സീദന് വിപ്രഃ വണിക് വൃത്ത്യാ പണ്യൈഃ ഏവാപദം തരേത് । ഖഡ്ഗേന വാ ആപദാക്രാംതോ ന ശ്വവൃത്ത്യാ കഥഞ്ചന
ബ്രാഹ്മണൻ കഷ്ടതയിൽ ആണെങ്കിൽ, വ്യാപാരമോ വസ്തുക്കൾ വിൽക്കലോ ചെയ്ത് ജീവിക്കാം; അതിനാൽ കഴിയില്ലെങ്കിൽ, ആയുധം ഉപയോഗിച്ചും ജീവിക്കാം; പക്ഷേ, ഒരിക്കലും നായയുടെ ജീവിതം പോലെ നിന്ദ്യമായ ഉപജീവനം സ്വീകരിക്കരുത്.
വൈശ്യവൃത്ത്യാ തു രാജന്യോ ജീവേത് മൃഗയയാപദി । ചരേദ് വാ വിപ്രരൂപേണ ന ശ്വവൃത്ത്യാ കഥഞ്ചന
ക്ഷത്രിയൻ കഷ്ടതയിൽ ആണെങ്കിൽ, വൈശ്യന്റെ ജോലി ചെയ്യാം, വേട്ടയാടാം, അല്ലെങ്കിൽ ബ്രാഹ്മണന്റെ രൂപത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കാം; പക്ഷേ, നായയുടെ ജീവിതം പോലെ നിന്ദ്യമായ ഉപജീവനം ഒരിക്കലും സ്വീകരിക്കരുത്.
ശൂദ്രവൃത്തിം ഭജേദ് വൈശ്യഃ ശൂദ്രഃ കാരുകടക്രിയാമ് । കൃച്ഛ്രാന് മുക്തോ ന ഗര്ഹ്യേണ വൃത്തിം ലിപ്സേത കര്മണാ
വൈശ്യൻ ശൂദ്രന്റെ ജോലി ചെയ്യാം; ശൂദ്രൻ താഴ്ന്ന തൊഴിൽ സ്വീകരിക്കാം; എന്നാൽ കഷ്ടത കഴിഞ്ഞാൽ, ആരും നിന്ദ്യമായ ജോലി തേടരുത്.
വേദാധ്യായ സ്വധാ സ്വാഹാ ബലി അന്നാദ്യൈഃ യഥോദയമ് । ദേവര്ഷിപിതൃഭൂതാനി മദ് രൂപാണി അന്വഹം യജേത്
വേദപഠനം, പിതൃകാർമ്മങ്ങൾ, ഹോമങ്ങൾ, ദാനങ്ങൾ, ഭക്ഷണം എന്നിവ ലഭ്യമായതുപോലെ ഉപയോഗിച്ച്, ദേവന്മാരെയും, ഋഷിമാരെയും, പിതാക്കന്മാരെയും, ഭൂതങ്ങളെയും—എന്റെ രൂപങ്ങളായ ഇവരെ—ദിവസേന ആരാധിക്കണം.
യദൃച്ഛയാ ഉപപന്നേന ശുക്ലേന ഉപാര്ജിതേന വാ । ധനേന അപീഡയന് ഭൃത്യാന് ന്യായേന ഏവ ആഹരേത് ക്രതൂന്
യാദൃശ്ചികമായി ലഭിച്ചോ, സത്യസന്ധമായി സമ്പാദിച്ചോ, മറ്റുള്ളവരെ പീഡിപ്പിക്കാതെ സമ്പാദിച്ചോ സമ്പത്ത് ഉപയോഗിച്ച്, ഭൃത്യന്മാരെ പോഷിക്കണം, യാഗങ്ങൾ നടത്തണം; എല്ലായ്പ്പോഴും നീതിപാലിച്ച് മാത്രം ചെയ്യണം.
കുടുംബേഷു ന സജ്ജേത ന പ്രമാദ്യേത് കുടുംബീ അപി । വിപശ്ചിത് നശ്വരം പശ്യേദ് അദൃഷ്ടമപി ദൃഷ്ടവത്
കുടുംബത്തിൽ ആസ്വാദനമോ അശ്രദ്ധയോ കാണിക്കരുത്—even as a householder; ജ്ഞാനികൾ, നശ്വരമായത് കാണാത്തതും കാണുന്നതുപോലെ കാണുന്നു.
പുത്രദാരാ ആപ്തബംധൂനാം സംഗമഃ പാംഥസങ്ഗമഃ । അനുദേഹം വിയന്ത്യേതേ സ്വപ്നോ നിദ്രാനുഗോ യഥാ
മക്കളും ഭാര്യയും ബന്ധുക്കളും തമ്മിലുള്ള കൂടിച്ചേരൽ യാത്രക്കാരുടെ കൂടിച്ചേരലുപോലെയാണ്; ഇവർ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് വേർപിരിയുന്നത് ഉറക്കത്തിന് ശേഷം സ്വപ്നം മാറുന്നതുപോലെയാണ്.
ഇത്ഥം പരിമൃശന് മുക്തോ ഗൃഹേഷു അതിഥിവദ് വസന് । ന ഗൃഹൈഃ അനുബധ്യേത നിര്മമോ നിരഹങ്കൃതഃ
ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ച് മോചിതനായവൻ വീട്ടിൽ അതിഥിപോലെ താമസിക്കും; വീട്ടിനോടു ബന്ധം ഇല്ലാതെയും, സ്വന്തമെന്ന ഭാവവും അഹങ്കാരവും ഇല്ലാതെയും.
കര്മഭിഃ ഗൃഹമേധീയൈഃ ഇഷ്ട്വാ മാമേവ ഭക്തിമാന് । തിഷ്ഠേദ് വനം വോപവിശേത് പ്രജാവാന് വാ പരിവ്രജേത്
വീട്ടുകാരുടെ കര്മ്മങ്ങള് ഭക്തിയോടെ എനിക്ക് വേണ്ടി നിര്വഹിച്ച്, ആൾ വീട്ടിൽ തന്നെ കഴിയാമെങ്കിലും, കാട്ടിലേക്ക് പോകാമെങ്കിലും, മക്കളുണ്ടെങ്കിൽ സന്യാസിയായി യാത്ര ചെയ്യാമെങ്കിലും അതിൽ ദോഷമില്ല.
യസ്തു ആസക്തമതിഃ ഗേഹേ പുത്രവിത്തൈഷണാ ആതുരഃ । സ്ത്രൈണഃ കൃപണധീഃ മൂഢോ മമ അഹം ഇതി ബധ്യതേ
വീട്ടിനോടും മക്കളോടും ധനത്തിനോടും അമിതമായ ആസക്തിയുള്ളവനും, സ്ത്രീകളിൽ ലയിച്ച മനസ്സും, ദയനീയമായ ചിന്തകളും, 'എനിക്ക്' എന്ന ഭാവവും ഉള്ളവൻ അജ്ഞാനത്തിൽ കുടുങ്ങിപ്പോകുന്നു.
അഹോ മേ പിതരൌ വൃദ്ധൌ ഭാര്യാ ബാലാത്മജഽഽത്മജാഃ । അനാഥാ മാമൃതേ ദീനാഃ കഥം ജീവന്തി ദുഃഖിതാഃ
അയ്യോ, എന്റെ വയോധികരായ മാതാപിതാക്കൾ, ഭാര്യ, ബാല്യത്തിലിരിക്കുന്ന മക്കൾ—എനിക്ക് ഇല്ലാതെ അവർക്കെങ്ങനെ ജീവിക്കാനാകും? അവര് അനാഥരായി ദുഃഖത്തോടെ കഴിയുന്നു.
ഏവം ഗൃഹാശയാക്ഷിപ്ത ഹൃദയോ മൂഢധീഃ അയമ് । അതൃപ്തസ്താന് അനുധ്യായന് മൃതോഽന്ധം വിശതേ തമഃ
ഇങ്ങനെ വീട്ടിനോടുള്ള ആസക്തിയിൽ ഹൃദയം പിടിക്കപ്പെട്ട്, അജ്ഞാനത്തിൽ ആഴ്ന്ന്, ഒരിക്കലും തൃപ്തിയില്ലാതെ അവരെക്കുറിച്ച് നിരന്തരം ചിന്തിച്ച്, മരിച്ചാൽ ആൾ കനലായ അന്ധകാരത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നു.
