ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ഇന്ദ്രൻ, തന്റെ അഹങ്കാരത്തിലും ശക്തിയിലും അതിയായ വിശ്വാസത്തിലും പെട്ട് അജ്ഞാനത്താൽ ചെയ്ത കുറ്റങ്ങൾക്കായി കൃഷ്ണനോട് ക്ഷമ ചോദിച്ചു. “പ്രഭോ, ഞാനെന്തു ചെയ്തുവെന്നു മനസ്സിലാക്കാതെ, എന്റെ ശക്തിയിൽ അഹങ്കരിച്ച് അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ അപരാധം നടന്നത്. ദയവായി എനിക്ക് ക്ഷമിക്കണം. ഭഗവൻ, എന്റെ മനസ്സിൽ ഇനി ഇത്തരം ചിന്തകൾ ഒരിക്കലും ഉണരരുതേ,” എന്നു പ്രാർത്ഥിച്ചു. ഇന്ദ്രൻ വീണ്ടും പറഞ്ഞു: “അധോക്ഷജനായ കൃഷ്ണാ, ഭൂഭാരശമനത്തിനായി, ശക്തരായ ഭൂപാലന്മാരുടെ സൈന്യങ്ങൾ നശിപ്പിക്കാനും, ഭഗവത്പാദങ്ങൾ അനുസരിക്കുന്നവരുടെ ക്ഷേമത്തിനുമാണ് ഈ അവതാരം. ഭഗവൻ, പരമപുരുഷാ, മഹാത്മാവേ, വാസുദേവാ, കൃഷ്ണാ, സാത്വതപതീ, നമസ്കാരം. താങ്കൾക്ക് ഇച്ഛാനുസൃതമായി ദേഹം ധരിക്കാൻ കഴിയുന്നു; താങ്കളുടെ രൂപം ശുദ്ധജ്ഞാനമാണ്; സർവവ്യാപിയായ, സർവ്വസങ്കല്പമായ, സർവ്വഭൂതാത്മാവായ താങ്കൾക്ക് നമസ്കാരം.” ഇന്ദ്രൻ തന്റെ കുറ്റം തുറന്നു പറഞ്ഞു: “പ്രഭോ, അഹങ്കാരത്തിലും കോപത്തിലും പെട്ട് ഞാൻ ഈ ഗോപുരത്തിൽ പ്രളയവും കാറ്റും വിതച്ചത്, യജ്ഞം തടസ്സപ്പെട്ടതിന്റെ പ്രതികാരമായിരുന്നു. എന്നാൽ, നിങ്ങളുടെ കൃപയാൽ എന്റെ അഹങ്കാരം അകന്നു, എന്റെ ശ്രമം വിഫലമായി. ഇപ്പോൾ ഞാൻ നിങ്ങളുടെ ശരണം തേടുന്നു; നിങ്ങൾ എന്നെ രക്ഷിക്കണം, ഗുരുവായും ആത്മാവായും.” ഇങ്ങനെ ഇന്ദ്രൻ കൃഷ്ണനെ പുകഴ്ത്തി. ശുകമുനി പറയുന്നു: ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ, ഇന്ദ്രന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, മേഘഗംഭീരമായ ശബ്ദത്തിൽ പുഞ്ചിരിയോടെ പറഞ്ഞു: “മഘവൻ, ഞാൻ നിന്റെ യജ്ഞം ഭംഗം ചെയ്തതുകൊണ്ട് നിന്നെ അനുഗ്രഹിക്കാനാണ്. ഇനിയും നീ എപ്പോഴും എന്നെ ഓർക്കണം; ഇന്ദ്രത്വത്തിന്റെ മദത്തിൽ പെടരുത്. ധനം, അധികാരം തുടങ്ങിയവയിൽ അഹങ്കരിക്കുന്നവൻ ദണ്ഡധാരിയെ കാണാറില്ല. അത്തരം ഒരുവന്റെ ഐശ്വര്യം ഞാൻ അവനിൽ ദയ കാണിക്കാനാഗ്രഹിക്കുമ്പോഴൊക്കെ എടുത്തുകളയും. ശക്രാ, നീ പോകുക; നിന്റെ കര്‍ത്തവ്യങ്ങളിൽ അഹങ്കാരമില്ലാതെ, യഥാസ്ഥിതിയിൽ നിലനിൽക്കുക.” അപ്പോൾ, ഗൗമാതാവായ സുരഭി, തന്റെ പുത്രിമാരോടൊപ്പം, ഗോപരൂപിയായ കൃഷ്ണനോടു സമീപിച്ച് വിനീതമായി വന്ദിച്ചു. സുരഭി പറഞ്ഞു: “കൃഷ്ണാ, കൃഷ്ണാ, മഹായോഗീ, വിശ്വാത്മാവേ, സർവ്വസങ്കല്പമായ ഭഗവൻ, ലോകങ്ങളുടെ രക്ഷകനായ താങ്കൾ തന്നെയാണ് ഞങ്ങൾക്കു പരമദൈവം; ഇന്ദ്രൻ അല്ല. പശുക്കൾക്കും ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കും ദേവന്മാർക്കും സജ്ജനന്മാർക്കും ക്ഷേമം നൽകാൻ തന്നെയാണ് താങ്കളുടെ സാന്നിധ്യം. ബ്രഹ്മാവിന്റെ പ്രേരണയാൽ ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ ഇന്ദ്രനായി അഭിഷേകം ചെയ്യും; ഭൂഭാരഭാരം നീക്കാൻ താങ്കൾ അവതരിച്ചിരിക്കുന്നു.” ശുകമുനി പറഞ്ഞത്: ഇങ്ങനെ സുരഭി കൃഷ്ണനെ ക്ഷണിച്ചു, തന്റെ പാൽ കൊണ്ടും, എരാവതം കൊണ്ടുവന്ന സ്വർഗ്ഗഗംഗാജലവും ചേർത്ത് കൃഷ്ണനെ അഭിഷേകം ചെയ്തു. ഇന്ദ്രനും ദേവർഷിമാർ, ദേവമാതാക്കളും ചേർന്ന് ദശാർഹവംശജനായ കൃഷ്ണനെ “ഗോവിന്ദ” എന്ന പേരിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തു. തുംബുരു, നാരദൻ തുടങ്ങിയ ഗാന്ധർവർ, വിദ്യാധരർ, സിദ്ധർ, ചരൺമാർ ഹരിയുടെ കീര്ത്തി പാടുകയും, ദേവകന്ന്യകൾ ആനന്ദത്തോടെ നൃത്തം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ദേവസംഘനേതാക്കൾ കൃഷ്ണനെ പുകഴ്ത്തി, ആകാശത്തിൽ പുഷ്പവൃഷ്ടി നടത്തി. മൂന്ന് ലോകങ്ങളും ആനന്ദത്തിൽ മുങ്ങി; പശുക്കൾ ധാരയായി പാൽകൊടുത്തു. നദികളും മരങ്ങളും മധുരസം ഒഴുക്കി; ധാന്യങ്ങൾ, ഔഷധികൾ കൃഷിയില്ലാതെ വളർന്നു; പർവ്വതങ്ങൾ രത്നങ്ങൾ പുറത്തുവിട്ടു. കുരുനന്ദനാ, കൃഷ്ണനെ അഭിഷേകം ചെയ്തപ്പോൾ, ക്രൂരസ്വഭാവമുള്ളവരും വൈരാഗ്യമില്ലാതെ സൗഹൃദത്തോടെ മാറി. ഇങ്ങനെ ഗോവിന്ദനായ കൃഷ്ണനെ, പശുക്കളുടെയും ഗോപന്മാരുടെയും നാഥനായ കൃഷ്ണനെ അഭിഷേകം ചെയ്തശേഷം, ഇന്ദ്രൻ ദേവന്മാരോടൊപ്പം കൃഷ്ണന്റെ അനുമതിയോടെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് മടങ്ങി. ശുകമുനി തുടർന്നു ഉപദേശിക്കുന്നു: ദുർഗാ, വിനായക, വ്യാസ, വിഷ്വക്സേന, ഗുരുക്കന്മാർ, ദേവന്മാർ എന്നിവരെ അവരവരുടെ ദിശകളിൽ അഭിമുഖമായി, അഭിഷേകം മുതലായ ഉപചാരങ്ങളോടെ ആരാധിക്കണം. ചന്ദനം, കർപ്പൂരം, കുങ്കുമം, അഗുരു, സുഗന്ധജലം എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് പ്രതിമയെ പ്രതിദിനം മന്ത്രങ്ങളോടുകൂടി അഭിഷേകം ചെയ്യണം. സ്വർണഘർമൻ സ്തോത്രം, മഹാപുരുഷവിദ്യ, പൗരുഷസൂക്തം, സാമഗാനങ്ങൾ എന്നിവ ചൊല്ലി ആചാരങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കണം. വസ്ത്രം, യജ്ഞോപവീതം, ആഭരണം, ഇലമാല, സുഗന്ധിതൈലം എന്നിവ കൊണ്ട് ഭക്തി