श्रीमद्भागवतपुराणम्

नान्यं पतिं वृणे वीर तमृते श्रीनिकेतनम्। तुष्यतां मे स भगवान्मुकुन्दोऽनाथसंश्रयः

श्रीनिकेतन सोडून मी दुसरा पती निवडत नाही. अनाथांचा आधार असलेला तो भगवंत मुकुंद माझ्यावर प्रसन्न होवो.

कालिन्दीति समाख्याता वसामि यमुनाजले। निर्मिते भवने पित्रा यावदच्युतदर्शनम्

माझे नाव कालिंदी आहे. मी वडिलांनी बांधलेल्या राजवाड्यात यमुनेच्या पाण्यात राहते, जोपर्यंत अच्युताचे दर्शन होत नाही.

तथावदद्गुडाकेशो वासुदेवाय सोऽपि ताम्। रथमारोप्य तद्विद्वान्धर्मराजमुपागमत्

अर्जुनाने वासुदेवाला तसे सांगितले. वासुदेवाने सर्व समजून, तिला रथावर बसवले आणि धर्मराजाकडे नेले.

यदैव कृष्णः सन्दिष्टः पार्थानां परमाद्भुतम्। कारयामास नगरं विचित्रं विश्वकर्मणा

कृष्णाने पांडवांसाठी अद्भुत असे नगर बांधावे असे सांगितले गेले तेव्हा, त्याने विश्वकर्म्याला बोलावून त्या नगराची अप्रतिम उभारणी करून घेतली.

भगवांस्तत्र निवसन्स्वानां प्रियचिकीर्षया। अग्नये खाण्डवं दातुमर्जुनस्याथ सारथिः

भगवान कृष्ण तिथे आपल्या लोकांना आनंद द्यावा म्हणून राहू लागला आणि नंतर अर्जुनाचा सारथी होऊन, अग्नीला खांडववन द्यायचे ठरवले.

सोऽग्निस्तुष्टो धनुरदाद्ध्यान्श्वेतान्रथं नृप। अर्जुनायाक्षयौ तूणौ वर्म चाभेद्यमस्त्रिभिः

राजा, अग्नी संतुष्ट होऊन अर्जुनाला धनुष्य, पांढऱ्या घोड्यांचा रथ, दोन अमर बाणांचे भांडारे, अभेद्य कवच आणि दिव्य अस्त्रे दिली.

मयश्च मोचितो वह्नेः सभां सख्य उपाहरत्। यस्मिन्दुर्योधनस्यासीज्जलस्थलदृशिभ्रमः

माया अग्नीपासून वाचला आणि मैत्रीच्या खुणेने एक भव्य सभागृह आणून दिले, जिथे दुर्योधनाला पाणी हे जमीन वाटले आणि तो गोंधळला.

स तेन समनुज्ञातः सुहृद्भिश्चानुमोदितः। आययौ द्वारकां भूयः सात्यकिप्रमुखैर्वृतः

त्याच्या परवानगीने आणि मित्रांनी आनंदाने मान्यता दिल्यावर, कृष्ण सात्यकी व इतरांसह पुन्हा द्वारकेला परत गेला.

अथोपयेमे कालिन्दीं सुपुण्यर्त्वृक्ष ऊर्जिते। वितन्वन्परमानन्दं स्वानां परममङ्गलः

नंतर, योग्य काळ व शुभ मुहूर्तावर त्याने कालिंदीशी विवाह केला आणि आपल्या लोकांमध्ये परम आनंद व मंगल पसरवला.

विन्द्यानुविन्द्यावावन्त्यौ दुर्योधनवशानुगौ। स्वयंवरे स्वभगिनीं कृष्णे सक्तां न्यषेधताम्

विंदा आणि अनुविंदा, अवंतीचे राजपुत्र आणि दुर्योधनाचे अनुयायी, आपल्या बहिणीला कृष्णाशी विवाह करण्यापासून स्वयंवरात अडवू लागले.

राजाधिदेव्यास्तनयां मित्रविन्दां पितृष्वसुः। प्रसह्य हृतवान्कृष्णो राजन्राज्ञां प्रपश्यताम्

राजा, सर्व राजे पाहत असताना, कृष्णाने आपल्या पित्याच्या बहिणीची कन्या मित्रविंदेला जबरदस्तीने घेऊन गेला.