സൂത ഉവാച । യോ വൈ ദ്രൌണ്യസ്ത്രവിപ്ലുഷ്ടോ ന മാതുരുദരേ മൃതഃ । അനുഗ്രഹാദ് ഭഗവതഃ കൃഷ്ണസ്യാദ്ഭുതകര്മണഃ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: അശ്വത്താമാന്റെ ആയുധം കൊണ്ട് ദഹിക്കപ്പെട്ടിട്ടും അമ്മയുടെ ഗർഭത്തിൽ മരിക്കാതിരുന്നവൻ, അത്ഭുതകരമായ കൃത്യങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന കൃഷ്ണന്റെ കൃപയാൽ രക്ഷിക്കപ്പെട്ടു.
ബ്രഹ്മകോപോത്ഥിതാദ് യസ്തു തക്ഷകാത് പ്രാണവിപ്ലവാത് । ന സമ്മുമോഹോരുഭയാദ് ഭഗവത്യര്പിതാശയഃ
ബ്രാഹ്മണന്റെ കോപത്തിൽ ജനിച്ച തക്ഷകന്റെ വിഷം കൊണ്ടു ജീവൻ ഭീഷണിയിലായപ്പോഴും, ഭഗവാന്റെ ചരണങ്ങളിൽ മനസ്സു സമർപ്പിച്ചവനാകയാൽ, മരണവേദനയാൽ അവൻ അലയില്ല.
ഉത്സൃജ്യ സര്വതഃ സങ്ഗം വിജ്ഞാതാജിതസംസ്ഥിതിഃ । വൈയാസകേര്ജഹൌ ശിഷ്യോ ഗങ്ഗായാം സ്വം കലേവരമ്
എല്ലാ ബന്ധങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ച്, ജയിക്കാനാകാത്ത അവസ്ഥയെ മനസ്സിലാക്കി, വ്യാസന്റെ ശിഷ്യൻ ഗംഗയിലായിരുന്നു തന്റെ ശരീരം വിട്ടത്.
നോത്തമശ്ലോകവാര്താനാം ജുഷതാം തത്കഥാമൃതമ് । സ്യാത്സമ്ഭ്രമോഽന്തകാലേഽപി സ്മരതാം തത്പദാമ്ബുജമ്
ഭഗവാന്റെ മഹിമയുള്ള കഥകളുടെ അമൃതം ആസ്വദിക്കുന്നവർക്ക്, മരണസമയത്തും ആശങ്കയോ ഭ്രമമോ ഉണ്ടാകില്ല; അവർ അവന്റെ കമലപാദങ്ങളെ ഓർക്കുന്നു.
താവത്കലിര്ന പ്രഭവേത് പ്രവിഷ്ടോഽപീഹ സര്വതഃ । യാവദീശോ മഹാനുര്വ്യാം ആഭിമന്യവ ഏകരാട്
അഭിമന്യുവിന്റെ പുത്രനായ മഹാഭക്തൻ ഭൂമിയിൽ രാജാവായി ഭരിക്കുന്നതുവരെ, കലി എല്ലായിടത്തും ഉണ്ടെങ്കിലും അധികാരമില്ല.
യസ്മിന്നഹനി യര്ഹ്യേവ ഭഗവാന് ഉത്സസര്ജ ഗാമ് । തദൈവേഹാനുവൃത്തോഽസൌ അധര്മപ്രഭവഃ കലിഃ
ഭഗവാൻ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ട അതേ ദിവസം, അതേ സമയത്ത് തന്നെ, അധർമ്മത്തിന് കാരണമാകുന്ന കലി അവിടെ പ്രവേശിച്ചു.
