ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

നമോഽകിഞ്ചനവിത്തായ നിവൃത്തഗുണവൃത്തയേ । ആത്മാരാമായ ശാന്തായ കൈവല്യപതയേ നമഃ

ഒന്നുമില്ലാത്തവർക്കുള്ള സമ്പത്തായവനേ, ഗുണങ്ങളുടെ പ്രവാഹത്തിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കുന്നവനേ, ആത്മാരാമനേ, ശാന്തനേ, മോക്ഷത്തിന്റെ നാഥനേ, നിന്നെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു.

മന്യേ ത്വാം കാലമീശാനം അനാദിനിധനം വിഭുമ് । സമം ചരന്തം സര്വത്ര ഭൂതാനാം യന്മിഥഃ കലിഃ

നിനക്കാണ് ഞാൻ കാലം, ഈശ്വരൻ, ആദിയില്ലാത്തതും അന്തമില്ലാത്തതും, സർവ്വവ്യാപിയായതും, എല്ലാ ജീവികളിലും സമമായി സഞ്ചരിക്കുന്നതും, അവരിലുണ്ടാകുന്ന വൈരാഗ്യത്തിനും കാരണം എന്നിങ്ങനെ കരുതുന്നു.

(വംശസ്ഥ) ന വേദ കശ്ചിദ് ഭഗവംശ്ചികീര്ഷിതം തവേഹമാനസ്യ നൃണാം വിഡമ്ബനമ് । ന യസ്യ കശ്ചിദ് ദയിതോഽസ്തി കര്ഹിചിദ് ദ്വേഷ്യശ്ച യസ്മിന്വിഷമാ മതിര്നൃണാമ്

പ്രഭുവേ, ഈ ലോകത്തിൽ നീ ചെയ്യുന്നതെന്താണെന്നു ആരും അറിയുന്നില്ല. മനുഷ്യരെ പരിഹസിക്കുന്നതുപോലെ നിന്റെ പ്രവൃത്തികൾ. നിനക്കു ആരും പ്രിയനോ വൈരിയായോ ഇല്ല, എന്നിരുന്നാലും മനുഷ്യർ മനസ്സിൽ പക്ഷപാതം കാണുന്നു.

(അനുഷ്ടുപ്) ജന്മ കര്മ ച വിശ്വാത്മന് അജസ്യാകര്തുരാത്മനഃ । തിര്യങ് നൃഷിഷു യാദഃസു തദ് അത്യന്തവിഡമ്ബനമ്

വിശ്വത്തിന്റെ ആത്മാവായ, ജനനം ഇല്ലാത്തതും പ്രവർത്തനമില്ലാത്തതുമായ ആത്മാവിന്റെ ജനനവും കർമ്മവും, മൃഗങ്ങളിൽ, മനുഷ്യരിൽ, ജലചരികളിൽ—ഇവയൊക്കെയും ഏറ്റവും വലിയ പരിഹാസമാണ്.

(വസംതതിലകാ) ഗോപ്യാദദേ ത്വയി കൃതാഗസി ദാമ താവദ് യാ തേ ദശാശ്രുകലില അഞ്ജന സംഭ്രമാക്ഷമ് । വക്ത്രം നിനീയ ഭയഭാവനയാ സ്ഥിതസ്യ സാ മാം വിമോഹയതി ഭീരപി യദ്‌ബിഭേതി

ഗോപിക നിന്റെ ദോഷം കണ്ടു നിന്നെ കെട്ടാൻ കയറെടുത്തപ്പോൾ, ഭയത്താൽ കണ്ണുനീരും കജലും കലർന്ന കണ്ണുകൾ കൊണ്ട് നീ മുഖം താഴ്ത്തി നിന്നു. ഭയപ്പെടുന്നവർക്കും ഭയമായവനാണെങ്കിലും, അപ്പോൾ നിന്നെ കണ്ടപ്പോൾ ഞാൻ അത്ഭുതപ്പെടുന്നു.

