ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ശ്രീകൃഷ്ണപാരിജാതഹരണത്തിന്റെ ഈ ഭാഗങ്ങളിൽ, ലോകത്രയേശ്വരനായ കൃഷ്ണൻ തന്റെ പ്രിയഭാര്യയായ രുക്മിണിയോട് ഇതുവരെ ഒരിക്കലും പറയാത്ത രൂക്ഷമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു. തന്റെ പ്രിയതമനിൽ നിന്ന് അപ്രതീക്ഷിതമായി ഇങ്ങനെ കേട്ടപ്പോൾ രുക്മിണി ഭയത്താൽ വിറെച്ചു, ഹൃദയം ഭീതിയോടെ നിറഞ്ഞു, അതിരൂക്ഷമായ ദുഃഖത്തിൽ ആഴത്തിൽ മുങ്ങി, കണ്ണീർവിട്ട് കരയാൻ തുടങ്ങി. അവളുടെ അർദ്ധചന്ദ്രാകൃതിയായ നഖങ്ങൾ ചുവന്ന പ്രകാശത്തിൽ തിളങ്ങുന്ന സുന്ദരമായ കാൽപാദം കൊണ്ട് അവൾ നിലം വരച്ചു. കജൽ പുരട്ടിയ കണ്ണുകളിൽ നിന്നു വീണ കണ്ണീർ അവളെ മങ്ങിച്ചുവച്ചു. കുങ്കുമം പുരട്ടിയ അവളുടെ ഉരസ്സുകൾ കണ്ണീർ കൊണ്ട് നനഞ്ഞു. അവൾ തലകുനിച്ച്, ദുഃഖം കൊണ്ടു ശബ്ദം അടങ്ങിയ അവസ്ഥയിൽ നിന്നു. അവളുടെ മനസ്സിൽ അതിരൂക്ഷമായ ദുഃഖവും ഭയവും നിറഞ്ഞു. കൈയിൽ ധരിച്ചിരുന്ന വളയങ്ങൾ തളർന്നു വീണു; കൈയിലുണ്ടായിരുന്ന വീശന പാളി നിലത്തുവീണു. അവളുടെ ശരീരവും മനസ്സും കുഴയപ്പെട്ടു. കാറ്റ് അടിച്ചുവീഴുന്ന വാഴക്കൊമ്പുപോലെ അവൾ അപ്രത്യക്ഷയായി വീണു, മുടി ചിതറിഞ്ഞു. ഇത് കണ്ട കൃഷ്ണൻ, പ്രിയഭാര്യയുടെ അനുരാഗത്തിൽ ബദ്ധനായവൻ, അവളുടെ ഹൃദയത്തിലെ ആഴത്തിലുള്ള സ്നേഹം മനസ്സിലാക്കാതെ, കരുണയോടെ ഉണർന്നു. കിടക്കയിൽ നിന്ന് വേഗത്തിൽ ഇറങ്ങി, നാലു ഭുജങ്ങളുള്ള ആ മഹാപുരുഷൻ അവളെ ഉയർത്തി, അവളുടെ മുടി ശേഖരിച്ചു, തന്റെ പദ്മപാണി കൊണ്ട് മുഖം തേച്ചു. അവളുടെ കണ്ണുകളിൽ നിന്നു വീണ കണ്ണീരും, ദുഃഖത്തിൽ നനഞ്ഞു കിടക്കുന്ന അവളുടെ ഉരസ്സുകളും, കൃഷ്ണൻ കരുണയോടെ തുടച്ചു. അവളെ തന്റെ ഭുജത്തിൽ ചേർത്ത് അണച്ചു, ഭർത്താവിനല്ലാതെ മറ്റൊരാളെയും മനസ്സിൽ ഇടംനൽകാത്തവളെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു. കൃഷ്ണൻ, ആശ്വാസം നൽകുന്നതിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ, അവളുടെ മനസ്സിൽ അഭിമാനത്താൽ ഉണർന്നിരുന്ന അലോചനകളും കളിയുടെയും ഭ്രമവും മനസ്സിലാക്കി, അവൾ അർഹിക്കാത്ത ദുഃഖം അനുഭവിക്കുന്നത് കണ്ടു, ധർമ്മജ്ഞനായ കൃഷ്ണൻ അവളെ സമാധാനിപ്പിച്ചു. പിന്നീട് കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: “വിദർഭരാജകുമാരിയേ, നീ കോപിക്കരുത്. നീ എനിക്ക് എത്ര ഭക്തയാണെന്ന് ഞാൻ അറിയുന്നു. നിന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കണമെന്നാഗ്രഹിച്ചാണ് ഞാൻ ഇങ്ങനെ കളിയായി പറഞ്ഞത്, സൗമ്യയേ. നിന്റെ മുഖം കാണണമെന്നായിരുന്നു എന്റെ ആഗ്രഹം—പ്രേമത്തിൽ വിറയുന്ന നിന്റെ അധരങ്ങൾ, ചുവന്നുനിൽക്കുന്ന കൺചിമ്മികൾ, ഭംഗിയുള്ള കണികൗതുകം നിറഞ്ഞ ഭ്രൂവിലാസം—all these I wished to see. ഗൃഹസ്ഥന്മാർക്ക് കുടുംബജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഐശ്വര്യം പ്രിയപത്നിയുമായുള്ള ഈ കളിയുള്ള സംഭാഷണമാണല്ലോ, ഭയാനകമായവളേ.” ശുകമുനി പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ കൃഷ്ണൻ ആശ്വസിപ്പിച്ചപ്പോൾ, രുക്മിണി കൃഷ്ണന്റെ വാക്കുകൾ കളിയാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി, പ്രിയഭർത്താവിൽ നിന്ന് വേർപെടുമെന്ന് ഉണ്ടായിരുന്ന ഭയം ഉപേക്ഷിച്ചു. അവൾ കൃഷ്ണന്റെ മുഖം നോക്കി, ഭരതവംശജനായ കൃഷ്ണനോട് സ്നേഹപൂർവവും ലജ്ജാഭരിതമായ സുന്ദരമായ ഒരു ചിരിയോടെ പറഞ്ഞു: “കൃഷ്ണാ, പദ്മനാഭാ, നീ പറഞ്ഞത് ശരിയാണ്. എങ്ങനെയാണ് എനിക്ക് എത്രയും ചെറിയ ഗുണങ്ങളുള്ള, അജ്ഞയായ എനിക്ക്, ഈ ലോകത്തിലെ സർവ്വ ഐശ്വര്യങ്ങളുടെയും ഉടമയായ നിനക്ക് യോജ്യമായവളാകാൻ കഴിയുക? നീ സ്വയമഹിമയിൽ സന്തുഷ്ടനാണ്. നീ സകലഗുണങ്ങളിലുമുണ്ട് എങ്കിലും, അവയാൽ ബാധിക്കപ്പെടാത്തവനാണ്; സമുദ്രം തരംഗങ്ങൾക്കടിയിൽ നിലനിൽക്കുന്നതുപോലെ. നീ എപ്പോഴും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കതീതനാണ്; ഭക്തർക്കുവേണ്ടി രൂപം എടുക്കുന്നു; രാജാക്കന്മാരുടെ ഹൃദയങ്ങളിൽ അജ്ഞാനത്തിന്റെ ഇരുണ്ടമായ കൂറ്റം നീക്കുന്നു. നിന്റെ പാദപങ്കജത്തിലേക്കുള്ള മാർഗ്ഗം, മഹർഷിമാർ ആസ്വദിക്കുന്നതാണെങ്കിലും, മനുഷ്യർക്കും മൃഗങ്ങൾക്കും അതു ഗ്രഹിക്കാൻ വളരെ ദുഷ്കരമാണ്, കൃഷ്ണാ. നിന്റെ ക്രിയകൾ ലോകീയബുദ്ധിക്ക് അതീതമാണ്; നിന്റെ പാത പിന്തുടരുന്നവർക്കേ മാത്രമേ അതറിയാൻ കഴിയൂ. നിനക്കൊന്നും സ്വന്തമില്ല, കാരണം നിനക്കു പുറത്ത് ഒന്നുമില്ല; പ്രബലന്മാരും നിനക്കു ഭക്തിപൂർവ്വം സമർപ്പണം നടത്തുന്നു. അതിരൂപമായ ആസക്തിയും സമ്പത്തും കൊണ്ടു കാഴ്ച മറഞ്ഞവർക്കു നിന്നെ അറിയാൻ കഴിയില്ല; എങ്കിലും