ଉଦାସୀନ ଭାବରେ, ଯଥା ଗୁରୁଜନ ମାନେ ପୂର୍ବେ କରିଥିଲେ, ଶ୍ରୀୟୁଧିଷ୍ଠିର ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ, ଏବଂ ନିଜ ହୃଦୟରେ ପରମ ବ୍ରହ୍ମାନ୍ତରେ ଧ୍ୟାନ କରିବାରେ ଲଗିରହିଲେ, ଯେଉଁଠୁ ପୁନଃ ଫେରିବା ନାହିଁ। ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ ନେଇ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ, କାରଣ ମୃଦୂ ଧରାର ଲୋକମାନେ କଳିର ପ୍ରଭାବରେ ଦୁଃଖିତ ହେଇଥିଲେ। ସମସ୍ତେ ନିଜ ଦାୟିତ୍ୱ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି ଏବଂ ଆତ୍ମାର ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଜାଣି, ନିଜ ମନକୁ ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥଙ୍କର ପଦପଦ୍ମରେ ଅଟୁଟ ଭାବରେ ଲଗାଇଲେ। ଶୁଦ୍ଧ ଧ୍ୟାନ ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ବୁଦ୍ଧି ସହିତ, ସେମାନେ ନାରାୟଣଙ୍କର ପରମ ଧାମରେ ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରିଲେ। ସେମାନେ ଏହି ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅବସ୍ଥାକୁ ଉପଲବ୍ଧ କଲେ, ଯାହା ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭୋଗ ଏବଂ ଅଶୁଦ୍ଧତାରେ ଆଶକ୍ତ ଲୋକମାନେ ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମା ମାନେ ହେବାରେ ପାରିବେ। ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାସା ରେ ନିଜ ଶରୀରକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ମନକୁ କୃଷ୍ଣରେ ଏକାଗ୍ର କରି, ପୂର୍ବଜମାନେ ସହିତ ଚେତନାରେ ଏକତା ଆଣି, ନିଜ ଧାମକୁ ଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଦ୍ରୌପଦୀ ନିଜ ସ୍ୱାମୀମାନେର ବିରକ୍ତି ଦେଖି, ମନକୁ କେବଳ ଭଗବାନ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ନିବିଡ଼ କରି, ସେଉଁ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ଯେଉଁ କୌଣସି ଭକ୍ତ ଏହି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେର ବିରାଗ ଯାତ୍ରାର ଏହି ପବିତ୍ର ଏବଂ ମଙ୍ଗଳମୟ ଉପାଖ୍ୟାନକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ଶୁଣିଥାଏ, ସେ ହରିରେ ଭକ୍ତି ଏବଂ ସାଧନାର ସିଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ। ଏହି ପରେ, ସୂତ ମୁନି କହିଲେ: ପରୀକ୍ଷିତ ମହାଭାଗ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ଉପଦେଶ ଅନୁସାରେ ଭୂମିର ଶାସନ କରିଥିଲେ, ଯେପରି ବିଦ୍ୟାପ୍ରଦ ଶିକ୍ଷକମାନେ ନବଜାତ ଶିଶୁକୁ ନେତୃତ୍ୱ କରନ୍ତି। ସେ ଉତ୍ତରାର କନ୍ୟା ଇରାବତୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଜନମେଜୟ ଆଦି ଚାରି ପୁଅ ହେଇଥିଲେ। ସେ ଗଙ୍ଗା