ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ഭടാ ആവേദയാഞ്ചക്രൂ രാജംസ്തേ ദുഹിതുര്വയമ് । വിചേഷ്ടിതം ലക്ഷയാമ കന്യായാഃ കുലദൂഷണമ്

കാവൽക്കാർ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങളുടെ മകളിൽ സംശയകരമായ പെരുമാറ്റം ഞങ്ങൾ കണ്ടു. ഇത് കുടുംബത്തിന് അപമാനമാണ്.'

അനപായിഭിരസ്മാഭിഃ ഗുപ്തായാശ്ച ഗൃഹേ പ്രഭോ । കന്യായാ ദൂഷണം പുമ്ഭിഃ ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യായാ ന വിദ്മഹേ

'നമ്മൾ എപ്പോഴും കാത്തിരിക്കുന്ന വീട്ടിൽ പോലും, ആരും സമീപിക്കാൻ കഴിയാത്ത മകളെ ഒരു പുരുഷൻ എങ്ങനെ അപമാനിച്ചു എന്നത് ഞങ്ങൾക്കറിയില്ല, പ്രഭോ.'

തതഃ പ്രവ്യഥിതോ ബാണോ ദുഹിതുഃ ശ്രുതദൂഷണഃ । ത്വരിതഃ കന്യകാഗാരം പ്രാപ്തോഽദ്രാക്ഷീദ് യദൂദ്വഹമ്

അപ്പോൾ, മകളുടെ അപമാനം കേട്ട് ബാണൻ വിഷമിച്ചു. ഉടൻ കന്യാകോടതിയിലേക്ക് ഓടി, യദുകുലവീരനെ അവിടെ കണ്ടു.

( മിശ്ര ) കാമാത്മജം തം ഭുവനൈകസുന്ദരം ശ്യാമം പിശങ്ഗാമ്ബരമമ്ബുജേക്ഷണമ് । ബൃഹദ്‌ഭുജം കുണ്ഡലകുന്തലത്വിഷാ സ്മിതാവലോകേന ച മണ്ഡിതാനനമ്

അവൻ, മനസ്സിന്റെ ആഗ്രഹമായ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരനായ, കറുത്തവണ്ണം, മഞ്ഞ വസ്ത്രം, താമരപോലെയുള്ള കണ്ണുകൾ, വീതിയുള്ള ഭുജങ്ങൾ, കുണ്ഡലവും വളഞ്ഞ മുടിയും, പുഞ്ചിരിയുള്ള ദൃഷ്ടിയാൽ അലങ്കരിച്ച മുഖവും ഉള്ളവനെ കണ്ടു.

ദീവ്യന്തമക്ഷൈഃ പ്രിയയാഭിനൃമ്ണയാ തദങ്ഗസങ്ഗസ്തനകുങ്കുമസ്രജമ് । ബാഹ്വോര്ദധാനം മധുമല്ലികാശ്രിതാം തസ്യാഗ്ര ആസീനമവേക്ഷ്യ വിസ്മിതഃ

അവൻ പ്രിയയോടൊപ്പം പാശം കളിച്ചു. അവളുടെ ശരീരം, കുങ്കുമം ചേർന്ന പുഷ്പമാലയാൽ അലങ്കരിച്ചിരുന്നു. അവൻ കൈയിൽ മല്ലികാമാല പിടിച്ചു അവളുടെ അടുത്ത് ഇരുന്നുകൊണ്ടിരുന്നു. ബാണൻ അതു കണ്ടു അത്ഭുതപ്പെട്ടു.

സ തം പ്രവിഷ്ടം വൃതമാതതായിഭിഃ ഭടൈരനീകൈരവലോക്യ മാധവഃ । ഉദ്യമ്യ മൌര്വം പരിഘം വ്യവസ്ഥിതോ യഥാന്തകോ ദണ്ഡധരോ ജിഘാംസയാ

അവിടെ ശത്രുക്കളായ സൈനികരും കാവൽക്കാരും ചുറ്റിയിരിക്കുന്നതും കണ്ടു, മാധവൻ തന്റെ മൗർവം എന്ന ഗദ ഉയർത്തി, മരണദേവൻ ശിക്ഷയുമായി നില്ക്കുന്നതുപോലെ, യുദ്ധത്തിന് തയാറായി.

