ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

കൃഷ്ണനും ബാലരാമനും രാജധാനിയിലെ വഴിയിലൂടെ മുന്നോട്ട് പോവുമ്പോൾ, അവരെ തടഞ്ഞുനിന്ന വസ്ത്രധാരിയായ ഒരു ധോബി അവരെ അപമാനിച്ചു. "മക്കളേ, ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഇങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങൾ ചോദിക്കരുത്. രാജവംശങ്ങൾ അഹങ്കാരത്തോടെ അടക്കി, കൊല്ലുകയും കവർച്ച നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു," എന്നു അവൻ പറഞ്ഞു. ഈ ധിക്കാരമുള്ള വാക്കുകൾ കേട്ട കൃഷ്ണൻ, ദേവകിയുടെ പുത്രൻ, ക്രോധത്തോടെ തന്റെ കൈകൊണ്ട് ആ ധോബിയുടെ തല വെട്ടി വീഴ്ത്തി. ഈ കഠിനമായ സംഭവത്തെ കണ്ട ധോബിയുടെ അനുചരന്മാർ അവരുടെ വസ്ത്രക്കെട്ടുകൾ ഉപേക്ഷിച്ച് എല്ലാടും ഓടി രക്ഷപെട്ടു. അപ്പോൾ അച്യുതൻ അവിടെയുള്ള വസ്ത്രങ്ങൾ എടുത്തു. കൃഷ്ണനും സങ്കർഷണനും തങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമായ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച്, ശേഷിച്ച വസ്ത്രങ്ങൾ ഗോപുരക്ഷകന്മാർക്ക് നൽകി, കുറച്ച് വസ്ത്രങ്ങൾ നിലത്തുവെച്ചു. അതിനുശേഷം ഒരു വസ്ത്രക്കാർമ്മികൻ സന്തോഷത്തോടെ ഇരുവർക്കും വിവിധ വർണങ്ങളിലുമുള്ള, മനോഹരമായ വസ്ത്രങ്ങൾ ഒരുക്കി. ആ വസ്ത്രങ്ങൾ അണിഞ്ഞ കൃഷ്ണനും രാമനും, ഉത്സവത്തിൽ അണിഞ്ഞുനിന്ന യുവാനായ ആനകളെപ്പോലെ, ഒരാൾ വെളുപ്പും മറ്റൊന്ന് കരിമ്പും ആയിരുന്നതുപോലെ പ്രകാശിച്ചു. അതു കണ്ട കൃതാർത്ഥതയിൽ കൃഷ്ണൻ ആ വസ്ത്രക്കാർമ്മികന് സ്വരൂപസാദൃശ്യം, ലോകത്തിലെ പരമാഭിവൃദ്ധി, ശക്തി, ഐശ്വര്യം, സ്മൃതി, ഇന്ദ്രിയജയം തുടങ്ങിയ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകി. പിന്നീട് അവർ സുദാമ എന്ന പൂവക്കച്ചവടക്കാരന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി. അവരെ കണ്ട സുദാമ തലയണയിച്ച് വന്ദനം ചെയ്തു. ഇരുവർക്കും ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കി, പാദപ്രക്ഷാലനത്തിനും അർപ്പണത്തിനും മറ്റു ആചാരങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള വെള്ളം കൊണ്ടുവന്ന്, പൂമാലകളും വിട്ത്തിലയും സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളുമൊക്കെയും അർപ്പിച്ച്, കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം ആരാധിച്ചു. "സ്വാമി, നിങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ എന്റെ ജന്മം ഫലപ്രദവും വംശം ശുദ്ധവുമാണ്. എന്റെ പിതാക്കന്മാരും ദേവതകളും സന്തുഷ്ടരാണ്. നിങ്ങൾ ഇരുവരും ലോകക്ഷേമത്തിനായി ഭാഗവതാവതാരമായി വന്ന പരമകാരണങ്ങളാണ്. നിങ്ങൾക്ക് വിശേഷദൃഷ്ടി ഇല്ല; ഭക്തരോടും അഭക്തരോടും ഒരുപോലെയാണ്. ദയവായി എന്നോട് എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് കല്പിക്കൂ; നിങ്ങളുടെ ഉപദേശമാണ് ഏറ്റവും വലിയ അനുഗ്രഹം," എന്നു സുദാമ പറഞ്ഞു. ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ച് സന്തോഷപൂർവ്വം സുദാമ ഉത്തമഗന്ധമുള്ള പൂമാലകൾ അർപ്പിച്ചു. ആ പൂമാലകൾ അണിഞ്ഞ് സന്തോഷിച്ച കൃഷ്ണനും രാമനും സുദാമയ്ക്ക് അഭയദാനവും അനുഗ്രഹങ്ങളും നൽകി. അവൻ ആ സർവവ്യാപിയായ ഭഗവാന്റെ അചഞ്ചലഭക്തിയും ഭക്തജനങ്ങളോടുള്ള സൗഹൃദവും സർവ്വഭൂതങ്ങളോടുള്ള പരമകാരുണ്യവും അനുഗ്രഹമായി അഭ്യർത്ഥിച്ചു. ഭഗവാൻ അവനു സമൃദ്ധിയും വംശവൃദ്ധിയും ശക്തിയും ദീർഘായുസും പ്രശസ്തിയും മഹിമയും നൽകിയ ശേഷം, മൂത്ത സഹോദരനോടൊപ്പം അവിടുന്ന് പിരിഞ്ഞു. ഇതോടെ ഭാഗവതത്തിലെ പത്താംസ്കന്ധത്തിലെ ആദ്യഭാഗത്തിലെ "നഗരപ്രവേശം" എന്ന ചൊല്ലുന്നതായ നാല്പത്തൊന്നാമത്തെ അധ്യായം സമാപിച്ചു. ശുകമുനി തുടര്‍ന്നു പറഞ്ഞു: അതിനുശേഷം കുബ്ജയോട് അനുഗ്രഹം കാണിച്ചും, വില്ല് പൊട്ടിച്ചും, മല്ലയുദ്ധശാല ഒരുക്കിയും കൃഷ്ണൻ രാജപഥത്തിലൂടെ നടന്നു. അപ്പോള്‍ അവൻ ഒരു സുന്ദരിയായ യുവതിയെ കണ്ടു; അവൾ കുബ്ജ എന്ന പേരിലുള്ള, മനോഹരമുഖിയായ, സുഖവൃത്തിയുള്ള ദാസിയാണ്. അവളുടെ കൈയിൽ സുഗന്ധിതമായ ലേപദ്രവ്യങ്ങൾ നിറച്ച ഒരു പാത്രം. കൃഷ്ണൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് അവളോട് ചോദിച്ചു: "ആരാണീ സുന്ദരി? ഈ സുഗന്ധിത ലേപം എന്താണ്? ആരുടെ ദാസിയാണ് നീ? ഈ ഉത്തമദ്രവ്യം ഞങ്ങളുടെ ശരീരത്തിൽ പുരട്ടൂ; അതുവഴി നിനക്ക് ശുഭം ലഭിക്കും." അപ്പോൾ അവൾ പറഞ്ഞു: "സുന്ദരനേ, ഞാൻ കംസനാൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട ദാസിയാണ്. എന്റെ പേര് ത്രിവക്ര. ഈ ലേപം തയ്യാറാക്കുന്നതാണ് എന്റെ ജോലി. ഇത് ഭൂജരാജാവിന് വളരെ പ്രിയം. നിങ്ങൾ ഇരുവർക്കു പുറമെ ഇതിന് യോജ്യരാരുമില്ല." കൃഷ്ണന്റെയും ബാലരാമന്റെയും സൗന്ദര്യവും സ്നേഹപൂർവ്വമായ ചിരിയും വാക്കുകളും കാഴ്ചയും അവളെ ആകർഷിച്ചു. അവൾ ആ സമൃദ്ധമായ ലേപം ഇരുവരുടെയും ശരീരത്തിൽ പുരട്ടിച്ചു. അവരുടെ ശരീരത്തിൽ ആ ലേപം പുരണ്ടപ്പോൾ, തങ്ങളുടെ സ്വഭാവവർണത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ പ്രകാശം അവരെ ചാരുതയോടെ അലങ്കരിച്ചു. കൃഷ്ണൻ സന്തോഷത്തോടെ അവളെ നേരെ നോക്കി, അവളെ നേരെയാക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു; ഭഗവദർശനത്തിന്റെ ഫലം സാക്ഷാൽ കാണിച്ചു. കൃഷ്ണൻ തന്റെ കാലുകൾ അവളുടെ കാലുകളിൽ വെച്ച്, കൈയുടെ വിരൽകൊണ്ടു താടിയും ഉയർത്തി അവളുടെ ശരീരം നേരെയാക്കി. മുകുന്ദന്റെ സ്പർശം കൊണ്ട് അവളുടെ ശരീരം നേരായും മനോഹരവുമായി, വിശാലമായ കമർ, പുഷ്ടമായ വക്ഷസ് എന്നിവയോടെ, അതിവൈഭവം നിറഞ്ഞ യുവതിയായി അവൾ മാറി. സൗന്ദര്യത്തിലും ഗുണത്തിലും ദാനശീലത്തിലും സമ്പന്നയായ കുബ്ജ, കൃഷ്ണന്റെ മേൽവസ്ത്രം