സംതതേഃ സഗരോ ദുഃഖം അവാപ അങ്ഗഃ പുരാ തഥാ । രേ മുഞ്ചാദ്യ കുടുമ്ബാശാം സംന്യാസേ സര്വഥാ സുഖമ്
പുത്രസന്താനത്തിനായി സഗരൻ മുമ്പ് ദു:ഖം അനുഭവിച്ചു. അതുകൊണ്ട്, കുടുംബാശയൊക്കെ ഇപ്പോൾ വിട്ടുകളയൂ; സന്യാസത്തിൽ എല്ലായ്പ്പോഴും സുഖമുണ്ട്.
ബ്രാഹ്മണ ഉവാച - വിവേകേന ഭവേത്കിം മേ പുത്രം ദേഹി ബലാദപി । നോ ചേത് ത്യജാമ്യഹം പ്രാണാന് ത്വദഗ്രേ ശോകമൂര്ഛിതഃ
ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു: വിവേകത്തിൽ എനിക്ക് എന്ത് പ്രയോജനം? എങ്കിൽ എങ്കിലും മകൻ തരിക. അല്ലെങ്കിൽ, ഞാൻ നിന്റെ മുന്നിൽ ദു:ഖത്തിൽ മുങ്ങി ജീവൻ ഉപേക്ഷിക്കും.
പുത്രാദിസുഖഹീനോഽയം സംന്യാസഃ ശുഷ്ക ഏവ ഹി । ഗൃഹസ്ഥഃ സരസോ ലോകേ പുത്രപൌത്രസമന്വിതഃ
മകനും ബന്ധുക്കളും ഇല്ലാത്ത സന്യാസം ഉണർവില്ലാത്തതാണു. മക്കളും മുമ്മക്കളും ഉള്ള ഗൃഹസ്ഥൻ ലോകത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെയാണ് ജീവിക്കുന്നത്.
ഇതി വിപ്രാഗ്രഹം ദൃഷ്ട്വാ പ്രാബ്രവീത് സ തപോധനഃ । ചിത്രകേതുര്ഗതഃ കഷ്ടം വിധിലേഖവിമാര്ജനാത്
ബ്രാഹ്മണന്റെ ആവശ്യം കണ്ടു, ആ തപസ്സുകാരൻ പറഞ്ഞു: വിധിയുടെ രേഖ മാറ്റാൻ ശ്രമിച്ച് ചിത്രകേതു വലിയ കഷ്ടം അനുഭവിച്ചു.
ന യാസ്യസി സുഖം പുത്രാത് യഥാ ദൈവഹതോദ്യമഃ । അതോ ഹഠേന യുക്തോഽസി ഹ്യര്ഥിനം കിം വദാമ്യഹമ്
നിനക്ക് മകന്റെ വഴി സുഖം കിട്ടില്ല, കാരണം ദൈവം എതിരായാൽ പരിശ്രമം ഫലിക്കില്ല. നീ ഇങ്ങനെ പിടിവാശിയാണെങ്കിൽ, നിന്റെ ആഗ്രഹം നിറവേറ്റാൻ ഞാൻ还能 എന്ത് പറയാം?
തസ്യാഗ്രഹം സമാലോക്യ ഫലമേകം സ ദത്തവാന് । ഇദം ഭക്ഷയ പത്ന്യാ ത്വം തതഃ പുത്രോ ഭവിഷ്യതി
അവളുടെ മടിച്ചേര്ന്ന മനസ്സു കണ്ട അദ്ദേഹം ഒരു പഴം മാത്രം നല്കി, 'നീയും ഭാര്യയും ചേര്ന്ന് ഇതു കഴിക്കൂ. പിന്നെ നിങ്ങള്ക്ക് ഒരു മകന് ജനിക്കും' എന്നു പറഞ്ഞു.
സത്യം ശൌചം ദയാ ദാനം ഏകഭക്തം തു ഭോജനമ് । വര്ഷാവധി സ്ത്രിയാ കാര്യം തേന പുത്രോഽതിനിര്മലഃ
സത്യസന്ധത, ശുദ്ധി, കരുണ, ദാനം, ദിവസത്തില് ഒരിക്കല് മാത്രം ഭക്ഷണം—ഇവയെല്ലാം ഒരു വര്ഷം സ്ത്രീ പാലിക്കണം. അങ്ങനെ ചെയ്താല് ജനിക്കുന്ന മകന് വളരെ ശുദ്ധനായിരിക്കും.
