ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

അര്യാമ, അക്രമികളെ ശാസ്ത്രാനുസൃതമായി ശിക്ഷിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നപ്പോൾ, യമൻ ഒരു ശാപത്തിന്റെ ഫലമായി നൂറു വർഷം ശൂദ്രനായി ആയിരുന്നു. യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ തന്റെ രാജ്യം തിരികെ നേടുകയും, തന്റെ കൊച്ചുമകനായ പരമ്പരയുടെ അവകാശിയെ കാണുകയും ചെയ്തതോടെ, ലോകത്തിന്റെ രക്ഷകരെപ്പോലെയുള്ള സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം ആനന്ദം നിറഞ്ഞ സമൃദ്ധിയിൽ ജീവിച്ചു. ഈ വിധം, വീട്ടിൽ പതിയിരിക്കുന്നവരും, ആ ജീവിതത്തിൽ മുഴുവനായി ആഴപ്പെട്ടവരും, കാലത്തിന്റെ അതിമാത്രം കടുപ്പം തിരിച്ചറിയാതെ, അനായാസമായി സമയം കടന്നു പോയി. ഇതു കണ്ട വിദ്യുരൻ, ധൃതരാഷ്ട്രനോട് പറഞ്ഞു: “രാജാവേ, ഉടൻ പുറപ്പെടുക; ഭയം വരവേൽക്കുകയാണ്.” “ഇവിടെ യാതൊരു പ്രതിവിധിയും ഇല്ല, എപ്പോഴും എവിടെയും. ഈ അതിമഹത്തായ കാലം, അദ്ഭുതമായ പ്രഭു, നമ്മുടെ എല്ലാവരുടെയും വേണ്ടി വന്നിരിക്കുന്നു. ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടവരെ പോലും, അവരുടെ ജീവനെക്കുറിച്ച്, ഈ പ്രഭു വേർതിരിക്കുന്നു; പിന്നെ മറ്റുള്ളവരെ, ധനം മുതലായവയെന്താണ് പറയാൻ?” “പിതാക്കന്മാർ, സഹോദരന്മാർ, സുഹൃത്തുകൾ, പുത്രന്മാർ — എല്ലാവരും കൊല്ലപ്പെട്ടു; യൗവനം വിട്ടുപോയി; നിങ്ങൾക്ക് തന്നെ വയസ്സിന്റെ ചൂടിൽ ക്ഷീണിച്ചു പോയി, മറ്റുള്ളവരുടെ വീട്ടിൽ താമസിക്കുന്നു. ജീവിക്കാൻ ഉള്ള വലിയ പ്രതീക്ഷയെന്താണോ, അതാണ് നിങ്ങൾ ഭീമൻ ഉപേക്ഷിച്ച ഭക്ഷണം സ്വീകരിക്കുന്നത്, ഒരു പരിചാരകനെപ്പോലെ.” “അഗ്നി വെച്ചു, ദാനം നൽകി, വിഷം നൽകി, ഭാര്യകൾ അപമാനിക്കപ്പെട്ടു, ഭൂമി-ധനം കൊള്ളയടിക്കപ്പെട്ടു — ഇങ്ങനെ ജീവൻ നൽകിയവർക്കെന്താണ് ശേഷിക്കുന്നത്? ഈ ശരീരം പോലും, ജീവിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം കൊണ്ടും, വയസ്സിന്റെ ക്ഷീണത്തിൽ, ഇഷ്ടമില്ലാതെ, പഴയ വസ്ത്രം പോലെ വിടും. ഈ ശരീരത്തിന്റെ ഉദ്ദേശം നഷ്ടപ്പെട്ട്, ബന്ധങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, ഗമനത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ചിന്തയില്ലാതെ, വിട്ടുപോകുന്നവൻ ജ്ഞാനിയാണെന്ന് പറയുന്നു.” “സ്വയം അല്ലെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവരുടെ കാരണത്താൽ, നിരാശയിലായും, ആത്മനിഖിലതയിലായും, ഹരിയെ ഹൃദയത്തിൽ വച്ച്, വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറപ്പെടുന്നവൻ ഉത്തമനാണ്. അതുകൊണ്ട്, നിങ്ങൾക്ക് യാത്ര വടക്കോട്ട് ആയിരിക്കട്ടെ; മറ്റുള്ളവർ അറിയാത്ത വഴിയിലൂടെയാകും; ഇവിടെ നിന്ന് കാലം ഗുണങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിലൂടെ മനുഷ്യരെ അകറ്റുന്നു.” വിദുരന്റെ ജ്ഞാനപ്രഭയിൽ ഉണർന്ന