ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

പ്രിയം രാജ്ഞഃ പ്രകുര്വത്യഃ ശ്രേയോ വിന്ദന്തി വൈ പ്രജാഃ । മനസാ കര്മണാ വാചാ വിപരീത മതോഽന്യഥാ

രാജാവിന്റെ ഇഷ്ടം നിറവേറ്റുമ്പോൾ ജനങ്ങൾ മനസ്സിലും വാക്കിലും പ്രവർത്തിയിലും ക്ഷേമം നേടുന്നു; അതിന്റെ വിപരീതം ഉണ്ടെങ്കിൽ ഫലം വ്യത്യസ്തമായിരിക്കും.

നിത്യം പ്രമുദിതാ ഗോപാ വത്സപാലാ യഥാ സ്ഫുടമ് । വനേഷു മല്ലയുദ്ധേന ക്രീഡന്തശ്ചാരയന്തി ഗാഃ

ഗോപരും കാളകാവലുകാരും എപ്പോഴും സന്തോഷത്തോടെ, കാട്ടിൽ പശുക്കളെ മേയിക്കാൻ കൊണ്ടുപോകുമ്പോൾ തുറന്നുപറഞ്ഞ് മല്ലയുദ്ധം കളിച്ചിരുന്നത് പതിവായിരുന്നു.

തസ്മാദ് രാജ്ഞഃ പ്രിയം യൂയം വയം ച കരവാമ ഹേ । ഭൂതാനി നഃ പ്രസീദന്തി സര്വഭൂതമയോ നൃപഃ

അതിനാലാണ്, സ്നേഹിതരേ, നമുക്ക് രാജാവിന് ഇഷ്ടമാകുന്നതെന്തോ അതാണ് ചെയ്യേണ്ടത്. രാജാവ് സന്തോഷം പ്രാപിച്ചാൽ, എല്ലാവരും നമ്മോട് സന്തോഷത്തോടെ പെരുമാറും.

തന്നിശമ്യാബ്രവീത് കൃഷ്ണോ ദേശകാലോചിതം വചഃ । നിയുദ്ധമാത്മനോഽഭീഷ്ടം മന്യമാനോഽഭിനന്ദ്യ ച

ഇത് കേട്ടശേഷം കൃഷ്ണൻ, സമയത്തിനും സ്ഥലത്തിനും അനുയോജ്യമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു; താനേ ആഗ്രഹിച്ചിരുന്ന പോരാട്ടത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്തു.

പ്രജാ ഭോജപതേരസ്യ വയം ചാപി വനേചരാഃ । കരവാമ പ്രിയം നിത്യം തന്നഃ പരമനുഗ്രഹഃ

നാം രാജാവ് ഭോജന്റെ പ്രജകളും, കാടിൽ ജീവിക്കുന്നവരും, എല്ലായ്പ്പോഴും അവനു ഇഷ്ടമുള്ളത് ചെയ്യും; അതാണ് ഞങ്ങൾക്ക് ഏറ്റവും വലിയ അനുഗ്രഹം.

ബാലാ വയം തുല്യബലൈഃ ക്രീഡിഷ്യാമോ യഥോചിതമ് । ഭവേന്നിയുദ്ധം മാധര്മഃ സ്പൃശേന്മല്ല സഭാസദഃ

നാം കുട്ടികളാണ്; സമാനമായ ശക്തിയുള്ളവരോടൊപ്പം കളിക്കാം. പോരാട്ടം നീതിപൂർവ്വമായിരിക്കണം, മല്ലസഭയിലെവർക്ക് ഞങ്ങളോട് കുറ്റം പറയേണ്ടി വരാതിരിക്കാൻ.

ചാണൂര ഉവാച - ന ബാലോ ന കിശോരസ്ത്വം ബലശ്ച ബലിനാം വരഃ । ലീലയേഭോ ഹതോ യേന സഹസ്രദ്വിപസത്ത്വഭൃത്

ചാണൂരൻ പറഞ്ഞു: നീ കുട്ടിയുമല്ല, ബാലനുമല്ല; ശക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും മുന്നിലാണ് നീ. കളിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ ആയിരം ആനയുടെ ശക്തിയുള്ള ആനയെ പോലും നീ കൊല്ലുകയുണ്ടായി.

തസ്മാദ് ഭവദ്‍ഭ്യാം ബലിഭിഃ യോദ്ധവ്യം നാനയോഽത്ര വൈ । മയി വിക്രമ വാര്ഷ്ണേയ ബലേന സഹ മുഷ്ടികഃ

അതിനാൽ, നിങ്ങളിരുവരും ശക്തന്മാരോടൊപ്പം പോരാടണം; ഇവിടെ ഒഴിഞ്ഞുനിൽക്കാൻ വഴിയില്ല. ബാലരാമൻ മുഷ്ടികനോടൊപ്പം പോരട്ടെ, ഞാൻ കൃഷ്ണനോടൊപ്പം ശക്തി പരീക്ഷിക്കാം.

ഇതി ശ്രീമദ്‍ഭാഗവതേ മഹാപുരാണേ പാരമഹംസ്യാം സംഹിതായാം ദശമസ്കന്ധേ പൂര്വാര്ധേ കുവലയാപീഡവധോ നാമ ത്രിചത്വാരിംശോഽധ്യായഃ

ഇങ്ങനെ, മഹാപുരാണമായ ശ്രീമദ് ഭാഗവതത്തിൽ, പാരമഹംസ്യ സംഹിതയുടെ പത്താം സ്കന്ധത്തിലെ ആദ്യപകുതിയിൽ, കുവലയാപീഡവധം എന്ന പേരിലുള്ള നാൽപ്പത്തിമൂന്നാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.

ചാണൂരമുഷ്ടികാദീനാം മല്ലാനാം നിധനം കംസസ്യ വധശ്ച - ശ്രീശുക ഉവാച - ( അനുഷ്ടുപ് ) ഏവം ചര്ചിതസങ്‌കല്പോ ഭഗവാന് മധുസൂദനഃ । ആസസാദാഥ ചണൂരം മുഷ്ടികം രോഹിണീസുതഃ

ശ്രീശുകൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ, തന്റെ മനസ്സിലുള്ള ആഗ്രഹം അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട്, ഭഗവാൻ മധുസൂദനനും രോഹിണിയുടെ പുത്രനും ചാണൂരനും മുഷ്ടികനും സമീപിച്ചു.

ഹസ്താഭ്യാം ഹസ്തയോര്ബദ്ധ്വാ പദ്‍ഭ്യാമേവ ച പാദയോഃ । വിചകര്ഷതുരന്യോന്യം പ്രസഹ്യ വിജിഗീഷയാ

കൈകളാൽ കൈകളും കാലുകളാൽ കാലുകളും പിടിച്ച്, അവർ തമ്മിൽ ശക്തിയായി വലിച്ചു, ജയിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ ഒരുമിച്ച് പോരാടിച്ചു.

അരത്‍നീ ദ്വേ അരത്‍നിഭ്യാം ജാനുഭ്യാം ചൈവ ജാനുനീ । ശിരഃ ശീര്ഷ്ണോരസോരസ്തൌ അന്യോന്യം അഭിജഘ്നതുഃ

അവർ തമ്മിൽ മുഷ്ടികകൊണ്ടും മുട്ടുകൊണ്ടും തലകൊണ്ടും, നെഞ്ചും ഭുജങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് പരസ്പരം അടിച്ചു.

പരിഭ്രാമണവിക്ഷേപ പരിരമ്ഭാവപാതനൈഃ । ഉത്സര്പണാപസര്പണൈഃ ചാന്യോന്യം പ്രത്യരുന്ധതാമ്

ചുറ്റിപ്പറക്കൽ, കപടനടപ്പ്, അണിയറ, വീഴ്‌ച്ച, മുന്നേറൽ, പിൻവാങ്ങൽ എന്നിവകൊണ്ട് അവർ തമ്മിൽ എപ്പോഴും മറുപടി നൽകി പോരാടുകയായിരുന്നു.