ତଟରେ ତିନିଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଶାରଦ୍ୱତ ପ୍ରଧାନ ପୁରୋହିତ ଥିଲେ, ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶନ ଦେଇଥିଲେ। ଏକ ଦିନ, ଦିଗ୍ବିଜୟ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ, ବୀର ପରୀକ୍ଷିତ କଳିକୁ ଧରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ କଳି ରାଜା ଭେଷରେ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବରେ ଶୂଦ୍ର ଥିଲେ, ଏବଂ ଗାଈ ଓ ବଳଦକୁ ଚାଲି ଦେଇ ମାଡ଼ିଥିଲେ। ଏଉଁ ସମୟରେ ଶୌନକ ମୁନି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: ରାଜା କଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଦିଗ୍ବିଜୟରେ କଳିକୁ ଧରିଥିଲେ? ଏହି ଶୂଦ୍ର କିଏ ଥିଲେ, ଯିଏ ରାଜାର ଚିହ୍ନ ନେଇ ବସିଥିଲେ ଏବଂ ଗାଈକୁ ଚାଲି ଦେଇ ମାଡ଼ିଥିଲେ? ଯଦି ଏହା କୃଷ୍ଣର ଉପାଖ୍ୟାନ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ, ଦୟାକରି କହ। କିମ୍ବା, ଭଗବାନଙ୍କର ଚରଣାମୃତ ରସ ଉପଭୋଗ କରିବାକୁ ଚାହିଁଥିବା ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଫଳହୀନ କଥାର କଣ ଦରକାର? ସେଗୁଡିକ ଜୀବନକୁ ବ୍ୟର୍ଥ କରିଥାଏ। ମୃତ୍ୟୁ ନିକଟ ଥିବା ଏହି ଅସ୍ଥାୟୀ ଜୀବନ ମାନେ ଅମରତ୍ୱ ଚାହିଁଲେ, ତେଣୁ ମୃତ୍ୟୁ ରୂପରେ ଭଗବାନକୁ ଏଠାରେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଶାମିକ ଋଷି ନିକଟରେ ଆସିଛନ୍ତି। ମୃତ୍ୟୁ ଏଠାରେ ଥିଲେ, କୌଣସି ଲୋକ ମରିନାହିଁ; ଏହି କାରଣରୁ ମହାର୍ଷିମାନେ ଭଗବାନକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ। ଆହୁଁ, ଏହି ମାନବ ଜଗତରେ ହରିଙ୍କର ଚରିତାମୃତ ପିଇବା ଯାଉ। ଏହି ଯୁଗରେ ଲୋକମାନେ ଅତି ମନ୍ଥର, ଅଳ୍ପ ବୁଦ୍ଧି, ଏବଂ ଅଳ୍ପ ଆୟୁ ଥିବା; ତାଙ୍କର ରାତି ଘୁମରେ ବ୍ୟାୟ, ଦିନ ଅନାବଶ୍ୟକ କାମରେ। ସୂତ କହିଲେ: କୁରୁ ଭୂମିରେ ରହୁଥିବା ପରୀକ୍ଷିତ, କଳିର ଅପ୍ରିୟ ଆଗମନ ଶୁଣି, ନିଜ ଧନୁଷ ଉଠାଇଲେ। ସେ ନିଜ ଭଲ ଶୂଭାର୍ଥ ରଥ, କଳା ଘୋଡ଼ା ଯୋଗାଇ, ସିଂହ ପତାକା ଉଠାଇ, ଚାରିପାଖରେ ରଥ, ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ, ଏବଂ ପଦାତି ଦଳ ସହିତ, ଦିଗ୍ବିଜୟ ପାଇଁ ଯାତ୍ରା କଲେ। ସେ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ, କେତୁମାଳ, ଭାରତ, ଉତ୍ତର କୁରୁ, କିମ୍ପୁରୁଷ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦିଗକୁ ବିଜୟ କରି, ତାଙ୍କୁ ଭେଟ ନେଇଲେ। ସେ ସହର ଓ ଜଙ୍ଗଲ, ପବିତ୍ର ନଦୀ, ଦେବତା ସଦୃଶ ମନୁଷ୍ୟ, ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ନାରୀମାନେକୁ ବିଜୟ କଲେ। ଧନଞ୍ଜୟ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ, ଦିବ୍ୟ ଗୃହ, ଏବଂ ଦେବାଙ୍ଗନା ସଦୃଶ ନାରୀମାନେ ଦେଖିଲେ। ସେଉଁଠାରେ ଏବଂ ଅନ୍ୟଠାରେ, ସେ ନିଜ ପୂର୍ବଜମାନେର ଶୌର୍ଯ୍ୟ ଓ କୃଷ୍ଣର ମହିମା ମହାନ ବାର୍ତ୍ତା ଶୁଣିଲେ। ସେ ନିଜ ପ୍ରାଣକୁ ଅଶ୍ୱଥାମାନଙ୍କର ଅଗ୍ନି ଅସ୍ତ୍ରରୁ କିପରି ରକ୍ଷା ହୋଇଥିଲା, ବୃଷ୍ଣି ଓ ପାଣ୍ଡବମାନେର ମୁତୁଆ ଏବଂ କେଶବରେ ତାଙ୍କର ଭକ୍ତି ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଶୁଣିଲେ। ଏହି ଲୋକମାନେ ସହିତ ଗଭୀର ସନ୍ତୋଷ ଭାବରେ, ରାଜା ଅନେକ ଧନ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ମାଳା ଦାନ କଲେ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପଦପଦ୍ମରେ ଭକ୍ତି ରଖି, ରାଜା ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ଭାବଭାବରେ ସେବା କରିଥିଲେ—ରଥୀ, ସାଥୀ, ପରିଚାରକ, ମିତ୍ର, ଦୂତ, ଶୌର୍ଯ୍ୟ ଆସନରେ ଉପବେଶ, ଅନୁସରଣ, ପ୍ରଶଂସା ଓ ନମସ୍କାର କରି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସମ୍ପୃକ୍ତ କରି ଜଗତକୁ ନମସ୍କାର କରାଇଥିଲେ। ଏପରି ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜମାନେର ଆଚରଣ ଅନୁସାରେ ଦିନକୁ ଦିନ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିବାବେଳେ, ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା ନିକଟରେ ଘଟିଲା—ମୁଁ ଏହାକୁ କହୁଛି। ଧର୍ମ, ଏକ ପାଉଁ ଚାଲି, ଭୂମିକୁ ଦେଖିଲେ; ଭୂମି ତାଙ୍କର ଛାୟା ଅତି କମ୍, ଗାଈ ଛାଣ୍ଡି ଦିଆଯାଇଥିବା ପରି କାନ୍ଦୁଥିଲେ, ଧର୍ମ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ଧର୍ମ କହିଲେ: ମାତା, ତୁମେ କୁସଳ ଅଛ? କାହିଁକି ତୁମେ ଏପରି ଶୁଷ୍କ ଏବଂ ଦୁଃଖିତ ଦେଖାଯାଉଛ? ମୁଁ ତୁମ ଅନ୍ତର ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରୁଛି—କିପାଇଁ ଦୂର ନିକଟ ଆତ୍ମୀୟ ପାଇଁ ତୁମେ ଶୋକ କରୁଛ? କିମ୍ବା ନିଜ ଅଙ୍ଗ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ପାଇଁ, ଦୁଷ୍ଟମାନେ ତୁମକୁ ଭକ୍ଷିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ପାଇଁ, ଦେବତାମାନେର ଯଜ୍ଞ ଅଂଶ ଚୋରାଯିବା ପାଇଁ, କିମ୍ବା ଲୋକମାନେ, ଯେଉଁଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ର ବର୍ଷା ଦେଇନାହିଁ? କିମ୍ବା ଅରକ୍ଷିତ ନାରୀ ଓ ଶିଶୁମାନେ ଦୁଷ୍ଟମାନେର ଦୁଃଖରେ, କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ବର୍ଗରେ ଦେବୀ ସ୍ୱରା ଅପବିତ୍ର ହୋଇଯିବା, କିମ୍ବା ଅଧର୍ମୀ ରାଜାମାନେ ଦ୍ୱାରା କୁଳମାନେ ଅପମାନିତ ହେବା ଉପରେ ତୁମେ ଶୋକ କରୁଛ? କିମ୍ବା କଳିର ପ୍ରଭାବରେ ଅସୁବିଧା ପାଇଥିବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ବଂଶ, ତାଙ୍କର ନଷ୍ଟ ରାଜ୍ୟ, କିମ୍ବା ଲୋକମାନେ ଭୂମିରେ ଖାଦ୍ୟ, ପାନୀୟ, ଆଶ୍ରୟ ଓ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଏଉଁଠି ଉଠିଯାଉଛନ୍ତି?