ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

രുക്മിണി ഭഗവാന്റെ കമലനയനനായ ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ പാദങ്ങളിൽ അഗാധമായ ഭക്തി ഉണ്ടാകട്ടെ എന്ന് പ്രാർത്ഥിച്ചു. "സ്വയം തൃപ്തനായ നിങ്ങളിൽ ആരെയും വ്യത്യസ്തനായി കാണുന്നില്ല. വയസ്സിന്റെ സ്വാധീനത്തിൽ രാജോഗുണം വർദ്ധിച്ചിട്ടും, നിങ്ങൾ എന്നിൽ ദയയോടെ കണ്ണോടിച്ചാൽ അതാണ് ഞങ്ങളോടുള്ള പരമകാരുണ്യം," എന്നായിരുന്നു അവളുടെ ഹൃദയവാക്കുകൾ. "മധുസൂദനാ, നിങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ ഞാൻ അസത്യമായെന്ന് കരുതുന്നില്ല. ഒരു യുവതിയുടെ സ്നേഹം സാധാരണയായി അമ്മയോടാണ്, അപൂർവ്വമായിട്ടാണ് മറ്റൊരാളോടു പോകുന്നത്," എന്നു അവൾ പറഞ്ഞു. "ഒരു ദുർചരിത്രയായ വിവാഹിതയുടേയും മനസ്സ് വീണ്ടും വീണ്ടും പുതിയതിലേക്കാണ് തിരിയുന്നത്. ബുദ്ധിമാനായവൻ അത്തരം വിശ്വസ്തയല്ലാത്ത സ്ത്രീയെ കൈവശം വയ്ക്കരുത്; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ രണ്ടുവശവും നഷ്ടപ്പെടും." അവളുടെ ഈ വാക്കുകൾക്കു മറുപടിയായി, പരമപവിത്രനായ ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: "കന്യാകുമാരി, ഞാൻ നിന്നെ വാക്കുകൾകൊണ്ട് പരീക്ഷിച്ചു, നിന്റെ ആഗ്രഹം അറിയാനായിരുന്നു അതു. ഞാൻ പറഞ്ഞതെല്ലാം സത്യമാണു. ഭഗ്യവതിയായേ, നീ എനിക്ക് മാത്രം ഭക്തിയോടെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഏതു കാര്യവും നിനക്ക് പ്രാപ്തമാകും, നീ എനിക്ക് ഏകഭക്തയാണല്ലോ. ഭർത്താവിനോടുള്ള നിന്റെ പ്രേമവും വിശ്വസ്തതയും തെളിയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എന്റെ വാക്കുകൾകൊണ്ട് നീ അകലപ്പെട്ടപ്പോൾ പോലും നിന്റെ മനസ്സ് എന്നിൽ നിന്നു വിട്ടുപോയില്ല. "വിവാഹജീവിതത്തിൽ വ്രതാദികളോടെ എന്നെ ആരാധിക്കുന്നവരും, ആഗ്രഹങ്ങളിൽ അകപ്പെട്ടവരും, മോക്ഷനാഥനെന്നു എന്നെ ചിന്തിച്ചിട്ടും മായയാൽ ഭ്രമിച്ചിരിക്കുകയാണ്. എന്നെ പ്രാപിച്ചിട്ടും ഭൗതികസമ്പത്തും ഭർത്താവിനെയും ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ, അഹങ്കാരികൾ, ദുഃഖിതരാണ്. അവരുടെ ബന്ധം കാരണം നരകത്തിലും അവർക്കു നരകം സന്തോഷകരമാണ്. "ഭാഗ്യവതിയായ ഗൃഹലക്ഷ്മിയേ, നീ എനിക്കനുസരിച്ചുകൊണ്ടു പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുള്ളത് അപൂർവ്വമാണ്, ജന്മമുക്തി നൽകുന്നതാണ്—even deceitful, hard-to-please women rarely attain this. ഗൃഹസ്തജീവിതത്തിൽ നീയത്രേ ഭർത്താവിനോടു ഇത്ര ഭക്തിയുള്ളവളെന്നു ഞാൻ മറ്റൊരിടത്തും കണ്ടിട്ടില്ല. വിവാഹത്തിൽ വന്നിരുന്ന രാജാക്കന്മാരെ അവഗണിച്ച്, എന്റെ മഹത്വം കേട്ട ബ്രാഹ്മണനെ രഹസ്യമായി എനിക്ക് അയച്ചത് നീയല്ലേ? "നിന്റെ സഹോദരൻ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെട്ട്, കല്യാണസമയത്ത് ചതിയിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോഴും, എന്നിൽ നിന്നുള്ള വേർപാടിന്റെ ഭയത്തിൽ നീ അത്രയധികം ദുഃഖം സഹിച്ചുവെങ്കിലും ഒരു വാക്കും പറഞ്ഞില്ല. അങ്ങനെ നീ എന്നെ ജയിച്ചു. എന്നെ നേടാൻ നീ ദൂതനെ രഹസ്യസന്ദേശവുമായി അയച്ചപ്പോഴും, ഞാൻ ഈ ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കുമോ എന്ന ഭയത്തിലും, നീ എന്നിൽ ഉറച്ചിരുന്നതുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ അതിന് പ്രതിഫലം നൽകുന്നു." ശ്രീകൃഷ്ണൻ ഇങ്ങനെ രുക്മിണിയോടു സ്നേഹപൂർവ്വം സംസാരിച്ച്, മനുഷ്യരൂപം അനുകരിച്ച്, അവളെ ആനന്ദിപ്പിച്ചു. അങ്ങനെ തന്നെ, ലോകഗുരുവായ ഹരി, ഓരോ ഭാര്യയുടെ ഗൃഹത്തിൽ ഗൃഹസ്ഥന്റെ വിധിയിൽ ജീവിച്ചു. ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ഓരോ ഭാര്യക്കും പത്തുപേർ വീതം പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. ഓരോ പുത്രനും അച്ഛന്റെ ഗുണങ്ങൾക്കു തുല്യരായിരുന്നു. അച്യുതൻ വീട്ടിൽ നിന്നും പുറത്തു പോകാത്തവനായി ഓരോ ഭാര്യയുടെ വീട്ടിലും സാന്നിദ്ധ്യവാൻ ആയിരുന്നു; രാജകുമാരികൾക്ക് അവൻ ഏറ്റവും പ്രിയനായവനായി തോന്നി, എന്നാൽ അവന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം അവർക്കറിയില്ലായിരുന്നു. പുഷ്പിച്ച കമലപോലെയുള്ള മുഖവും, ദീർഘമായ കൈകളും കണ്ണുകളും, സ്നേഹപൂർവ്വമായ കാഴ്ചയും മധുരമായ വാക്കുകളും കൊണ്ട്, ഭഗവാൻ സ്ത്രീകളെ ആകർഷിച്ചു; അവരും തന്റെ സൗന്ദര്യശക്തി കൊണ്ട് അവനെ കീഴടക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. സ്മിതപൂർവ്വമായ കാഴ്ചകളും, ഭാവം പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന ചലനങ്ങളും, സ്നേഹപൂർവ്വമായ വാക്ചാതുര്യവും കൊണ്ട് കൃഷ്ണൻ എല്ലാ പത്നിമാരെയും ആകർഷിച്ചു; അവരുടെ കാമബാണങ്ങൾ കൊണ്ടും അവന്റെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ അലയില്ലായിരുന്നു. ലക്ഷ്മിയുടെ ഭർത്താവിനെ ഭർത്താവായിട്ടു പ്രാപിച്ച ആ സ്ത്രീകൾ—ബ്രഹ്മാദിമാരും അറിയാത്ത പഥത്തിൽ—അവനെ അനന്തമായ സ്നേഹപൂർവ്വം സേവിച്ചു; അവന്റെ ചിരി, കാഴ്ച, സ്പർശം, അങ്കലിംഗനം എന്നിവയ്ക്ക് ആകാംക്ഷയോടെ. നൂറുകണക്കിന് ദാസിമാർ കൃഷ്ണനെ സ്വീകരിക്കാനും, ഇരിപ്പിടം നൽകാനും, കാലുകഴുകാനും, പാനസീയവുമൊക്കെ നൽകാനും, വിശ്രമിപ്പിക്കാനും, ചന്തനമാല്യങ്ങൾ അണിയിക്കാനും, കേശസംസ്കാരം ചെയ്യാനും, കിടക്ക