ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

സപത്‍നമധ്യേ ശോചന്തീം വൃകാനാം ഹരിണീമിവ । സാന്ത്വയിഷ്യതി മാം വാക്യൈഃ പിതൃഹീനാംശ്ച ബാലകാന്

സഹപത്നിമാരുടെ ഇടയിൽ, കൊയ്യന്മാരുടെ ഇടയിൽ കുരങ്ങുപോലെ ദുഃഖിക്കുന്ന എന്നെ കൃഷ്ണൻ സാന്ത്വനവാക്കുകൾ കൊണ്ട് ആശ്വസിപ്പിക്കും. അച്ഛനില്ലാത്ത എന്റെ കുട്ടികളെയും അവൻ സാന്ത്വനപ്പെടുത്തും.

കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ മഹായോഗിന് വിശ്വാത്മന് വിശ്വഭാവന । പ്രപന്നാം പാഹി ഗോവിന്ദ ശിശുഭിശ്ചാവസീദതീമ്

കൃഷ്ണാ, കൃഷ്ണാ, മഹായോഗീ, ലോകത്തിന്റെ ആത്മാവേ, സൃഷ്ടാവേ, ഞാൻ എന്റെ കുട്ടികളോടൊപ്പം നശിക്കുന്നവളായി നിന്നെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ദയവായി എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ, ഗോവിന്ദാ.

നാന്യത്തവ പദാമ്ഭോജാത് പശ്യാമി ശരണം നൃണാമ് । ബിഭ്യതാം മൃത്യുസംസാരാദ് ഈസ്വരസ്യാപവര്ഗികാത്

മരണവും ജനനവും നിറഞ്ഞ ഈ ഭയാനകമായ ലോകത്തിൽ നിന്നെ കൂടാതെ മറ്റാരുടെയും പാദസന്നിധി ഞാൻ മനുഷ്യർക്കു ആശ്രയമായി കാണുന്നില്ല, രക്ഷകനേ.

നമഃ കൃഷ്ണായ ശുദ്ധായ ബ്രഹ്മണേ പരമാത്മനേ । യോഗേശ്വരായ യോഗായ ത്വാമഹം ശരണം ഗതാ

ശുദ്ധനും പരമാത്മാവും യോഗത്തിന്റെ അധിപതിയും രൂപവും ആയ കൃഷ്ണനേ, ഞാൻ നിന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു. നിനക്ക് വന്ദനം.

ശ്രീശുക ഉവാച - ഇത്യനുസ്മൃത്യ സ്വജനം കൃഷ്ണം ച ജഗദീശ്വരമ് । പ്രാരുദദ് ദുഖിതാ രാജന് ഭവതാം പ്രപിതാമഹീ

ശുകൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ സ്വന്തം ബന്ധുക്കളെയും ലോകനാഥനായ കൃഷ്ണനെയും ഓർത്തുകൊണ്ട്, രാജാവേ, നിങ്ങളുടെ പ്രപിതാമഹി ദു:ഖഭാരത്തിൽ പ്രാർത്ഥന തുടങ്ങി.

സമദുഃഖസുഖോഽക്രൂരോ വിദുരശ്ച മഹായശാഃ । സാന്ത്വയാമാസതുഃ കുന്തീം തത്പുത്രോത്പത്തിഹേതുഭിഃ

സുഖദു:ഖങ്ങളിൽ ഒരുപോലെ നിലകൊള്ളുന്ന മഹാശയനായ വിദ്യുരനും, പ്രശസ്തനായ അക്രൂരനും, കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ജനനകാരണം പറഞ്ഞ് കുന്തിയെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.

യാസ്യന് രാജാനമഭ്യേത്യ വിഷമം പുത്രലാലസമ് । അവദത്സുഹൃദാം മധ്യേ ബന്ധുഭിഃ സൌഹൃദോദിതമ്

രാജാവ് യാത്രയ്ക്കു തയ്യാറാകുമ്പോൾ, തന്റെ മക്കളോടു മാത്രം സ്നേഹമുള്ള ഭരണാധികാരിയെ സമീപിച്ചു, സുഹൃത്തുക്കളുടെയും ബന്ധുക്കളുടെയും ഇടയിൽ സൗഹൃദം കൊണ്ട് ഉദ്ദേശിച്ച വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

അക്രൂര ഉവാച - ഭോ ഭോ വൈചിത്രവീര്യ ത്വം കുരൂണാം കീര്തിവര്ധന । ഭ്രാതര്യുപരതേ പാണ്ഡൌ അധുനാഽഽസനമാസ്ഥിതഃ

അക്രൂരൻ പറഞ്ഞു: വൈചിത്രവീര്യയുടെ വംശജനായ രാജാവേ, കുരുക്കളുടെ മഹത്വം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവനേ, ഇപ്പോൾ പാണ്ഡു സഹോദരൻ വിടപറഞ്ഞതുകൊണ്ട്, നീ സിംഹാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു.

ധര്മേണ പാലയന് ഉര്വീം പ്രജാഃ ശീലേന രഞ്ജയന് । വര്തമാനഃ സമഃ സ്വേഷു ശ്രേയഃ കീര്തിമവാപ്സ്യസി

നീ ധർമ്മത്തോടെ ഭൂമിയെ ഭരിച്ച്, ജനങ്ങളെ നല്ലതുകൊണ്ട് സന്തോഷിപ്പിച്ച്, സ്വന്തം ആളുകളോടും സമത്വത്തോടെ പെരുമാറിയാൽ, നിനക്ക് ശ്രേയസ്സും കീർത്തിയും ലഭിക്കും.

അന്യഥാ ത്വാചരഁല്ലോകേ ഗര്ഹിതോ യാസ്യസേ തമഃ । തസ്മാത്സമത്വേ വര്തസ്വ പാണ്ഡവേഷ്വാത്മജേഷു ച

ഇതിന്യായം വിട്ട് നീ വേറൊരു വഴി നടന്നു പോയാൽ, ലോകത്തിൽ അപമാനം നേരിടും, അന്ധകാരത്തിലേക്ക് വീഴും. അതുകൊണ്ട്, പാണ്ഡവന്മാരോടും സ്വന്തം മക്കളോടും സമത്വം പാലിക്കണം.

നേഹ ചാത്യന്തസംവാസഃ കസ്യചിത് കേനചിത് സഹ । രാജന് സ്വേനാപി ദേഹേന കിമു ജായാത്മജാദിഭിഃ

രാജാവേ, ഈ ലോകത്ത് ആരും ആരോടും എപ്പോഴും കൂടെയില്ല, സ്വന്തം ശരീരത്തോടു പോലും. ഭാര്യ, മക്കൾ, മറ്റുള്ളവർ എന്നിവരോടൊന്നും സ്ഥിരബന്ധമില്ല.

ഏകഃ പ്രസൂയതേ ജന്തുഃ ഏക ഏവ പ്രലീയതേ । ഏകോഽനുഭുങ്‌ക്തേ സുകൃതം ഏക ഏവ ച ദുഷ്കൃതമ്

ഒരു ജീവി ഒറ്റയ്ക്കാണ് ജനിക്കുന്നത്, ഒറ്റയ്ക്കാണ് മരിക്കുന്നത്. നല്ലതിന്റെ ഫലവും, ദുഷ്‌ക്കൃത്യത്തിന്റെ ഫലവും, ഓരോരുത്തൻ ഒറ്റയ്ക്ക് അനുഭവിക്കേണ്ടതാണ്.

അധര്മോപചിതം വിത്തം ഹരന്ത്യന്യേഽല്പമേധസഃ । സമ്ഭോജനീയാപദേശൈഃ ജലാനീവ ജലൌകസഃ

അധർമ്മപൂർവ്വം സമ്പാദിച്ച ധനം, കുറച്ച് ബുദ്ധിയുള്ളവർ സൗഹൃദത്തിന്റെ പേരിൽ വെള്ളത്തിൽ ജീവിക്കുന്ന ജലൗകകളെപ്പോലെ എടുത്തുപോകും.

പുഷ്ണാതി യാനധര്മേണ സ്വബുദ്ധ്യാ തമപണ്ഡിതമ് । തേഽകൃതാര്ഥം പ്രഹിണ്വന്തി പ്രാണാ രായഃ സുതാദയഃ

താൻ അജ്ഞാനിയായവൻ, അധർമ്മപൂർവ്വം സ്വന്തം മനസ്സുപോലെ മറ്റുള്ളവരെ പോഷിപ്പിച്ചാൽ, അവന്റെ ജീവനും ധനവും മക്കളും മറ്റുള്ളവരും അവനെ ഉപേക്ഷിക്കും, അവൻ ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കാതെ പോകും.

