ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ചെഡി രാജാവ് ദമഘോഷന്റെ നഗരത്തിൽ ആ ദിവസം മഹോത്സവം പോലെ ആയിരുന്നു. പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും തിളക്കമുള്ള വസ്ത്രങ്ങൾ അണിഞ്ഞ്, മനോഹരമായ പുഷ്പമാലകളും സുഗന്ധവാസനയുള്ള പുഷ്പങ്ങളും ആഭരണങ്ങളും അണിഞ്ഞ്, അഗുരു ധൂപം നിറഞ്ഞ മനോഹരമായ ഭവനങ്ങളിൽ സന്തോഷത്തോടെ ഇരുന്നു. രാജാവ് ആചാരാനുസൃതമായി പിതൃക്കൾക്കും ദേവന്മാർക്കും ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കും യഥാക്രമം പൂജ നടത്തി, അവരെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി ഭക്ഷണം നൽകുകയും, ശുഭശകുനങ്ങൾ ഉള്ള മന്ത്രങ്ങൾ ചൊല്ലിക്കുകയും ചെയ്തു. അപ്പോൾ, ആ മനോഹരിയായ രാജകുമാരി, കുളിച്ച് ശുദ്ധയായവൾ, ഉത്സവത്തിന് അനുയോജ്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ഉത്തമ ആഭരണങ്ങൾ അണിഞ്ഞ് ഒരുക്കപ്പെട്ടു. പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാർ സാം, ഋക്, യജുർ വേദങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മന്ത്രങ്ങൾ ചൊല്ലി അവളെ രക്ഷിക്കാൻ സംസ്‌കാരങ്ങൾ നടത്തി; അതർവ്വ വേദത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള പുരോഹിതൻ ഗ്രഹദോഷങ്ങൾ ശമിപ്പിക്കാൻ ഹോമങ്ങൾ നടത്തി. ആചാരപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും മുൻപന്തിയിലുള്ള രാജാവ് ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് പൊന്നും വെള്ളിയും വസ്ത്രങ്ങളും എളുമയും ശർക്കരയും പശുക്കളും ദാനം നൽകി. ഇങ്ങനെ, ചെഡി രാജാവ് ദമഘോഷൻ, തന്റെ മകനായ ശിശുപാലന്റെ ഐശ്വര്യത്തിനായി മന്ത്രജ്ഞരായ വിദഗ്ധരെ ഉപയോഗിച്ച് എല്ലാ ഉത്കൃഷ്ടമായ കാര്യങ്ങളും ഒരുക്കി. മദം പിടിച്ച ആനകളും പൊന്നുകൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച രഥങ്ങളും, കാൽസേനയും കുതിരകളും നിറഞ്ഞ വലിയ സൈന്യവുമായ് അദ്ദേഹം കുന്ദിനപുരത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. വിദ്യർഭ രാജാവ് അദ്ദേഹത്തെ വരവേറ്റു, ആദരവോടെ ഒരുക്കിയിരുന്ന ഭവനങ്ങളിൽ താമസിപ്പിച്ചു. അപ്പോൾ ശാൽവ, ജരാസന്ധൻ, ദന്തവക്രൻ, വിദുരഥൻ എന്നിവരും, ചെഡി, പോണ്ട്ര ദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് സുഹൃത്തുക്കളും അവിടെ എത്തി. കൃഷ്ണനും രാമനും ശിശുപാലന്റെ വിവാഹം തടയാൻ വരുമെങ്കിൽ പോരാടാൻ അവർക്കൊക്കെ ഉറച്ച മനസ്സായിരുന്നു, കാരണം അവർ കൃഷ്ണനും രാമനും എതിരാളികളായിരുന്നു. എല്ലാ രാജാക്കന്മാരും അവരുടെ സേനകളും വാഹനങ്ങളും കൂട്ടി, കൃഷ്ണനെ നേരിടാൻ ദൃഢനിശ്ചയത്തോടെ ഒരുമിച്ചു. ഇതൊക്കെ എണീർന്നു കേട്ട രാമൻ, സംഘർഷം ഉണ്ടാകുമെന്ന