നാനുദ്വേഷ്ടി കലിം സമ്രാട് സാരങ്ഗ ഇവ സാരഭുക് । കുശലാന്യാശു സിദ്ധ്യന്തി നേതരാണി കൃതാനി യത്
സമ്രാട്ട് കലിയെ വെറുക്കുന്നില്ല; പൂവിൽ നിന്ന് തേൻ എടുക്കുന്ന തേനീച്ചപോലെയാണ് അവൻ. അവനു നല്ല ഫലങ്ങൾ വേഗത്തിൽ ലഭിക്കും; മറ്റുള്ളവർക്ക് അങ്ങനെ ഇല്ല.
കിം നു ബാലേഷു ശൂരേണ കലിനാ ധീരഭീരുണാ । അപ്രമത്തഃ പ്രമത്തേഷു യോ വൃകോ നൃഷു വര്തതേ
ബലഹീനരോടു ധൈര്യവും ശക്തരോടു ഭയവും ഉള്ള കലിക്ക് ധീരനും ഭയമില്ലാത്തവനുമെന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയും? അശ്രദ്ധയുള്ളവരിൽ കലിക്ക് മനുഷ്യരിൽ ചെന്നായുപോലെയാണ് പെരുമാറ്റം.
ഉപവര്ണിതമേതദ് വഃ പുണ്യം പാരീക്ഷിതം മയാ । വാസുദേവ കഥോപേതം ആഖ്യാനം യദപൃച്ഛത
നിങ്ങൾ ചോദിച്ചതുപോലെ, വാസുദേവന്റെ കഥകൾ നിറഞ്ഞ പാരീക്ഷിതന്റെ ഈ പുണ്യകഥ ഞാൻ നിങ്ങളോട് വിവരിച്ചു.
യാ യാഃ കഥാ ഭഗവതഃ കഥനീയോരുകര്മണഃ । ഗുണകര്മാശ്രയാഃ പുമ്ഭിഃ സംസേവ്യാസ്താ ബുഭൂഷുഭിഃ
ഭഗവാന്റെ മഹത്തായ കൃത്യങ്ങളെയും ഗുണങ്ങളെയും ആസ്പദമാക്കിയുള്ള എല്ലാ കഥകളും, സത്യജീവിതം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ ആസ്വദിക്കേണ്ടതാണ്.
ഋഷയ ഊചുഃ സൂത ജീവ സമാഃ സൌമ്യ ശാശ്വതീര്വിശദം യശഃ । യസ്ത്വം ശംസസി കൃഷ്ണസ്യ മര്ത്യാനാം അമൃതം ഹി നഃ
മുനിവർ പറഞ്ഞു: സുമുഖനായ സൂതാ, നീ ദീർഘകാലം ജീവിക്കട്ടെ; കൃഷ്ണന്റെ കൃത്യങ്ങളുടെ അമൃതം മനുഷ്യർക്കായി നീ പ്രസംഗിക്കുന്നു.
കര്മണ്യസ്മിന് അനാശ്വാസേ ധൂമധൂമ്രാത്മനാം ഭവാന് । ആപായയതി ഗോവിന്ദ പാദപദ്മാസവം മധു
ഈ അനിശ്ചിതമായ ലോകത്തിൽ, മനസ്സുകൾ മങ്ങിയിരിക്കുന്നവർക്കായി, നീ ഗോവിന്ദന്റെ കമലപാദങ്ങളിലെ മധുരം ഞങ്ങൾക്ക് പാനമാക്കുന്നു.
തുലയാമ ലവേനാപി ന സ്വര്ഗം നാപുനര്ഭവമ് । ഭഗവത് സങ്ഗിസംഗസ്യ മര്ത്യാനാം കിമുതാശിഷഃ
ഭഗവാന്റെ ഭക്തരുടെ സാന്നിധ്യത്തിലെ ഒരു നിമിഷം പോലും സ്വർഗ്ഗത്തോടോ മോക്ഷത്തോടോ പോലും തുല്യപ്പെടുത്താൻ കഴിയില്ല; മരണശേഷം ലഭിക്കുന്ന അനുഗ്രഹങ്ങൾക്കോ മറ്റോ എന്ത് വില?