(അനുഷ്ടുപ്) കേചിദ് ആഹുഃ അജം ജാതം പുണ്യശ്ലോകസ്യ കീര്തയേ । യദോഃ പ്രിയസ്യ അന്വവായേ മലയസ്യേവ ചന്ദനമ്

ചിലർ പറയുന്നു, ജനനം ഇല്ലാത്തവൻ, യദുവിന്റെ പ്രിയനായവന്റെ വംശത്തിൽ, പുണ്യശ്ലോകരുടെ കീർത്തിക്കായി ജനിച്ചു, മലയപർവതത്തിൽ ചന്ദനം വളരുന്നതുപോലെ.

അപരേ വസുദേവസ്യ ദേവക്യാം യാചിതോഽഭ്യഗാത് । അജസ്ത്വമസ്യ ക്ഷേമായ വധായ ച സുരദ്വിഷാമ്

മറ്റുചിലര്‍ പറയുന്നു, വസുദേവനും ദേവകിയും അപേക്ഷിച്ചതിനാല്‍ ജനിക്കാത്തവനായ നീ ഈ ലോകത്തെ രക്ഷിക്കാനും ദേവന്മാരെ വെറുക്കുന്നവരെ നശിപ്പിക്കാനുമാണ് അവതരിച്ചതെന്ന്.

ഭാരാവതാരണായാന്യേ ഭുവോ നാവ ഇവോദധൌ । സീദന്ത്യാ ഭൂരിഭാരേണ ജാതോ ഹ്യാത്മഭുവാര്ഥിതഃ

ചിലര്‍ പറയുന്നു, ഭൂമി ഭാരത്തില്‍ തളര്‍ന്ന് സമുദ്രത്തിലെ ഒരു തോണിപോലെ മുങ്ങുമ്പോള്‍ ബ്രഹ്മാവിന്റെ അപേക്ഷപ്രകാരം നീ ജനിച്ചു, ഭൂഭാരം കുറയ്ക്കാനായി.

ഭവേഽസ്മിന് ക്ലിശ്യമാനാനാം അവിദ്യാകാമകര്മഭിഃ । ശ്രവണ സ്മരണാര്ഹാണി കരിഷ്യമ് ഇതി കേചന

മറ്റുചിലര്‍ പറയുന്നു, അജ്ഞാനവും ആഗ്രഹവും കര്‍മവും മൂലം ഈ ലോകത്ത് ദുരിതം അനുഭവിക്കുന്നവര്‍ക്ക് കേള്‍ക്കാനും ഓര്‍ക്കാനും യോഗ്യമായ കര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്യാനാണ് നീ വന്നതെന്ന്.

(വംശസ്ഥ) ശ്രൃണ്വന്തി ഗായന്തി ഗൃണന്ത്യഭീക്ഷ്ണശഃ സ്മരന്തി നന്ദന്തി തവേഹിതം ജനാഃ । ത ഏവ പശ്യന്ത്യചിരേണ താവകം ഭവപ്രവാഹോപരമം പദാമ്ബുജമ്

നിന്റെ ഈ ലീലകള്‍ എപ്പോഴും കേള്‍ക്കുകയും പാടുകയും സ്തുതിക്കുകയും ഓര്‍ക്കുകയും ആനന്ദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവര്‍ ഉടന്‍ ഭവസമുദ്രം കടക്കാന്‍ സഹായിക്കുന്ന നിന്റെ കമലപാദങ്ങള്‍ ദര്‍ശിക്കും.

അപ്യദ്യ നസ്ത്വം സ്വകൃതേഹിത പ്രഭോ ജിഹാസസി സ്വിത് സുഹൃദോഽനുജീവിനഃ । യേഷാം ന ചാന്യത് ഭവതഃ പദാമ്ബുജാത് പരായണം രാജസു യോജിതാംഹസാമ്

പ്രഭോ, ഞങ്ങള്‍ നിന്റെ പ്രിയ സുഹൃത്തുക്കളും ആശ്രിതരുമാണ്. രാജസംബന്ധങ്ങളാലും പാപങ്ങളാലും ബന്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും നിന്റെ കമലപാദങ്ങള്‍ ഒഴികെ ഞങ്ങള്‍ക്കു മറ്റൊന്നും അഭയം ഇല്ല. നീ ഇപ്പോള്‍ ഞങ്ങളെ ഉപേക്ഷിക്കുമോ?