ഉത്ഥാപനൈരുന്നയനൈഃ ചാലനൈഃ സ്ഥാപനൈരപി । പരസ്പരം ജിഗീഷന്തൌ അപചക്രതുരാത്മനഃ

ഉയർത്തൽ, ഉയര്‍ത്തൽ, കുലുക്കൽ, പിടിച്ചിരുത്തൽ എന്നിവകൊണ്ട് ഇരുവരും പരസ്പരം ജയിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.

തദ്‍ബലാബലവദ് യുദ്ധം സമേതാഃ സര്വയോഷിതഃ । ഊചുഃ പരസ്പരം രാജന് സാനുകമ്പാ വരൂഥശഃ

അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന സ്ത്രീകൾ ഈ ശക്തിയും ദൗർബല്യവും നിറഞ്ഞ പോരാട്ടം കണ്ടപ്പോൾ, രാജാവേ, അവർ കൂട്ടങ്ങളായി അനുകമ്പയോടെ തമ്മിൽ സംസാരിച്ചു.

മഹാനയം ബതാധര്മ ഏഷാം രാജസഭാസദാമ് । യേ ബലാബലവദ് യുദ്ധം രാജ്ഞോഽന്വിച്ഛന്തി പശ്യതഃ

അയ്യോ, രാജസഭയിലെവരുടെ ഇടയിൽ എത്ര വലിയ അന്യായം! രാജാവിന്റെ മുന്നിൽ, ശക്തിയും ദൗർബല്യവും തമ്മിലുള്ള ഇങ്ങനെയൊരു പോരാട്ടം ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

ക്വ വജ്രസാരസര്വാങ്‌ഗൌ മല്ലൌ ശൈലേന്ദ്രസന്നിഭൌ । ക്വ ചാതിസുകുമാരാങ്‌ഗൌ കിശോരൌ നാപ്തയൌവനൌ

വജ്രംപോലുള്ള ശരീരവും പർവതശൃംഗംപോലുള്ള രൂപവും ഉള്ള മല്ലന്മാർക്കു എങ്ങനെ ഇത്ര സുന്ദരവും യൗവനം പ്രാപിക്കാത്ത രണ്ടു ബാലന്മാരോടൊപ്പം പോരാട്ടം നടത്താൻ കഴിയുമെന്നു ചോദിക്കാം.

ധര്മവ്യതിക്രമോ ഹ്യസ്യ സമാജസ്യ ധ്രുവം ഭവേത് । യത്രാധര്മഃ സമുത്തിഷ്ഠേത് ന സ്ഥേയം തത്ര കര്ഹിചിത്

നിസ്സംശയം, ഈ സഭയിൽ ധർമ്മം ലംഘിക്കപ്പെടും; അകൃത്യം ഉയരുന്നിടത്ത് ഒരിക്കലും നിൽക്കരുത്.

ന സഭാം പ്രവിശേത് പ്രാജ്ഞഃ സഭ്യദോഷാന് അനുസ്മരന് । അബ്രുവന് വിബ്രുവന്നജ്ഞോ നരഃ കില്ബിഷമശ്നുതേ

സമൂഹത്തിലെ അംഗങ്ങളുടെ ദോഷങ്ങൾ ഓർത്തുകൊണ്ട്, ഒരു ജ്ഞാനി സഭയിൽ പ്രവേശിക്കരുത്; സംസാരിച്ചാലും മൗനം പാലിച്ചാലും, അജ്ഞാനിക്ക് പാപം ഉണ്ടാകും.