ഭയത്തിൽ, കൃഷ്ണൻ ഒറ്റയ്ക്ക് രാജകുമാരിയെ തേടി പോയതായി അറിഞ്ഞു. സഹോദരനോടുള്ള സ്നേഹത്തിൽ അവൻ വേഗത്തിൽ ആനകളും കുതിരകളും രഥങ്ങളും കാൽസേനയും കൂട്ടി കുന്ദിനത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. അതേസമയം, ഭീഷ്മകന്റെ പുത്രിയായ രാജകുമാരി, ഉജ്ജ്വലമായ സൗന്ദര്യവും ഉന്നത വംശവും ഉള്ളവൾ, ഹരിയുടെ വരവിനായി ആസക്തിയോടെ കാത്തിരുന്നു. എന്നാൽ, കൃഷ്ണൻ വരുന്നതിന്റെ ഒരു സൂചനയും കാണാനായില്ല. അവൾ മനസ്സിൽ ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ ഓർത്തു. "അയ്യോ, എന്റെ കല്യാണം കഴിഞ്ഞ് മൂന്നു രാവുകൾ കഴിഞ്ഞു. ഞാൻ ദോഷമില്ലാത്തവളാണെങ്കിലും, കമലനയനായ കൃഷ്ണൻ വരുന്നില്ല. എന്തുകൊണ്ടാണെന്ന് എനിക്ക് അറിയില്ല. എന്റെ സന്ദേശം കൊണ്ടുപോയ ബ്രാഹ്മണൻ ഇന്നുവരെ മടങ്ങി വന്നില്ല." "ബോധവശാൽ, എനിക്കൊരുവിധ ദോഷം കണ്ടിട്ടാകാം ദോഷമില്ലാത്ത കൃഷ്ണൻ എന്റെ കൈ പിടിക്കാൻ മടിക്കുന്നു. അല്ലെങ്കിൽ, എന്റെ ഭാഗ്യം ദുർദൈവം കൊണ്ടാണ്. സൃഷ്ടാവും, മഹാദേവനും, ഗൗരിയും, രുദ്രാണിയും, ഗിരിജയും, സതിയും എനിക്ക് അനുകൂലരല്ല." ഇങ്ങനെ, മനസ്സിൽ ഗോവിന്ദനെ മാത്രം ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട് അവൾ കണ്ണീരോടെ കണ്ണുകൾ അടച്ചു. അവൾ കാത്തിരിക്കുന്നപ്പോൾ, ഭാവിഷ്യസൂചനയായി അവളുടെ ഇടതു ഉരുണ്ടു, കൈ, കണ്ണ് എന്നിവ ഞെരിയാൻ തുടങ്ങി. അപ്പോൾ തന്നെ കൃഷ്ണന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം, ആ പ്രധാന ബ്രാഹ്മണൻ അകത്തേക്ക് കടന്നു രാജകുമാരിയെ കണ്ടു. അവളെ സന്തോഷപൂർവ്വം, മനസ്സിൽ ആശ്വാസത്തോടെ കണ്ടപ്പോൾ, ലക്ഷണങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ വിദഗ്ധയായ അവൾ അവനെ പുഞ്ചിരിയോടെ ചോദ്യം ചെയ്തു. ബ്രാഹ്മണൻ സത്യം പറഞ്ഞു: "യദുകുലപുത്രൻ എത്തിയിരിക്കുന്നു; സ്വയംവരത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള കാര്യങ്ങൾ ഇങ്ങനെ നടക്കും" എന്ന് കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞത് അവളെ അറിയിച്ചു. കൃഷ്ണൻ എത്തിയെന്നറിഞ്ഞ രാജകുമാരി, സന്തോഷത്തിൽ നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ, ബ്രാഹ്മണനെ നേരെ നോക്കിയില്ല—അവൻ അവളുടെ മറ്റൊരു പ്രിയപ്പെട്ടവൻ ആയതിനാൽ. രാമനും കൃഷ്ണനും എത്തിയ വാർത്ത കേട്ട്, കല്യാണം കാണാൻ ഉത്സുകനായ ഭീഷ്മക രാജാവ്, വാദ്യഘോഷത്തോടു കൂടി അവരെ സ്വീകരിച്ചു, യഥാക്രമം ആദരവോടെ പൂജ നടത്തി. തേനും പാൽ, ശുദ്ധവസ്ത്രങ്ങൾ, മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിച്ച സമ്മാനങ്ങൾ എന്നിവ നൽകി, ആചാരപ്രകാരം അവരെ ആദരിച്ചു. സേനയും അനുചരന്മാരും ഉൾപ്പെടെ ഇരുവരും താമസിക്കാൻ ഉജ്ജ്വലമായ ഭവനം ഒരുക്കി, അതുപോലെ തന്നെ മറ്റുള്ളവർക്കും യോഗ്യമായ വിരുന്ന് നൽകി. സമസ്ത രാജാക്കന്മാർക്കും അവരുടെ വീര്യത്തിലും പ്രായത്തിലും സമ്പത്തിലും അനുസരിച്ച് എല്ലാ ആഗ്രഹിച്ച വസ്തുക്കളും നൽകി ആദരിച്ചു. കൃഷ്ണൻ എത്തിയെന്നറിഞ്ഞ വിദ്യർഭനഗരവാസികൾ, കമലപുഷ്പം പോലെയുള്ള കൃഷ്ണന്റെ മുഖം കണ്ട്, കൈകൾ കണ്ണിനരികിൽ ചേർത്ത് ഭക്തിയോടെ നോക്കി. "രുക്മിണി മാത്രമാണ് കൃഷ്ണന്റെ യോജ്യമായ ഭാര്യ; കൃഷ്ണനും സ്വഭാവത്തിൽ നിർമലനായവൻ, ഭീഷ്മകന്റെ മകളുടെ യോജ്യനായ ഭർത്താവാണ്." അവർ പറഞ്ഞു. "നാം ചെയ്ത നല്ല പ്രവൃത്തികൾ കൊണ്ടാണ് ത്രിലോകനാഥൻ സന്തോഷപ്പെട്ടത്; അച്യുതൻ, വിദ്യർഭരാജകുമാരിയുടെ കൈ സ്വീകരിക്കട്ടെ." ഈവിധം പ്രേമബന്ധത്തിൽ ബന്ധപ്പെട്ട് നഗരവാസികൾ പറഞ്ഞു. അതിനുശേഷം, ആ രാജകുമാരി, സൈനികരാൽ കാത്തിരക്ഷയോടെ, അന്തഃപുരത്തിൽ നിന്ന് അംബികാദേവിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. കാൽനടയായി ഭവാനിയുടെ কোমല പാദങ്ങൾ ദർശിക്കാനായി പോയപ്പോൾ, അവളുടെ മനസ്സിൽ മുകുന്ദന്റെ പാദങ്ങൾ മാത്രം ചിന്തിച്ചു. അവളെ ചുറ്റി അമ്മമാരും സുഹൃത്തുക്കളും ഉണ്ടായിരുന്നു; ധീരമായ രാജാവിന്റെ സൈനികർ കവർച്ചയും ആയുധവും അണിഞ്ഞ് കാത്തു നിന്നു. വാദ്യങ്ങൾ—മൃദംഗം, ശംഖം, ഘടം, ജയഘോഷം—എല്ലാം മുഴങ്ങി. ആയിരക്കണക്കിന് ഭദ്രമായ സ്ത്രീകൾ, മനോഹരമായ അലങ്കാരങ്ങൾ അണിഞ്ഞ്, വിവിധ ഭോജനങ്ങൾ, പുഷ്പങ്ങൾ, സുഗന്ധങ്ങൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ, ആഭരണങ്ങൾ എന്നിവ പുരോഹിതർക്കായി കൊണ്ടുവന്നു. ഗായകർ, സംഗീതജ്ഞർ, പാട്ടും സ്തുതിയും പാടി, രാജകുമാരിയെ ചുറ്റി നിന്നു; കൂടെ സുതന്മാരും ചാരിതൃദായകരും വംശാവലികാരന്മാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. അംബികയുടെ ആലയത്തിൽ എത്തിയ രാജകുമാരി, പാദവും കൈയും കഴുകി, ശുദ്ധവും ശാന്തവുമായി ദേവിയുടെ സന്നിധിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. അവളോടൊപ്പം പ്രായം ചെന്ന, ജ്ഞാനമുള്ള ബ്രാഹ്മണിയുടെ ഭാര്യമാർ ഭവാനിയുടെ കൂടെ, ഐശ്വര്യസമ്പന്നയായ ഭവപത്നിയെ പൂജിച്ചു. "അംബികേ, വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കരിക്കുന്നു. ഭാഗ്യപ്രദയേ, സ്വന്തം പുത്രിമാരോടുകൂടിയവളേ; കൃഷ്ണൻ എന്നെ ഭർത്താവായി സ്വീകരിക്കട്ടെ; ദയവായി സന്തോഷിക്കണമേ," എന്ന് അവൾ പ്രാർത്ഥിച്ചു. സുഗന്ധവസ്തുക്കളും, അക്ഷതയും, ധൂപവും, വസ്ത്രങ്ങളും, പുഷ്പമാലകളും, ആഭരണങ്ങളും, വിവിധ ഭോജനങ്ങളും, വിളക്കുകളുടെ നിരകളും അർപ്പിച്ചു. ബ്രാഹ്മണിയർ അവരുടെ ഭർത്താക്കന്മാരോടുകൂടെ ഉപ്പും, അപ്പം, വെറ്റില, മാല, പഴം, കരിമ്പ് എന്നിവയുമാണ് ദേവിയെ പൂജിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചത്.