ഒരുക്കാനും, സ്നാനമൊക്കെ നടത്താനും സേവിച്ചു. കൃഷ്ണന്റെ പത്നിമാരിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവരുടെ പത്തുപേർ പുത്രന്മാർ: പ്രദ്യുമ്നനെ ആരംഭിച്ച്, ചാരുദേഷ്ണ, സുദേഷ്ണ, ചാരുദേഹ, സുചാരു, ചാരുഗുപ്ത, ഭദ്രചാരു, ചാരുചന്ദ്ര, വിചാരു, ചാരു—ഇവരാണു രുക്മിണിക്ക് ജനിച്ച പുത്രന്മാർ. സത്യഭാമയുടെ പുത്രന്മാർ: ഭാനു, സുഭാനു, സ്വർഭാനു, പ്രഭാനു, ഭാനുമാൻ, ചന്ദ്രഭാനു, ബൃഹദ്ഭാനു, രതിഭാനു, ശ്രീഭാനു, പ്രതിഭാനു. ജാംബവതിയുടെ പുത്രന്മാർ: സാംബ, സുമിത്ര, പുരുജിത്, ശതജിത്, സഹസ്രജിത്, വിജയ, ചിത്രകേതു, വസുമാൻ, ദ്രവിഡ, ക്രതു. നാഗ്നജിത്തിന്റെ പുത്രന്മാർ: വീരചന്ദ്ര, അശ്വസേന, ചിത്രഗു, വേഗവാൻ, വൃഷ, ആമ, ശങ്കു, വസു, ശ്രീമാൻ, കുഞ്ഞിരു. കാലിന്ദിയുടെ പുത്രന്മാർ: ശ്രുത, കവീ, വൃഷ, വീര, സുഭാഹു, ഭദ്ര, ഏകല, ശാന്തി, ദർശ, പൂർണമാസ, സോമക. മാദ്രിയുടെ പുത്രന്മാർ: പ്രഘോഷ, ഗാത്രവാൻ, സിംഹ, ബാല, പ്രബല, ഊർദ്ധ്വഗ, മഹാശക്തി, സഹ, ഓജ, അപരാജിത. മിത്രവിന്ദയുടെ പുത്രന്മാർ: വൃക, ഹർഷ, അനില, ഗൃധ്ര, വർധന, അന്നാദ, മഹാശ, പാവന, വഹ്നി, ക്ഷുധി. ഭദ്രയുടെ പുത്രന്മാർ: സങ്ക്രാമജിത്, ബൃഹത്സേന, സൂര, പ്രഹരണ, അരിജിത്, ജയ, സുഭദ്ര, വാമായു, സത്യക. റോഹിണിയുടെ പുത്രന്മാർ: ദീപ്തിമാൻ, താമ്ര, തപ്ത, മുതലായവർ. പ്രദ്യുമ്നനും രുക്മിണിയുടെ സഹോദരിയായ രുക്മവതിയും ചേർന്ന് അനിരുദ്ധനെ ജനിപ്പിച്ചു. ഇവരുടെ പുത്രന്മാരുടെ പുത്രന്മാരും ലക്ഷക്കണക്കിന് ആയിരുന്നു. കൃഷ്ണന്റെ കുട്ടികളുടെ അമ്മമാർ പതിനാറായിരംപേരായിരുന്നു. രാജാവ് ചോദിച്ചു: "കൃഷ്ണനാൽ അപമാനിതനും, അവനെ കൊല്ലാൻ അവസരം അന്വേഷിച്ചിരുന്ന രുക്മി എങ്ങനെ തന്റെ മകളെ കൃഷ്ണന്റെ പുത്രനുമായി കല്യാണം കഴിപ്പിച്ചു? ഈ വൈരികളുടെ വിവാഹം എങ്ങനെ നടന്നു?" ശുകമുനി പറഞ്ഞു: "സ്വയംവരത്തിൽ, കാമദേവനേപ്പോലെ അനേകം ഭാവങ്ങളോടുകൂടിയവനായി പ്രദ്യുമ്നൻ വന്നു; രാജാക്കന്മാരെ തോൽപ്പിച്ചു, യുദ്ധത്തിൽ അവളെ തൻറെ രഥത്തിൽ കൊണ്ടുപോയി. രുക്മി, കൃഷ്ണനോടുള്ള വൈരം മറക്കാതെ, തന്റെ സഹോദരിയുടെ പുത്രനു തന്റെ മകളെ നൽകി, സഹോദരിയെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു. കൃതവർമ്മയുടെ പുത്രൻ രുക്മിണിയുടെ മകളെ വിവാഹം കഴിച്ചു. രുക്മി തന്റെ കൊച്ചുമകളായ രോചനയെ അനിരുദ്ധനു നൽകി, വൈരമുള്ളതറിഞ്ഞിട്ടും സഹോദരിയുടെ സന്തോഷത്തിനായി. ബന്ധത്തിന്റെ ബന്ധനത്തിൽ പെട്ടു, അനുചിതം എന്നറിയുമ്പോഴും രുക്മി ഈ വിവാഹം അനുവദിച്ചു. ആ മഹോത്സവത്തിൽ രുക്മിണിയും, രാമനും, കൃഷ്ണനും, സാംബ, പ്രദ്യുമ്നൻ മുതലായവരും ഭൂജകട്ട നഗരത്തിലേക്ക് പോയി.