(അനുഷ്ടുപ്) കേ വയം നാമരൂപാഭ്യാം യദുഭിഃ സഹ പാണ്ഡവാഃ । ഭവതോഽദര്ശനം യര്ഹി ഹൃഷീകാണാം ഇവ ഈശിതുഃ

നാം പാണ്ഡവര്‍ക്കും യദുക്കള്‍ക്കും പേരും രൂപവും മാത്രമാണ്. ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ നാഥനായ നീ കാണുന്നില്ലെങ്കില്‍ ഞങ്ങള്‍ ഒന്നുമല്ല.

നേയം ശോഭിഷ്യതേ തത്ര യഥേദാനീം ഗദാധര । ത്വത്പദൈഃ അങ്‌കിതാ ഭാതി സ്വലക്ഷണവിലക്ഷിതൈഃ

ഗദാധരാ, നിന്റെ പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളാല്‍ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട നിന്റെ പാദങ്ങള്‍ ഈ ഭൂമിയെ ഇപ്പോഴത്തെ പോലെ ഭംഗിയുള്ളതാക്കുന്നു. ഇനി അങ്ങനെ ഉണ്ടാവില്ല.

ഇമേ ജനപദാഃ സ്വൃദ്ധാഃ സുപക്വൌഷധിവീരുധഃ । വനാദ്രി നദീ ഉദന്വന്തോ ഹ്യേധന്തേ തവ വീക്ഷിതൈഃ

ഈ ദേശങ്ങള്‍ സമൃദ്ധമാണ്, ഔഷധികളും ചെടികളും പാകമായിരിക്കുന്നു. കാടുകളും പര്‍വ്വതങ്ങളും നദികളും സമുദ്രങ്ങളും നിന്റെ കാഴ്ചകൊണ്ടാണ് വളരുന്നത്.

അഥ വിശ്വേശ വിശ്വാത്മന് വിശ്വമൂര്തേ സ്വകേഷു മേ । സ്നേഹപാശം ഇമം ഛിന്ധി ദൃഢം പാണ്ഡുഷു വൃഷ്ണിഷു

വിശ്വനാഥാ, വിശ്വാത്മാവേ, വിശ്വരൂപനേ, പാണ്ഡവര്‍ക്കും വൃശ്ണികള്‍ക്കും ഉള്ള എന്റെ ഈ ദൃഢമായ സ്‌നേഹബന്ധം നീ ദയവായി മുറിച്ചുകളയണം.

ത്വയി മേഽനന്യവിഷയാ മതിര്മധുപതേഽസകൃത് । രതിം ഉദ്വഹതാത് അദ്ധാ ഗങ്ഗേവൌഘം ഉദന്വതി

മധുപതേ, എന്റെ മനസ്സ് മറ്റൊന്നിലും ആസക്തിയില്ലാതെ എപ്പോഴും നേരിട്ട് നിന്നിലേക്കുള്ള പ്രേമം നിറഞ്ഞിരിക്കട്ടെ, ഗംഗാനദി സമുദ്രത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്നതുപോലെ.

(വസംതതിലകാ) ശ്രീകൃഷ്ണ കൃഷ്ണസഖ വൃഷ്ണി ഋഷഭാവനിധ്രുഗ് രാജന്യവംശദഹന അനപവര്ഗ വീര്യ । ഗോവിന്ദ ഗോദ്വിജസുരാര്തിഹരാവതാര യോഗേശ്വരാഖിലഗുരോ ഭഗവന് നമസ്തേ

ശ്രീകൃഷ്ണാ, കൃഷ്ണന്റെ സുഹൃത്ത്, വൃശ്ണികളിലെ ശ്രേഷ്ഠന്‍, അധർമത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവനേ, രാജവംശങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ അഗ്നിപോലെയുള്ളവനേ, മോക്ഷം നല്‍കുന്ന ശക്തിയുള്ളവനേ, ഗോവിന്ദാ, പശുക്കള്‍ക്കും ബ്രാഹ്മണന്മാര്‍ക്കും ദേവന്മാര്‍ക്കും കഷ്ടം നീക്കുവാനായി അവതരിച്ചവനേ, യോഗശ്രേഷ്ഠനേ, സകലഗുരുവേ, ഭഗവനേ, നിനക്കു വന്ദനം.

