ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

സ്ഥാപിതഃ സത്യഭാമായാ ഗൃഹോദ്യാനോപശോഭനഃ । അന്വഗുര്ഭ്രമരാഃ സ്വര്ഗാത് തദ് ഗന്ധാസവലമ്പടാഃ

അത് സത്യഭാമയ്ക്ക് വേണ്ടി വീട്ടുതോട്ടത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചു; അതിന്റെ സുഗന്ധം തേടി സ്വർഗത്തിൽ നിന്ന് വണ്ടുകൾ അതിനെ പിന്തുടർന്നു.

( മിശ്ര ) യയാച ആനമ്യ കിരീടകോടിഭിഃ പാദൌ സ്പൃശന് അച്യുതമര്ഥസാധനമ് । സിദ്ധാര്ഥ ഏതേന വിഗൃഹ്യതേ മഹാന് അഹോ സുരാണാം ച തമോ ധിഗാഢ്യതാമ്

അവൾ കിരീടത്തിന്റെ അറ്റം കൊണ്ട് അച്യുതന്റെ പാദങ്ങൾ സ്പർശിച്ച് നമസ്കരിച്ചു, തന്റെ ആഗ്രഹം നിറവേറാൻ അപേക്ഷിച്ചു; ഇതുകൊണ്ട് മഹാനായവൻ സഫലനായി എന്നു പറയപ്പെടുന്നു. ദേവന്മാരിൽ അഭിമാനത്തിന്റെ ഇരുണ്ടത എത്ര വലുതാണെന്നു വിചാരിക്കുക!

( അനുഷ്ടുപ് ) അഥോ മുഹൂര്ത ഏകസ്മിന് നാനാഗാരേഷു താഃ സ്ത്രിയഃ । യഥോപയേമേ ഭഗവാന് താവദ് രൂപധരോഽവ്യയഃ

അപ്പോൾ, ഒരൊറ്റ നിമിഷത്തിൽ തന്നെ, ഭഗവാൻ അവ്യയൻ, ആവശ്യത്തിന് എത്ര രൂപങ്ങൾ വേണമെങ്കിലും ധരിച്ച്, ആ സ്ത്രീകളെ അവരുടെ വീടുകളിൽ വിവാഹം ചെയ്തു.

( വംശസ്ഥാ ) ഗൃഹേഷു താസാമനപായ്യതര്കകൃത് നിരസ്തസാമ്യാതിശയേഷ്വവസ്ഥിതഃ । രേമേ രമാഭിര്നിജകാമസമ്പ്ലുതോ യഥേതരോ ഗാര്ഹകമേധികാംശ്ചരന്

അവരുടെ വീടുകളിൽ പാർത്തു, താരതമ്യവും വ്യത്യാസവും അതിജീവിച്ച്, ഭഗവാൻ തന്റെ സ്ത്രികളോടൊപ്പം സ്വയം ആനന്ദത്തിൽ മുഴുകി, സാധാരണ ഗൃഹസ്ഥൻ ഭാര്യകളോടൊപ്പം ജീവിക്കുന്നതുപോലെ സന്തോഷത്തോടെ കഴിഞ്ഞു.

( വസംതതിലകാ ) ഇത്ഥം രമാപതിമവാപ്യ പതിം സ്ത്രിയസ്താ ബ്രഹ്മാദയോഽപി ന വിദുഃ പദവീം യദീയാമ് । ഭേജുര്മുദാവിരതമേധിതയാനുരാഗ ഹാസാവലോകനവസങ്ഗമജല്പലജ്ജാഃ

ഇങ്ങനെ, ബ്രഹ്മാവിനും മറ്റുള്ളവർക്കും അറിയാനാവാത്ത വഴിയുള്ള മഹാലക്ഷ്മിയുടെ ഭർത്താവിനെ അവർ സ്വന്തമാക്കി. ആ സ്ത്രീകൾ സന്തോഷത്തോടെയും, ഒരുപോലെ വർദ്ധിച്ചുപോകുന്ന സ്നേഹത്തോടെയും, പുഞ്ചിരിയും കാഴ്ചയും സ്നേഹസംഗമവും കളിയാക്കൽ വാക്കുകളും ലജ്ജയുംകൊണ്ട് ഭർത്താവിനെ സേവിച്ചു.