ജിഘൃക്ഷയാ താന് പരിതഃ പ്രസര്പതഃ ശുനോ യഥാ ശൂകരയൂഥപോഽഹനത് । തേ ഹന്യമാനാ ഭവനാദ് വിനിര്ഗതാ നിര്ഭിന്നമൂര്ധോരുഭുജാഃ പ്രദുദ്രുവുഃ

അവനെ പിടിക്കാൻ ചുറ്റും നിന്നവർ ഓടിയെത്തിയപ്പോൾ, അനിരുദ്ധൻ wild boar ന്റെ നേതാവുപോലെ അവരെ തല്ലി വീഴ്ത്തി. തല്ല് കിട്ടിയവർ തലയും കൈയും കാലും പൊട്ടിയ നിലയിൽ കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.

തം നാഗപാശൈര്ബലിനന്ദനോ ബലീ ഘ്നന്തം സ്വസൈന്യം കുപിതോ ബബന്ധ ഹ । ഊഷാ ഭൃശം ശോകവിഷാദവിഹ്വലാ ബദ്ധം നിശമ്യാശ്രുകലാക്ഷ്യരൌദിഷീത്

അപ്പോൾ ബാണന്റെ ശക്തനായ മകൻ, പാമ്പുപാശം ഉപയോഗിച്ച്, തന്റെ സൈന്യത്തെ കൊല്ലുന്ന അനിരുദ്ധനെ ക്രോധത്തോടെ കെട്ടി. അനിരുദ്ധൻ കെട്ടിയിരിക്കുന്നതറിഞ്ഞു ഉഷ വലിയ ദുഃഖത്തിൽ കണ്ണുനിറയെ കണ്ണീരോടെ കരഞ്ഞു.

ഇതി ശ്രീമദ്‍ഭാഗവതേ മഹാപുരാണേ പാരമഹംസ്യാം സംഹിതായാം ദശമസ്കന്ധേ ഉത്തരാര്ധേ അനിരുദ്ധബന്ധോ നാമ ദ്വിഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ, ശ്രീമദ് ഭാഗവതത്തിലെ മഹാപുരാണത്തിൽ, പരമഹംസ്യ വിഭാഗത്തിൽ, പത്താം സ്കന്ധത്തിലെ അനിരുദ്ധൻ കെട്ടപ്പെട്ടത് എന്ന അദ്ധ്യായം അറുപത്തിരണ്ടാമത്തേത് അവസാനിക്കുന്നു.

ശ്രീകൃഷ്ണബാണാസുരസംഗ്രാമഃ; തത്ര മാഹേശ്വരജ്വരേണ മാഹേശ്വരേണ ച കൃതാ ഭഗവത് സ്തുതിഃ - ശ്രീശുക ഉവാച - ( അനുഷ്ടുപ് ) അപശ്യതാം ചാനിരുദ്ധം തദ്‌ബന്ധൂനാം ച ഭാരത । ചത്വാരോ വാര്ഷികാ മാസാ വ്യതീയുരനുശോചതാമ്

ശ്രീശുകൻ പറഞ്ഞു: ഭാരതകുലജാതനായവനേ, അനിരുദ്ധനും അവന്റെ ബന്ധുക്കളും കാണാനാകാതെ, അവരെക്കുറിച്ച് ദുഃഖിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നവർക്കു നാലു മാസം കടന്നുപോയി.