സ്വയം കില്ബിഷമാദായ തൈസ്ത്യക്തോ നാര്ഥകോവിദഃ । അസിദ്ധാര്ഥോ വിശത്യന്ധം സ്വധര്മവിമുഖസ്തമഃ

അവൻ പാപം ഏറ്റെടുത്ത്, ധനത്തിൽ വിവേകമില്ലാത്തവരുടെ വേണ്ടി ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട്, ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കാതെ, സ്വന്തം ധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് മാറി, അന്ധകാരത്തിലേക്ക് വീഴും.

തസ്മാല്ലോകമിമം രാജന് സ്വപ്നമായാമനോരഥമ് । വീക്ഷ്യായമ്യാത്മനാത്മാനം സമഃ ശാന്തോ ഭവ പ്രഭോ

അതിനാൽ, രാജാവേ, ഈ ലോകം സ്വപ്നം, മായ, മനസ്സിലെ ആഗ്രഹം എന്നപോലെ കാണണം. നീ തന്നെ നിന്നെ അറിയണം, സമത്വവും ശാന്തിയും പുലർത്തണം, പ്രഭുവേ.

ധൃതരാഷ്ട്ര ഉവാച - യഥാ വദതി കല്യാണീം വാചം ദാനപതേ ഭവാന് । തഥാനയാ ന തൃപ്യാമി മര്ത്യഃ പ്രാപ്യ യഥാമൃതമ്

ധൃതരാഷ്ട്രൻ പറഞ്ഞു: ദാനശീലനായവനേ, നീ പറയുന്ന ഈ മംഗളവാക്കുകൾ എത്ര കേട്ടാലും എനിക്ക് മതിപ്പില്ല, മരണമില്ലാത്ത അമൃതം ലഭിച്ച മനുഷ്യൻപോലെയാണ് എന്റെ അവസ്ഥ.

തഥാപി സൂനൃതാ സൌമ്യ ഹൃദി ന സ്ഥീയതേ ചലേ । പുത്രാനുരാഗവിഷമേ വിദ്യുത് സൌദാമനീ യഥാ

എങ്കിലും, സുമുഖനേ, വാക്കുകൾ എത്ര മധുരമായിരുന്നാലും, മക്കളോടുള്ള അതിയായ സ്നേഹത്തിന്റെ വിഷം നിറഞ്ഞ മനസ്സിൽ അവ ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കാറില്ല; ആകാശത്ത് മിന്നൽ ദീർഘനേരം തങ്ങാത്തതുപോലെ തന്നെ.

ഈശ്വരസ്യ വിധിം കോ നു വിധുനോത്യന്യഥാ പുമാന് । ഭൂമേര്ഭാരാവതാരായ യോഽവതീര്ണോ യദോഃ കുലേ

ഭഗവാന്റെ ഇച്ഛയെ ആരാണ് മാറ്റാൻ കഴിയുക, മനുഷ്യനേ? ഭൂമിയിലെ ഭാരമെടുത്ത് നീക്കാൻ യദുകുലത്തിൽ അവതരിച്ചവൻ തന്നെയാണ് അതിന് കാരണം.

( വസംതതിലകാ ) യോ ദുര്വിമര്ശപഥയാ നിജമായയേദം സൃഷ്ട്വാ ഗുണാന് വിഭജതേ തദനുപ്രവിഷ്ടഃ । തസ്മൈ നമോ ദുരവബോധവിഹാരതന്ത്ര സംസാരചക്രഗതയേ പരമേശ്വരായ

തന്റെ അതിമനോഹരമായ മായയാൽ ഈ ലോകം സൃഷ്ടിച്ച്, ഗുണങ്ങൾ വിഭജിച്ച്, പിന്നെ അതിൽ പ്രവേശിക്കുന്നവനേ, മനസ്സുകൊണ്ട് ഗ്രഹിക്കാൻ കഴിയാത്ത കളികൾ നടത്തുന്നവനേ, സംസാരചക്രത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന പരമേശ്വരനേ, ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

ശ്രീശുക ഉവാച - ( അനുഷ്ടുപ് ) ഇത്യഭിപ്രേത്യ നൃപതേഃ അഭിപ്രായം സ യാദവഃ । സുഹൃദ്‌ഭിഃ സമനുജ്ഞാതഃ പുനര്യദുപുരീമഗാത്

ശുകൻ പറഞ്ഞു: രാജാവിന്റെ മനസ്സിലുള്ള ആഗ്രഹം മനസ്സിലാക്കി, സുഹൃത്തുക്കളുടെ അനുമതിയോടെ ആ യദവൻ വീണ്ടും യദുക്കളുടെ നഗരത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.

