ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

കൃഷ്ണന്റെ ചക്രായുധം വീണ്ടും വീണ്ടും ബാണന്റെ വായിൽ നിന്നു പുറപ്പെടുന്ന ആയുധങ്ങൾ വെട്ടി തകർത്തു, അതുപോലെ ബാണന്റെ കൈകൾ വൃക്ഷത്തിന്റെ ശാഖകളെപ്പോലെ വേർതിരിച്ചു വെട്ടി കളഞ്ഞു. അപ്പോൾ ഭക്തന്മാർക്ക് കരുണയുള്ള ഭവഭഗവാൻ, അർജുനന്റെ അടുത്തേക്ക് എത്തി, ചക്രധാരിയോട് സംസാരിച്ചു. ശ്രീരുദ്രൻ പറഞ്ഞു: "നീ തന്നെയാണ് പരമബ്രഹ്മം, വാച്യ ബ്രഹ്മത്തിൽ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന പരമപ്രകാശം; ശുദ്ധഹൃദയമുള്ളവർ നിന്നെ ആകാശമായി മാത്രം കാണുന്നു. നിന്റെ നാഭിയാണ് ആകാശം, വായാണ് അഗ്നി, സീമനാണ് ജലം, തലയാണ് ആകാശം, ദിശകളാണ് ചെവി, പാദങ്ങൾ ഭൂമിയാണ്; ചന്ദ്രൻ മനസ്സാണ്, സൂര്യൻ കണ്ണാണ്, ആത്മാവ് ആത്മാവാണ്, ഞാൻ സമുദ്രം, നിന്റെ വയറാണ്, സർപ്പരാജാവ് നിന്റെ കൈയാണ്. നിന്റെ രോമങ്ങൾ സസ്യങ്ങൾ, മേഘങ്ങൾ ജലമാണ്, ബ്രഹ്മാ നിന്റെ രോമമാണ്, ബുദ്ധി സൃഷ്ടിശക്തിയാണ്, പ്രജാപതി ഹൃദയമാണ്, ധർമ്മം നിന്റെ സ്വഭാവമാണ്; നീ യഥാർത്ഥത്തിൽ ലോകങ്ങളുടെ മാതൃകയായ വിശ്വപുരുഷൻ തന്നെയാണ്. ധർമ്മരക്ഷയ്ക്കും ലോകക്ഷേമത്തിനും മാത്രമാണ് നിന്റെ ഈ അവതരണം; ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും നിന്നിൽ പ്രചോദിതരായി ഏഴ് ലോകങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു. നീ തന്നെ പ്രഥമ, ഏക, നാലാമൻ; സ്വയം കാണുന്നവൻ, കാരണവും കാരണമില്ലാത്തവനും; സ്വശക്തിയിൽ ഉദയം, ഗുണങ്ങളെ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ മാറാതെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. സൂര്യൻ സ്വഭാവത്താൽ മറഞ്ഞ് നിഴലും രൂപവും പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, നീ ഗുണത്തിൽ ഒളിഞ്ഞ് ഗുണങ്ങളെ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നു, അഗണിത സ്വപ്രകാശം, ഗുണമുള്ളവരെയും. നിന്റെ മായയിൽ മനസ്സു മയങ്ങുന്നവർ കുട്ടികൾ, ഭാര്യ, വീട് തുടങ്ങിയവയിൽ ആസക്തരായി, ദു:ഖസമുദ്രത്തിൽ മുങ്ങി ഉയർന്ന് വീഴുന്നു. മനുഷ്യജന്മം ലഭിച്ചിട്ടും, ആരും നിന്റെ പാദങ്ങളെ ആദരിക്കാതെ, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കാതെ ജീവിക്കുന്നവർ, സ്വയം വഞ്ചിക്കുന്നവരാണ്, അവരെ കരുണയോടെ കാണണം. നീയെന്ന പ്രിയപ്പെട്ട ആത്മാവിനെ ഉപേക്ഷിച്ച്, sensory objects-നെ തിരഞ്ഞു പോകുന്നവർ, അമൃതം ഉപേക്ഷിച്ച് വിഷം കഴിക്കുന്നവരാണ്. ഞാൻ, ബ്രഹ്മാ, ദേവതകൾ, ശുദ്ധമനസ്സുള്ള സജ്ജനങ്ങൾ, എല്ലാവരും, നിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടവനായ്, സമ്പൂർണ്ണമായ് നിന്നിൽ ശരണം ചേർക്കുന്നു. ലോകത്തിന്റെ സൃഷ്ടി, നില, ലയത്തിന് കാരണമാവുന്നവൻ, സമത്വവും, ശാന്തതയും, സുഹൃത്ത്, ആത്മാവും ദൈവവും, ഏക, അദ്വിതീയ, സർവത്തിന്റെ ഉറവിടം; ജനനമരണങ്ങളിൽ നിന്നും മോചനം ലഭിക്കാനായി, ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു. ഈ ബാണൻ എനിക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവനും, അനുസരണക്കാരനും; ഞാൻ അവനെ ഭയരഹിതനാക്കിക്കൊടുത്തു, കൃഷ്ണാ, ദൈത്യാധിപൻക്ക് കാണിച്ച ദയപോലെ, അവനിൽ ദയ കാണിക്കണം. ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: "ഭവ, നീ പറയുന്നതൊക്കെ ഞാൻ ചെയ്യുന്നു; നീ തീരുമാനിക്കുന്നതൊക്കെ എനിക്ക് സമ്മതം. ഈ വിരോചനപുത്രൻ, അസുരൻ, എനിക്കുപോലും കൊല്ലപ്പെടാൻ അർഹനല്ല; പ്രഹ്ലാദനു നൽകിയ വാഗ്ദാനമനുസരിച്ച്, അവനും, നിന്റെ വംശവും, എനിക്കു കൊല്ലപ്പെടില്ല. അവന്റെ അഹങ്കാരം താഴ്ത്താനാണ് ഞാൻ അവന്റെ കൈകൾ തകർത്തത്; ഭൂഭാരമായിരുന്ന അവന്റെ വലിയ സൈന്യവും ഞാൻ തകർത്തു. അവന്റെ നാലു കൈകൾ ശേഷിക്കുന്നു; അവൻ വൃദ്ധിയും മരണമില്ലാത്തവനും, നിന്റെ അനുയായികളിൽ പ്രധാനിയുമാകും; അസുരാ, അവൻ എവിടെയും ഭയപ്പെടേണ്ടതില്ല. ഇങ്ങനെ ഭയരഹിതനായി, അസുരൻ കൃഷ്ണനെ വണങ്ങി, പ്രദ്യുമ്നനെ ഭാര്യയോടൊപ്പം രഥത്തിൽ കയറ്റി മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുവന്നു. സൈന്യവുമായ്, ഉജ്ജ്വലമായ വസ്ത്രങ്ങളും ആഭരണങ്ങളും ധരിച്ച്, ഭാര്യയോടൊപ്പം, രുദ്രൻ ആദരിച്ചുകൊണ്ട്, അവൻ യാത്ര തിരിച്ചു. അവൻ പതാകകളും ഗേറ്റുകളും കാവൽപുള്ളി വഴികളും നിറഞ്ഞ രാജധാനിയിൽ, ശംഖം, തുര്‍തും, മേളം മുഴക്കുന്ന ശബ്ദത്തിൽ, പൗരന്മാർ, സുഹൃത്തുക്കൾ, ദ്വിജന്മാർ എന്നിവരുടെ സ്വീകരണത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. കൃഷ്ണന്റെ ജയവും ശങ്കരനോടുള്ള യുദ്ധവും പ്രഭാതത്തിൽ ഓർക്കുന്നവർക്ക് എപ്പോഴും പരാജയമുണ്ടാവില്ല. ഇങ്ങനെ, അനിരുദ്ധനെ കൊണ്ടുവരുന്ന ദശമ സ്കന്ധത്തിലെ രണ്ടാം പകുതിയിലെ അറുപത്തിയൊന്നാം അധ്യായം, പരമഹംസ ശാസ്ത്രമായ ഭഗവത മഹാപുരാണത്തിൽ സമാപിക്കുന്നു. ശ്രീശുകൻ പറഞ്ഞു: "കുരുവര്യാ, പ്രിയ സുഹൃത്തുക്കളെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച ബാലരാമൻ, തന്റെ രഥത്തിൽ കയറി, നന്ദന്റെ ഗോക്കുലത്തിലേക്ക് പോയി. കാളവരയും ഗോപികളും, ഏറെക്കാലം അവനെ കാത്തിരുന്നവർ, ബാലരാമനെ ദീർഘമായി അലയകെട്ടി, മാതാപിതാക്കൾക്ക് നമസ്കരിച്ച്, അവൻ അവരിൽ നിന്നു സന്തോഷകരമായ അനുഗ്രഹം നേടി. 