नग्नजिन्नाम कौशल्य आसीद्राजातिधार्मिकः। तस्य सत्याभवत्कन्या देवी नाग्नजिती नृप

कौशल्य देशात नज्ञजित नावाचा एक अत्यंत धर्मशील राजा होता. त्याची कन्या सत्याच नावाने ओळखली जात असे, जिला नाग्नजिती असेही म्हणत.

न तां शेकुर्नृपा वोढुमजित्वा सप्तगोवृषान्। तीक्ष्णशृङ्गान्सुदुर्धर्षान्वीर्यगन्धासहान्खलान्

कोणताही राजा त्या सात तिखट शिंगांच्या, अतिशय बलवान आणि उग्र बैलांना जिंकू शकला नाही, म्हणून कोणीही तिला जिंकू शकला नाही.

तां श्रुत्वा वृषजिल्लभ्यां भगवान्सात्वतां पतिः। जगाम कौशल्यपुरं सैन्येन महता वृतः

त्या बैलांना जिंकून कन्या मिळू शकते हे कळताच, सात्वतांचा स्वामी भगवान कृष्ण मोठ्या सैन्यासह कौशल्य नगरीकडे गेला.

स कोशलपतिः प्रीतः प्रत्युत्थानासनादिभिः। अर्हणेनापि गुरुणा पूजयन्प्रतिनन्दितः

कौशल्याचा राजा आनंदित होऊन, उठून, आसन देऊन आणि इतर सन्मानांनी त्याचे स्वागत करून, योग्य आदराने त्याला पूजले.

वरं विलोक्याभिमतं समागतं नरेन्द्र कन्या चकमे रमापतिम्। भूयादयं मे पतिराशिषोऽनलः करोतु सत्या यदि मे धृतो व्रतः

राजा, ज्या वराची तिला इच्छा होती तो समोर आला हे पाहून राजकन्येच्या मनात लक्ष्मीपती कृष्णाबद्दल प्रेम जागे झाले. तिने मनाशी म्हटले, 'माझे व्रत खरे असेल तर, हा पुरुष माझा पती होवो आणि माझ्या सर्व इच्छा पूर्ण करो.'

यत्पादपङ्कजरजः शिरसा बिभर्ति। श्रीरब्जजः सगिरिशः सह लोकपालैः । लीलातनुः स्वकृतसेतुपरीप्सया यः। कालेऽदधत्स भगवान्मम केन तुष्येत्

ज्याच्या चरणकमळांच्या धुळीला लक्ष्मी, ब्रह्मा, शंकर आणि सर्व लोकपाल आपल्या मस्तकावर धारण करतात, आणि ज्याने आपल्या इच्छेने समुद्रावर सेतू बांधला, असा भगवान माझ्यासारख्या सामान्य स्त्रीवर कसा प्रसन्न होईल?

अर्चितं पुनरित्याह नारायण जगत्पते। आत्मानन्देन पूर्णस्य करवाणि किमल्पकः

पुन्हा पूजन झाल्यावर, जगाचा स्वामी नारायण म्हणाला, 'मी स्वतःच्या आनंदात पूर्ण आहे, मग मी या लहानशा गोष्टीचे काय करावे?'

श्रीशुक उवाच। तमाह भगवान्हृष्टः कृतासनपरिग्रहः। मेघगम्भीरया वाचा सस्मितं कुरुनन्दन

श्रीशुक म्हणाले: भगवान कृष्ण आनंदित होऊन, आसन स्वीकारून, गडगडणाऱ्या मेघासारख्या गंभीर आणि हसतमुखाने कुरुवंशजाला बोलू लागले.

श्रीभगवानुवाच। नरेन्द्र याच्ञा कविभिर्विगर्हिता राजन्यबन्धोर्निजधर्मवर्तिनः। तथापि याचे तव सौहृदेच्छया कन्यां त्वदीयां न हि शुल्कदा वयम्

श्रीभगवान म्हणाले: 'राजा, क्षत्रियाने आपल्या धर्माचे पालन करताना मागणी करणे हे विद्वानांनी निंदनीय मानले आहे. तरीही, तुझ्याशी मैत्री व्हावी म्हणून मी तुझ्या कन्येची मागणी करतो, कारण आम्ही कधीच कन्यादानासाठी किंमत देत नाही.'

