അവന്റെ previous janmasil്പ്പോള് ആട്, ആന, കാള, ഇന്ദ്രന്, അഗ്നി, വീണ്ടും മനുഷ്യന് എന്നിങ്ങനെ ഓരോ രൂപവും ഒരൊറ്റ പ്രാവശ്യമാണ് സ്വീകരിച്ചത്. ഈ അത്യന്തം വ്യത്യസ്തമായ സ്ഥിതിവിവരങ്ങളൊക്കെയും കണ്ടപ്പോള് ഗോകര്ണ്ണന് മനസ്സില് സമാധാനവും ദൃഢനിശ്ചയവുമോടെ, ഇതൊരു ദുഃഖിതാവസ്ഥയിലായിരിക്കുമെന്നു കരുതി അവനോട് ചോദിച്ചു. "നീ ആരാണ്, ഇങ്ങനെ രാത്രിയില് ഭയാനകമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്? എവിടുനിന്നാണ് ഈ അവസ്ഥയിലേയ്ക്ക് എത്തിയത്? നീ ഒരു ഭൂതമാണോ, പ്രേതമാണോ, അല്ലെങ്കില് പിശാചാണോ? ഞങ്ങളോട് സത്യമായി പറയൂ," എന്നു ഗോകര്ണ്ണന് ചോദിച്ചു. ഗോകര്ണ്ണന് ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോള് ആ ആത്മാവ് വാക്കുകളൊന്നും ഉച്ചരിക്കാനാവാതെ, വീണ്ടും വീണ്ടും ഉച്ചത്തില് കരഞ്ഞു. അവന്റെ മനസ്സിലുള്ള അവസ്ഥയും ബോധവും കൈയാലും മുഖഭാവത്തിലുമാണ് പ്രകടിപ്പിച്ചത്. അപ്പോള് ഗോകര്ണ്ണന് കൈയില് വെള്ളം എടുത്ത് അവനെ ഉയര്ത്തി. ആ ഒരു കര്മ്മം കൊണ്ടുതന്നെ ആ പാപാത്മാവ് മോചിതനായി വാക്കുകള് സംസാരിക്കാന് തുടങ്ങി. ആ ഭൂതം പറഞ്ഞു: "ഞാന് നിന്റെ സഹോദരന്, ധുന്ധുകാരി എന്ന പേരില്. എന്റെ തന്നെ പാപഫലത്താല് മനുഷ്യജന്മം നശിപ്പിച്ചു. അനന്തമായ അജ്ഞാനത്തില്നിന്ന് ജനിച്ച ദുഷ്കൃത്യങ്ങള്ക്കു എണ്ണമില്ല. ലോകങ്ങളെ ദുഷ്പ്രഭാവം ബാധിച്ചവനും, സ്ത്രീകളാല് അനുഭവിച്ച ദുഃഖത്തില് കൊല്ലപ്പെട്ടവനും ഞാനാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാന് ഭൂതമായത്, ഈ ദുർദിനാവസ്ഥ അനുഭവിക്കുന്നു. വെറും വായുവില് ജീവിച്ച്, വിധിയുടെ അനുസരണപ്രകാരം ഫലങ്ങള് മാത്രം അനുഭവിക്കുന്നു. സഹോദരാ, ദയാസാഗരാ, ദയവായി എന്നെ വേഗം മോചിപ്പിക്കൂ!" ഈ വാക്കുകള് കേട്ടപ്പോള് ഗോകര്ണ്ണന് പറഞ്ഞു: "നിന്റെ മോക്ഷത്തിനായി ഗയയില് പ്രാപ്യമായ പിതൃകര്മ്മം ഞാന് നിര്വഹിച്ചു. എങ്കിലും നീ മോചിതനായില്ലേ? ഇതെനിക്കു അത്യന്തം അത്ഭുതമാണ്. ഗയാശ്രാദ്ധം കൊണ്ടും മോക്ഷം വരില്ലെങ്കില് മറ്റെന്താണ് ചെയ്യാനുള്ളത്? നീ സത്യമായി വിശദമായി പറയൂ." അപ്പോള് ആ ഭൂതം പറഞ്ഞു: "നൂറ് ഗയാശ്രാദ്ധം ചെയ്താലും എനിക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കില്ല. എന്റെ മോചനത്തിനായി മറ്റേതെങ്കിലും