ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ഭീമസേനനും അർജ്ജുനനും കൃഷ്ണനും, ബ്രാഹ്മണചിഹ്നങ്ങൾ ചുമന്ന മൂവരും, ബൃഹദ്രഥപുത്രൻ വസിക്കുന്ന ഗിരിവ്രജ നഗരത്തിലേക്കു പോയി. അതിഥികൾക്ക് അനുയോജ്യമായ സമയത്ത് അവർ ആ ഗൃഹസ്ഥന്റെ വീട്ടിൽ പ്രവേശിച്ചു; രാജകുമാരന്മാർ ബ്രാഹ്മണരായി വേഷം ധരിച്ചു, ആചാരാനുസൃതമായി പെരുമാറി. അവിടെ അവർ പറഞ്ഞത്: “രാജാവേ, ദൂരദേശങ്ങളിൽ നിന്നു വന്ന അതിഥികൾ എത്തിയിരിക്കുന്നു. ഭാഗ്യശാലിയായ നീ ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നതു നൽകണമേ.” പിന്നെ അവർ ചോദിച്ചു: “ക്ഷമയുള്ളവർക്കു സഹിക്കാൻ കഴിയാത്തത് എന്താണ്? അധർമ്മികൾക്കു അനുചിതമായത് എന്താണ്? ദാനശീലന്മാർ നൽകാത്തത് എന്താണ്? എല്ലാം സമദർശികളേക്കാൾ ഉന്നതൻ ആരാണ്?” “ശരീരം നശ്വരമാണെങ്കിലും, ധർമ്മജ്ഞരിൽ നിത്യകീർത്തി നേടാൻ കഴിയുമെന്നു അറിഞ്ഞിട്ടും അതു നേടാത്തവൻ വാസ്തവത്തിൽ ദയനീയനാണ്. ഹരിശ്ചന്ദ്രനും രന്തിദേവനും ശിബിയും ബലിയും ഒരു കുരിശ്ശനും ഒരു പ്രാവും—ഇങ്ങനെയുള്ളവർ നശ്വരമായ ശരീരത്തിലൂടെ നിത്യമായ മഹത്വം നേടിയവരാണ്.” ശുകമുനി പറഞ്ഞു: അവരുടെ വാക്കുകളും രൂപവും വില്ലിന്റെ നൂൽപാടുകൾ കൊണ്ടുള്ള കൈകളുമൊക്കെയും കണ്ടു, അവരെ മുമ്പ് കണ്ടിട്ടുള്ള രാജാവ് അവരെ രാജകുലത്തോടുള്ള ബന്ധമുള്ളവരാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞു. അവൻ മനസ്സിൽ ചിന്തിച്ചു: “ബ്രാഹ്മണചിഹ്നങ്ങൾ ധരിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ രാജകുലബന്ധുക്കൾക്ക് ഞാൻ എന്റെ ജീവൻ പോലും ദാനമായി നൽകും.” “ബലിയുടെ കീർത്തി വിശുദ്ധവും ദിശകളിലുടനീളം വ്യാപിച്ചതുമാണ്; വിഷ്ണു ബ്രാഹ്മണവേഷം ധരിച്ചു അവന്റെ ധനം നഷ്ടപ്പെടുത്തിച്ചെങ്കിലും ആ മഹത്വം നിലനിന്നു. ഇന്ദ്രന്റെ ഐശ്വര്യം ആഗ്രഹിച്ച് വിഷ്ണു ബ്രാഹ്മണവേഷത്തിൽ ദൈത്യരാജാവിൽ നിന്ന് ഭൂമി വാങ്ങി; ബലി അറിയുകയും, ആത്മസംയമനം പാലിച്ചിട്ടും, ഭൂമി നൽകി.” “ക്ഷത്രിയബന്ധുവിന്റെ ശരീരം ബ്രാഹ്മണന്മാര്ക്കായി മാത്രം ജീവിക്കുന്നുവെങ്കിൽ അതിന് എന്ത് പ്രയോജനം? ഇവിടെ ശരീരം വീഴുമ്പോൾ മഹത്വം നേടാനാവും.” ഇങ്ങനെ ഉന്നത മനസ്സോടെ അവൻ കൃഷ്ണനോടും അർജ്ജുനനോടും ഭീമസേനനോടും പറഞ്ഞു: “ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളതേത് വേണമെങ്കിലും ചോദിക്കൂ; എന്റെ തല പോലും ഞാൻ നൽകാം.” അപ്പോൾ ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: “രാജാവേ, നിങ്ങൾക്ക് യുദ്ധം അനുയോജ്യമായതാണെന്നു തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ, ഞങ്ങൾക്കു സമരമനുവദിക്കൂ. ഞങ്ങൾ രാജകുലത്തോടു യുദ്ധം ചെയ്യാനാണ് വന്നിരിക്കുന്നത്; വേറൊന്നും വേണ്ട.” “ഇവൻ ഭീമസേനൻ, പാർഥാ; അവന്റെ സഹോദരൻ അർജ്ജുനൻ. എന്നെ, കൃഷ്ണനെ, അവരുടേതു പോലെ മാതുലനായി, നിന്റെ ശത്രുവായും അറിയുക.” ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞ രാജാവ് ജരാസന്ധൻ വലിയൊരു ചിരി ചിരിച്ച് കോപത്തോടെ പറഞ്ഞു: “അപ്പോൾ ഞാൻ നിങ്ങൾക്കു യുദ്ധം നൽകാം, മണ്ടന്മാരേ.” “നിന്റെ വീരത്വം സംശയാസ്പദമായതിനാൽ, നിന്റെ മാതൃപുരിയായ മഥുര വിട്ട് കടലരികിൽ അഭയം തേടിയിരിക്കുന്നവനുമായ് ഞാൻ യുദ്ധം ചെയ്യില്ല. ഈ അർജ്ജുനൻ എനിക്ക് പ്രായത്തിൽ തുല്യനാണെങ്കിലും ശക്തിയിൽ അല്ല; അർജ്ജുനൻ യുദ്ധത്തിനുപയോഗമല്ല, ഭീമസേനൻ എനിക്ക് തുല്യശക്തിയുള്ളവനാണ്.” ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, ഒരു വലിയ ഗദ ഭീമസേനനു നൽകി, മറ്റൊന്ന് താനെടുത്ത് നഗരത്തിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു. പിന്നെ ആ ഇരുവരും സമശക്തരായി യുദ്ധഭൂമിയിൽ ഏറ്റുമുട്ടി; യുദ്ധവികാരത്തിൽ ഇരുവരും ഇടിമുഴങ്ങുന്ന പോലെ ഗദകൾ കൊണ്ട് പരസ്പരം ആക്രമിച്ചു. അവർ വലത്തേക്കും ഇടത്തേക്കും ചുറ്റി ചുറ്റി, നാടകവേദിയിലെ നർത്തകരെപ്പോലെ, യുദ്ധം നടത്തി. അവരുടെ ഗദകൾ ഇടിച്ചുമുട്ടുമ്പോൾ ഇടിമുഴക്കമുണ്ടായി; ആനകളുടെ ദന്തങ്ങൾ കൂട്ടിയിടിക്കുന്നതുപോലെ ശബ്ദം. വേഗത്തിൽ കൈകൾ ചലിപ്പിച്ച് അവർ പരസ്പരത്തിന്റെ തോളിലും കാൽമുട്ടിലും കാൽപ്പാദങ്ങളിലും തലയിലും ഗദകൊണ്ട് അടിച്ചു; ഗദകൾ തകർന്നു പോയി, രണ്ട് പ്രകാശമുള്ള ആനകൾ പോരാടുമ്പോൾ ശാഖകൾ തകർന്നുപോകുന്നതുപോലെ. പിന്നെ ഇരുവരും കോപത്തോടെ ഇരുമ്പുപോലുള്ള മുഷ്ടികളാൽ പരസ്പരം അടിച്ചു; കൈകളുടെ അടികൾ ഇടിമുഴക്കത്തെപ്പോലെ കനത്ത ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കി. ശക്തിയിലും വേഗത്തിലും സമാനരായ ആ പോരാളികൾ തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം തുല്യമായിരുന്നു; ആരുടേയും വേഗം കുറഞ്ഞില്ല. അങ്ങനെ മഹാരാജാവേ, ഇരുവരും അമ്പതിരണ്ടു ദിവസം യുദ്ധം ചെയ്തു; അവരുടെ സുഹൃത്തുക്കൾ രാത്രിയിൽ അവരെ നിരീക്ഷിച്ചു നിന്നു. ഒരിക്കൽ വൃക്കോദരൻ തന്റെ മാതുലനായ കൃഷ്ണനോട് പറഞ്ഞു: “മാധവാ, ഞാൻ ജരാസന്ധനെ യുദ്ധത്തിൽ തോൽപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ല.” ശത്രുവിന്റെ ജനനവും മരണവും അറിയുകയും, അവന്റെ ജീവൻ ജരയുടെ കൃപയാണെന്നു മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്ത ഹരിയ് പാർത്ഥനെ തന്റെ ശക്തി നൽകി ഉണർത്തി, എന്തു ചെയ്യാമെന്നു ആലോചിച്ചു. ശത്രുവിനെ സംഹരിക്കാനുള്ള മാർഗം ചിന്തിച്ച ശേഷം, കൃഷ്ണൻ ഭീമസേനനു ഒരു ശാഖ പിളർത്തി കാണിച്ചു, സൂചനയായി. അതു മനസ്സിലാക്കി, ഭീമൻ തന്റെ ശക്തിയോടെ, യുദ്ധത്തിൽ പ്രഗത്ഭനായവൻ, ശത്രുവിനെ കാലിൽ പിടിച്ച് നിലത്തേക്ക് വീഴ്ത്തി. ഒരു കാലിൽ കാൽ വെച്ച്, മറ്റേ കാൽ കൈകളാൽ പിടിച്ച്, അകത്ത് നിന്ന് പിളർത്തി, വലിയ ആനയൊരു ശാഖ പിളർത്തുന്നതുപോലെ. ജനങ്ങൾ കണ്ടു—ജരാസന്ധന്റെ ശരീരം രണ്ടു ഭാഗങ്ങളായി പിളർന്നു: ഒരു ഭാഗത്ത് ഒരു കാലും തുണ്ടും അണ്ഡവും കുനിയും പുറവും മുഷ്ടിയുമുണ്ടായിരുന്നു; മറ്റേ ഭാഗത്ത് ഒരു കൈയും കണ്ണും കപോലവും ചെവിയും. മഗധരാജാവ് കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോൾ വലിയ ഒരു ആഹ്ലാദം ഉയർന്നു; ഭീമസേനനും വിജയികളായ കൃഷ്ണനും അർജ്ജുനനും എല്ലാവരും പരസ്പരം അണിഞ്ഞു സ്തുതിച്ചു. ജനങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവും സ്വയം നിയന്ത്രിതനുമായ കൃഷ്ണൻ, ജരാസന്ധന്റെ മകനായ സഹദേവനെ മഗധരാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു; ജരാസന്ധൻ തടവിലാക്കിയിരുന്ന രാജാക്കളെ മോചിപ്പിച്ചു. ഇങ്ങനെ 'ജരാസന്ധൻ വധം' എന്ന അദ്ധ്യായം ഭാഗവതത്തിലെ പത്താം സ്കന്ധത്തിലെ രണ്ടാം പാദത്തിൽ സമാപിക്കുന്നു. ശുകമുനി പറഞ്ഞു: പതിനാറായിരത്തി എൺപത് രാജാക്കന്മാർ, യുദ്ധത്തിൽ തോറ്റു തടവിലാക്കപ്പെട്ടവർ, മലക്കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്നു; അവർ മലിനവസ്ത്രം ധരിച്ചും ദുർബലരായും ഉണ്ടായിരുന്നു. വിശപ്പുകൊണ്ട് ക്ഷീണിച്ച മുഖം, തടവിനാൽ പീഡിതരായ അവർക്കു മുന്നിൽ കറുത്തവണ്ണമുള്ളവൻ, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ച കൃഷ്ണൻ പ്രത്യക്ഷനായി. അവൻ ശ്രീവത്സചിഹ്നം, നാലു കൈകൾ, താമരപോലെയുള്ള ചുവന്ന കണ്ണുകൾ, മനോഹരവും ദയാപൂർണ്ണവുമായ മുഖം, മകരാകൃതിയിലുള്ള കുന്ദലങ്ങൾ—ഇവയൊക്കെ അവർക്കു ദർശനമായി. കയ്യിൽ താമര, ഗദ, ശംഖം, ചക്രം; കിരീടവും മാലയും കങ്കണവും ഉരസ്സും ഭുജബന്ധങ്ങളും അണിഞ്ഞു. അവന്റെ കഴുത്തിൽ ഉത്തമരത്നങ്ങൾ തിളങ്ങുന്നു, വനപുഷ്പമാലയും അണിഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അവർക്കു കണ്ണുകളാൽ കൃഷ്ണനെ ആസ്വദിച്ചു, നാവുകൊണ്ട് രുചികണ്ടതുപോലെ. മൂക്കുകൊണ്ട് സുഗന്ധം അനുഭവിച്ചു, കൈകളാൽ അണച്ചതുപോലെ; പാപങ്ങൾ വിട്ടു, ഹരിയുടെ പാദങ്ങളിൽ തലവാഴ്ത്തി നമസ്കരിച്ചു.