ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ഗോപികൾക്കിൽ ചിലർ വീടുകൾ വിട്ട് പോകാൻ കഴിയാതിരുന്നുവെങ്കിലും, അവർ കൃഷ്ണനെ അനുസ്മരിച്ച് കണ്ണടച്ചു ധ്യാനത്തിലാഴ്ന്നു. പ്രിയനായ കൃഷ്ണനിൽ നിന്നുള്ള വേർപാടിന്റെ അസഹ്യമായ വേദന അവരെ ദഹിപ്പിച്ചു; ആ തീവ്രതയിൽ അവർക്കുണ്ടായ ദു:ഖം എല്ലാ അശുഭതകളും കഴുകിക്കളഞ്ഞു. ധ്യാനത്തിലൂടെ അവർ അച്യുതനായ കൃഷ്ണനുമായി ഐക്യമായപ്പോൾ ആനന്ദത്തിൽ അവരുടെ എല്ലാ ദു:ഖങ്ങളും അകന്നു. പ്രേമഭാവത്തിൽ പരമാത്മാവുമായി ഐക്യമായതോടെ, പ്രകൃതിഗുണങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഈ ദേഹബന്ധം അവർ ഉടൻ ഉപേക്ഷിച്ചു. ഇതെല്ലാം കേട്ട രാജാവ് പരിചിതൻ ശുകമുനിയോട് ചോദിച്ചു: “ഗോപികൾ കൃഷ്ണനെ ബ്രഹ്മൻ എന്നതുപോലെ അല്ല, തങ്ങളുടെ പ്രിയനായവനായി മാത്രം അറിഞ്ഞു. എങ്ങനെ ഗുണങ്ങളുടെ പ്രവാഹം അവസാനിച്ചു? ഗുണങ്ങൾ ഉള്ളവരിൽ മനസ്സു ആകർഷിക്കപ്പെട്ടവരിൽ എങ്ങനെ മോക്ഷം സംഭവിച്ചു?” ശുകമുനി മറുപടി നൽകി: “ഇത് ഞാൻ മുമ്പേ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അഹങ്കാരത്തോടെ കൃഷ്ണനെ ദ്വേഷിച്ച ശിശുപാലനും മോക്ഷം നേടി. ഹൃശ്യകേശനെ ദ്വേഷിച്ചവനും ഈ പരമപദം പ്രാപിച്ചപ്പോൾ, ഭഗവാനെ ഭക്തിയോടെ സ്മരിക്കുന്നവർക്ക് അതിനേക്കാൾ എളുപ്പം മോക്ഷം ലഭിക്കും.” “ജനങ്ങളുടെ പരമഹിതത്തിനായി, അക്ഷരനായ, അളക്കാനാവാത്ത, ഗുണങ്ങൾക്ക് അതീതനായ, എന്നാൽ എല്ലാ ഗുണങ്ങളുടെ ആത്മാവുമായ പരമേശ്വരൻ സ്വയം അവതരിക്കുന്നു. ആരെങ്കിലും ഹരിയിലേക്കുള്ള ആഗ്രഹം, ക്രോധം, ഭയം, സ്നേഹം, ഐക്യം, സൗഹൃദം എന്നിവ സ്ഥിരമായി സമർപ്പിച്ചാൽ അവർ അവനിൽ ലയിക്കുന്നു. അതിനാൽ, കൃഷ്ണൻ എന്ന അജൻമനായ യോഗേശ്വരൻ മൂലമാണ് ഈ മോക്ഷം; അതിനാൽ അതിൽ അതിശയിക്കേണ്ടതില്ല.” അപ്പോൾ, വ്രജയിലേക്കു വന്ന ഗോപികളെ കണ്ട്, വാഗ്മികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ കൃഷ്ണൻ മനോഹരമായ വാക്കുകൾ കൊണ്ട് അവരെ മോഹിപ്പിച്ചു: “സ്വാഗതം, ഭാഗ്യശാലികളേ! ഞാൻ നിങ്ങൾക്കു വേണ്ടി എന്ത് ചെയ്യണം? വ്രജയിൽ എല്ലാം സുഖമാണോ? നിങ്ങൾ ഇവിടെ വന്നതിന്റെ കാരണം പറയൂ. ഈ രാത്രി ഭയാനകമാണ്, കാട്ടുമൃഗങ്ങൾ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. നിങ്ങൾ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങൂ; ഇവിടെ തുടരുന്നത് ഉചിതമല്ല. അമ്മമാർ, അപ്പന്മാർ, മക്കൾ, സഹോദരന്മാർ, ഭർത്താക്കന്മാർ നിങ്ങളെ അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു; അവരുടെ മനസ്സിൽ ആശങ്ക ഉണ്ടാക്കരുത്. നിങ്ങൾ കാട്ടിലെ പൂക്കളും, ചന്ദ്രികയിൽ തിളങ്ങുന്ന കാട്, യമുനയുടെ കാറ്റ് എന്നിവയൊക്കെയും കണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇനി താമസിക്കാതെ മാടം തിരിച്ചുപോകൂ; ഭർത്താവിനെ ഭക്തിയോടെ സേവിക്കൂ; കിടാവുകളും കുട്ടികളും കരയുന്നു—പോയ് അവരെ പോഷിപ്പിക്കൂ. അല്ലെങ്കിൽ, എന്നിലേക്കുള്ള ആഴമുള്ള സ്നേഹത്തിൽ നിന്നാണ് നിങ്ങൾ വന്നതെങ്കിൽ, അതും സ്വാഭാവികമാണ്; എല്ലാ ജീവികളും എന്നിലേക്കാണ് ആകർഷിക്കപ്പെടുന്നത്. സ്ത്രീകൾക്ക് പരമധർമ്മം ഭർത്താവിനെ സേവിക്കലാണ്; ബന്ധുക്കളെ സംരക്ഷിക്കലും കുട്ടികളെ പോഷിപ്പിക്കലുമാണ്. ഭർത്താവ് ദുഷ്ഛരിത്രനായാലും, ദുർദൈവിയായാലും, വയസ്സായാലും, മന്ദബുദ്ധിയായാലും, രോഗിയായാലും, ദരിദ്രനായാലും, ഈ ലോകത്ത് പുണ്യത്തിനാഗ്രഹിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾ അവനെ ഉപേക്ഷിക്കരുത്. ഭർത്താവല്ലാത്ത പുരുഷനുമായി ഐക്യം സദാചാരസ്ത്രീകൾക്ക് സ്വർഗ്ഗം നൽകുന്നില്ല; അപമാനം, ക്ഷീണവും ഭയവും മാത്രമേ ഉണ്ടാകൂ; എല്ലായിടത്തും നിന്ദിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നെ കേൾക്കുക, കാണുക, ധ്യാനിക്കുക, പാടുക—ഇവയിലൂടെ ഭക്തി ഉണരുന്നു; ശരീരസമീപതയിൽ അല്ല. അതിനാൽ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങൂ.” ഗോവിന്ദന്റെ ഈ കടുത്ത വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, ഗോപികൾക്ക് എല്ലാ പ്രതീക്ഷകളും തകർന്നു; അവർ ദു:ഖത്തിൽ മുങ്ങി, ഭയത്താൽ വിങ്ങി നിന്നു. കരഞ്ഞ കണ്ണുകൾ തുടച്ച്, ഉണർന്ന അധരങ്ങൾ ഉണങ്ങിയതുകൊണ്ട് വിറയച്ച്, കാലുകൊണ്ടു നിലം വരച്ച്, ആഭരണങ്ങളുടെ ചുവന്ന പടലത്തിൽ കണ്ണുനീർ ചേര്ത്തു, അവർ മൗനമായി നിന്നു. കൃഷ്ണനോടുള്ള പ്രേമത്തിൽ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ചവരായി, ദു:ഖത്തിൽ മുങ്ങിയവരായി, അവർ കണ്ണുനീർ തുടച്ച്, വിങ്ങിത്തുടങ്ങിയ ശബ്ദത്തിൽ പറഞ്ഞു: “നാഥാ, ഇങ്ങനെ കഠിനമായി പറയരുതേ! നിങ്ങൾക്ക് ഇതൊത്തതല്ല. എല്ലാം ഉപേക്ഷിച്ച്, ഞങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ പാദത്തണലിലേക്കാണ് വന്നത്. ഭക്തരെ സംരക്ഷിക്കുക; മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവരെ പരമപുരുഷൻ ഉപേക്ഷിക്കില്ലല്ലോ, അങ്ങനെ ഞങ്ങളെയും ഉപേക്ഷിക്കരുത്. നിങ്ങൾ ധർമ്മത്തെ അറിയുന്നവൻ; സ്ത്രീയുടെ ധർമ്മം ഭർത്താവിനെയും കുട്ടികളെയും ബന്ധുക്കളെയും സേവിക്കലാണെന്ന് പറഞ്ഞു. അതെ, പക്ഷേ, ധർമ്മോപദേശകനായ നിങ്ങൾ തന്നെയാണ് ഞങ്ങളുടെ ഏറ്റവും പ്രിയനും ആത്മാവും. ജ്ഞാനികൾ എന്നിലേക്കാണ് പ്രേമം നിക്ഷേപിക്കുന്നത്; ഭർത്താവും മകനും മറ്റുള്ളവരും ദു:ഖം മാത്രമേ നൽകൂ. അതിനാൽ, കൃപചെയ്യൂ, കമലനയനാ, ഞങ്ങൾക്കു നിങ്ങൾയിലേക്കുള്ള പ്രതീക്ഷ മുറിക്കരുത്. നിങ്ങൾ നമ്മുടെ മനസ്സുകൾ ആനന്ദത്തോടെ മോഷ്ടിച്ചു; ഇനി വീട്ടിലേക്കു മടങ്ങാൻ കഴിയില്ല, കൈകൾ വീട്ടുപണികൾ ചെയ്യാൻ കഴിയില്ല, കാലുകൾ നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങളിൽ നിന്ന് നീങ്ങുന്നില്ല. എങ്ങനെ വ്രജയിലേക്ക് പോകാം, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റെന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയും? പ്രിയനേ, നിങ്ങളുടെ അധരാമൃതം, ചിരി, കണികൾ, മധുരഗാനം—ഇവയൊക്കെ ഞങ്ങൾക്കു നൽകൂ; അല്ലെങ്കിൽ, വേർപാടിന്റെ തീയിൽ ദഹിച്ചുകൊണ്ട്, ഈ ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച് ധ്യാനത്തിലൂടെ നിങ്ങളുടെ പാദത്തിൽ എത്തും. കമലനയനേ, ഒരു നിമിഷം പോലും നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങൾ സ്പർശിച്ചിട്ട്, ലക്ഷ്മിക്കും പോലും ലഭ്യമല്ലാത്ത ആ അനുഭവം ഞങ്ങൾക്കു കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ഇനി മറ്റാരെയും നോക്കാൻ കഴിയുന്നില്ല; നിങ്ങൾ നമ്മെ ആകർഷിച്ചു. ലക്ഷ്മി തന്നെയും നിങ്ങളുടെ പാദധൂളിക്ക് ആഗ്രഹിച്ചു; അവൾക്ക് നിങ്ങളുടെ വക്ഷസിൽ സ്ഥാനം ലഭിച്ചിട്ടും, സേവകരാൽ സേവിക്കപ്പെടുന്നവളായിട്ടും, അവൾക്കു ആ പാദധൂളി വേണമായിരുന്നു. നിങ്ങളുടെ കണികൾക്കായി മറ്റു ദേവതകളും ശ്രമിക്കുന്നു. അങ്ങനെ ഞങ്ങൾ പാദധൂളിയിൽ തന്നെ അഭയാർത്ഥികളായി. അതുകൊണ്ട്, കഷ്ടം നീക്കുന്നവനായ കൃഷ്ണാ, കൃപചെയ്യൂ. വീടും ബന്ധുക്കളും ഉപേക്ഷിച്ച്, നിങ്ങളുടെ പാദസേവനത്തിനായി ഞങ്ങൾ വന്നിരിക്കുന്നു. പുരുഷോത്തമാ, നിങ്ങളുടെ മനോഹരമായ ചിരിയും കണികളും കാണാനുള്ള ആഗ്രഹത്തിൽ ഞങ്ങളുടെ ഹൃദയം