നാരദാത് തദുപാകര്ണ്യ വാര്താം ബദ്ധസ്യ കര്മ ച । പ്രയയുഃ ശോണിതപുരം വൃഷ്ണയഃ കൃഷ്ണദൈവതാഃ

നാരദനിൽനിന്ന് അനിരുദ്ധൻ കുടിയിരുത്തപ്പെട്ടതും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളും കേട്ടശേഷം, കൃഷ്ണനെ ദൈവമായി ആരാധിക്കുന്ന വൃഷ്ണികൾ ശോണിതപുരത്തിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു.

പ്രദ്യുമ്നോ യുയുധാനശ്ച ഗദഃ സാമ്ബോഽഥ സാരണഃ । നന്ദോപനന്ദഭദ്രാദ്യാ രാമകൃഷ്ണാനുവര്തിനഃ

പ്രദ്യുമ്നൻ, യുയുധാനൻ, ഗദൻ, സാംബൻ, സാരണൻ, നന്ദൻ, ഉപനന്ദൻ, ഭദ്രൻ എന്നിവരും, രാമനും കൃഷ്ണനും മുന്നോട്ട് നയിക്കുന്ന മറ്റു ബന്ധുക്കളും അവരോടൊപ്പം പോയി.

അക്ഷൌഹിണീഭിര്ദ്വാദശഭിഃ സമേതാഃ സര്വതോ ദിശമ് । രുരുധുര്ബാണനഗരം സമന്താത് സാത്വതര്ഷഭാഃ

പന്ത്രണ്ടു വലിയ സൈന്യങ്ങളുമായി ഒന്നിച്ചു, സാത്വതന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാർ ബാണന്റെ നഗരം എല്ലാ ദിശകളിലും ചുറ്റി വളഞ്ഞു.

ഭജ്യമാനപുരോദ്യാന പ്രാകാരാട്ടാലഗോപുരമ് । പ്രേക്ഷമാണോ രുഷാവിഷ്ടഃ തുല്യസൈന്യോഽഭിനിര്യയൌ

തന്റെ തോട്ടങ്ങളും മതിലുകളും ഗോപുരങ്ങളും തകർന്നുപോകുന്നത് കണ്ട്, കോപത്തിൽ കത്തിയ ബാണൻ തുല്യമായ സൈന്യവുമായി പുറത്തേക്കു യുദ്ധത്തിനായി ഇറങ്ങി.

ബാണാര്ഥേ ഭഗവാന് രുദ്രഃ സസുതഃ പ്രമഥൈര്വൃതഃ । ആരുഹ്യ നന്ദിവൃഷഭം യുയുധേ രാമകൃഷ്ണയോഃ

ബാണന്റെ വേണ്ടി, ഭഗവാൻ രുദ്രൻ തന്റെ മകനെയും പ്രമഥന്മാരെയും കൂട്ടിക്കൊണ്ട് നന്ദിവൃഷഭത്തിൽ കയറി രാമനും കൃഷ്ണനും എതിരെ യുദ്ധം ചെയ്തു.

ആസീത് സുതുമുലം യുദ്ധം അദ്‌ഭുതം രോമഹര്ഷണമ് । കൃഷ്ണശങ്കരയോ രാജന് പ്രദ്യുമ്നഗുഹയോരപി

രാജാവേ, അദ്ഭുതവും രോമാഞ്ചം ഉണർത്തുന്നതുമായ ഒരു വലിയ യുദ്ധം കൃഷ്ണനും ശങ്കരനും ഇടയിൽ, പ്രദ്യുമ്നനും ഗുഹനും ഇടയിൽ ഉണ്ടായി.

കുമ്ഭാണ്ഡകൂപകര്ണാഭ്യാം ബലേന സഹ സംയുഗഃ । സാമ്ബസ്യ ബാണപുത്രേണ ബാണേന സഹ സാത്യകേഃ

കുംഭാണ്ഡനും കൂപകർണ്ണനും ബലരാമനോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്തു; സാംബൻ ബാണന്റെ മകനോടും, സാത്യകി ബാണനോടും യുദ്ധം ചെയ്തു.