ധൃതരാഷ്ട്രൻ, തന്റെ കുടുംബത്തിനുള്ള ബന്ധങ്ങൾ മുറിച്ചുകൊണ്ട്, സഹോദരൻ കാണിച്ച വഴിയിൽ പുറപ്പെട്ടു. സുബലയുടെ പുത്രി, തന്റെ ഭർത്താവിനെ അനുസരിച്ച്, അധികാരത്തിന്റെ ദണ്ഡം ഉപേക്ഷിച്ച്, മഹാത്മാക്കളെപ്പോലെ ഉപാധികൾ വിട്ട്, പിറകേ പോയി. അജാതശത്രു, എല്ലാവരുമായി സമാധാനം നടത്തി, അഗ്നിഹോത്രം നടത്തി, ബ്രാഹ്മണന്മാരെ എള്ള്, പശു, ഭൂമി, സ്വർണം എന്നിവ നൽകി ആദരിച്ചു; വീട്ടിൽ elders-നെ ആദരിക്കാൻ എത്തിയപ്പോൾ, തന്റെ മാതാപിതാക്കളെയും സുബലയുടെ പുത്രിയെയും കാണാനില്ല. അപ്പോൾ, സഞ്ജയനെ ഇരിപ്പിൽ കണ്ടു, ഉത്കണ്ഠയോടെ ചോദിച്ചു: “ഗവൽഗാനാ, നമ്മുടെ പ്രായമായ പിതാവ് എവിടെയുണ്ട്?” “മാതാവും, കൊല്ലപ്പെട്ട പുത്രന്മാരെ ഓർത്ത് ദുഃഖിക്കുന്നവളും, എന്റെ മാമനും, സുഹൃത്തും എവിടെയാണ്? ഞാൻ ജ്ഞാനരഹിതനാണെന്ന് കരുതി, ബന്ധങ്ങൾ ഇല്ലാതായതോടെ, ഭാര്യയോടൊപ്പം ഗംഗയിലേക്ക് പോയിട്ടുണ്ടോ, ദുഃഖത്തിൽ നിന്ന് മോചനം തേടി?” അജാതശത്രു ചിന്തിച്ച് ദുഃഖത്തിൽ വീണു. “പിതാവ് പാണ്ഡു മരിച്ച ശേഷം, മാമമാർ നമ്മുടെ സുഹൃത്തുകളും കുട്ടികളെയും ദുരന്തത്തിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിച്ചു. ആ രക്ഷകർ എവിടെയാണ് ഇപ്പോൾ നമ്മെ വിട്ടുപോകുന്നത്?” സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഉപകാരവും വേർപാടിന്റെ വേദനയും കൊണ്ട്, സൂതൻ, അകത്ത് ഉള്ള പ്രഭുവിനെ കാണാൻ കഴിയാതെ, ദുഃഖത്തിൽ മറിഞ്ഞ് ഉത്തരം പറയാൻ കഴിയില്ലായിരുന്നു. കണ്ണീർ കൈകൊണ്ട് തുടച്ച്, മനസ്സ് ശാന്തമാക്കി, സഞ്ജയൻ, പ്രഭുവിന്റെ പാദങ്ങൾ ഓർത്തു, അജാതശത്രുവിന് ഉത്തരം പറഞ്ഞു. “താങ്കളുടെ മാതാപിതാക്കളുടെ, ഗന്ധാരിയുടെ തീരുമാനങ്ങൾ എനിക്ക് അറിയില്ല; ഈ മഹാത്മാക്കളാൽ ഞാൻ വഞ്ചിതനായി.” അപ്പോൾ മഹർഷി നാരദൻ, തുമ്പുരുവിനൊപ്പം എത്തിയപ്പോൾ, യുദ്ധിഷ്ഠിരനും സഹോദരന്മാരും എഴുന്നേറ്റ് മഹർഷിയെ ആദരിച്ചു. യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ പറഞ്ഞു: “മഹാനായവരേ, എന്റെ മാതാപിതാക്കൾ എവിടെയാണ് പോയത്, കൊല്ലപ്പെട്ട പുത്രന്മാരെ ഓർത്ത് ദുഃഖം കൊണ്ടും, തപസ്സിൽ ആഴപ്പെട്ട മാതാവ് എവിടെയാണ് പോയത് എന്നെ അറിയില്ല.” അപ്പോൾ, കപ്പൽക്കാരൻ കടൽ കടക്കാൻ വഴി കാണിച്ചപോലെ, മഹർഷി നാരദൻ, ഋഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, പറഞ്ഞു: “കാളവണ്ടിയിൽ കെട്ടിയ പശുക്കൾ കയറുകൊണ്ട് ബന്ധപ്പെടുന്നതുപോലെ, ജീവികൾ പേരുകളും വാക്കുകളും കൊണ്ടും, പ്രഭുവിന് വേണ്ടി യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തിയും, ബന്ധിതരായിരിക്കുന്നു.” “കളിക്കാരൻ കളിപ്പാട്ടങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നതും വേർതിരിക്കുന്നതും അവന്റെ ഇഷ്ടം പോലെ, മനുഷ്യരുടെ ഐക്യവും വേർപാടും പ്രഭുവിന്റെ ഇഷ്ടം കൊണ്ടാണ് നടക്കുന്നത്. ഈ ലോകത്തിൽ സ്ഥിരം അല്ലെങ്കിൽ അസ്ഥിരം എന്നാണ് നിങ്ങൾ കരുതുന്നത്, അതിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ അത്തരം സ്ഥിരതയില്ല; മോഹത്തിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ ബന്ധം കൊണ്ടാണ് ദുഃഖം.” “അതിനാൽ, പ്രിയമേ, അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ മനസ്സിന്റെ ദൗർബല്യം ഉപേക്ഷിക്കുക. ‘എനിക്ക് ഇല്ലാതെ ആ ദയനീയർ എങ്ങനെ ജീവിക്കും?’ എന്ന ചിന്ത ഉപേക്ഷിക്കുക. ഈ ശരീരം, അഞ്ചു ഘടകങ്ങൾ ചേർന്നതും, കാലം, കർമ്മം, ഗുണങ്ങൾ എന്നിവയുടെ അധീനതയിലുള്ളതും ആണ്; പാമ്പ് പിടിച്ചവൻ മറ്റൊരാളെ രക്ഷിക്കാനാകില്ല പോലെ, മറ്റുള്ളവരെ രക്ഷിക്കാനാകില്ല.” “കൈ ഇല്ലാത്തവൻ കൈ ഉള്ളവന്റെ ഭക്ഷണമാണ്, കാലില്ലാത്തവൻ നാലുകാലികളുടെയും; എല്ലാം തമ്മിൽ, ബലഹീനർ ശക്തരുടെ ഭക്ഷണമാണ് — ജീവൻ ജീവനെ തിന്നുന്നു. മഹാരാജാവേ, ആ പരമാത്മാവ്, സ്വയം സ്വയം കാണുന്നവൻ, അകത്തും പുറത്തും വസിക്കുന്നവൻ, തന്റെ മായയുടെ ശക്തിയിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു; അവനെ കാണുക.” “ഈzelfde പ്രഭു, മഹാരാജാവേ, ജീവികളുടെ സ്രഷ്ടാവും പോഷകനുമായ, ഇപ്പോൾ കാലത്തിന്റെ രൂപത്തിൽ, ദേവതകളുടെ ശത്രുക്കളുടെ നാശത്തിനായി വന്നിരിക്കുന്നു. ദൈവിക പ്രവർത്തനം പൂർത്തിയായി; ഇനി ശേഷിപ്പുള്ളത് പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ, നിങ്ങൾ എല്ലാം കാണുക, പ്രഭു ഇവിടെ തുടരുന്നുവോളം.” “ധൃതരാഷ്ട്രൻ, സഹോദരൻ, ഗന്ധാരി, ഭാര്യയോടൊപ്പം, ഹിമാലയത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഋഷികളുടെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയിട്ടുണ്ട്. ആ ഗംഗാ നദി, ഏഴ് ഋഷികൾക്ക് സന്തോഷം നൽകാൻ, ഏഴ് ചാനലുകളിൽ ഏഴ് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടു; അതിനാൽ അവൾ ഏഴ് സ്രോതസ്സുകളുടെ നദിയാണെന്ന് പറയുന്നു.” “അവിടെ, ശരിയായ സമയങ്ങളിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, യജ്ഞം നടത്തി, വെള്ളം മാത്രം കഴിച്ച്, മനസ്സിൽ സുഖം കൊണ്ടും, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചും, ജീവിക്കുന്നു. ആസനം, ശ്വാസം നിയന്ത്രിച്ച്, ആറു ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ പിൻവലിച്ച്, ഹരിയെ ധ്യാനിച്ച്, രാഗ-അജ്ഞാനത്തിന്റെ മലിനത തകർത്തു, സത്ത്വഗുണത്തിൽ ശുദ്ധനായി.” “ജ്ഞാനത്തിൽ മനസ്സ് ലയിപ്പിച്ച്, ക്ഷേത്രജ്ഞനെ ആത്മാവിൽ ലയിപ്പിച്ച്, ആത്മാവിനെ ബ്രഹ്മത്തിൽ ലയിപ്പിച്ച്, കുഴിയിൽ ഉള്ള ആകാശം ആകാശത്തിൽ ലയിക്കുന്നതുപോലെ, അവൻ നിലകൊള്ളുന്നു. മായയും ഗുണങ്ങളും നശിച്ചുകഴിഞ്ഞു, ഇന്ദ്രിയങ്ങളും മനസ്സും നിയന്ത്രിച്ചവൻ, എല്ലാ ഭക്ഷണവും ഉപേക്ഷിച്ച്, തൂണുപോലെ അചലനായി. എല്ലാ കർമ്മങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചവനായി, അവനു യാതൊരു തടസവും ഉണ്ടാകരുതേ.