സൂത ഉവാച । (അനുഷ്ടുപ്) പൃഥയേത്ഥം കലപദൈഃ പരിണൂതാഖിലോദയഃ । മന്ദം ജഹാസ വൈകുണ്ഠോ മോഹയന്നിവ മായയാ

സൂതന്‍ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ പ്രഥാ മധുരമായ വാക്കുകള്‍ കൊണ്ട് സ്തുതിച്ചപ്പോള്‍ സകലമംഗളസ്വരൂപനായ വൈകുണ്ഠന്‍ മന്ദഹാസം ചിരിച്ചു, അവളെ മായയാല്‍ ആകര്‍ഷിക്കുന്നതുപോലെ.

താം ബാഢം ഇതി ഉപാമംത്ര്യ പ്രവിശ്യ ഗജസാഹ്വയമ് । സ്ത്രിയശ്ച സ്വപുരം യാസ്യന് പ്രേമ്ണാ രാജ്ഞാ നിവാരിതഃ

അവളോട് സ്നേഹപൂര്‍വം വിടപറഞ്ഞ് കൃഷ്ണന്‍ ഹസ്തിനാപുരത്തിലേക്ക് കടന്നു. പിന്നെ സ്ത്രീകളോടൊപ്പം സ്വന്തം നഗരത്തിലേക്ക് പോകാന്‍ ശ്രമിച്ചപ്പോള്‍ രാജാവിന്റെ പ്രേമം കൊണ്ടു അവനെ തടഞ്ഞു.

വ്യാസാദ്യൈരീശ്വരേഹാ ജ്ഞൈഃ കൃഷ്ണേനാദ്‍ഭുതകര്മണാ । പ്രബോധിതോഽപി ഇതിഹാസൈഃ നാബുധ്യത ശുചാര്പിതഃ

വ്യാസനും മറ്റു മഹർഷികളും അത്ഭുതകൃത്യങ്ങളുള്ള കൃഷ്ണനും ഇതിഹാസങ്ങളിലൂടെ ഉപദേശിച്ചിട്ടും, ദുഃഖത്തില്‍ മുങ്ങിയ രാജാവ് മനസ്സിലാക്കാനായില്ല.

ആഹ രാജാ ധര്മസുതഃ ചിന്തയന് സുഹൃദാം വധമ് । പ്രാകൃതേനാത്മനാ വിപ്രാഃ സ്നേഹമോഹവശം ഗതഃ

ധര്‍മപുത്രനായ രാജാവ് സുഹൃത്തുക്കളുടെ വധം ഓര്‍ത്തു, സ്വഭാവികമായ മനസ്സോടെ സ്‌നേഹത്തിലും മോഹത്തിലും ആകൃഷ്ടനായി, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

അഹോ മേ പശ്യതാജ്ഞാനം ഹൃദി രൂഢം ദുരാത്മനഃ । പാരക്യസ്യൈവ ദേഹസ്യ ബഹ്വ്യോ മേഽക്ഷൌഹിണീര്ഹതാഃ

അയ്യോ, എന്റെ ഹൃദയത്തില്‍ ദൃഢമായി പതിഞ്ഞ അജ്ഞാനം നോക്കൂ! മറ്റൊരാളുടെ ശരീരത്തിനായി എത്രയോ സൈന്യങ്ങളെ ഞാൻ നശിപ്പിച്ചു.

ബാലദ്വിജസുഹൃന് മിത്ര പിതൃഭ്രാതൃഗുരു ദ്രുഹഃ । ന മേ സ്യാത് നിരയാത് മോക്ഷോ ഹ്യപി വര്ഷ അയുത ആയുതൈഃ

പിള്ളകള്‍ക്കും ബ്രാഹ്മണന്മാര്‍ക്കും സുഹൃത്തുക്കള്‍ക്കും ബന്ധുക്കള്‍ക്കും പിതാക്കളും സഹോദരന്മാരും ഗുരുക്കന്മാരുമൊക്കെ എന്നെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. അവരെ ദ്രോഹിച്ച പാപത്തില്‍ നിന്ന് പത്ത് ആയിരം ആയിരം വര്‍ഷങ്ങള്‍ പോലും നരകത്തില്‍ നിന്ന് മോചനം കിട്ടിയാലും ഞാൻ വിടുതല്‍ നേടില്ല.

