପୋଷିତ ହୁଏ। ନାରଦ କହିଲେ, “ମୁଁ ଏହି ଶୁକଦେବ କଥାର ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞ କରିବି, ଯାହା ଭକ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ନିମିତ୍ତରେ ଉଦ୍ଘାଟିତ। କିଏଠି ଏହି ଯଜ୍ଞ କରିବି? ଦୟାକରି ଏହି ସ୍ଥାନ କହନ୍ତୁ। ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ କଥା କେଉଁଠି, କେଉଁ ଦିନ ଶୁଣିବା ଉଚିତ? କିପରି ବିଧି ଅନୁସରଣ କରିବି?” ତେବେ କୁମାରମାନେ କହିଲେ, “ନାରଦ, ଶୁଣ, ତୁମେ ନମ୍ର ଓ ବିବେକୀ। ଗଙ୍ଗା ତଟରେ ଏକ ସ୍ଥାନ ଅଛି, ନାମ ଆନନ୍ଦ। ସେଠି ବିଭିନ୍ନ ଋଷିମାନେ ବସନ୍ତି, ଦେବତା ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ ଆସନ୍ତି, ବିଭିନ୍ନ ଗଛ ଓ ଲତା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ନୂତନ ମୃଦୁ ବାଳି ରହିଛି। ଏହି ସ୍ଥାନ ଶାନ୍ତ, ସୁନ୍ଦର, ସୁଗନ୍ଧିତ ପଦ୍ମରେ ଭରିଆ, ଯେଉଁଠାରେ ଜନ୍ତୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱେଷ ରହନ୍ତିନାହିଁ। ଏଠି ବୟସ୍କ ଦେହକୁ ଆଗରେ ରଖି, ଦୁଇ କଥା ଚିନ୍ତା କରି, ଏଠି ଭକ୍ତି ଆସିବ।