കത്തുന്നു; ഞങ്ങളെ ദാസിമാരായി സ്വീകരിക്കൂ. നിങ്ങളുടെ മുഖം, കേശപാശം, കാതിലണിയുന്ന ആഭരണങ്ങൾ, അധരാമൃതം, ചിരി, കണികൾ, ഭയഭംഗം നൽകുന്ന ഭുജങ്ങൾ, ലക്ഷ്മിയുടെ ഏക വാസസ്ഥലമായ വക്ഷസ്സു—ഇവയൊക്കെ കണ്ടപ്പോൾ ഞങ്ങൾക്ക് മറ്റൊന്നും ആവശ്യമില്ല; ദാസിമാരായി ഞങ്ങൾക്കു കഴിയട്ടെ. മൂന്ന് ലോകത്തും, നിങ്ങളുടെ മധുരവാക്കുകളും ദിവ്യകൃത്യങ്ങളും കേട്ടാൽ ആകർഷിക്കപ്പെടാത്ത സ്ത്രീ ആരുണ്ട്? നിങ്ങളുടെ സൗന്ദര്യം കാട്ടിൽ പശുക്കളും പക്ഷികളും മരങ്ങളും കുരങ്ങുകളും ആസ്വദിക്കുന്നു; അതു കണ്ടാൽ ആരാണ് ആകർഷിക്കപ്പെടാത്തത്? നിങ്ങൾ വ്രജയിൽ പ്രത്യക്ഷമായത് ഭയവും കഷ്ടവും നീക്കാനാണ്; ആദിദേവനായതുപോലെ. കഷ്ടം അനുഭവിക്കുന്നവരുടെ സ്നേഹിതാ, നിങ്ങളുടെ കമലപാദം ദാസിമാരുടെ കത്തുന്ന ഹൃദയത്തിലും തലയിൽ വെക്കൂ. ഇങ്ങനെ ഗോപികളുടെ ദു:ഖപരമായ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, യോഗേശ്വരനായ കൃഷ്ണൻ, സ്വയം തൃപ്തനായവനായിട്ടും, സ്നേഹപൂർവം പുഞ്ചിരിച്ച്, ഗോപികളിൽ ആനന്ദം കണ്ടെത്തി. ഗോപികൾക്കിടയിൽ, അവരുടെ മുഖങ്ങൾ കൃഷ്ണന്റെ കണികയാൽ പുഷ്പം പോലെ വിരിഞ്ഞു. അച്യുതൻ, ജാതിമല്ലികപൂവിന്റെ നിറംപോലെയുള്ള പുഞ്ചിരിയോടെ, അവർക്ക് നടുവിൽ ജ്യോത്സ്നപൂർണ്ണചന്ദ്രനെപ്പോലെ തിളങ്ങി. നൂറ് കണക്കിന് ഗോപികളുടെ നടുവിൽ, അവർ പാടുമ്പോഴും പാടിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴും, വൈജയന്തിമാല ധരിച്ച് കൃഷ്ണൻ കാടിലൂടെ സഞ്ചരിച്ചു, കാടിനെ അലങ്കരിച്ചു. പിന്നീട്, ഗോപികളോടൊപ്പം കുളിരുള്ള മണലിൽ, യമുനയുടെ തീരത്ത്, പുഷ്പസുഗന്ധമുള്ള മൃദുലമായ കാറ്റിൽ ആനന്ദിച്ചു കളിച്ചു. ആലിംഗനം, കളിയാട്ടം, അണിവിരലുകൾ അഴിച്ചുവിടൽ, നഖസ്പർശം, ചിരി, കണികൾ, പുഞ്ചിരി—ഇവയൊക്കെയായി കൃഷ്ണൻ കാമദേവനെ ഉണർത്തി, ഗോപികളെ ആനന്ദിപ്പിച്ചു. മഹാത്മാവായ കൃഷ്ണന്റെ അനുകമ്പ ലഭിച്ച ഗോപികൾ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഭാഗ്യവതികളാണെന്ന് അഭിമാനിച്ചു. അവരുടെ ആ അഭിമാനത്തെ കാണുമ്പോൾ, കേശവൻ അവിടെനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷനായി; അവരെ ശാന്തരാക്കാനും അനുഗ്രഹിക്കാനുമാണ് ഈ ലീല. ഇങ്ങനെ ശ്രീമദ് ഭാഗവതത്തിലെ ദശമസ്കന്ധത്തിലെ ആദ്യപാദത്തിലെ ഇരുപത്തൊമ്പതാമദ്ധ്യായം സമാപിക്കുന്നു—പരമഹംസർക്കുള്ള പരമശാസ്ത്രം.