ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

അവിടെയുള്ള ഓരോ പ്രവേശനവാതിലിലും ഭംഗിയായി അലങ്കരിച്ച മകരതോരണങ്ങളും, വാഴക്കൊമ്പുകളുടെ കൂട്ടങ്ങളും, കുപ്രസിദ്ധമായ അടക്കപ്പക്കികളും അണിനിരന്നു നിന്നു. ഓരോ ഗേറ്റുകളും വെള്ളം നിറച്ച കളശങ്ങളും, ദീപങ്ങളുമായി, ഇളം മാവിലത്താലങ്ങളുടെയും മുത്തുമാലകളുടെയും അലങ്കാരത്തോടെ ഭംഗിയാർന്നിരുന്നു. നഗരത്തിന്റെ ചുറ്റും ചുവർ, വാതിലുകൾ, വീട് എന്നിവയെല്ലാം പൊന്നാലങ്കാരങ്ങളാൽ ദീപ്തമായിരുന്നു; മഹാമാനസുകളുടെ ഉന്നതഗോപുരങ്ങൾ പ്രകാശിച്ചുനിന്നു. അങ്ങേയറ്റം വൃത്തിയുള്ള അങ്കണങ്ങൾ, വീഥികൾ, ചത്വരങ്ങൾ ചന്ദനച്ചൂളി തളിച്ചിരുന്നതായിരുന്നു. എല്ലായിടത്തും വറുത്ത അരിപ്പൊടി, അക്ഷത, പുഷ്പങ്ങൾ, പഴങ്ങൾ, അരി എന്നിവ സമർപ്പിച്ചിരുന്നതും കാണാം. അപ്രകാരമാണ് ധൈര്യശാലിയായ രാജാവ് വഴിയിലൂടെ കടന്നുപോയപ്പോൾ നഗരത്തിലെ സ്ത്രീകൾ വിവിധയിടങ്ങളിൽ നിന്ന് അക്ഷത, ദധി, വെള്ളം, ദർഭ, പുഷ്പം, പഴങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ശുഭദ്രവസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുവന്നു. അവരുടെ ഹൃദയത്തിൽ നിന്നുള്ള സ്നേഹത്താൽ ആ ധർമ്മവതികൾ ബാല്യഗാനങ്ങളാൽ അനുഗ്രഹങ്ങൾ അർപ്പിച്ചു, രാജകുമാരൻ അച്ഛന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ. അത് മഹാസുന്ദരമായ മഹലായിരുന്നു; മഹാരത്നങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചിരുന്നത്. അവിടെ രാജാവ് തന്റെ പുത്രനെ അത്യന്തം സ്നേഹത്തോടെ സംരക്ഷിച്ചു, സ്വർഗ്ഗത്തിലെ ദേവനെപ്പോലെ അവൻ അവിടെ വസിച്ചു. അവിടെയുള്ള കിടക്കകൾ പാൽനുരയുപോലെ വെളുപ്പും പൊന്നാലങ്കാരവുമുള്ളതായിരുന്നു; ഇരിപ്പിടങ്ങൾ അത്യന്തം വിലയേറിയതും, ഉപകരണങ്ങൾ മുഴുവൻ പൊന്നുകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയതുമായിരുന്നു. ക്രിസ്റ്റൽ മതിലുകളും മഹാരത്നങ്ങളായ പച്ചക്കല്ലുകളും മുകളിൽ സ്ത്രീകളുടെ ആഭരണങ്ങളിൽ നിന്ന് എടുത്ത രത്നങ്ങൾ ചേർത്ത ദീപങ്ങൾ പ്രകാശിച്ചിരുന്നതു. അവിടെ അത്ഭുതകരമായ ദിവ്യവൃക്ഷങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച മനോഹരമായ തോട്ടങ്ങൾ, കൂകുന്ന പക്ഷിജോഡികൾ, മദംപിടിച്ച തേനീച്ചകൾ എന്നിവ നിറഞ്ഞിരുന്നു. ലാപ്പിസ്‌ലസൂലി കല്ലുകൊണ്ടുള്ള സോപാനങ്ങളുള്ള കുളങ്ങൾ, താമര, അമ്പൽ, കുമുദപുഷ്പങ്ങൾ എന്നിവ നിറഞ്ഞു; ഹംസ, കുരര, ചക്രവാകപക്ഷികൾ അവിടെ സഞ്ചരിച്ചു. രാജർഷിയായ ഉത്താനപാദൻ തന്റെ പുത്രന്റെ അതുല്യമായ മഹത്വം കണ്ടും കേട്ടും പരമാശ്ചര്യത്തിൽ ആകുന്നു. ജനപ്രിയനും