ശശംസ രാമകൃഷ്ണാഭ്യാം ധൃതരാഷ്ട്രവിചേഷ്ടിതമ് । പാണ്ഡവാന് പ്രതി കൌരവ്യ യദര്ഥം പ്രേഷിതഃ സ്വയമ്

പാണ്ഡവന്മാരെ കുറിച്ച് ധൃതരാഷ്ട്രൻ ചെയ്തത് എല്ലാം, താൻ അയക്കപ്പെട്ട കാര്യം, രാമനും കൃഷ്ണനും അവൻ വിവരിച്ചു.

ഇതി ശ്രീമദ്‍ഭാഗവതേ മഹാപുരാണേ പാരമഹംസ്യാം സംഹിതായാം ദശമസ്കന്ധേ പൂര്വാര്ധേ ഏകോനപഞ്ചാശോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ പരമഹംസന്മാർക്കുള്ള ശ്രീമദ് ഭാഗവത മഹാപുരാണത്തിലെ പത്താം സ്കന്ധത്തിലെ ആദ്യപകുതിയിലെ നാൽപ്പത്തൊൻപതാം അധ്യായം സമാപിച്ചു.

രാമകൃഷ്ണയോര്ജരാസന്ധേന സഹ യുദ്ധം, ദ്വാരകാദുര്ഗനിര്മാണംച - ശ്രീശുക ഉവാച। അസ്തിഃ പ്രാപ്തിശ്ച കംസസ്യ മഹിഷ്യൌ ഭരതര്ഷഭ। മൃതേ ഭര്തരി ദുഃഖാര്തേ ഈയതുഃ സ്മ പിതുര്ഗൃഹാന്

ശുകൻ പറഞ്ഞു: ഭാരതശ്രേഷ്ഠനേ, കംസന്റെ ഭാര്യമാരായ അസ്തിയും പ്രാപ്തിയും ഭർത്താവിന്റെ മരണത്തിൽ ദുഃഖിതരായി, തങ്ങളുടെ പിതാവിന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി.

പിത്രേ മഗധരാജായ ജരാസന്ധായ ദുഃഖിതേ। വേദയാം ചക്രതുഃ സര്വമാത്മവൈധവ്യകാരണമ്

മഗധരാജാവും തങ്ങളുടെ പിതാവുമായ ജരാസന്ധൻ ദുഃഖിതനായി ഇരിക്കുമ്പോൾ, അവർ തങ്ങളുടെ വിധവാവസ്ഥയുടെ കാരണമെന്താണെന്ന് എല്ലാം തുറന്നു പറഞ്ഞു.

സ തദപ്രിയമാകര്ണ്യ ശോകാമര്ഷയുതോ നൃപ। അയാദവീം മഹീം കര്തും ചക്രേ പരമമുദ്യമമ്

ആ ദുഃഖകരമായ വാർത്ത കേട്ട രാജാവ്, ദു:ഖത്തിലും കോപത്തിലും നിറഞ്ഞ്, യദുകുലത്തെ നശിപ്പിക്കാൻ വലിയ ശ്രമം തുടങ്ങി.

അക്ഷൌഹിണീഭിര്വിംശത്യാ തിസൃഭിശ്ചാപി സംവൃതഃ। യദുരാജധാനീം മഥുരാം ന്യരുധത്സര്വതോ ദിശമ്

ഇരുപത് അക്ഷൗഹിണികളും മൂന്നും കൂടി കൂട്ടി, ജരാസന്ധൻ യദുക്കളുടെ രാജധാനിയായ മഥുരയെ എല്ലാ ദിശകളിലും വളഞ്ഞു.

നിരീക്ഷ്യ തദ്ബലം കൃഷ്ണ ഉദ്വേലമിവ സാഗരമ്। സ്വപുരം തേന സംരുദ്ധം സ്വജനം ച ഭയാകുലമ്

സമുദ്രം പോലെ ഉയർന്ന ജരാസന്ധന്റെ സൈന്യവും, തൻറെ നഗരം അങ്ങനെ വളഞ്ഞതും, ജനങ്ങൾ ഭയത്താൽ വിറയച്ചതും കണ്ട് കൃഷ്ണൻ ആലോചിച്ചു.

ചിന്തയാമാസ ഭഗവാന്ഹരിഃ കാരണമാനുഷഃ। തദ്ദേശകാലാനുഗുണം സ്വാവതാരപ്രയോജനമ്

ഭഗവാൻ ഹരി, മനുഷ്യരൂപത്തിൽ, ആ ദേശകാലാവസ്ഥയനുസരിച്ച് തൻറെ അവതാരത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം ആലോചിച്ചു.