മാര്ഗം ആലോചിക്കണം." ഈ വാക്കുകള് കേട്ടപ്പോള് ഗോകര്ണ്ണന് അത്ഭുതപ്പെട്ടു. "നൂറ് ശ്രാദ്ധങ്ങള് കൊണ്ടും മോക്ഷം ലഭിക്കില്ലെങ്കില് നിന്റെ മോക്ഷം വളരെ ദുഷ്കരമാണ്. നീ ഭയപ്പെടാതെ നിന്ന്റെ സ്ഥലം കളയാതെ ഇരിക്കൂ. നിന്റെ മോക്ഷത്തിനായി എന്തെങ്കിലും മാര്ഗം ഞാന് ആലോചിക്കും," എന്നു പറഞ്ഞു. ഗോകര്ണ്ണന്റെ ഉപദേശപ്രകാരമവന് തന്റെ സ്ഥലത്ത് പോയി. ഗോകര്ണ്ണന് ആ രാത്രി ഉറങ്ങാതെ ആലോചനയില് മുഴുകി. രാവിന്റെ അവസാനം, ഗോകര്ണ്ണന് ജനങ്ങള്ക്കിടയില് എത്തിയപ്പോള് എല്ലാവരും സന്തോഷത്തോടെ കൂടി. അവന് രാത്രി സംഭവിച്ച കാര്യങ്ങള് എല്ലാവര്ക്കും പറഞ്ഞു. യുക്തിയുള്ളവര്, യോഗത്തില് സ്ഥിരരായവര്, ജ്ഞാനികള്, ബ്രഹ്മവാദികളും എല്ലാം വേദങ്ങളും ശാസ്ത്രങ്ങളും പരിശോധിച്ചിട്ടും മോക്ഷത്തിന് മാര്ഗം കണ്ടില്ല. അപ്പോഴാണ് എല്ലാവരും സൂര്യന്റെ വാക്കുകളാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനമെന്നു അംഗീകരിച്ചത്. അന്നത്തെ സമയത്ത് ഗോകര്ണ്ണന് സൂര്യന്റെ ചലനം നിര്ത്തി. "ലോകസാക്ഷിയായോ, നിങ്ങളെ ഞാന് വന്ദിക്കുന്നു. മോക്ഷത്തിന് കാരണമെന്താണെന്ന് പറയൂ," എന്നു ഗോകര്ണ്ണന് ചോദിച്ചു. അകലെ നിന്ന് സൂര്യന് വ്യക്തമായി പറഞ്ഞു: "ഏഴ് ദിവസം ശ്രീമദ് ഭാഗവതം ശ്രവണം നടത്തുക; അതാണ് മോക്ഷത്തിന് മാര്ഗം." എല്ലാവരും ഇതാണ് യഥാര്ത്ഥ ധര്മ്മമെന്ന് അംഗീകരിച്ചു. "ഇത് നിർബന്ധമായി ചെയ്യണം, വളരെ എളുപ്പമാണ്," എന്നു എല്ലാവരും പറഞ്ഞു. ഗോകര്ണ്ണന് ദൃഢനിശ്ചയത്തോടെ ഭാഗവതം വായന ആരംഭിച്ചു. അത് കേള്ക്കാന് ഗ്രാമങ്ങളില് നിന്നും പ്രദേശങ്ങളില് നിന്നും ജനങ്ങള് എത്തി—കൈകഴിയാത്തവര്, കുരുടര്, വയോധികര്, ദീനം—all പാപനാശത്തിനായി. അത്ഭുതം ഉണര്ത്തുന്നവിധം വലിയൊരു സംഗമം അവിടെ രൂപപ്പെട്ടു, ദേവന്മാരും അതില് അത്ഭുതപ്പെട്ടു. ഗോകര്ണ്ണന് ഇരിപ്പിടം സ്വീകരിച്ച് ഭാഗവതകഥ ആരംഭിച്ചു. അപ്പോള് തന്നെ ആ ഭൂതവും വന്നു, ചുറ്റും നോക്കി ഇരിക്കാനുള്ള സ്ഥലം അന്വേഷിച്ചു. അവിടെ എഴുനേല്ക്കുന്ന ഏഴ് കുരുക്കുള്ള ഒരു മുള കണ്ടു. അതിന്റെ അടിയില് ഒരു കുഴിയില് കടന്ന് കേള്ക്കാന് അവന് നിന്നു. വായു രൂപത്തില് നിലനില്ക്കാനാവാതെ, ആ മുളക്കുള്ളിലേക്ക് അവന് കടന്നു. പ്രധാനമായ വൈഷ്ണവ ബ്രാഹ്മണനെയാണ് ശ്രോതാവായി കണക്കാക്കി, ധേനുവിന്റെ പുത്രനായ ഗോകര്ണ്ണന് ഭാഗവതത്തിന്റെ പ്രഥമ സ്കന്ധം മുതല് ശുദ്ധമായി വായിച്ചു. ഓരോ ദിവസവും അവസാനിച്ചപ്പോള് അത്ഭുതകരമായ ഒരു സംഭവം സംഭവിച്ചു—മുളയുടെ ഒരു കുരുക്ക് ശബ്ദത്തോടെ പൊട്ടി, ധര്മ്മനിഷ്ഠരായവര് അതു കണ്ടു. രണ്ടാം ദിവസം വൈകുന്നേരം രണ്ടാമത്തെ കുരുക്കും, മൂന്നാം ദിവസം മൂന്നാമത്തേയും അങ്ങനെ ഏഴ് ദിവസത്തിനുള്ളില് ഏഴു കുരുക്കുകളും പൊട്ടി. പന്ത്രണ്ടു സ്കന്ധങ്ങള് ശ്രവിച്ചശേഷം, ധുന്ധുകാരി ഭൂതാവസ്ഥ ഉപേക്ഷിച്ചു. അവന് ദിവ്യമായ രൂപം സ്വീകരിച്ചു—തുളസിമാല ധരിച്ച, പീതാംബരം ധരിച്ച, മേഘശ്യാമളവദനം, കിരീടവും കുണ്ഡലവും അണിഞ്ഞ്. ഉടനെ സഹോദരനായ ഗോകര്ണ്ണന് മുന്നില് നമസ്കരിച്ചു: "നിന്റെ കരുണകൊണ്ടാണ് ഞാന് ഈ ബന്ധനത്തില് നിന്നും ഭൂതാവസ്ഥയില് നിന്നും മോചിതനായത്," എന്നു പറഞ്ഞു. "ഭാഗവതകഥ ഭാഗ്യവാനാണ്, departed soul-കളുടെ ദുഃഖം നശിപ്പിക്കുന്നു; ഏഴ് ദിവസം ശ്രവിച്ചാല് കൃഷ്ണലോകം പ്രാപിക്കാം. ഏഴ് ദിവസം ശ്രവനം ആരംഭിച്ചാല് പാപങ്ങള് വിറകുന്നു; ഈ കഥ ഞങ്ങളുടെ തത്സമയം മോക്ഷം വരുത്തും. തണുത്തതോ ഉണങ്ങിയതോ, ഭാരംകൂടിയതോ കുറഞ്ഞതോ, വാക്ക്, മനസ്, കര്മ്മം വഴി ചെയ്തതോ, ശ്രവണം പാപം ദഹിപ്പിക്കുന്നു, തീ ഇന്ധനം ദഹിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ. ഭാരതഭൂമിയില് ജ്ഞാനികളും ദേവസംഗങ്ങളിലും, ഈ കഥ കേള്ക്കാത്തവരുടെ ജന്മം ഫലശൂന്യമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. ശുകന്റെ ഉപദേശങ്ങള് കേള്ക്കാതെ, സ്ഥിരമല്ലാത്ത ശരീരം സംരക്ഷിച്ച് എന്ത് പ്രയോജനം? ഈ ശരീരം അസ്ഥികൂടം, സന്ധികള് കൊണ്ട് ബന്ധിപ്പിച്ച, മാംസം രക്തം പൂശിയ, ചർമ്മം കവർ ചെയ്ത, ദുർഗന്ധം നിറഞ്ഞ, മൂത്രമലപാത്രം. വയസ്സായിത്തീരുമ്പോള്, ദുഃഖം, കര്മ്മഫലം, രോഗം, സഹിക്കാനാവാത്ത വേദന, പൂരിപ്പിക്കാനാവാത്ത ആഗ്രഹങ്ങള്—എല്ലാം നിറഞ്ഞ, പിഴവുകളും ദോഷങ്ങളും നിറഞ്ഞ, നിമിഷം കൊണ്ട് നശിക്കാവുന്ന ശരീരം. ശരീരം ഒടുവില് കീടം, മല, ചാരമായിത്തീരുന്നു; അത്തരത്തിലൊരു ശരീരത്തില് ചെയ്യപ്പെടുന്ന അസ്ഥിരമായ കര്മങ്ങള്ക്ക് എങ്ങനെയാണ് സ്ഥിരതയുണ്ടാവുക? കാലത്ത് പാകം ചെയ്യുന്ന ഭക്ഷണം വൈകുന്നേരം നശിക്കുന്നു; അത്തരത്തിലൊരു ഭക്ഷണത്തില് പോഷണം ചെയ്യുന്ന ശരീരത്തില് എന്ത് സ്ഥിരതയുണ്ടാകും?