ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

കൃഷ്ണനെ തേടി വനം ചുറ്റിയ ഗോപികൾ തമ്മിൽ അന്നേ ദിവസം വല്ലാത്ത അനുരാഗവും വിയോഗവും നിറഞ്ഞിരുന്നു. അവരിൽ ഒരുത്തി, മറ്റൊരുത്തിയുടെ തോളിൽ കൈയിട്ട് നടന്ന്, “ഞാനാണ് കൃഷ്ണൻ—നോക്കൂ, എങ്ങനെ സുന്ദരമായി നടക്കുന്നു!” എന്നുപറഞ്ഞു; അവളുടെ മനസാക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ കൃഷ്ണനിൽ ലയിച്ചിരിക്കുന്നു. മറ്റൊരുത്തി, “കാറ്റിനെയും മഴയെയും ഭയപ്പെടേണ്ടതില്ല; ഞാൻ നിനക്ക് സംരക്ഷണം ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു,” എന്നുപറഞ്ഞ്, തന്റെ വസ്ത്രത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം മാത്രം ഉപയോഗിച്ച് കൂട്ടുകാരിയെ മറച്ചു. മറ്റൊരുത്തി കൂട്ടുകാരിയുടെ തലമേൽ കയറി, “ദുഷ്ടളേ, അകറ്റു പൊയ്ക്കോ! ഞാൻ ദുഷ്ടരെ ശിക്ഷിക്കാൻ ജനിച്ചവളാണ്!” എന്നു പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ മറ്റൊരുത്തി, “കൃഷ്ണനേ, നോക്കൂ, ഈ ഭയാനകമായ കാട്ടുതീ! കണ്ണടച്ചു നിൽക്കൂ, ഞാൻ നിങ്ങളെ രക്ഷിക്കാം,” എന്നു പറഞ്ഞു. ഒരു സുന്ദരിയായ ഗോപിക, കൂട്ടുകാരിയെ ഒരു പുഷ്പമാലകൊണ്ട് ഉരുളയ്ക്കു കെട്ടി, “കുടം പൊട്ടിച്ച് മക്കൻ മോഷ്ടിച്ച കള്ളനെയാണ് ഞാൻ കെട്ടുന്നത്!” എന്നു പറഞ്ഞു. ഭയപ്പെട്ട കൂട്ടുകാരി കണ്ണടച്ചു, ഭയഭാവം നടിച്ചു. ഇങ്ങനെ, അവർ വൃന്ദാവനത്തിലെ മുള്ളുകളും മരങ്ങളും കൃഷ്ണനെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചുപറഞ്ഞു; കാട്ടിൽ പരന്ന കൃഷ്ണന്റെ പാദചിഹ്നങ്ങൾ അവർ പരസ്പരം കാണിച്ചു. ആ പാദചിഹ്നങ്ങൾ വളരെ വ്യക്തമായി കാണാം; അവ മഹാനായ നന്ദപുത്രനുള്ളവയാണ്—പതാക, കമലം, വജ്രം, അങ്കുഷം, യവം എന്നിവയുടെ അടയാളങ്ങൾ അവയിൽ ഉണ്ട്. അവ പാദചിഹ്നങ്ങൾ പിന്തുടർന്ന് ഗോപികൾ മുന്നോട്ട് നടന്നു. അവിടെ കൃഷ്ണന്റെയും ഒരു ഗോപികയുടെയും പാദചിഹ്നങ്ങൾ അടുത്ത് ചേർന്നിരിക്കുന്നതു കണ്ടു, അവർ വിഷാദത്തോടെ പറഞ്ഞു: “ഇവിടെ കൃഷ്ണനോടൊപ്പം ആരുടേതാണ് ഈ പാദചിഹ്നങ്ങൾ? അവൾ തന്റെ കൈ കൃഷ്ണന്റെ തോളിൽ വെച്ചിരിക്കുന്നു, ആനകുടിയൻ ആനയെ അണയുന്നതുപോലെ!” അവർ പറഞ്ഞു: “നിശ്ചയമായും ഇവൾ ഭഗവാനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ചിട്ടുണ്ടാകും; അതുകൊണ്ടാണ് ഗോവിന്ദൻ ഞങ്ങളെ വിട്ട് അവളെ മാത്രം രഹസ്യമായി കൂടെ കൊണ്ടുപോയത്.” പിന്നീട് അവർ പറഞ്ഞു: “എന്ത് ഭാഗ്യവതികളാണ് ഈ വള്ളികളും തെടികളും! ഗോവിന്ദന്റെ പാദതുളസിയുടെ പൊടി ഇവർക്ക് കിട്ടുന്നു; ബ്രഹ്മാവും ശിവനും ലക്ഷ്മിയും അതിനെ തങ്ങളുടെ തലയിൽ വെക്കുന്നു.” പിന്നെ അവർ പറഞ്ഞു: “ഇവളുടെ പാദചിഹ്നങ്ങൾ ആഴത്തിൽ പതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അച്യുതൻ അവളെ മാത്രം കൂട്ടി അവളുടെ അധരങ്ങൾ ആസ്വദിക്കുന്നു. പിന്നെ അവളുടെ പാദചിഹ്നങ്ങൾ കാണുന്നില്ല—നിശ്ചയമായും മൃദുലമായ അവളുടെ കാൽപ്പാദങ്ങൾ പുല്ലിലും മുളകളിലും വേദനിച്ചപ്പോൾ കൃഷ്ണൻ അവളെ തോളിലേറ്റിയിരിക്കണം.” “ഇവിടെ നോക്കൂ, പാദചിഹ്നങ്ങൾ കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ പതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു—കൃഷ്ണൻ പ്രേമഭാരത്തിൽ അവളെ തോളിലേറ്റുന്നു. ഇവിടെ കൃഷ്ണൻ അവളെ നിലത്ത് ഇറക്കി പുഷ്പങ്ങൾ തിരിച്ചു.” “ഇവിടെ കൃഷ്ണൻ തന്റെ പ്രിയങ്കരിക്കായി പുഷ്പങ്ങൾ തിരിച്ചു; ഓരോ കടവിലും കൃഷ്ണന്റെ പാദചിഹ്നങ്ങൾ വ്യക്തമായി കാണാം.” “ഇവിടെ കൃഷ്ണൻ തന്റെ പ്രിയങ്കരിയുടെ മുടി അലങ്കരിച്ചു; അവൾ ഇവിടെ ഇരുന്നു, കൃഷ്ണൻ അവളുടെ മുടി ചിട്ടപ്പെടുത്തി.” “സ്വയം തൃപ്തനും അഖണ്ഡനുമാണെങ്കിലും, കൃഷ്ണൻ അവളോടൊപ്പം ആസ്വദിച്ചു; പ്രേമികളുടെ ദുർബലതയും സ്ത്രീകളുടെ ചഞ്ചലതയും അവിടെ പ്രകടമായി.” ഇങ്ങനെ പരസ്പരം സംസാരിച്ചുകൊണ്ട് ഗോപികൾ കുഴഞ്ഞു തിരിഞ്ഞു നടന്നു. കൃഷ്ണൻ കൂട്ടുകാരികളെ വിട്ട് കൊണ്ടുപോയ ആ ഗോപിക തന്റെ മനസ്സിൽ വിചാരിച്ചു: “എല്ലാ ഗോപികമാരെയും വിട്ട് കൃഷ്ണൻ എന്നെ മാത്രം ആരാധിക്കുന്നു; ഞാൻ എല്ലാവരിലും ശ്രേഷ്ഠയാണെന്ന്.” അങ്ങനെ അവർ കാട്ടിൽ ഒരു സ്ഥലത്ത് എത്തിയപ്പോൾ, അവൾ അഭിമാനത്തോടെ കേശവനോട് പറഞ്ഞു: “ഇനി ഞാൻ നടക്കാൻ കഴിയില്ല; നീ എവിടെയെങ്കിലും എന്നെ കൊണ്ടുപോകണം.” അപ്പോൾ കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: “എന്റെ തോളിൽ കയറിക്കൊൾ.” പക്ഷേ, അപ്പോൾ കൃഷ്ണൻ അപ്രത്യക്ഷനായി; ആ ഗോപിക ദു:ഖത്തോടെ നിലവിളിച്ചു: “ഹയോ, നാഥാ, പ്രിയനേ, പ്രാണനേ! എവിടെയാണ് നീ, മഹാബാഹുവേ? എന്റെ സ്നേഹിതാ, നിന്നെ ദര്ശിപ്പിക്കൂ, ദയയുള്ളവനേ!” ശുകമുനി പറഞ്ഞു: കൃഷ്ണന്റെ വഴികൾ അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ട്, ഗോപികൾക്ക് കൃഷ്ണൻ എവിടെയെന്ന് അറിയാതെ, അവർ അവളുടെ അടുത്തെത്തി; അവളുടെ ദു:ഖവും അഭിമാനവും, മാധവന്റെ പ്രതികരണവും കേട്ടപ്പോൾ, അവർ അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു. പിന്നെ അവർ ചന്ദ്രപ്രകാശം നിലനിൽക്കുന്നതുവരെ കാട്ടിലൂടെ തിരഞ്ഞു; ഇരുട്ട് വന്നപ്പോൾ അവർ മടങ്ങി. അവരുടെ മനസ്സിൽ കൃഷ്ണൻ മാത്രം, വാക്കുകളിൽ കൃഷ്ണനെപ്പറ്റി മാത്രം, പ്രവർത്തിയിൽ കൃഷ്ണനെ അനുകരിച്ച്, ആത്മാവിൽ കൃഷ്ണനിൽ ലയിച്ച്, അവർ കൃഷ്ണന്റെ ഗുണങ്ങൾ മാത്രം പാടിക്കൊണ്ടിരുന്നു; സ്വന്തം വീടുകളെ അവർ മറന്നു. വീണ്ടും യമുനാതീരത്ത് എത്തി, കൃഷ്ണനെ ഓർത്ത്, ഒരുമിച്ച് കൂടിയവൾ കൃഷ്ണന്റെ വരവിനായി ആഗ്രഹിച്ചു; അവർ കൃഷ്ണനെ പാടിത്തുടങ്ങി. അപ്പോൾ, രാജാവേ, അവർ ക്രോധത്തിൽ, വായിൽ നിന്ന് അഗ്നിയും കാറ്റും പുറത്ത് വിടാൻ തുടങ്ങി; ഭൂമിയെ വരൾച്ചയാക്കാൻ സാംവർത്തകാഗ്നിപോലെയായി. ആ വൃക്ഷങ്ങൾ ചാരമായപ്പോൾ, ബ്രഹ്മാവു അവിടെവന്നു, ബർഹിഷ്മത്പുത്രന്മാരെ ശാന്തിപ്പിച്ചു. ശേഷിച്ച വൃക്ഷങ്ങൾ ഭയത്താൽ, സ്വയമ്പുവിന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം, അവരുടെ മകളെ പ്രചേതസ്മാരെ നൽകി. ബ്രഹ്മാവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, അവർ മാരിഷയെ സ്വീകരിച്ചു; അവളിൽ നിന്ന്, വലിയ ഒരു അപരാധത്തിന്റെ ഫലമായി, പ്രജാപതി ജനിച്ചു. ചാക്ഷുഷ മന്വന്തരാന്തരത്തിൽ, സൃഷ്ടിയുടെ ആരംഭത്തിൽ, കാലത്തിന്റെ പ്രവാഹത്തിൽ, ദക്ഷൻ ഇഷ്ടപ്രജകൾ സൃഷ്ടിച്ചു. ജനനത്തിൽ തന്നെ ദീപ്തിമാന്മാരെ മറികടന്ന തന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ടും ദക്ഷതയാൽ ദക്ഷനെന്നു വിളിക്കപ്പെട്ടവൻ. ആദിമില്ലാത്തവൻ, സൃഷ്ടിക്കുവാനും സംരക്ഷിക്കുവാനും