പ്രബലന്മാർക്കും നീ പ്രിയനാണ്, നീയും അവർക്കു പ്രിയനാണ്. നീ സകലപുരുഷാർത്ഥങ്ങളുടെയും സാക്ഷാത്കാരമാണ്; ജ്ഞാനികൾ നിന്നെ പ്രാപിക്കാനായി എല്ലാം ഉപേക്ഷിക്കുന്നു. നിന്റെ സാന്നിധ്യം അർഹിക്കുന്നതും അവരേയാണ്, പുരുഷസ്ത്രീകളുടെ സുഖദുഃഖങ്ങളിൽ ആസ്തിയുള്ളവർക്കല്ല. കോപം ഉപേക്ഷിച്ച മഹർഷിമാർ നിന്റെ മഹത്വം പാടുന്നു; നീ ലോകങ്ങൾക്ക് ആത്മാവും ആത്മാനുഗ്രഹവും നൽകുന്നവനാണ്—ഇത് ഞാൻ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. നിന്റെ ഭ്രൂവിലാസം കാലശക്തിയെ സൂചിപ്പിച്ചാൽ ബ്രഹ്മാവും ശിവനും വരെ അനുഗ്രഹം നഷ്ടപ്പെടുന്നു; പിന്നെ മറ്റുള്ളവരെന്ത് പറയണം? ഗദാഗ്രജനായ കൃഷ്ണാ, നിന്റെ വാക്കുകൾ എത്രയോ ലഘുവായിരുന്നാലും, നീ ബാണത്തിന്റെ ശബ്ദം മുഴക്കി രാജാക്കന്മാരെ തുരത്തുകയും, മൃഗങ്ങളിൽ സിംഹം തന്റെ അവകാശം പിടിച്ചുപറ്റുന്നതുപോലെ എന്നെ കൊണ്ടുപോയതും ഞാൻ മറക്കില്ല; അവരിൽ നിന്നുള്ള ഭയത്തിൽ ഞാൻ സമുദ്രത്തിൽ അഭയം തേടി. നിന്നെ പ്രാപിക്കാൻ, അംബരീഷൻ, നഹുഷൻ, ഗയൻ തുടങ്ങിയ രാജാക്കന്മാർ രാജ്യം ഉപേക്ഷിച്ച് വനത്തിലേക്ക് പോയിട്ടുണ്ട്; എന്നാൽ ഇവിടെ ശേഷിക്കുന്നവർ നിന്റെ പാത പിന്തുടരുന്നില്ലേ? ധർമ്മശീലികൾ പാടുന്ന, ജനങ്ങൾക്ക് മോക്ഷം നൽകുന്ന നിന്റെ പാദപങ്കജത്തിന്റെ സുഗന്ധം ഒരിക്കൽ പോലും അനുഭവിച്ചില്ലെങ്കിൽ, മറ്റെന്തിനാണ് അഭയം തേടേണ്ടത്? ഭൗതികസുഖലോകത്തിൽ കണ്ണ് പൂട്ടിയ മനുഷ്യർ ലക്ഷ്മിയുടെ വാസസ്ഥലമായ നിന്റെ പാദപങ്കജത്തെ അവഗണിക്കുന്നു. ഞാൻ ലോകങ്ങളുടെ നാഥനായ നിന്നെ യഥാവിധി ആരാധിച്ചിട്ടുണ്ട്; ഈ ലോകത്തിലും മറ്റുള്ള ലോകത്തിലും ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നവൻ നീയല്ലേ. ജന്മമരണചക്രത്തിൽ ഞാൻ എങ്ങുമെത്തിയാലും, നിന്റെ പാദങ്ങൾ മാത്രം എനിക്ക് അഭയമായിരിക്കട്ടെ; നിന്നെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിക്കുന്നവർക്കു നീ സ്വയം പ്രത്യക്ഷനാവുന്നു, അവർക്കു മിഥ്യാഭാവം ഇല്ലാതാക്കുന്നു. അച്യുതാ, സ്ത്രീകളുടെ ഭവനങ്ങളിൽ, നിന്റെ ഉപദേശം കേട്ട പുരുഷന്മാർ കഴുത, പശു, കുതിര, പൂച്ച, ദാസൻ തുടങ്ങിയവരുപോലെയാണ്; ശിവനും ബ്രഹ്മാവും പാടുന്ന നിന്റെ കഥകൾ അവരുടെ ചെവിയിൽ എത്തുന്നില്ലെങ്കിൽ, അവരുടെ ജീവിതത്തിന് എന്താണ് ഉപയോഗം? നിന്റെ പാദപങ്കജത്തിന്റെ അമൃതസാന്ദ്രമായ സുഗന്ധം ഒരിക്കലും അനുഭവിക്കാതിരിക്കുന്ന ഒരു മൂഢസ്ത്രീ, ത്വക്ക്, രോമം, നഖം, രോമം, മാംസം, അസ്ഥി, രക്തം, കീടം, മലം, കഫം, പിത്തം, വായു എന്നിവകൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഒരു ജീവശവമായ ഭർത്താവിനെ മാത്രമേ സ്നേഹിക്കൂ. പദ്മനാഭാ, നിന്റെ പാദങ്ങളിൽ എനിക്ക് ഭക്തി ഉണ്ടാകട്ടെ; നീ സ്വതന്ത്രനാണ്, ആരെയും വേറിട്ടുനോക്കാത്തവനാണ്. വൃദ്ധപ്രഭാവം കൊണ്ടു രാജോഗുണം വർദ്ധിച്ചാലും, നീ എന്നെ കാഴ്ച്ചവെക്കുമ്പോൾ അതു തന്നെ എനിക്ക് പരമകൃപയാകും. മധുസൂദനാ, നിന്റെ വാക്കുകൾ അസത്യമെന്നു ഞാൻ കരുതുന്നില്ല. കന്യകയുടെ സ്നേഹം സാധാരണയായി അമ്മയിലാണുള്ളത്; അപൂർവമായാണ് മറ്റൊരാളിലേക്കുള്ളത്. വിവാഹിതയായ ഒരു ദുഷ്ചരിത്രസ്ത്രീക്കും മനസ്സ് വീണ്ടും വീണ്ടും മറ്റൊരിടത്തേക്കാണ് പോകുന്നത്. അത്തരത്തിലുള്ള വിശ്വാസമില്ലാത്ത സ്ത്രീയെ ഒരു ജ്ഞാനി കൈവശം വയ്ക്കരുത്; അങ്ങനെയെങ്കിൽ ഇരുവശവും നഷ്ടപ്പെടും. ഇതോടെ കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: “കുളശ്രീയുള്ളവളേ, രാജകുമാരിയേ, ഞാൻ നിന്നെ വാക്കുകൾകൊണ്ട് പരീക്ഷിച്ചു; നിന്റെ ആഗ്രഹങ്ങൾ കേൾക്കാനായിരുന്നു എന്റെ കളി. ഞാൻ പറഞ്ഞതെല്ലാം സത്യമാണു. സുന്ദരിയേ, നിനക്കുള്ള ആഗ്രഹങ്ങൾ എന്തൊക്കെയായാലും, നീ എനിക്ക് മാത്രം ഭക്തയാണെങ്കിൽ അവയെല്ലാം നിറവേറ്റപ്പെടും; നീ എനിക്ക് മാത്രം അർപ്പിതയല്ലേ. പാപരഹിതയേ, ഭർത്താവിനോടുള്ള സ്നേഹവും നിഷ്ഠയും നീ തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്റെ വാക്കുകൾകൊണ്ട് നീ വഞ്ചിതയാകുമ്പോഴും, മനസ്സ് എന്നിൽ നിന്ന് ചലിച്ചില്ല. വിവാഹജീവിതത്തിൽ വ്രതങ്ങൾ പാലിച്ചും തപസ്സുകൊണ്ടും എന്നെ ആരാധിക്കുന്നവരും, ആഗ്രഹങ്ങളിൽ അകപ്പെട്ടവരും, എന്നെ മോക്ഷദായകനെന്നു കരുതി ഭ്രമിച്ചവരുമാണ് എന്റെ മായയിൽ അകപ്പെടുന്നത്. എന്നെ പ്രാപിച്ചിട്ടും, മോക്ഷസമ്പത്ത് നേടിയിട്ടും, ലോകസമ്പത്തും ഭർത്താവും ആഗ്രഹിക്കുന്നവരാണ് ദയനീയർ. അവർക്കു നരകവും സ്വയംസ്നേഹത്തിൽ സന്തോഷം നൽകുന്നു. ഗൃഹലക്ഷ്മിയായവളേ, നിന്റെ ഭാഗ്യത്തിൽ, നീ എനിക്ക് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിച്ചിരിക്കുന്നു; അതു അപൂർവവും, ജന്മമുക്തി നൽകുന്നതുമാണ്—even for women who are hard to please, deceitful, and difficult to satisfy. അഭിമാനിനിയായവളേ, ഞാൻ ഏതൊരു വീട്ടിലും പോലും, നിന്റെപോലുള്ള ഭക്തിയുള്ള ഭാര്യയെ കണ്ടിട്ടില്ല; വിവാഹത്തിൽ വന്നിരുന്ന രാജാക്കന്മാരെയൊന്നും പരിഗണിക്കാതിരിക്കുകയും, എന്റെ മഹിമ കേട്ട ബ്രാഹ്മണനെ രഹസ്യമായി എന്നോട് അയക്കുകയും ചെയ്തവളാണ് നീ. നിന്റെ സഹോദരൻ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെട്ടു, വിവാഹോത്സവത്തിൽ ചതിയിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു; ആ ദു:ഖം സഹിക്കേണ്ടി വന്നപ്പോൾ പോലും, എന്നിൽ നിന്ന് വേർപാടിന്റെ ഭയത്തിൽ നീ ഒന്നും പറയാതിരിക്കുകയും, എന്നിൽ അചഞ്ചലമായി നിലനിൽക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാൽ നീ ഞങ്ങളെ ജയിച്ചിട്ടുണ്ട്. നീ ദൂതനെ അയച്ചും, രഹസ്യ സന്ദേശം നൽകി എന്നെ പ്രാപിച്ചും, ഈ ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതിയപ്പോൾ പോലും, എന്നിൽ നിന്നു നീ വിട്ടുനിൽക്കില്ലായിരുന്നു; അതിനാൽ ഞങ്ങൾ അങ്ങനെ തന്നെ പ്രതികരിക്കുന്നു.” ശുകമുനി പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ സർവ്വലോകേശ്വരനായ കൃഷ്ണൻ, രുക്മിണിയോടൊപ്പം സ്നേഹപൂർവ്വം സംസാരിച്ചും, മനുഷ്യരീതികൾ അനുകരിച്ചും, അവളെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു. അതു പോലെ തന്നെ, ലോകഗുരുവായ ഹരിഃ, തന്റെ എല്ലാ ഭാര്യമാരുടെയും ഭവനങ്ങളിൽ ഗൃഹസ്ഥധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുന്നവനായി, അവരോടൊപ്പം താമസിച്ചു. പിന്നീട്, കൃഷ്ണന്റെ ഓരോ ഭാര്യക്കും പത്ത് പുത്രന്മാരെയും ഒന്ന് ഒന്ന് ഒമ്പതാം പുത്രന്മാരെയും ജനിച്ചു; അവരെല്ലാം പിതാവിന്റെ ഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നരായിരുന്നു. അച്യുതൻ, ഒരിക്കലും ഭവനം വിട്ടുപോകാത്തവൻ, ഓരോ ഭാര്യയുടെ ഭവനത്തിലും സാന്നിദ്ധ്യപ്പെടുന്നതു കണ്ട രാജകുമാരിമാർ, കൃഷ്ണനെ തന്നെ ഏറ്റവും പ്രിയനായി കരുതി; എങ്കിലും, അവർക്ക് കൃഷ്ണന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം ഗ്രഹിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.