മന്ത്രിമാരാൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടവനായി വളർന്നു വന്ന ധ്രുവനെ രാജാവ് ഭൂമിയുടെ അധിപതിയാക്കി. തന്റെ വയസ്സായതും, ഭോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വിരക്തനുമാകുമ്പോൾ, മനുഷ്യരാജാവ് ആത്മസംയമനം ആലോചിച്ച് വനത്തിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. ഇതിനു ശേഷം, ശൌനകമുനി ചോദിച്ചു: ധർമ്മശ്രേഷ്ഠനായ യുദിഷ്ഠിരൻ തന്റെ ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച് രാജ്യം സ്വന്തമാക്കി സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം സുഖമായി ജീവിച്ചപ്പോൾ, പിന്നെ അവൻ എന്തു ചെയ്തു? എങ്ങനെ മുന്നോട്ട് പോന്നു? സൂതൻ പറഞ്ഞു: ലോകസ്രഷ്ടാവായ ഹരി, സ്വന്തം വംശത്തിൽ നിന്നുള്ള അഗ്നിയിൽ നശിച്ച കുരുവംശത്തെ വീണ്ടെടുത്തു, യുദിഷ്ഠിരനെ തന്റെ രാജസിംഹാസനത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചു, ഹൃദയത്തിൽ സംതൃപ്തനായി. ഭീഷ്മന്റെയും അച്യുതന്റെയും ഉപദേശങ്ങൾ കേട്ടയുടൻ, ശരിയായ ജ്ഞാനത്തിലൂടെ സംശയങ്ങൾ മാറിയ യുദിഷ്ഠിരൻ, അജേയരായ സഹോദരന്മാരുടെ പിന്തുണയോടെ, ഇന്ദ്രനെപ്പോലെ ഭൂമിയെ ഭരിച്ചു. ആകാശം ആവശ്യമുള്ളതുപോലെ മഴപെയ്തു; ഭൂമി ആഗ്രഹിച്ചുള്ള എല്ലാ ഫലങ്ങളും നൽകി; പശുക്കൾ സന്തോഷത്തോടെ ഗോകുലങ്ങൾ പാൽകൊണ്ടു നനച്ചു. നദികൾ, സമുദ്രങ്ങൾ, പർവ്വതങ്ങൾ, വനങ്ങൾ, ഔഷധികൾ—എല്ലാം അവനുവേണ്ടി ഇഷ്ടഫലങ്ങൾ നൽകി. അവന്റെ കാലഘട്ടത്തിൽ, ദൈവം, പരസ്യർ, സ്വയം എന്നിവയാൽ ഉത്ഭവിക്കുന്ന രോഗങ്ങളോ കഷ്ടങ്ങളോ ആരെയും ബാധിച്ചില്ല. ഹരി, കുറേ മാസങ്ങൾ ഹസ്തിനാപുരിയിൽ താമസിച്ച്, സ്നേഹിതന്മാരെ സന്തോഷിപ്പിക്കാനും പ്രിയ സോദരിയെ പ്രസാദിപ്പിക്കാനുമാണ്. അനുമതി വാങ്ങി, അവരെ അലയടി നൽകി, ചിലരുമായി അണച്ഛു ചേർന്ന്, ചിലരോട് നമസ്കരിച്ച്, രഥത്തിൽ കയറി. സുഭദ്ര, ദ്രൗപദി, കുന്തി, വിരാടരാജകുമാരി, ഗന്ധാരി, ധൃതരാഷ്ട്രൻ, യുയുത്സു, കൃപ, ഇരട്ടന്മാർ—നകുലനും സഹദേവനും—അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. വൃകോദരൻ, ധൗമ്യൻ, മത്സ്യരാജകുമാരി തുടങ്ങിയ സ്ത്രീകൾ, അർജുനനും, ശരംഗധരനായ കൃഷ്ണനോടുള്ള വേർപാടു സഹിക്കാനാവാതെ, വിങ്ങി നിന്നു. സത്സംഗതിയാൽ ദുഷ്സംഗതി വിട്ടുപോയ ജ്ഞാനികൾ, ഒരിക്കൽ കൃഷ്ണന്റെ കീർത്തി കേട്ടാൽ പിന്നെ അതിനെ വിട്ടുനിൽക്കാൻ കഴിയില്ല. പൃഥയുടെ പുത്രന്മാർ, കൃഷ്ണനോടൊപ്പം കണ്ടു, സ്പർശിച്ചു, സംസാരിച്ചു, കിടന്നു, ഇരുന്നു, ഭക്ഷിച്ചു തുടങ്ങിയ അനുഭവങ്ങൾക്കു ശേഷം വേർപാട് എങ്ങനെ സഹിക്കുമെന്നോ? എല്ലാവരും