വല്ഗതഃ ശത്രുമഭിതഃ കൃഷ്ണസ്യ വദനാമ്ബുജമ് । വീക്ഷ്യതാം ശ്രമവാര്യുപ്തം പദ്മകോശമിവാമ്ബുഭിഃ

കൃഷ്ണൻ ശത്രുവിനെ നേരിട്ട് പോരാടുമ്പോൾ, അവന്റെ മുഖം വിയർപ്പിൽ മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അത് വെള്ളത്തിൽ നനഞ്ഞതുപോലുള്ള താമരപ്പൂവുപോലെയാണ്.

കിം ന പശ്യത രാമസ്യ മുഖമാതാമ്രലോചനമ് । മുഷ്ടികം പ്രതി സാമര്ഷം ഹാസസംരമ്ഭശോഭിതമ്

നിങ്ങൾക്ക് രാമന്റെ മുഖം കാണുന്നില്ലേ? അതിൽ താമ്രനിറമുള്ള കണ്ണുകളും, ക്രോധം കലർന്ന ചിരിയും, മുഷ്ടികനെ നേരിടുമ്പോൾ അതിന്റെ ഭംഗിയും തെളിഞ്ഞു കാണാം.

( വസംതതിലകാ ) പുണ്യാ ബത വ്രജഭുവോ യദയം നൃലിങ്‌ഗ ഗൂഢഃ പുരാണപുരുഷോ വനചിത്രമാല്യഃ । ഗാഃ പാലയന്സഹബലഃ ക്വണയംശ്ച വേണും വിക്രീദയാഞ്ചതി ഗിരിത്രരമാര്ചിതാങ്‌ഘ്രിഃ

എത്ര ഭാഗ്യവാനാണ് വ്രജഭൂമി! ഇവിടെ മനുഷ്യരൂപത്തിൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പുരാതനപുരുഷൻ, കാടിലെ പുഷ്പങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച്, ബാലരാമനോടൊപ്പം പശുക്കളെ മേയിച്ചു, വേണു വായിച്ച്, ഗിരിരാജന്റെ പ്രിയങ്കരിയായ ദേവിയുടെ പാദപൂജയോടെ, അനേകം ക്രീടകളിൽ ആസ്വദിക്കുന്നു.

ഗോപ്യസ്തപഃ കിമചരന് യദമുഷ്യ രൂപം ലാവണ്യസാരമസമോര്ധ്വമനന്യസിദ്ധമ് । ദൃഗ്ഭിഃ പിബന്ത്യനുസവാഭിനവം ദുരാപമ് ഏകാന്തധാമ യശസഃ ശ്രീയ ഐശ്വരസ്യ

വ്രജത്തിലെ ഗോപികൾ എന്ത് തപസ്സാണ് ചെയ്തതെന്ന് അറിയില്ല; അവർക്കു ഈ അപൂർവമായ, സൌന്ദര്യത്തിന്റെ സാരമായ, തുല്യരില്ലാത്ത, ഓരോ നിമിഷവും പുതുമയുള്ള, ലഭിക്കാൻ അത്യന്തം ദുർലഭമായ, മഹത്വത്തിന്റെയും ഐശ്വര്യത്തിന്റെയും കേന്ദ്രമായ രൂപം കണ്ണുകളാൽ ആസ്വദിക്കാൻ കഴിഞ്ഞു.

യാ ദോഹനേഽവഹനനേ മഥനോപലേപ പ്രേങ്‌ഖേങ്‌ഖനാര്ഭരുദിതോ-ക്ഷണമാര്ജനാദൌ । ഗായന്തി ചൈനമനുരക്തധിയോഽശ്രുകണ്ഠ്യോ ധന്യാ വ്രജസ്ത്രിയ ഉരുക്രമചിത്തയാനാഃ

വളരെ ഭാഗ്യവതികളാണ് വ്രജത്തിലെ സ്ത്രീകൾ. അവരുടെ മനസ്സ് ഉരുക്രമനിൽ അകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അവർ പശുവിനെ പാൽകുടിക്കുമ്പോഴും, ചാണകം ശേഖരിക്കുമ്പോഴും, വെണ്ണയടിക്കുമ്പോഴും, നിലം പുരട്ടുമ്പോഴും, കുഞ്ഞുങ്ങളെ തൂക്കുമ്പോഴും, വീട് വൃത്തിയാക്കുമ്പോഴും, കണ്ണുനിറയുന്ന വാക്കുകളിൽ അവനെ പാടുന്നു.

