ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

മഗധരാജാവിന്റെ ബന്ധുവായ ഒരു ക്ഷത്രിയന്റെ ശരീരം ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കായി മാത്രം ജീവിക്കുന്നുവെങ്കിൽ അതിന് എന്ത് പ്രയോജനം? ഈ ഭൂമിയിൽ ഈ ശരീരം വീഴുമ്പോൾ മഹത്തായ കീർത്തിയാണ് ലഭിക്കുന്നത്. ഇങ്ങനെ ഉന്നതമായ മനസ്സോടെ അവൻ കൃഷ്ണനും അർജ്ജുനനും ഭീമസേനനും സമീപിച്ചു: “ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് എന്താണ് ആഗ്രഹം? എന്റെ തലവരെ പോലും ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് നൽകാം,” എന്ന് പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ ഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: “രാജാവേ, നിങ്ങൾക്ക് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ തക്കതാണെന്ന് തോന്നുന്നെങ്കിൽ, ഞങ്ങളോടൊപ്പം സമവായത്തിൽ ഇരട്ടയുദ്ധം അനുവദിക്കൂ. രാജവംശത്തോടുള്ള യുദ്ധം മാത്രമാണ് ഞങ്ങൾക്കാഗ്രഹം; മറ്റൊന്നുമല്ല.” തുടർന്ന്, “ഇവൻ ഭീമസേനനാണ്, പാർഥാ; അവന്റെ സഹോദരൻ അർജ്ജുനൻ. ഞാനാണ് കൃഷ്ണൻ, ഇവരുടെ അമ്മാവനും നിങ്ങളുടെ ശത്രുവും,” എന്ന് കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു. ഇത് കേട്ടു മഗധരാജാവ് ഉച്ചത്തിൽ ചിരിക്കയും, കോപത്തോടെ, “പകൽമണ്ടരേ, ഞാൻ നിങ്ങളെ യുദ്ധം ചെയ്യാൻ അനുവദിക്കും,” എന്നും പറഞ്ഞു. “നിന്റെ വീരത്വം സംശയകരമായതിനാൽ ഞാൻ നിന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യില്ല; നീ സ്വന്തം നഗരം മഥുര വിട്ട് കടലരികിൽ അഭയം തേടിയവനല്ലേ? ഈയാൾ എന്നേക്കാൾ പ്രായം സമാനമാണ്, പക്ഷേ ശക്തിയിൽ ഇല്ല; അർജ്ജുനൻ യുദ്ധത്തിന് യോജ്യനല്ല, ഭീമൻ മാത്രമാണ് എനിക്കു തുല്യശക്തിയുള്ളവൻ,” എന്നും പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, രാജാവ് ഭീമസേനനു ഒരു വലിയ ഗദ നൽകുകയും, മറ്റേതു സ്വന്തമായി എടുക്കുകയും ചെയ്തു; പിന്നെ നഗരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് പോയി. പിന്നെ ആ രണ്ടു വീരന്മാർ സമശക്തിയോടെ യുദ്ധഭൂമിയിൽ ഏറ്റുമുട്ടി; അവർ ഗദകൾ കൊണ്ടു പരസ്പരം ഇടിച്ചുതകർത്തു, അതിന്റെ പ്രഹരശബ്ദം ഇടിമിന്നലുപോലെയായിരുന്നു. അവർ വലത്തും ഇടത്തും ചുറ്റി ചുറ്റി, നർത്തകരെപ്പോലെ യുദ്ധം ചെയ്തു; ഗദകൾ തമ്മിൽ ഇടിച്ചപ്പോൾ ആ ശബ്ദം ആനകളുടെ ദന്തങ്ങൾ കൂട്ടിയിടിക്കുന്നതുപോലെയായിരുന്നു. വേഗത്തിൽ അവരുടെ കൈകൾ കൊണ്ട് ഗദകൾ പരസ്പരം ഭുജങ്ങളിൽ, കാൽമുട്ടുകളിൽ, തലയിൽ അടിച്ചു; അതുപോലെ ഇരുവരുടെയും ഗദകൾ തകർന്നു പോയി. ഇരുവരും അതിനുശേഷം ഇരുമ്പുപോലുള്ള കയ്യൊപ്പുകൾ കൊണ്ട് പരസ്പരം അടിച്ചു; ഈ പ്രഹരങ്ങളുടെ ശബ്ദം ഇടിമിന്നലുപോലെയായിരുന്നു. അവർക്ക് ശക്തിയിൽ, വേഗത്തിൽ, യുദ്ധകൗശലത്തിൽ തുല്യമായിരുന്നതിനാൽ, യുദ്ധം അന്യോന്യമായി തിരിച്ചറിയാനാവാത്തവിധം നടന്നു; ആരുടെയും വേഗം കുറഞ്ഞില്ല. ഇങ്ങനെ മഹാരാജാവേ, ഇരുവരും യുദ്ധം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ ഇരുപത്തിയേഴു ദിവസം കടന്നു പോയി; അവരുടെ സുഹൃത്തുക്കൾ രാത്രിയിൽ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ വൃക്കോദരൻ തന്റെ അമ്മാവനായ കൃഷ്ണനോടു പറഞ്ഞു: “മാധവാ, ഞാൻ ജരാസന്ധനെ യുദ്ധത്തിൽ ജയിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ല.” ശത്രുവിന്റെ ജനനവും മരണവും അറിയുന്ന ഹരി, അവന്റെ ജീവൻ ജരയിലാണെന്നു മനസ്സിലാക്കി, പാർഥയെ തന്റെ ശക്തി നൽകി, എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് ആലോചിച്ചു. ശത്രുവിനെ കൊല്ലാനുള്ള മാർഗം കണ്ടെത്തിയശേഷം, കൃഷ്ണൻ ഒരു ശാഖ പിളർത്തി കാണിച്ചു കൊണ്ട് ഭീമനോട് അടയാളം നൽകി. അതു മനസ്സിലാക്കിയ ഭീമസേനൻ, ശക്തിയുള്ളവൻ, തന്റെ വൈരിയെ കാലിൽ പിടിച്ചു നിലത്തേക്ക് വീഴ്ത്തി. ശേഷം ഒരു കാൽ അവന്റെ കാലിൽ വച്ച്, മറ്റേ കാൽ കൈകളിൽ പിടിച്ചു, ആന ഒരു ശാഖ പിളർത്തുന്നതുപോലെ ജരാസന്ധനെ അനുസ് മുതൽ പിളർത്തി. ജനങ്ങൾ കണ്ടത്: ജരാസന്ധന്റെ ശരീരം രണ്ടുഭാഗമായിരിക്കുന്നു—ഒരു ഭാഗത്ത് ഒരു കാൽ, ഉരുയ്, വൃഷണം, അര, പുറം, മുല, ഭുജം; മറ്റെ ഭാഗത്ത് ഒരു കൈ, കണ്ണ്, കനൽ, ചെവി. മഗധരാജാവ് കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോൾ വലിയ ഒരു ആഹ്ലാദശബ്ദം ഉയർന്നു; ഭീമനെയും അവനോടൊപ്പം ജയിച്ച കൃഷ്ണനെയും അർജ്ജുനനെയും എല്ലാവരും ആലിംഗനം ചെയ്ത് ആദരിച്ചു. ഭഗവാൻ, സകലഭൂതങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവും സ്വയം നിയന്ത്രിതനും, ജരാസന്ധന്റെ മകനായ സഹദേവനെ മഗധരാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു; ജരാസന്ധൻ തടവിലാക്കിയിരുന്ന രാജാക്കന്മാരെ മോചിപ്പിച്ചു. ഇങ്ങനെ, ശ്രീമദ് ഭാഗവത മഹാപുരാണത്തിന്റെ പത്താം സ്കന്ധത്തിലെ രണ്ടാംഭാഗത്തിലെ എഴുപത്തിരണ്ടാമത്തെ അധ്യായം, “ജരാസന്ധവധം” എന്ന പേരിൽ സമാപിക്കുന്നു. ശുകദേവൻ പറഞ്ഞു: പതിനാറായിരത്തി എണ്‍പത്തിയെട്ടു രാജാക്കന്മാർ, യുദ്ധത്തിൽ തോറ്റു, തടവിലാക്കപ്പെട്ട് മലനിരകളുടെ ഗുഹയിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്നു; അവർ അഴുക്കുള്ള വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച്, ദുർബലരായി, ദുർബലമായ മുഖത്തോടു, വിശപ്പിൽ ക്ഷയിച്ചു. അവർക്ക് മുമ്പിൽ കൃഷ്ണൻ, കറുത്തവണ്ണത്തിൽ, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ശ്രീവത്സചിഹ്നം, നാലു കൈകൾ, താമരപോലുള്ള കണ്ണുകൾ, മനോഹരമായ മുഖം, മകരകുണ്ദലങ്ങൾ, കിരീടം, മാല, കങ്കണങ്ങൾ, അരപ്പട്ട, ഭുജബന്ധങ്ങൾ എന്നിവയുമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. അവന്റെ കഴുത്തിൽ വിലയേറിയ രത്നങ്ങളും കാട്ടുപൂക്കളും അലങ്കാരമായി തിളങ്ങുന്നു; രാജാക്കന്മാർ കണ്ണുകൊണ്ട് കൃഷ്ണനെ ആസ്വദിച്ചു, അതുപോലെ നാവുകൊണ്ട് രുചികാണുന്നവരെപ്പോലെ. അവർ കൃഷ്ണന്റെ സുഗന്ധം മൂക്കുകൊണ്ട് അനുഭവിച്ചപോലെയും, കയ്യാൽ അവനെ ആലിംഗനം ചെയ്തപോലെയും തോന്നി; പാപരഹിതരായി, കൃഷ്ണന്റെ പാദങ്ങളിൽ തലവച്ച് നമസ്കരിച്ചു. കൃഷ്ണനെ കണ്ടതിന്റെ ആനന്ദത്തിൽ അവരുടെ തടവിൽ നിന്നുള്ള ക്ഷീണം അകന്നു; രാജാക്കന്മാർ കയ്യു ചേർത്ത് ഹൃഷീകേശനെ സ്തുതിച്ചു: “ദേവന്മാരുടെ ദൈവമായ, ശരണം പ്രാപിച്ചവരുടെ ദു:ഖം നീക്കുന്ന, നശിക്കാത്തവനായ കൃഷ്ണാ, ഞങ്ങൾ നിന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ചു; ഈ ഭയങ്കരമായ ജനനമരണചക്രത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കണമേ! മധുസൂദനാ, മഗധന്റെ കയ്യിൽ ഞങ്ങളുടെ രാജ്യങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെട്ടതിൽ നിന്നെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നില്ല; കൃഷ്ണാ, ഞങ്ങൾക്കു രാജാക്കന്മാർക്കു നിന്റെ കൃപയാണ് കാരണം. രാജ്യാധിപതിയുടെയും ഐശ്വര്യത്തിന്റെയും മദത്തിൽ മുഴുകിയ രാജാവ് യഥാർത്ഥമോക്ഷം നേടുന്നില്ല; നിന്റെ മായയിൽ ആകൃഷ്ടരായി, നാശവാനായ സമ്പത്തിനെ സ്ഥിരം എന്ന് കരുതുന്നു. കുട്ടികൾ മായാജലത്തിൽ വെള്ളം കാണുന്നതുപോലെ, വിവേകമില്ലാത്തവർ മായാവസ്തുക്കൾ യഥാർത്ഥമെന്ന് കരുതുന്നു. മുന്പ് ഐശ്വര്യത്തിന്റെ മദത്തിൽ ഞങ്ങൾ, ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, പരസ്പരം മത്സരിച്ചു, അന്യോന്യം ദയയില്ലാതെ പ്രജകളെ നശിപ്പിച്ചു; മരണത്തെ അവഗണിച്ചു, കൃത്യമായ പരിഗണനയില്ലാതെ. കൃഷ്ണാ, ആ സമ്പത്ത് നിന്റെ അതിദുർജ്ജയമായ ശക്തിയാൽ, കാലത്താൽ, നിന്റെ രൂപത്താൽ, കരുണയാൽ ഇല്ലാതായി; ഞങ്ങളുടെ അഹങ്കാരം നശിച്ചു, നിന്റെ പാദങ്ങൾ ഓർക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ഇപ്പോൾ ഞങ്ങൾ ഭ്രമരൂപമായ രാജ്യം ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; ഈ ശരീരം എപ്പോഴും നശിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു, ദു:ഖം അനുഭവിക്കുന്നു; കൃഷ്ണാ, നിന്റെ സേവനത്തിനായി ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, കാരണം അതിന്റെ ഫലം ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും ശ്രവ്യമായതും പ്രീതികരവുമാണ്. ഞങ്ങൾ ഈ ലോകത്തിൽ എവിടെയും സഞ്ചരിക്കുമ്പോഴും നിന്റെ പാദസ്മരണ ഒരിക്കലും വിട്ടുപോകാതിരിക്കാൻ മാർഗ്ഗം പഠിപ്പിക്കണമേ. വസുദേവപുത്രനായ കൃഷ്ണനേ, ഹരിയേ, പരമാത്മാവേ, ഗോവിന്ദനേ, ശരണം പ്രാപിച്ചവരുടെ ദു:ഖം നശിപ്പിക്കുന്നവനേ, വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം!” ഇങ്ങനെ രാജാക്കന്മാർ കൃഷ്ണനെ സ്തുതിച്ചു.