ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

കൃഷ്ണനിൽ മാത്രം മനസ്സ് ആകുലരായി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കമലനയനമായ മുഖം ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട്, വാക്കുകൾ മദ്യപാനികളുടെയോ മന്ദബുദ്ധികളുടെയോ പോലെ അർത്ഥശൂന്യമായി മാറിയ കൃഷ്ണപത്നിമാർ തമ്മിൽ ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ചു. അവരുടെയൊക്കെ വാക്കുകൾ ഞാൻ പറയാം. കുരരിപ്പക്ഷിയേ, നീ രാത്രിയിൽ ഉറങ്ങാതെ ദുഃഖത്തോടെ കരയുന്നത് കണ്ട് ഞങ്ങൾ ചിന്തിക്കുന്നു—ലോകനാഥൻ കൃഷ്ണൻ രാത്രിയിൽ ഞങ്ങളുടെ കാഴ്ചയിൽ നിന്ന് മറഞ്ഞ് വിശ്രമിക്കുന്നു. കമലനയനന്റെ സ്നേഹപരവശമായ കണികാണികളും പുഞ്ചിരികളും കൊണ്ട് ഞങ്ങളുടെ ഹൃദയങ്ങൾ തുളച്ചുപോകുന്നതുപോലെ നിനക്കും അങ്ങനെ ദുഃഖം അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടോ, സുഹൃത്തേ? ചക്രവാകിയെ, നീയും രാത്രിയിൽ കണ്ണടച്ച് നിന്നുള്ള കൂട്ടുകാരി അറിയാതെ ദുഃഖത്തോടെ വിളിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ അച്യുതന്റെ പാദസേവനത്തിൽ ഭാഗ്യം പ്രാപിച്ചവരാണ്; അതോ നീയും മുടിയിലിടാൻ ഒരു പുഷ്പഹാരത്തിനായി ആഗ്രഹിക്കുന്നവളോ? നദീതീരത്ത് ഉറങ്ങാതെ കരയുന്ന പക്ഷിയേ, മുഖുന്ദൻ നിന്റെ ആത്മാവിന്റെ അടയാളം എടുത്തുപോയതുകൊണ്ടാണോ നീയും ഈ ദുർഭരമായ അവസ്ഥയിൽ എത്തിയത്? ചന്ദ്രനേ, ഭയങ്കരമായ ക്ഷയരോഗം പിടിച്ചുപറ്റിയതുപോലെയാണ് നീ; നിന്റെ പ്രകാശം ക്ഷയിച്ചിരിക്കുന്നു, ഇരുണ്ടിരിപ്പ് നീയാൽ നീക്കാനാവുന്നില്ല. ഞങ്ങൾ പോലെ തന്നെ, ആശയക്കുഴപ്പത്തിൽ അർദ്ധവാക്യങ്ങൾ പറയുന്നവനായി നീയും കമലനയനനെ മറന്നുപോയി നിശ്ശബ്ദനായി മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു എന്നോ? മലയപർവ്വതങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കാറ്റേ, ഞങ്ങൾ നിന്നോട് എന്തെങ്കിലും തെറ്റ് ചെയ്തുവോ? ഗോവിന്ദന്റെ കണികാണികൾ കൊണ്ട് ഞങ്ങളുടെ ഹൃദയങ്ങളിൽ പ്രേമവേദന ഉണർത്തുന്നവനല്ലേ നീ? മേഘമേ, നീ യദുകുലപതിക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവനാണെന്ന് തീർച്ച; ഞങ്ങൾ പോലെ തന്നെ, ശ്രീവത്സമുദ്രധാരിയായ കൃഷ്ണനെ സ്മരിച്ച് പ്രേമബന്ധത്തിൽ പെട്ടവനാണ് നീയും. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓർമ്മയിൽ കഠിനമായ വേദനയാൽ ഉണർന്നുപോയ ഹൃദയത്തോടെ, നീ വീണ്ടും വീണ്ടും കണ്ണീർവഴിച്ചൊഴിക്കുന്നു. കുയിലേ, നിന്റെ വിറയുന്ന കഴുത്തിൽ നിന്നു പുറപ്പെടുന്ന മധുരവാക്കുകൾ മരിച്ചവരെ പോലും ഉണർത്തും. പ്രിയമേ, ഇന്ന് ഞാൻ നിനക്ക് എന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയും? പറയൂ, നീയോ കൃഷ്ണന്റെ പേരാണ് വിളിക്കുന്നതെന്ന് തോന്നുന്നു. പർവ്വതമേ, ജ്ഞാനിയായ നീ നീങ്ങുകയുമില്ല, സംസാരിക്കുകയുമില്ല; നീ വലിയോരു ലക്ഷ്യത്തിൽ ലീനനായതുപോലെയാണ്. ഞങ്ങൾ പോലെ തന്നെ, വസുദേവപുത്രന്റെ പാദങ്ങൾ അണകാൻ നീയും ആഗ്രഹിക്കുന്നുവല്ലോ. സമുദ്രത്തിന്റെ ഭാര്യമാർ, അവരുടെ തടാകങ്ങൾ ഉണങ്ങിയതും കൈകൾ ഉണങ്ങിയതും കമലങ്ങളുടെ സൗന്ദര്യം നഷ്ടപ്പെട്ടതും, പ്രിയപ്പെട്ടവരിൽ നിന്ന് വേർപെട്ടതുകൊണ്ടാണ്. ഞങ്ങൾ പോലെയാണ് അവർ, കമലനയനന്റെ സ്നേഹദൃഷ്ടിയില്ലാതെ കഠിനമായ വേദന അനുഭവിക്കുന്നു. ഹംസമേ, വരൂ, ഈ വെള്ളം കുടിക്കൂ. പ്രിയമേ, ശൌരിയെക്കുറിച്ചുള്ള വാർത്ത പറയൂ. നീയോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൂതനാണ്? ജയിക്കാനാവാത്തവൻ സുഖമാണോ, മുമ്പ് പറഞ്ഞതുപോലെ? അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്നേഹം ഞങ്ങളോട് മാറ്റം വന്നോ? അദ്ദേഹം ഞങ്ങളെ മറന്നാൽ, ഞങ്ങൾ എന്തിനാണ് സേവനം ചെയ്യേണ്ടത്? മധുരമായി പറയൂ, കാരണം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃപ ഒഴികെ സ്ത്രീകൾക്ക് മറ്റൊരാശ്രയമില്ല. ശുകദേവൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ കൃഷ്ണനിലേക്കുള്ള അഗാധസ്നേഹത്തോടെ, യോഗികളുടെ യജമാനനായ കൃഷ്ണനെ സ്മരിച്ച്, മാധവന്റെ ഭാര്യമാർ പരമാവസ്ഥയിലേക്കുയർന്നു. കൃഷ്ണന്റെ മഹത്വം മഹാഗാനങ്ങളിൽ പാടപ്പെടുന്നു; കേൾക്കുമ്പോഴും സ്ത്രീകളുടെ മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കുന്നു—അവനെ നേരിട്ട് കണ്ടവരുടെ സ്ഥിതി എങ്ങിനെയാണ്? ലോകനാഥനെ ഭർത്താവായി സ്നേഹത്തോടെ പാദസേവനാദി സേവനം ചെയ്തവരുടെ പുണ്യങ്ങൾ എങ്ങനെ വിവരിക്കാം? വേദങ്ങളിൽ പഠിപ്പിച്ച ധർമ്മം നടപ്പിലാക്കി, ഗൃഹസ്ഥർക്കുള്ള ഉത്തമമാർഗം കൃഷ്ണൻ കാണിച്ചു; ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം എന്നിവയുടെ മാതൃകയാവുകയും ചെയ്തു. ഗൃഹസ്ഥധർമ്മത്തിൽ പരമോന്നതമായ മാതൃക സ്ഥാപിച്ച കൃഷ്ണനു പതിനാറായിരത്തി നൂറിലധികം ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ ഭാര്യമാരിൽ, രുക്മിണിയെ പ്രധാനം ചെയ്ത് എട്ട് പേരാണ് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠയായവൾ; അവരുടെ പുത്രന്മാർ ക്രമത്തിൽ പറയപ്പെടുന്നു. ഓരോ ഭാര്യമാരിൽ നിന്നുമൊന്നിച്ച് കൃഷ്ണൻ പത്ത് പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു. ഈ മഹാവീരരായ പുത്രന്മാരിൽ പതിനെട്ടുപേർ മഹാരഥികളായും, മഹാകർമ്മശീലികളായും പ്രശസ്തരായി. അവരുടെ പേരുകൾ ഇപ്രകാരം: പ്രദ്യുമ്നൻ, അനിരുദ്ധൻ, ദീപ്തിമാൻ, ഭാനു, സാമ്ബ, മധു, ബൃഹദ്ഭാനു, ചിത്രഭാനു, വൃക, അരുണൻ, പുഷ്കരൻ, വേദബാഹു, ശ്രുതദേവൻ, സുനന്ദനൻ, ചിത്രബാഹു, വിരൂപൻ, കവിക, ന്യഗ്രോധൻ. ഇവരിൽ, മധു എന്ന അസുരന്റെ ശത്രുവിന്റെ പുത്രന്മാരിൽ, രുക്മിണിയുടെ പുത്രനായ പ്രദ്യുമ്നനാണ് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠൻ; അച്യുതനേപ്പോലെ. ആ മഹാവീരൻ രുക്മിയുടെ മകളെ വിവാഹം ചെയ്തു; അവരിൽ നിന്ന് ആയിരം ആനകളുടെ ശക്തിയുള്ള അനിരുദ്ധൻ ജനിച്ചു. അനിരുദ്ധൻ രുക്മിയുടെ പുത്രിയുടെ മകളെ വിവാഹം ചെയ്തു; അവരിൽ നിന്ന് യദുക്കുലത്തിന്റെ നാശത്തിൽ രക്ഷപ്പെട്ട വജ്രൻ ജനിച്ചു. അവനിൽ നിന്ന് പ്രതിബാഹു, അവനിൽ നിന്ന് സുബാഹു, അവനിൽ നിന്ന് ശാന്തസേനൻ, അവനിൽ നിന്ന് ശതസേനൻ ജനിച്ചു. ഈ വംശത്തിൽ ആരും ദരിദ്രനായോ, സന്താനഹീനനായോ, അല്പായുസ്സായോ, ദുർബലനായോ, ബ്രാഹ്മണഭക്തി ഇല്ലാതെയോ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രാജാവേ, യദുകുലത്തിൽ ജനിച്ചവരുടെ എണ്ണം പത്ത് ആയിരം വർഷം എണ്ണിയാലും തീരില്ല; അവരുടെ മഹത്വം ലോകത്ത് പ്രസിദ്ധമാണ്. അവിടെ മൂന്ന് കോടി എൺപത്തിയെട്ടായിരം രാജകുമാരന്മാർ കുടുംബാചാര്യന്മാരുടെ ശിക്ഷണത്തിൽ ആയിരുന്നു. യദുക്കുലത്തിലെ മഹാത്മാക്കളെ ആരാണ് എണ്ണാനാവുക? അഹുകൻ പോലും ലക്ഷക്കണക്കിന് അനുയായികളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരുന്നു. ദൈവാസുരസമരങ്ങളിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട ദുഷ്ട ദൈത്യർ മനുഷ്യരൂപത്തിൽ ജനിച്ച്, അഹങ്കാരത്തോടെ ലോകത്തെ പീഡിപ്പിച്ചു. അവരെ ശമിപ്പിക്കാനായി, ഹരിയുടെ todayശയപ്രകാരം ദേവന്മാർ യദുകുലത്തിൽ അമ്പതിയൊന്ന് കുടുംബങ്ങളിൽ അവതരിച്ചുവന്നു. അവരിൽ, ഹരിയായ കൃഷ്ണൻ തന്റെ ഐശ്വര്യത്തോടെ ഉത്തമത്വത്തിന്റെ അളവായായി, അദ്ദേഹത്തെ അനുഗമിച്ച യദുക്കുലജനം വളർന്നു. കൃഷ്ണനിൽ ലീനരായ വൃഷ്ണികൾ, കിടക്കയിൽ, ഇരിപ്പിടത്തിൽ, നടക്കുമ്പോൾ, സംസാരിക്കുമ്പോൾ, കായികകളിൽ, കുളിക്കുമ്പോൾ തുടങ്ങിയ എല്ലാ പ്രവൃത്തികളിലും തങ്ങളുടേതായ സ്വരൂപം പോലും മറന്നു. യദുക്കുലത്തിൽ ജനിച്ച കൃഷ്ണൻ ഭൂമിയെ പുണ്യസ്ഥലമാക്കി; സ്വർഗ്ഗനദി അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദം കഴുകി വിശുദ്ധിയായി; അദ്ദേഹത്തെ ദ്വേഷിച്ചവരും സ്നേഹിച്ചവരും യഥാസ്വരൂപം പ്രാപിച്ചു; ജയിക്കാനാവാത്തവൻ ജയിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ; അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാമം കേൾക്കുകയോ ഉച്ചരിക്കുകയോ ചെയ്തവർക്ക് അശുഭം നീങ്ങി; ചക്രധാരി കൃഷ്ണൻ ഭൂഭാരഹരണത്തിന് കാരണമാവുന്നത് അത്ഭുതമല്ല. ദേവകിയിൽ ജനിച്ചതായി പ്രസിദ്ധമായ, യദുക്കുലത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട, അസത്യം നശിപ്പിച്ച, ചിരിമുഖം കൊണ്ടു ചലച്ചലനങ്ങളുടെയും അചലങ്ങളുടെയും കഷ്ടം നീக்கிய, വ്രജയുവതികളുടെയും നഗരസ്ത്രീകളുടെയും മനസ്സിൽ കാമദേവനെ വർദ്ധിപ്പിച്ച കൃഷ്ണനേ ജയിക്കട്ടെ. ഇങ്ങനെ, തന്റെ മാർഗം സംരക്ഷിക്കാൻ യുക്തമായ ലീലകൾ നടത്തി, കർമ്മബന്ധം നശിപ്പിക്കുന്ന കൃത്യങ്ങൾ നടത്തിയ യദുകുലശ്രേഷ്ഠന്റെ കഥകൾ കേൾക്കട്ടെ, അദ്ദേഹത്തെ അനുഗമിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ. മുഖുന്ദന്റെ മഹത്വകഥകൾ കേൾക്കുകയോ പാടുകയോ ചിന്തിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവർക്കു പോലും ഭക്തിയുടെ ഫലമായി, മരണത്തിന്റെ വേഗതയ്ക്കപ്പുറത്തുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്നിധി പ്രാപിക്കാം; അദ്ദേഹത്തിനുവേണ്ടി രാജാക്കന്മാർ പോലും വനംചേർന്നതേയുള്ളു. ഇങ്ങനെ, ശ്രീമദ്‌ഭാഗവതത്തിലെ ദശമസ്കന്ധത്തിന്റെ രണ്ടാംഭാഗത്തിലെ 'ശ്രീകൃഷ്ണചരിതവിവരണം' എന്ന തൊന്നൂറ്റി తొంభതാം അധ്യായം സമാപിച്ചു.