ബ്രഹ്മാദയഃ സുരാധീശാ മുനയഃ സിദ്ധചാരണാഃ । ഗന്ധര്വാപ്സരസോ യക്ഷാ വിമാനൈര്ദ്രഷ്ടുമാഗമന്

ബ്രഹ്മാവും മറ്റു ദേവന്മാരും, മുനിമാരും സിദ്ധന്മാരും ചാരണന്മാരും, ഗന്ധർവ്വരും അപ്സരസുകളും യക്ഷന്മാരും ആകാശനൗകകളിൽ കയറി ഈ യുദ്ധം കാണാൻ എത്തി.

ശങ്കരാനുചരാന് ശൌരിഃ ഭൂതപ്രമഥഗുഹ്യകാന് । ഡാകിനീര്യാതുധാനാംശ്ച വേതാലാന് സവിനായകാന്

കൃഷ്ണൻ ശങ്കരന്റെ അനുചരന്മാരായ ഭൂതന്മാരെയും പ്രമഥന്മാരെയും ഗുഹ്യകന്മാരെയും, ഡാകിനികളും രാക്ഷസന്മാരെയും വിനായകന്മാരെയും തുരത്തിക്കളഞ്ഞു.

പ്രേതമാതൃപിശാചാംശ്ച കുഷ്മാണ്ഡാന് ബ്രഹ്മരാക്ഷസാന് । ദ്രാവയാമാസ തീക്ഷ്ണാഗ്രൈഃ ശരൈഃ ശാര്ങ്ഗധനുശ്ച്യുതൈഃ

പ്രേതന്മാരെയും മാതൃകളെയും പിശാചുകളെയും കുഷ്മാണ്ഡന്മാരെയും ബ്രഹ്മരാക്ഷസന്മാരെയും, കൂർമമായ അഗ്രമുള്ള അമ്പുകൾ ശാരംഗധനുസ്സിൽ നിന്ന് വിട്ടുകൊണ്ട് കൃഷ്ണൻ ഓടിച്ചു.

പൃഥഗ്വിധാനി പ്രായുങ്ക്ത പിണാക്യസ്ത്രാണി ശാങ്‌ര്ഗിണേ । പ്രത്യസ്ത്രൈഃ ശമയാമാസ ശാര്ങ്ഗപാണിരവിസ്മിതഃ

പിണാകം കൈവശമുള്ള ശങ്കരൻ വിവിധ ആയുധങ്ങൾ ശാരംഗം കൈവശമുള്ള കൃഷ്ണനെതിരെ പ്രയോഗിച്ചപ്പോൾ, കൃഷ്ണൻ ഭയമില്ലാതെ പ്രതിയുദ്ധായുധങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് അവയെല്ലാം നശിപ്പിച്ചു.

ബ്രഹ്മാസ്ത്രസ്യ ച ബ്രഹ്മാസ്ത്രം വായവ്യസ്യ ച പാര്വതമ് । ആഗ്നേയസ്യ ച പാര്ജന്യം നൈജം പാശുപതസ്യ ച

ബ്രഹ്മാസ്ത്രത്തിന് കൃഷ്ണൻ തന്റെ ബ്രഹ്മാസ്ത്രം കൊണ്ടും, വായവ്യായുധത്തിന് പാർവതാസ്ത്രം കൊണ്ടും, അഗ്നേയായുധത്തിന് പാർജന്യായുധം കൊണ്ടും, പാശുപതായുധത്തിന് തന്റെ ആയുധം കൊണ്ടും മറുപടി നൽകി.

മോഹയിത്വാ തു ഗിരിശം ജൃമ്ഭണാസ്ത്രേണ ജൃമ്ഭിതമ് । ബാണസ്യ പൃതനാം ശൌരിഃ ജഘാനാസിഗദേഷുഭിഃ

ജൃംഭണാസ്ത്രം കൊണ്ട് ശങ്കരനെ മയക്കിച്ച ശേഷം, ശൗരി ആയുധങ്ങളായ വാൾ, ഗദ, അമ്പുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ബാണന്റെ സൈന്യത്തെ സംഹരിച്ചു.