കോ നാമ തൃപ്യേദ് രസവിത്കഥായാം മഹത്തമൈകാന്ത പരായണസ്യ । നാന്തം ഗുണാനാം അഗുണസ്യ ജഗ്മുഃ യോഗേശ്വരാ യേ ഭവപാദ്മമുഖ്യാഃ
ആ മഹാത്മാക്കളുടെ ഏകാശ്രയനായവന്റെ കഥകളുടെ അമൃതം കേൾക്കുന്നതിൽ ആരാണ് തൃപ്തരാവുക? ബ്രഹ്മാവിൽ ജനിച്ചവരിൽ പ്രധാനരായ യോഗശ്രേഷ്ഠന്മാർ പോലും, ഗുണങ്ങൾക്ക് അതീതനായവന്റെ മഹത്വം മുഴുവനായി അറിയാൻ കഴിയില്ല.
തന്നോ ഭവാന് വൈ ഭഗവത്പ്രധാനോ മഹത്തമൈകാന്ത പരായണസ്യ । ഹരേരുദാരം ചരിതം വിശുദ്ധം ശുശ്രൂഷതാം നോ വിതനോതു വിദ്വന്
അതിനാൽ, പരമേശ്വരനിൽ സമർപ്പിതനായ മഹാത്മാക്കളുടെ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭഗവത്ഭക്തനേ, ഹരിയുടെ ഉജ്ജ്വലവും വിശുദ്ധവുമായ ചരിതം ആഗ്രഹപൂർവ്വം കേൾക്കാൻ തയ്യാറായ ഞങ്ങൾക്കായി ദയവായി പറയണമേ.
സ വൈ മഹാഭാഗവതഃ പരീക്ഷിദ് യേനാപവര്ഗാഖ്യമദഭ്രബുദ്ധിഃ । ജ്ഞാനേന വൈയാസകിശബ്ദിതേന ഭേജേ ഖഗേന്ദ്രധ്വജപാദമൂലമ്
മഹാഭാഗവതനായ പരീക്ഷിത്, മോക്ഷം എന്ന ലക്ഷ്യത്തിൽ അചഞ്ചലബുദ്ധിയോടെ, വ്യാസപുത്രന്റെ വാക്കുകളിൽ നിന്നുള്ള ജ്ഞാനത്തിലൂടെ, ഗരുഡധ്വജന്റെ പാദസന്നിധി പ്രാപിച്ചു.
തന്നഃ പരം പുണ്യമസംവൃതാര്ഥം ആഖ്യാനമത്യദ്ഭുത യോഗനിഷ്ഠമ് । ആഖ്യാഹ്യനന്താ ചരിതോപപന്നം പാരീക്ഷിതം ഭാഗവതാഭിരാമമ്
അതുകൊണ്ട്, അത്യന്തം പുണ്യമുള്ളതും അത്ഭുതകരമായും യോഗത്തിൽ ആഴപ്പെട്ടതുമായ, അർത്ഥം മറച്ചിട്ടില്ലാത്ത, അനന്തനായ ഭഗവാന്റെ കഥകളാൽ നിറഞ്ഞ, പരീക്ഷിതിനെയും ഭക്തജനത്തെയും ആനന്ദിപ്പിച്ച ആ കഥ ഞങ്ങൾക്കായി ദയവായി പറയണം.
സൂത ഉവാച । അഹോ വയം ജന്മഭൃതോഽദ്യ ഹാസ്മ വൃദ്ധാനുവൃത്ത്യാപി വിലോമജാതാഃ । ദൌഷ്കുല്യമാധിം വിധുനോതി ശീഘ്രം മഹത്തമാനാമഭിധാനയോഗഃ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: അയ്യോ, ഇന്ന് ഞങ്ങൾ, താഴ്ന്ന വംശത്തിൽ ജനിച്ചവരായിട്ടും മൂപ്പന്മാരെ അനുസരിച്ചുകൊണ്ടു ഭാഗ്യശാലികളായി. മഹാത്മാക്കളുടെ വാക്കുകൾ കേൾക്കുമ്പോൾ, ദുഷ്പ്രഭവവും മനസ്സിലെ ദു:ഖവും വേഗത്തിൽ അകറ്റപ്പെടുന്നു.