പ്രാതര്വ്രജാദ് വ്രജത ആവിശതശ്ച സായം ഗോഭിഃ സമം ക്വണയതോഽസ്യ നിശമ്യ വേണുമ് । നിര്ഗമ്യ തൂര്ണമബലാഃ പഥി ഭൂരിപുണ്യാഃ പശ്യന്തി സസ്മിതമുഖം സദയാവലോകമ്

പ്രഭാതത്തിലും സായാഹ്നത്തിലും, അവൻ പശുക്കളോടൊപ്പം പുറത്ത് പോകുമ്പോഴും തിരികെ വരുമ്പോഴും, വേണു വായിക്കുന്ന ശബ്ദം കേട്ട്, വലിയ ഭാഗ്യവതികളായ യുവതികൾ പാതയിലേക്ക് വേഗത്തിൽ പുറത്ത് വരുന്നു; അവൻ ചിരിയോടെ, കരുണയോടെ നോക്കുന്ന മുഖം കാണാൻ.

( അനുഷ്ടുപ് ) ഏവം പ്രഭാഷമാണാസു സ്ത്രീഷു യോഗേശ്വരോ ഹരിഃ । ശത്രും ഹന്തും മനശ്ചക്രേ ഭഗവാന് ഭരതര്ഷഭ

സ്ത്രീകൾ ഇങ്ങനെ സംസാരിക്കുമ്പോൾ, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, യോഗശക്തനായ ഹരിചന്ദ്രൻ മനസ്സിൽ ശത്രുവിനെ സംഹരിക്കാനായി തീരുമാനിച്ചു.

സഭയാഃ സ്ത്രീഗിരഃ ശ്രുത്വാ പുത്രസ്നേഹശുചാഽഽതുരൌ । പിതരൌ അന്വതപ്യേതാം പുത്രയോരബുധൌ ബലമ്

ഭയത്താൽ നിറഞ്ഞ സ്ത്രീകളുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, പുത്രസ്നേഹത്തിലും ദുഃഖത്തിലും വേദനിച്ച മാതാപിതാക്കൾ, മക്കളുടെ ശക്തി അറിയാതെ, അവരുടെ പേരിൽ ഏറെ വിഷമിച്ചു.

തൈസ്തൈര്നിയുദ്ധവിധിഭിഃ വിവിധൈരച്യുതേതരൌ । യുയുധാതേ യഥാന്യോന്യം തഥൈവ ബലമുഷ്ടികൌ

നാനാ വിധമായ മല്ലയുദ്ധരീതികൾ ഉപയോഗിച്ച് അച്യുതനും അവന്റെ എതിരാളിയും തമ്മിൽ യുദ്ധം നടത്തി; അതുപോലെ തന്നെ ബാലനും മുഷ്ടികനും തമ്മിലും.

ഭഗവദ്‍ഗാത്രനിഷ്പാതൈഃ വജ്രനീഷ്പേഷനിഷ്ഠുരൈഃ । ചാണൂരോ ഭജ്യമാനാങ്‌ഗോ മുഹുര്ഗ്ലാനിമവാപ ഹ

ഭഗവാന്റെ ശരീരത്തിന്റെ പ്രഹാരങ്ങൾ വജ്രം ചുരണ്ടുന്നതുപോലെ കഠിനമായിരുന്നു; ചാണൂരിന്റെ ശരീരം വീണ്ടും വീണ്ടും തകർന്നുവീണ് അവൻ ക്ഷീണിച്ചു.