'നീയും നിന്റെ സഹോദരനും, ദാശാർഹാ, എപ്പോഴും ഞങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കണം,' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു, അവനെ തങ്ങളുടെ മടിയിൽ കയറ്റി, അലയകെട്ടി, കണ്ണുനീർ വീശി. പ്രായം, സൗഹൃദം, ബന്ധം എന്നിവ അനുസരിച്ച്, വൃദ്ധഗോപന്മാരെ ആദരപൂർവ്വം സന്ദർശിച്ചു. അവൻ ഗോപന്മാരുടെ അടുത്ത് ചെന്നു, ചിരിക്കുകയും കൈകുലുക്കലും മറ്റു സ്നേഹചിഹ്നങ്ങളുമായി, ചുറ്റുമുള്ളവർ, അവൻ സുഖമായി ഇരുന്നപ്പോൾ, അവനോട് ചോദിച്ചു. അവൻ, അവരുടെയും കുടുംബങ്ങളുടെയും ക്ഷേമം ചോദിച്ചു, സ്നേഹത്തിൽ ശബ്ദം തടഞ്ഞു; കൃഷ്ണനിൽ, പദ്മാക്ഷനിൽ, അവരുടെ എല്ലാ ഭാരവും നിക്ഷേപിച്ചിരുന്നു. 'രാമാ, നിങ്ങളുടെ ബന്ധുക്കൾ എല്ലാവരും സുഖമാണോ? ഭാര്യകളും മക്കളും കൂടെ നിങ്ങൾ ഞങ്ങളെ ഇപ്പോഴും ഓർക്കുന്നുണ്ടോ?' 'ഭാഗ്യവശാൽ, ദുഷ്ടൻ കംസൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു; നിങ്ങളുടെ സുഹൃത്തുക്കൾ മോചിതരായി; ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച്, നിങ്ങൾ ശക്തമായ കോട്ടയിൽ അഭയം കണ്ടെത്തി.' ഗോപികകൾ, ബാലരാമനെ കാണുന്നതിൽ സന്തോഷം കൊണ്ട് ചിരിച്ചു, ചോദിച്ചു: 'നഗരസ്ത്രീകളുടെ പ്രിയനായ കൃഷ്ണൻ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കുന്നുണ്ടോ?' 'അവൻ ബന്ധുക്കളെ, അച്ഛനും അമ്മയും ഓർക്കുന്നുണ്ടോ? ഒരിക്കൽ പോലും അമ്മയെ കാണാൻ വരുമോ? അതോ, ആ ബലഭദ്രൻ ഞങ്ങൾ അവനോട് ചെയ്ത സേവനം ഓർക്കുന്നുണ്ടോ?' 'ദാശാർഹാ, ആരുടെ خاطر, നീയോ, ഭഗവാനേ, അമ്മ, അച്ഛൻ, സഹോദരങ്ങൾ, ഭർത്താക്കൾ, മക്കൾ, സഹോദരിമാർ—പ്രിയ ബന്ധുക്കളെ ഉപേക്ഷിച്ചു?' 'അവൻ അപ്രതീക്ഷിതമായി പോയി, സ്നേഹബന്ധങ്ങൾ മുറിച്ചു; അങ്ങനെ ഒരു ആളെ സ്ത്രീകൾ എങ്ങനെ വിശ്വസിക്കാനാകും?' 'നഗരസ്ത്രീകൾ, ബുദ്ധിമതികളായിട്ടും, സ്ഥിരതയില്ലാത്ത, കൃതജ്ഞതയില്ലാത്തവന്റെ വാക്കുകൾ എങ്ങനെ സ്വീകരിക്കാനാകും? എങ്കിലും, അവന്റെ മനോഹരമായ കഥകൾ, ചിരികൾ, കാഴ്ചകൾ, ഉച്ചവാസങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ആകർഷിതരായി, അവർ അവനെ പ്രണയത്തിൽ സ്വീകരിക്കുന്നു.' 'കൃഷ്ണനെ കുറിച്ച് സംസാരിക്കാൻ ഗോപികകൾക്ക് എന്ത് പ്രയോജനം? മറ്റു കാര്യങ്ങൾ സംസാരിക്കാം. അവന്റെ അഭാവത്തിൽ കാലം കടന്നു പോകുന്നു; അവനിലും ഞങ്ങൾക്കുള്ള പോലെ കാലം കടന്നു പോകുന്നുണ്ടോ?' ശൗരിയുടെ കളിപ്പാട്ടവാക്കുകളും, മനോഹരമായ കാഴ്ചകളും, ചലനങ്ങളും, സ്നേഹപൂർവമായ അലയകെട്ടലുകളും ഓർത്ത്, ഗോപികകൾ കരഞ്ഞു. സങ്കർഷണൻ, പലതരം ആശ്വസനങ്ങളിലെ പ്രാവീണ്യത്തോടെ, കൃഷ്ണന്റെ ഹൃദയപൂർവമായ സന്ദേശങ്ങൾ നൽകി അവരെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു. അവിടെ, രാമൻ രണ്ട് മാസം—മധു, മാധവം—ഗോപികകൾക്ക് രാത്രികളിൽ സന്തോഷം നൽകിക്കൊണ്ട് താമസിച്ചു.