നൈനോ രാജ്ഞഃ പ്രജാഭര്തുഃ ധര്മയുദ്ധേ വധോ ദ്വിഷാമ് । ഇതി മേ ന തു ബോധായ കല്പതേ ശാസനം വചഃ

രാജാവായിട്ട് ജനങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നവന് ധര്‍മ്മയുദ്ധത്തില്‍ ശത്രുക്കളെ കൊല്ലുന്നത് പാപമല്ല. എങ്കിലും ഈ ഉപദേശവാക്കുകള്‍ എനിക്ക് മനസ്സിലാകുന്നില്ല.

സ്ത്രീണാം മത് ഹതബംധൂനാം ദ്രോഹോ യോഽസൌ ഇഹോത്ഥിതഃ । കര്മഭിഃ ഗൃഹമേധീയൈഃ നാഹം കല്പോ വ്യപോഹിതുമ്

സ്ത്രീകൾക്കും അവരുടെ ബന്ധുക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതുകൊണ്ടു വീട്ടുകാരുടെ പ്രവൃത്തികളാൽ ഇവിടെ ഉണർന്ന ശത്രുത, ഞാൻ നീക്കാൻ കഴിയില്ല.

യഥാ പങ്കേന പങ്കാമ്ഭഃ സുരയാ വാ സുരാകൃതമ് । ഭൂതഹത്യാം തഥൈവൈകാം ന യജ്ഞൈഃ മാര്ഷ്ടുമര്ഹതി

പൊടി കൊണ്ടു ചളി നീക്കാൻ കഴിയില്ല, മദ്യം കൊണ്ടു മദ്യത്തിന്റെ ദോഷം മാറ്റാൻ കഴിയില്ല. അതുപോലെ, ഒരു ജീവിയെ കൊല്ലുന്നതു യാഗങ്ങൾകൊണ്ടു ശുദ്ധീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല.

ജപശ്ച പരമോ ഗുഹ്യഃ ശ്രൂയതാം മേ നൃപാത്മജ । യം സപ്തരാത്രം പ്രപഠന് പുമാന് പശ്യതി ഖേചരാന്

രാജകുമാരാ, ഏറ്റവും രഹസ്യമായ ഒരു ജപം ഞാൻ പറയാം. ആ ജപം ഏഴു രാത്രികൾ പാരായണം ചെയ്താൽ ആകാശത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന ദേവതകളെ കാണാൻ സാധിക്കും.

ഓം നമോ ഭഗവതേ വാസുദേവായ । മന്ത്രേണാനേന ദേവസ്യ കുര്യാദ് ദ്രവ്യമയീം ബുധഃ । സപര്യാം വിവിധൈര്ദ്രവ്യൈഃ ദേശകാലവിഭാഗവിത്

'ഓം നമോ ഭഗവതേ വാസുദേവായ' എന്ന ഈ മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്, ഭക്തൻ വിവിധ വസ്തുക്കളാൽ, ശരിയായ സ്ഥലം സമയങ്ങൾ അറിഞ്ഞ്, ഭഗവാനെ ആരാധിക്കണം.

സലിലൈഃ ശുചിഭിര്മാല്യൈഃ വന്യൈര്മൂലഫലാദിഭിഃ । ശസ്താങ്‌കുരാംശുകൈശ്ചാര്ചേത് തുലസ്യാ പ്രിയയാ പ്രഭുമ്

ശുദ്ധജലം, പൂക്കൾ, കാട്ടിൽ കിട്ടുന്ന വേരുകളും പഴങ്ങളും, ഇളം മുളകളും പുതുമയുള്ള വസ്ത്രങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തുളസിയിലയും ഉപയോഗിച്ച് ഭഗവാനെ ആരാധിക്കണം.