श्रीराजोवाच। कोऽन्यस्तेऽभ्यधिको नाथ कन्यावर इहेप्सितः। गुणैकधाम्नो यस्याङ्गे श्रीर्वसत्यनपायिनी

राजा म्हणाला: 'नाथा, या कन्येसाठी तुझ्याहून मोठा किंवा अधिक योग्य वर दुसरा कोण असू शकतो? सर्व सद्गुणांचे निवासस्थान असलेल्या तुझ्या अंगावर लक्ष्मी कायमची वास करते.'

किन्त्वस्माभिः कृतः पूर्वं समयः सात्वतर्षभ। पुंसां वीर्यपरीक्षार्थं कन्यावरपरीप्सया

पण, सात्वतांमध्ये श्रेष्ठा, आम्ही आधीच असं ठरवलं होतं की, माझ्या मुलीचं लग्न तिच्या इच्छेनुसार, पण तिच्या इच्छित वराची ताकद पाहण्यासाठी स्पर्धा ठेवली जाईल.

सप्तैते गोवृषा वीर दुर्दान्ता दुरवग्रहाः। एतैर्भग्नाः सुबहवो भिन्नगात्रा नृपात्मजाः

हे वीर, हे सात बैल फारच तिखट आणि आवेशी आहेत. या बैलांमुळे अनेक राजपुत्र पराभूत झाले आणि जखमी झाले.

यदिमे निगृहीताः स्युस्त्वयैव यदुनन्दन। वरो भवानभिमतो दुहितुर्मे श्रियःपते

यदुनंदना, जर फक्त तूच हे बैल वश करू शकशील, तर माझ्या मुलीसाठी तुझाच स्वीकार केला जाईल, हे श्रीमंतांचे स्वामी.

एवं समयमाकर्ण्य बद्ध्वा परिकरं प्रभुः। आत्मानं सप्तधा कृत्वा न्यगृह्णाल्लीलयैव तान्

हे ऐकून, प्रभूंनी आपला वस्त्र सावरला, स्वतःचे सात रूपे केली आणि सहजपणे त्या सर्व बैलांना वश केले.

बद्ध्वा तान्दामभिः शौरिर्भग्नदर्पान्हतौजसः। व्यकर्षल्लीलया बद्धान्बालो दारुमयान्यथा

शौर्यवान कृष्णाने त्या बैलांना दोऱ्यांनी बांधले, त्यांचा गर्व आणि ताकद मोडली, आणि लहान मुलगा जसा लाकडी खेळणी ओढतो तसा सहजपणे त्यांना ओढले.

ततः प्रीतः सुतां राजा ददौ कृष्णाय विस्मितः। तां प्रत्यगृह्णाद्भगवान्विधिवत्सदृशीं प्रभुः

मग राजा अत्यंत आनंदी आणि आश्चर्यचकित होऊन आपली मुलगी कृष्णाला दिली, आणि प्रभूंनी योग्य रीतीने तिला स्वीकारले.

राजपत्न्यश्च दुहितुः कृष्णं लब्ध्वा प्रियं पतिम्। लेभिरे परमानन्दं जातश्च परमोत्सवः

राजाच्या पत्नींच्या मनात कृष्णासारखा प्रिय जावई मिळाल्याने मोठा आनंद झाला आणि संपूर्ण राजवाड्यात मोठा उत्सव साजरा झाला.

शङ्खभेर्यानका नेदुर्गीतवाद्यद्विजाशिषः। नरा नार्यः प्रमुदिताः सुवासःस्रगलङ्कृताः

शंख, भेरी, नगारे वाजू लागले, गाणी आणि वाद्ये वाजली, ब्राह्मणांनी आशीर्वाद दिले, आणि सर्व पुरुष व स्त्रिया सुंदर वस्त्रे, फुले आणि दागिने घालून आनंदात नाचू लागले.