പ്രത്യുദ്‌ഗമാസനവരാര്ഹണപദശൌച താമ്ബൂലവിശ്രമണവീജനഗന്ധമാല്യൈഃ । കേശപ്രസാരശയനസ്നപനോപഹാര്യൈഃ ദാസീശതാ അപി വിഭോര്വിദധുഃ സ്മ ദാസ്യമ്

നൂറുകണക്കിന് ദാസിമാർ ഭഗവാനെ സ്വീകരിക്കാൻ പുറത്ത് വരികയും, ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കികൊടുക്കുകയും, പാദം കഴുകി, താംബൂലം നൽകുകയും, വിശ്രമം ഒരുക്കുകയും, വീശൽ, സുഗന്ധമുള്ള മാലകൾ, മുടി അലങ്കരിക്കൽ, കിടക്ക ഒരുക്കൽ, സ്നാനം, സമ്മാനങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ ഭഗവാനെ സേവിച്ചു.

ഇതി ശ്രീമദ്‍ഭാഗവതേ മഹാപുരാണേ പാരമഹംസ്യാം സംഹിതായാം ദശമസ്കന്ധേ ഉത്തരാര്ധേ പാരിജാതഹരണനരകവധോ നാമ ഏകോനഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ, പാരിജാതമരം കൊണ്ടുവന്നതും നരകാസുരനെ സംഹരിച്ചതും എന്ന പേരിലുള്ള അമ്പത്തൊൻപതാമത്തെ അധ്യായം പാരമഹംസ്യമായ ശ്രീമദ് ഭാഗവത മഹാപുരാണത്തിലെ പത്താം സ്കന്ധത്തിലെ രണ്ടാം ഭാഗം സമാപിക്കുന്നു.

അഥ ഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ 10.60 ശ്രീബാദരായണിരുവാച। കര്ഹിചിത്സുഖമാസീനം സ്വതല്പസ്ഥം ജഗദ്ഗുരുമ്। പതിം പര്യചരദ്ഭൈഷ്മീ വ്യജനേന സഖീജനൈഃ

ശ്രീബാദരായണൻ പറഞ്ഞു: ഒരിക്കൽ ഭൈഷ്മി തന്റെ ഭർത്താവായ ലോകഗുരുവിനെ, സ്വയം തന്റെ കിടക്കയിൽ സന്തോഷത്തോടെ ഇരിക്കുന്നപ്പോൾ, സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം ചേർന്ന് വീശൽകൊണ്ട് സേവിച്ചു.

യസ്ത്വേതല്ലീലയാ വിശ്വം സൃജത്യത്ത്യവതീശ്വരഃ। സ ഹി ജാതഃ സ്വസേതൂനാം ഗോപീഥായ യദുഷ്വജഃ

ലീലയായി ഈ ലോകം സൃഷ്ടിക്കുകയും സംരക്ഷിക്കുകയും സംഹരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഈശ്വരൻ, തന്റെ സ്വന്തം ബന്ധുക്കളായ യദുക്കൾക്കിടയിൽ, പശുക്കളെ സംരക്ഷിക്കാൻ ജനിച്ചു.

തസ്മിനന്തര്ഗൃഹേ ഭ്രാജന് മുക്താദാമവിലമ്ബിനാ। വിരാജിതേ വിതാനേന ദീപൈര്മണിമയൈരപി

ആ അകത്തുള്ള മുറിയിൽ, മുത്തുപൊതിഞ്ഞ മാല തൂങ്ങി, മനോഹരമായ തൂവാനവും രത്നദീപങ്ങളും അലങ്കരിച്ചിരുന്നു.

മല്ലികാദാമഭിഃ പുഷ്പൈര്ദ്വിരേഫകുലനാദിതേ। ജാലരന്ധ്രപ്രവിഷ്ടൈശ്ച ഗോഭിശ്ചന്ദ്രമസോഽമലൈഃ

മല്ലികാമാലകളും പൂക്കളും, വണ്ടുകളുടെ ഗൂഢഗാനവും, ജാലകങ്ങളിലൂടെ കടന്ന് വരുന്ന ശുദ്ധമായ ചന്ദ്രപ്രകാശവും അവിടെ നിറഞ്ഞിരുന്നു.