നിറച്ച് ഭഗവാനെ അലങ്കരിക്കണം. പാദ്യ, ആചമനീയജലം, സുഗന്ധം, പുഷ്പം, അക്ഷത, ധൂപം, ദീപം, ഭോജനസമർപ്പണം എന്നിവ വിശ്വാസപൂർവം സമർപ്പിക്കണം. പഞ്ചസാരയുള്ള പായസം, നെയ്യ്, പൂരി, അപ്പം, ലഡ്ഡു, തൈര്, സൂപ്പ് എന്നിവയും ഒരുക്കണം. എണ്ണയിട്ട് ഉണർത്തൽ, മസാജ്, കണ്ണാടി, പല്ലുതേക്കൽ, സ്നാനം, ഭക്ഷണം, പാനം, ഗാനം, നൃത്തം തുടങ്ങിയവയും പ്രതിദിനം, ഉത്സവദിനങ്ങളിലും നടത്തണം. നിർദ്ദേശിച്ച പ്രകാരം, ശുദ്ധമായ ഹോമകുണ്ഡത്തിൽ അഗ്നി തെളിച്ച്, ദർഭ വിരിച്ച്, സമർപ്പണങ്ങൾ ഒരുക്കി, അഗ്നിക്ക് സമീപം എത്തി, ഭഗവാനെ ദീപ്തമായ പൊന്നുപോലെയുള്ള, ശംഖചക്രഗദാപദ്മധാരിയായ, നാലു കൈകളോടുകൂടിയ, സമാധാനഭാവമുള്ള, താമരപ്പൂവ് നിറത്തിലുള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ച, കിരീടം, കങ്കണം, കച്ച, ഭുജവലയം, ശ്രീവത്സചിഹ്നം, കൗസ്തുഭം, വനമാല എന്നിവയാൽ അലങ്കരിച്ച ദൈവത്തെ മനസ്സിൽ ധ്യാനിക്കണം. ധ്യാനം, പൂജ, ഹോമം എന്നിവ നടത്തി, പിതൃ-ദേവതകൾക്ക് ഘൃതം സമർപ്പിച്ച്, ഭഗവാനെ ഹോമത്തിൽ സമർപ്പണം ചെയ്യണം. പൂജയുടെയും പ്രണാമത്തിന്റെയും അവസാനം, ഭൃത്യന്മാർക്ക് ദാനം നൽകി, മൂലമന്ത്രം ജപിച്ച്, നാരായണതത്ത്വം ഓർത്തു, ബ്രഹ്മം ധ്യാനിക്കണം. ആചമനത്തിനും ഉച്ചിഷ്ടത്തിനും ശേഷം വിഷ്വക്സേനനു സമർപ്പണം നടത്തണം; സുഗന്ധമുള്ള പാനീയങ്ങൾ സമർപ്പിക്കണം. ഗാനം, സ്തുതികൾ, നൃത്തം, ഭഗവത്ചരിതങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കലും കേൾക്കലും ചെയ്യുക; അക്ഷരക്ഷണം പോലും ഈ ഭാവത്തിൽ ആസ്വദിക്കണം. ഉചിതമായ വേദപാഠങ്ങളും പുരാണങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സ്തുതികളും ചൊല്ലി, “കൃപചെയ്യേണമേ ഭഗവൻ” എന്ന് പ്രാർത്ഥിച്ച്, ദണ്ഡവത്പ്രണാമം ചെയ്യണം. ശിരസ്സ് ഭഗവത്പാദങ്ങളിൽ വച്ചു, കൈകൾ മുട്ടിച്ച്, “പ്രഭോ, ഞാൻ മരണസമുദ്രത്തിൽ ഭയപ്പെട്ടു ശരണം തേടുന്നു; രക്ഷിക്കണമേ!” എന്ന് അപേക്ഷിക്കണം. ഭഗവാൻ നൽകിയ ഉച്ചിഷ്ടം ഭക്ത്യാദരത്തോടെ തലയിൽ വച്ച ശേഷം, പൂജ സമാപിപ്പിക്കുമ്പോൾ, ദീപത്തിൽ സമർപ്പണം തിരിച്ചുകൊടുത്ത്, പരമപ്രകാശത്തിലേക്ക് സമർപ്പണം നടത്തണം. എവിടെയും, എപ്പോഴും, ആരിലും ഭക്തിയുള്ള പൂജയോ ഉപചാരങ്ങളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ, അവിടെ തന്നെ ഭഗവാൻ സന്നിഹിതനാണ്; കാരണം, എല്ലാ ജീവികളിലും ആത്മാവായും സർവ്വവിഅപിയായും ഭഗവാൻ നിലകൊള്ളുന്നു.