സ്കന്ദഃ പ്രദ്യുമ്നബാണൌഘൈഃ അര്ദ്യമാനഃ സമന്തതഃ । അസൃഗ് വിമുഞ്ചന് ഗാത്രേഭ്യഃ ശിഖിനാപക്രമദ് രണാത്

പ്രദ്യുമ്നന്റെ അമ്പുകളുടെ മഴയിൽ എല്ലാ ദിശകളിലും ആക്രമിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, രക്തം ശരീരത്തിൽ നിന്നു ചോർന്നുകൊണ്ട്, മയിലപ്പതാകയുള്ള സ്കന്ദൻ യുദ്ധഭൂമിയിൽ നിന്ന് പിന്മാറി.

കുമ്ഭാണ്ഡഃ കൂപകര്ണശ്ച പേതതുര്മുഷലാര്ദിതൌ । ദുദ്രുവുസ്തദനീകനി ഹതനാഥാനി സര്വതഃ

കുംഭാണ്ഡനും കൂപകർണ്ണനും മുഷലംകൊണ്ട് പരാജയപ്പെട്ട് വീണു; അവരുടെ നേതാക്കളില്ലാത്ത സൈന്യങ്ങൾ എല്ലാടവും ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.

വിശീര്യമാണം സ്വബലം ദൃഷ്ട്വാ ബാണോഽത്യമര്ഷണഃ । കൃഷ്ണം അഭ്യദ്രവത് സംഖ്യേ രഥീ ഹിത്വൈവ സാത്യകിമ്

സ്വന്തം സൈന്യം തകർന്നുപോകുന്നത് കണ്ടു, അത്യന്തം കോപത്തോടെ ബാണൻ സാത്യകിയെ ഉപേക്ഷിച്ച് യുദ്ധഭൂമിയിൽ കൃഷ്ണനെ നേരെ ആക്രമിച്ചു.

ധനൂംഷ്യാകൃഷ്യ യുഗപദ് ബാണഃ പഞ്ചശതാനി വൈ । ഏകൈകസ്മിന് ശരൌ ദ്വൌ ദ്വൌ സന്ദധേ രണദുര്മദഃ

ബാണൻ ഒരേസമയം അഞ്ചു നൂറ്റി അമ്പുകൾ വലിച്ചെടുത്തു, യുദ്ധത്തിന്റെ ഉന്മാദത്തിൽ ഓരോ അമ്പിലും രണ്ടു വീതം അമ്പുകൾ കെട്ടി പ്രയോഗിച്ചു.

താനി ചിച്ഛേദ ഭഗവാന് ധനൂംസി യുഗപദ്ധരിഃ । സാരഥിം രഥമശ്വാംശ്ച ഹത്വാ ശങ്ഖമപൂരയത്

ഭഗവാൻ ഹരി ഒരേ സമയം ആ വില്ലുകൾ വെട്ടി തകർത്തു, സാരഥിയെയും രഥത്തെയും കുതിരകളെയും കൊല്ലുകയും ചെയ്തു. പിന്നെ തന്റെ ശംഖം മുഴക്കുകയും ചെയ്തു.

തന്മാതാ കോടരാ നാമ നഗ്നാ മക്തശിരോരുഹാ । പുരോഽവതസ്ഥേ കൃഷ്ണസ്യ പുത്രപ്രാണരിരക്ഷയാ

അവന്റെ അമ്മയായ കോടരാ, വസ്ത്രം ധരിക്കാതെ, മുടി ചിതറിച്ച്, തന്റെ മകന്റെ ജീവൻ രക്ഷിക്കാനായി കൃഷ്ണന്റെ മുന്നിൽ നിന്നു.