പാരിജാതവനാമോദ വായുനോദ്യാനശാലിനാ। ധൂപൈരഗുരുജൈ രാജന്ജാലരന്ധ്രവിനിര്ഗതൈഃ

പാരിജാതവനത്തിന്റെ സുഗന്ധം കാറ്റിൽ നിറഞ്ഞു, മനോഹരമായ തോട്ടങ്ങൾക്കിടയിൽ, അഗുരുവിന്റെ ധൂപം ജാലകങ്ങളിലൂടെ പുറത്തേക്കു പരന്നു.

പയഃഫേനനിഭേ ശുഭ്രേ പര്യങ്കേ കശിപൂത്തമേ। ഉപതസ്ഥേ സുഖാസീനം ജഗതാമീശ്വരം പതിമ്

പാലിന്റെ നുരപോലെ വെളുത്ത ഉത്തമമായ കിടക്കയിൽ, ലോകങ്ങളുടെ നാഥനായ ഭർത്താവിനെ, സുഖമായി ഇരിക്കുന്നതിൽ, അവൾ ഭക്തിപൂർവ്വം സേവിച്ചു.

വാലവ്യജനമാദായ രത്നദണ്ഡം സഖീകരാത്। തേന വീജയതീ ദേവീ ഉപാസാംചക്ര ഈശ്വരമ്

സുഹൃത്തിന്റെ കൈയിൽ നിന്ന് രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച വാലവ്യജനവും എടുത്ത്, ദേവി ഭഗവാനെ അതുകൊണ്ട് വീശി, ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ചു.

സോപാച്യുതം ക്വണയതീ മണിനൂപുരാഭ്യാം। രേജേഽങ്ഗുലീയവലയവ്യജനാഗ്രഹസ്താ। വസ്ത്രാന്തഗൂഢകുചകുങ്കുമശോണഹാര। ഭാസാ നിതമ്ബധൃതയാ ച പരാര്ധ്യകാഞ്ച്യാ

മണിനൂപുരങ്ങൾ മണിഞ്ഞു, വിരലുകളിൽ ഉംഗരങ്ങളും വളകളും വീശൽ പിടിച്ച കൈയും, വസ്ത്രത്തിന്റെ അറ്റത്തിൽ മറഞ്ഞ കുങ്കുമം ചേർന്ന മാലയും, അരയിൽ വിലയേറിയ കാഞ്ചിയും ധരിച്ച്, അച്യുതന്റെ സമീപത്ത് അവൾ പ്രകാശിച്ചു.

താം രൂപിണീം ശ്രീയമനന്യഗതിം നിരീക്ഷ്യ। യാ ലീലയാ ധൃതതനോരനുരൂപരൂപാ। പ്രീതഃ സ്മയന്നലകകുണ്ഡലനിഷ്കകണ്ഠ। വക്ത്രോല്ലസത്സ്മിതസുധാം ഹരിരാബഭാഷേ

രൂപവും ഐശ്വര്യവും നിറഞ്ഞ, മറ്റൊരിടത്തും ആശ്രയം ഇല്ലാത്ത, തന്റെ രൂപത്തിന് അനുയോജ്യമായ രൂപം ലീലയായി ധരിച്ച അവളെ കണ്ട്, ഹരി സന്തോഷത്തോടെ, വളഞ്ഞ മുടിയും കുണ്ഡലവും തിളങ്ങുന്ന മാലയും ചിരിയോടെ നിറഞ്ഞ വായുംകൊണ്ട് അവളോട് സംസാരിച്ചു.