ദക്ഷനെയും മറ്റുള്ളവരെയും പ്രാണികളുടെ അധിപതികളായി നിയമിച്ചു. പിന്നീട്, ഗോപികമാർ പറഞ്ഞു: “നിന്റെ ജനനത്താൽ വ്രജം കൂടുതൽ സമൃദ്ധിയായി; ലക്ഷ്മി ഇവിടെ സ്ഥിരമായി വസിക്കുന്നു. പ്രിയനേ, നിന്റെ ഭക്തന്മാർ എല്ലാ ദിശകളിലും കാണപ്പെടട്ടെ; ജീവൻ നിനക്ക് തന്നെ അർപ്പിച്ചവർ നിന്നെ അന്വേഷിക്കുന്നു. “ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ശരദ്കാല രാത്രിയിൽ നിന്റെ കാഴ്ച കമലത്തിന്റെ ഹൃദയത്തിന്റെ ഭംഗി പോലും മായ്ക്കുന്നു. കാമനാഥാ, നാം നിന്നോട് വേതനമില്ലാതെ സേവനം ചെയ്യുന്നു; വരദാ, നമ്മെ ഇവിടെ കൊല്ലുന്നത് നീതിയോ? “ജലത്തിലെ വിഷത്തിൽ നിന്ന്, പാമ്പായുരൂപിയിലുള്ള അസുരനിൽ നിന്ന്, കാറ്റിൽ നിന്ന്, മിന്നലിൽ നിന്ന്, അഗ്നിയിൽ നിന്ന്, വൃഷ്ടിദേവപുത്രനിൽ നിന്ന്, എല്ലായിടത്തും വരുന്ന ഭയങ്ങളിൽ നിന്ന്, പരമേശ്വരനേ, നീ നമ്മെ പലതവണ രക്ഷിച്ചു. “നീ ഗോപികമാരുടെ സന്തോഷം മാത്രമല്ല; ജഡശരീരികളുടെയെല്ലാം അന്തർയാമിയാണു നീ. ലോകസംരക്ഷണത്തിനായി ബ്രഹ്മാവിന്റെ അപേക്ഷപ്രകാരം, സാത്വതവംശത്തിൽ നീ അവതരിച്ചവനാണ്. “വൃഷ്ണികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ഭവബീതിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ അഭയം തേടുന്നവർക്കു നിന്റെ പാദങ്ങൾ അഭയമായിരിക്കുന്നു. പ്രിയനേ, വരപ്രദായകമായ കമലപാണിയുള്ളവാ, നിന്റെ ശുഭഹസ്തം ഞങ്ങളുടെ തലയിൽ വെക്കൂ. “വീരാ, വ്രജത്തിന്റെ ദു:ഖം നീക്കം ചെയ്യുന്നവാ, നിന്റെ പുഞ്ചിരി നിന്റെ സ്വന്തം ജനങ്ങളുടെ അഭിമാനവും നശിപ്പിക്കുന്നു. സ്നേഹിതാ, ഞങ്ങളെ നിന്റെ ദാസിമാരായി അംഗീകരിക്കൂ; നിന്റെ സുന്ദരമായ കമലസദൃശമായ മുഖം ഞങ്ങൾക്ക് കാണിക്കൂ. “നമസ്കരിക്കുന്നവർക്കു പാപനാശകനായവാ, പശുക്കളെ മേയിച്ചുകൊണ്ടു നടക്കുന്നവാ, ശ്രീയുടെ നിവാസമായവാ, നാഗപതികളുടെ ഫണികൾ നിന്റെ പാദങ്ങൾ അർപ്പിച്ചു; ആ പാദങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ ഹൃദയത്തിൽ വെച്ച് ഞങ്ങളുടെ വേദനയും നീക്കൂ.” ഇങ്ങനെ കൃഷ്ണപ്രേമത്തിൽ ലയിച്ച ഗോപികമാർ കൃഷ്ണനെ തേടി വൃന്ദാവനത്തിൽ കാട്ടിലൂടെ പാടിക്കൊണ്ടു നടന്നു.