ഹൃദയം കൃഷ്ണനിലേക്കു ഓടിച്ചെന്നപോലെ, കണ്ണുകൾ മിഴിയടയ്ക്കാതെ അവനെ പിന്തുടർന്നു; സ്നേഹബന്ധത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി, അവിടെ ഇവിടെയായി സഞ്ചരിച്ചു. വീട്ടിൽനിന്ന് പുറപ്പെടുമ്പോൾ ദേവകിപുത്രനോടുള്ള വാത്സല്യത്തിൽ, സ്ത്രീകൾ കണ്ണുനീർ പതിയാതിരിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു—'അവിടേക്ക് അനിഷ്ടം സംഭവിക്കരുതേ' എന്ന ആശയത്തിൽ. മൃദംഗം, ശംഖം, ഭേരി, വീണ, പണവം, ഗോമുഖം, ധുന്ധുരി, ആനകം, മണികൾ, ദുണ്ടുഭി മുതലായ വാദ്യങ്ങൾ മുഴങ്ങി. കുരുവംശത്തിലെ മഹിളകൾ കൃഷ്ണനെ കാണാൻ ഉത്സുകരായി, കൊട്ടാരങ്ങളുടെ മുകളിൽ കയറി, സ്നേഹവും ലജ്ജയും നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളോടെ പൂക്കൾ ചൊരിഞ്ഞു. ഗുഡാകേശനായ അർജുനൻ, കൃഷ്ണന്റെ പ്രിയസഖൻ, മുത്തുമാലയും രത്നഹസ്തകവും ചേർന്ന വെള്ളി കുട ചുമന്നു. ഉദ്ധവനും സാത്യകിയും അത്ഭുതകരമായ ചാമരങ്ങളാൽ മധുപതിയെ വീശി, കൃഷ്ണൻ പൂക്കൾ ചൊരിയുന്ന വഴിയിൽ പ്രകാശിച്ചു. അങ്ങേയറ്റം ഭക്തിയുള്ള ദ്വിജന്മാർ, യഥോചിതമായതും അല്ലാത്തതുമായ അനുഗ്രഹങ്ങൾ ഗുണാതീതനായ കൃഷ്ണനോടു ഉച്ചരിച്ചു. കുരുരാജധാനിയിലെ സ്ത്രീകൾ പരസ്പരം ആസ്വാദ്യമായ സംഭാഷണം നടത്തി; അവരുടെ മനസ്സ് മുഴുവൻ കൃഷ്ണനിൽ ലയിച്ചു. 'ഇവൻ തന്നെയാണ് ഈ പുരാതനപുരുഷൻ—സ്വയം അദ്വിതീയൻ, ഗുണങ്ങൾക്കുമുമ്പ്, സൃഷ്ടിക്കും സംഹാരത്തിനും ഇടയിൽ സ്വശക്തിയിൽ ലീനനായ ആത്മാവും ലോകനാഥനുമാണ്' എന്നു അവർ പറഞ്ഞു. 'സ്വശക്തിയിൽ പ്രേരിതനായി, സ്വയം സൃഷ്ടിക്കുവാൻ, രൂപരഹിതനായ ആത്മാവിന് നാമരൂപങ്ങൾ നൽകുവാൻ, ശാസ്ത്രങ്ങളുടെ നിർമ്മിതാവായി സൃഷ്ടിയെ ആരംഭിച്ചവൻ ഇവനാണ്. ഇന്ദ്രിയജയം നേടി, പ്രാണജയം നേടിയ മഹർഷിമാർ പരമഭക്തിയാൽ മനസ്സു ശുദ്ധീകരിച്ച് കാണുന്ന ആ പരമധാമം, സകലഭൂതങ്ങളെ ശുദ്ധീകരിക്കാൻ യുക്തനാകുന്നവൻ ഇവനാണ്. വേദങ്ങളിലും, ഗുഢഗമ്യമായവരുടെ രഹസ്യസംവാദങ്ങളിലും, കൃഷ്ണന്റെ സഖ്യതയും കഥകളും പാടപ്പെടുന്നു; സകലഭൂതാത്മാവായ ഏകേശ്വരൻ, ലീലാവശാൽ സൃഷ്ടിക്കും, സംരക്ഷിക്കും, സംഹരിക്കും, എങ്കിലും അതിൽ അസക്തനാണ്. അധർമത്തിൽ ജീവിക്കുന്ന ദുഷ്ടരാജാക്കന്മാർ വന്നാൽ, സാത്വതകുലത്തിൽ നിന്ന് ധർമ്മം, സത്യം, കാരുണ്യം, കീർത്തി എന്നിവയുമായി, ലോകക്ഷേമത്തിനായി യുക്തമായ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവൻ ഇവനാണ്. യദുകുലം എത്ര മഹത്വം നിറഞ്ഞതും, മധുവനം എത്ര പവിത്രവുമാണ്! ഈ പുരുഷശ്രേഷ്ഠൻ, ശ്രീപതിയായ കൃഷ്ണൻ, അവിടെ ജനിച്ച് സഞ്ചരിക്കുന്നതാൽ അവിടം ദ്വയാർത്ഥത്തിൽ പുണ്യഭൂമിയായി.