ശ്രീഭഗവാനുവാച। രാജപുത്രീപ്സിതാ ഭൂപൈര്ലോകപാലവിഭൂതിഭിഃ। മഹാനുഭാവൈഃ ശ്രീമദ്ഭീ രൂപൌദാര്യബലോര്ജിതൈഃ

ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: രാജകുമാരി, ലോകത്തെ രക്ഷകരായ രാജാക്കന്മാർ, മഹത്തായ ശക്തിയും സമ്പത്തും സൗന്ദര്യവും ഉദാരതയും ബലവുംകൊണ്ടു സമ്പന്നരായവർ, നിന്നെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.

താന്പ്രാപ്താനര്ഥിനോ ഹിത്വാ ചൈദ്യാദീന്സ്മരദുര്മദാന്। ദത്താ ഭ്രാത്രാ സ്വപിത്രാ ച കസ്മാന്നോ വവൃഷേഽസമാന്

അവരിൽ പലരും നിന്നെ വിവാഹം ചെയ്യാൻ വന്നപ്പോൾ, ശിശുപാലനും മറ്റു അഭിമാനികളായ രാജാക്കന്മാരെയും നിരസിച്ച്, സഹോദരനും പിതാവും നിന്നെ മറ്റൊരാള്ക്ക് നൽകി; എന്നാൽ നീ തുല്യനായവനെ തിരഞ്ഞെടുക്കാതിരുന്നതെന്തുകൊണ്ടാണ്?

രാജഭ്യോ ബിഭ്യതഃ സുഭ്രു സമുദ്രം ശരണം ഗതാന്। ബലവദ്ഭിഃ കൃതദ്വേഷാന്പ്രായസ്ത്യക്തനൃപാസനാന്

സുന്ദരഭ്രുവിനിയേ, രാജാക്കന്മാരെ ഭയന്ന്, ശക്തരോടു വൈരം വെച്ച്, രാജസിംഹാസനം ഉപേക്ഷിച്ച്, നീ കടലിൽ അഭയം തേടി.

അസ്പഷ്ടവര്ത്മനാമ്പുംസാമലോകപഥമീയുഷാമ്। ആസ്ഥിതാഃ പദവീം സുഭ്രു പ്രായഃ സീദന്തി യോഷിതഃ

സുന്ദരഭ്രുവിനിയേ, ലോകമാർഗ്ഗം വിട്ട്, ദിശയറിയാത്ത പുരുഷന്മാരെ പിന്തുടരുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് സാധാരണയായി ദു:ഖം നേരിടേണ്ടി വരും.

നിഷ്കിഞ്ചനാ വയം ശശ്വന്നിഷ്കിഞ്ചനജനപ്രിയാഃ। തസ്മാത്പ്രായേണ ന ഹ്യാഢ്യാ മാം ഭജന്തി സുമധ്യമേ

ഞങ്ങൾ എപ്പോഴും ദരിദ്രരാണ്, ദരിദ്രർക്കാണ് ഞങ്ങൾ പ്രിയം; അതുകൊണ്ട്, സുന്ദരനടിയുള്ളവളേ, സമ്പന്നരായ സ്ത്രീകൾ എനിക്ക് സാധാരണയായി സമീപിക്കാറില്ല.

യയോരാത്മസമം വിത്തം ജന്മൈശ്വര്യാകൃതിര്ഭവഃ। തയോര്വിവാഹോ മൈത്രീ ച നോത്തമാധമയോഃ ക്വചിത്

സമ്പത്ത്, ജന്മം, ഐശ്വര്യം, സൗന്ദര്യം, സ്ഥാനം എന്നിവ തുല്യമുള്ളവർക്കിടയിലാണ് വിവാഹവും സൗഹൃദവും ഉചിതം; ഏറ്റവും ഉയർന്നവനും താഴ്ന്നവനും ഒരിക്കലും അങ്ങനെ കഴിയില്ല.

വൈദര്ഭ്യേതദവിജ്ഞായ ത്വയാ ദീര്ഘസമീക്ഷയാ। വൃതാ വയം ഗുണൈര്ഹീനാ ഭിക്ഷുഭിഃ ശ്ലാഘിതാ മുധാ

വിദർഭരാജകുമാരിയേ, ഇതറിയാതെ നീ എന്നെ, ഗുണങ്ങളില്ലാത്തവനെയും, വ്യർത്ഥമായി സഞ്ചരിക്കുന്ന ഭിക്ഷുക്കൾ പ്രശംസിക്കുന്നവനെയും, തിരഞ്ഞെടുത്തു.

അഥാത്മനോഽനുരൂപം വൈ ഭജസ്വ ക്ഷത്രിയര്ഷഭമ്। യേന ത്വമാശിഷഃ സത്യാ ഇഹാമുത്ര ച ലപ്സ്യസേ

അതുകൊണ്ട്, നിന്നോട് തുല്യനായ ഒരു ക്ഷത്രിയവീരനുമായി ചേർന്നു ജീവിക്കൂ; അങ്ങനെ നിന്നെ ഈ ലോകത്തും അപ്പുറം ലോകത്തും സത്യമായ അനുഗ്രഹങ്ങൾ ലഭിക്കും.

ചൈദ്യശാല്വജരാസന്ധ ദന്തവക്ത്രാദയോ നൃപാഃ। മമ ദ്വിഷന്തി വാമോരു രുക്മീ ചാപി തവാഗ്രജഃ

ശിശുപാലൻ, ശാൽവൻ, ജരാസന്ധൻ, ദന്തവക്രൻ തുടങ്ങിയ രാജാക്കന്മാർക്കും, സുന്ദരജഘനയുള്ളവളേ, എനിക്കു വൈരം ഉണ്ട്; നിന്റെ മൂത്ത സഹോദരൻ രുക്മിയും അവരുടെ കൂട്ടത്തിലാണ്.

തേഷാം വീര്യമദാന്ധാനാം ദൃപ്താനാം സ്മയനുത്തയേ। ആനിതാസി മയാ ഭദ്രേ തേജോപഹരതാ സതാമ്

ഭദ്രയേ, ശക്തിയിൽ മദംകൊണ്ടു അഹങ്കാരമുള്ള ആ രാജാക്കന്മാരുടെ അഭിമാനം തകർക്കാനും, സത്പുരുഷന്മാരുടെ തേജസ് ഉയർത്താനുമാണ് ഞാൻ നിന്നെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നത്.

ഉദാസീനാ വയം നൂനം ന സ്ത്ര്യപത്യാര്ഥകാമുകാഃ। ആത്മലബ്ധ്യാസ്മഹേ പൂര്ണാ ഗേഹയോര്ജ്യോതിരക്രിയാഃ

ഞാൻ നിർസ്പൃഹനാണ്, ഭാര്യയോ മക്കളോ ആസ്വാദനമോ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; എനിക്ക് സ്വയം തൃപ്തിയാണ്, എന്റെ വീട്ടിൽ യാഗങ്ങൾക്കും പ്രകാശമില്ല.

ശ്രീശുക ഉവാച। ഏതാവദുക്ത്വാ ഭഗവാനാത്മാനം വല്ലഭാമിവ। മന്യമാനാമവിശ്ലേഷാത്തദ്ദര്പഘ്ന ഉപാരമത്

ശ്രീശുകൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ഭഗവാൻ തന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടവളെ സ്വയംപോലെയാണ് കരുതിയത്; അവളിൽ അഹങ്കാരം ഇല്ലാതാക്കിയാണ് അദ്ദേഹം നിശ്ശബ്ദനായത്.

ഇതി ത്രിലോകേശപതേസ്തദാത്മനഃ പ്രിയസ്യ ദേവ്യശ്രുതപൂര്വമപ്രിയമ്। ആശ്രുത്യ ഭീതാ ഹൃദി ജാതവേപഥുശ്ചിന്താം ദുരന്താം രുദതീ ജഗാമ ഹ

മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും നാഥൻ ഇങ്ങനെ കഠിനമായ വാക്കുകൾ, ആദ്യമായാണ് പ്രിയപ്പെട്ടവനിൽ നിന്ന് കേൾക്കുന്നത്; ഭയത്തിലും ദു:ഖത്തിലും വിറയച്ച ഹൃദയത്തോടെ, അവൾ ആഴത്തിലുള്ള ദു:ഖത്തിൽ കരഞ്ഞുകൊണ്ട് മുങ്ങി.