പിടിച്ചു, ഇച്ഛാവശം ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, "വീരാ, എന്റെ വീട്ടിലേക്ക് വരൂ. ഞാൻ നിങ്ങളെ വിട്ടയക്കാൻ കഴിയില്ല. എന്റെ ഹൃദയം നിങ്ങളെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ദയവായി എന്നോട് ദയ കാണിക്കൂ," എന്നു അഭ്യർത്ഥിച്ചു. അവളുടെ ഈ പ്രാർത്ഥന കേട്ട്, ബാലരാമനും അനുചരന്മാരും നോക്കുമ്പോൾ, കൃഷ്ണൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു: "സുന്ദരഭ്രുവേ, ഞാൻ നിന്റെ വീട്ടിൽ വരും. ഞങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയായാൽ, ഞങ്ങൾ സഞ്ചരിക്കുന്നവർക്ക് നീ ആശ്രയമായിരിക്കും." ഇങ്ങനെ സ്നേഹപൂർവ്വം ആശ്വസിപ്പിച്ച്, കൃഷ്ണൻ വ്യാപാരപഥത്തിലൂടെ ബാലരാമനോടൊപ്പം നടന്നു. നഗരവാസികൾ അവരെ പലവിധ സമ്മാനങ്ങൾ, പൂമാല, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, വിട്ത്തില എന്നിവ കൊണ്ട് ആദരിച്ചു. കൃഷ്ണനെ കണ്ടും ഓർത്തും നഗരത്തിലെ സ്ത്രീകൾ അതീവ ഉന്മേഷത്തിൽ, സ്വയം മറന്നുപോയി; അവരുടെ വസ്ത്രവും കേശവും വളകളും ഇടയ്ക്കിടയ്ക്ക് വീണുപോയി, ചിത്രശാലയിലെ ചിത്രങ്ങൾ പോലെ അവസ്ഥയായി. അച്യുതൻ നഗരവാസികളോട് വില്ല് എവിടെയെന്ന് ചോദിച്ച്, അതിനുള്ളിൽ കടന്നു അത്ഭുതകരമായ വില്ല് കണ്ടു; അതു ഇന്ദ്രന്റെ വില്ലിനെപ്പോലെയായിരുന്നു. അതു അനേകം ആളുകൾ കാവൽ നിന്നു, പൂജിച്ചുകൊണ്ടു, അതീവ പ്രഭയോടെ നിലകൊണ്ടിരുന്നു. കാവൽക്കാരുടെ വിലക്കിനെ അവഗണിച്ച് കൃഷ്ണൻ ആ വില്ല് ശക്തിപൂർവ്വം എടുത്തു. ഇടതുകൈ കൊണ്ട് കളിയോടെ വില്ല് ഉയർത്തി, ജനങ്ങളുടെ മുന്നിൽ അതിവേഗം വില്ല് വലിച്ചിട്ടു, ആ വില്ല് ഒരു ആന ഇളനീർക്കൊമ്പ് പൊട്ടിക്കുന്നതുപോലെ മധ്യേ പൊട്ടിച്ചു. വില്ല് പൊട്ടിയ ശബ്ദം ആകാശം, ഭൂമി, ദിശകൾ മുഴുവനും നിറച്ചു; കംസൻ ആ ശബ്ദം കേട്ട് ഭയത്താൽ വിറച്ചു. കാവൽക്കാർ, സഹചരന്മാരുമായി, "അവനെ പിടിക്കൂ, കൊല്ലൂ!" എന്ന് വിളിച്ചു, കൃഷ്ണനെ ആക്രമിക്കാൻ ഓടി. അവരുടെ ശത്രുത കണ്ടു, കൃഷ്ണനും ബാലരാമനും ക്രോധത്തോടെ വില്ലിന്റെ തുണ്ടുകൾ എടുത്ത് അവരെ സംഹരിച്ചു. കംസൻ അയച്ച സൈന്യത്തെ നശിപ്പിച്ച ശേഷം, സന്തോഷത്തോടെ അവർ നഗരത്തിന്റെ വൈഭവം ആസ്വദിച്ച് സഞ്ചരിച്ചു. നഗരവാസികൾ അവരുടെ അത്ഭുതകരമായ വീര്യവും, പ്രകാശവും, ധൈര്യവും, രൂപവും കണ്ടു, ഇവർ ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠരാണെന്ന് വിചാരിച്ചു. അങ്ങനെ കൃഷ്ണനും ബാലരാമനും സ്വതന്ത്രമായി സഞ്ചരിച്ചപ്പോൾ സൂര്യൻ അസ്തമിച്ചു; പിന്നീട് അവർ ഗോപുരക്ഷകന്മാരോടൊപ്പം നഗരത്തിൽ നിന്ന് തങ്ങളുടെ റഥത്തിലേക്ക് മടങ്ങി. ഇങ്ങനെ ഈ ഭാഗവതകഥയിൽ കൃഷ്ണനും ബാലരാമനും മഥുരയിൽ നടത്തിയ അത്ഭുതകരമായ പ്രവൃത്തികൾ അനുകമ്പയോടെയും ധൈര്യത്തോടെയും സ്നേഹത്തോടെയും നിറഞ്ഞവയായി നടന്നു.