ഏവമുക്ത്വാ യയൌ യോഗീ വിപ്രസ്തു ഗൃഹമാഗതഃ । പത്ന്യാഃ പാണൌ ഫലം ദത്ത്വാ സ്വയം യാതസ്തു കുത്രചിത്
അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് യോഗി പോയി. ബ്രാഹ്മണന് വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങി, പഴം ഭാര്യയുടെ കൈയില് നല്കി, പിന്നെ സ്വയം എവിടെയോ പോയി.
തരുണീ കുടിലാ തസ്യ സഖ്യഗ്രേ ച രുരോദ ഹ । അഹോ ചിന്താ മമോത്പന്നാ ഫലം ചാഹം ന ഭക്ഷ്യയേ
അവളുടെ മനസ്സില് വക്രതയുണ്ടായ യുവതി സുഹൃത്തുക്കളുടെ മുമ്പില് കരഞ്ഞു: 'എനിക്ക് വലിയ ചിന്തയുണ്ട്; ഈ പഴം ഞാന് കഴിക്കില്ല.'
ഫലഭക്ഷേണ ഗര്ഭഃ സ്യാദ് ഗര്ഭേണ ഉദരവൃദ്ധിതാ । സ്വല്പഭക്ഷം തതോഽശക്തിഃ ഗൃഹകാര്യം കഥം ഭവേത്
'പഴം കഴിച്ചാല് ഗര്ഭം വരും; ഗര്ഭം വന്നാല് വയര് വളരും; കുറച്ച് മാത്രം കഴിക്കുമ്പോള് ബലം കുറയും—പിന്നെ വീട്ടിലെ ജോലികള് എങ്ങനെ ചെയ്യാന് കഴിയും?'
ദൈവാദ് ധാടീ വ്രജേദ്ഗ്രാമേ പലായേദ്ഗര്ഭിണീ കഥമ് । ശുകവത് നിവസേത് ഗര്ഭഃ തം കുക്ഷേഃ കഥമുത്സൃജേത്
'ദൈവദോഷത്താല് ഗ്രാമത്തില് ചുങ്കക്കാരന് വന്നാല് ഗര്ഭിണിയായ സ്ത്രീ എങ്ങനെ രക്ഷപ്പെടും? ഗര്ഭം ഒരു തുതിക്കാക്ക പോലെ കുടലില് കുടുങ്ങിയാല് എങ്ങനെ പുറത്താക്കാം?'
തിര്യക് ചേദാഗതോ ഗര്ഭഃ തദാ മേ മരണം ഭവേത് । പ്രസൂതൌ ദാരുണം ദുഃഖം സുകുമാരീ കഥം സഹേ
'ഗര്ഭം വശത്തായി വന്നാല് ഞാന് മരിക്കും; പ്രസവത്തില് വലിയ വേദനയുണ്ടാകും—ഞാന് ഇത്രയും സുന്ദരിയായവളെ എങ്ങനെ അതു സഹിക്കും?'
മന്ദായാം മയി സര്വസ്വം നനാന്ദാ സംഹരേത് തദാ । സത്യശൌചാദിനിയമോ ദുരാരാധ്യഃ സ ദൃശ്യതേ
'ഞാന് മന്ദമായാല് എന്റെ സഹപത്നി എല്ലാം കൈവശമാക്കും; സത്യവും ശുദ്ധിയും മറ്റും പാലിക്കേണ്ട വ്രതം വളരെ പ്രയാസമാണ്.'
ലാലനേ പാലനേ ദുഃഖം പ്രസൂതായാശ്ച വര്തതേ । വന്ധ്യാ വാ വിധവാ നാരീ സുഖിനീ ചേതി മേ മതിഃ
'കുഞ്ഞിനെ വളര്ത്താനും നോക്കാനും വേദനയുണ്ട്, പ്രസവിക്കുമ്പോഴും സ്ത്രീക്ക് ദുഃഖം; എന്റെ മനസ്സില് വന്ധ്യയോ വിധവയോ ആയ സ്ത്രീകള് സന്തോഷവതികളാണെന്നു തോന്നുന്നു.'
ഏവം കുതര്കയോഗേന തത്ഫലം നൈവ ഭക്ഷിതമ് । പത്യാ പൃഷ്ടം ഫലം ഭുക്തം ഭുക്തം ചേതി തയേരിതമ്
ഇങ്ങനെ തെറ്റായ ആലോചനകള് കൊണ്ട് അവള് പഴം കഴിച്ചില്ല; ഭര്ത്താവ് ചോദിച്ചപ്പോള് അവള് 'ഞാന് കഴിച്ചു, കഴിച്ചു' എന്നു പറഞ്ഞു.
ഏകദാ ഭഗിനീ തസ്യാഃ തദ്ഗൃഹഃ സ്വേച്ഛയാഽഽഗതാ । തദഗ്രേ കഥിതം സര്വം ചിന്തേയം മഹതീ ഹി മേ
ഒരു ദിവസം അവളുടെ സഹോദരി സ്വമേധയാ അവളുടെ വീട്ടില് വന്നു; അവളുടെ മുമ്പില് എല്ലാം പറഞ്ഞു: 'എനിക്ക് വലിയ ചിന്തയുണ്ട്.'
ദുര്ബലാ തേന ദുഃഖേന ഹ്യനുജേ കരവാണി കിമ് । സാബ്രവീത് മമ ഗര്ഭോസ്തി തം ദാസ്യാമി പ്രസൂതിതഃ
'ഈ ദുഃഖത്തില് നിന്ന് ഞാന് ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നു—എന്ത് ചെയ്യണം സഹോദരീ?' അവള് പറഞ്ഞു: 'എനിക്ക് ഗര്ഭം ഉണ്ട്; പ്രസവിച്ച ശേഷം കുട്ടിയെ ഞാന് നിന്നെ നല്കാം.'
താവത്കാലം സഗര്ഭേവ ഗുപ്താ തിഷ്ഠ ഗൃഹേ സുഖമ് । വിത്തം ത്വം മത്പതേര്യച്ഛ സ തേ ദാസ്യതി ബാലകമ്
'അത്രയും കാലം നീ ഗര്ഭിണിയായതുപോലെ നടിച്ച് വീട്ടില് സന്തോഷത്തോടെ ഇരിക്കൂ; എന്റെ ഭര്ത്താവിന് കുറച്ച് പണം കൊടുക്കൂ, അവന് നിന്നെ കുട്ടി നല്കും.'
ഷണ്മാസികോ മൃതോ ബാല ഇതി ലോകോ വദിഷ്യതി । തം ബാലം പോഷയിഷ്യാമി നിത്യമാഗത്യ തേ ഗൃഹേ
'ആരും പറയും കുട്ടി ആറു മാസം കഴിഞ്ഞ് മരിച്ചു എന്ന്; ഞാന് ആ കുട്ടിയെ വളര്ത്തും, ദിവസേന നിന്റെ വീട്ടില് വന്ന് നോക്കും.'
ഫലമര്പയ ധേന്വൈ ത്വം പരീക്ഷാര്ഥം തു സാമ്പ്രതമ് । തത് തദ് ആചരിതം സര്വം തഥൈവ സ്ത്രീസ്വഭാവതഃ
'ഇപ്പോള് പരീക്ഷിക്കാനായി ഈ പഴം പശുവിന് നല്കൂ; സ്ത്രീകളുടെ സ്വഭാവം ഇങ്ങനെ തന്നെയാണ്, അതുകൊണ്ടു ഞങ്ങള് ഇതെല്ലാം ചെയ്തു.'
അഥ കാലേന സാ നാരീ പ്രസൂതാ ബാലകം തദാ । ആനീയ ജനകോ ബാലം രഹസ്യേ ധുന്ധുലീം ദദൌ
അങ്ങനെ സമയം കഴിഞ്ഞ് ആ സ്ത്രീക്ക് ഒരു മകന് ജനിച്ചു; അച്ഛന് ആ കുഞ്ഞിനെ രഹസ്യമായി ധുന്ധുലിക്ക് നല്കി.
തയാ ച കഥിതം ഭര്ത്രേ പ്രസൂതഃ സുഖമര്ഭകഃ । ലോകസ്യ സുഖമുത്പന്നം ആത്മദേവ പ്രജോദയാത്
അവള് ഭര്ത്താവിനോട് പറഞ്ഞു: 'സുഖമായി ഒരു കുട്ടി ജനിച്ചു; എല്ലാവര്ക്കും സന്തോഷം ഉണ്ട്, ആത്മദേവന് ഒരു മകന് ജനിച്ചു.'
ദദൌ ദാനം ദ്വിജാതിഭ്യോ ജാതകര്മ വിധായ ച । ഗീതവാദിത്രഘോഷോഽഭൂത് തദ്ദ്വാരം മംഗലം ബഹു
അവന് ബ്രാഹ്മണന്മാര്ക്ക് ദാനം നല്കി, ജനനകര്മ്മം നടത്തി; വീട്ടുവാതില്ക്കല് സംഗീതവും മംഗളഗാനവും മുഴങ്ങിച്ചു.
ഭര്തുരഗ്രേഽബ്രവീത് വാക്യം സ്തന്യം നാസ്തി കുചേ മമ । അന്യസ്തന്യേന നിര്ദുഗ്ധാ കഥം പുഷ്ണാമി ബാലകമ്
ഭർത്താവിന്റെ മുമ്പിൽ അവൾ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ മുലയിൽ പാൽ ഇല്ല; മറ്റൊരാൾ അതു പൂർണ്ണമായി കുടിച്ചു തീർത്തു, ഞാൻ എങ്ങനെ ഈ കുഞ്ഞിനെ പോഷിപ്പിക്കും?'
മത്സ്വസുശ്ച പ്രസൂതായാ മൃതോ ബാലസ്തു വര്തതേ । താമാകാര്യ ഗൃഹേ രക്ഷ സാ തേഽര്ഭം പോഷയിഷ്യതി
എന്റെ സഹോദരിയുടെ പ്രസവം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അവളുടെ കുഞ്ഞ് മരിച്ചുപോയി; അവളെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്ന് വീട്ടിൽ പാർപ്പിക്കൂ—അവൾ നിന്റെ കുഞ്ഞിനെ പോഷിപ്പിക്കും.
പതിനാ തത്കൃതം സര്വം പുത്രരക്ഷണഹേതവേ । പുത്രസ്യ ധുന്ധുകാരീതി നാമ മാത്രാ പ്രതിഷ്ഠിതന്
മകനെ രക്ഷിക്കാൻ ഭർത്താവ് ഇതൊക്കെയും ചെയ്തു; അമ്മ ആ കുഞ്ഞിന് ധുന്ധുകാരി എന്ന പേര് നൽകി.
ത്രിമാസേ നിര്ഗതേ ചാഥ സാ ധേനുഃ സുഷുവേഽര്ഭകമ് । സര്വാംഗസുന്ദരം ദിവ്യം നിര്മലം കനകപ്രഭമ്
മൂന്ന് മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ആ പശു ഒരു കിടാവിനെ പ്രസവിച്ചു—സകല അവയവവും മനോഹരമായ, ദിവ്യമായ, കറങ്കളെപ്പോലെ തെളിഞ്ഞ, spotless ആയ ഒരു കിടാവ്.
ദൃഷ്ട്വാ പ്രസന്നോ വിപ്രസ്തു സംസ്കാരാന് സ്വയമാദധേ । മത്വാഽഽശ്ചര്യം ജനാഃ സര്വേ ദിദൃക്ഷാര്ഥം സമാഗതാഃ
ഇത് കണ്ട ബ്രാഹ്മണൻ സന്തോഷത്തോടെ സ്വയം ചടങ്ങുകൾ നടത്തി; അതൊരു അത്ഭുതം എന്നു കരുതി എല്ലാവരും കാണാൻ ഒത്തുചേർന്നു.
ഭാഗ്യോദയോഽധുനാ ജാത ആത്മദേവസ്യ പശ്യത । ധേന്വാ ബാലഃ പ്രസൂതസ്തു ദേവരൂപീതി കൌതുകമ്
ഇപ്പോൾ ആത്മദേവന് നല്ല ഭാഗ്യം ലഭിച്ചു: പശുവിൽ നിന്നൊരു കുഞ്ഞ് ജനിച്ചു, ദൈവസദൃശമായ രൂപം കൊണ്ടത് അത്ഭുതമായി.
ന ജ്ഞാതം തദ്രഹസ്യം തു കേനാപി വിധിയോഗതഃ । ഗോകര്ണം തം സുതം ദൃഷ്ട്വാ ഗോകര്ണം നാമ ചാകരോത്
വിധിയുടെ ക്രമത്തിൽ ആ രഹസ്യം ആരും അറിഞ്ഞില്ല; ആ കുഞ്ഞിന്റെ കാതുകൾ പശുവിന്റെ കാതുപോലെയാണെന്ന് കണ്ടപ്പോൾ, അവനെ ഗോകർണൻ എന്ന് പേരിട്ടു.