ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ഭൂതതത്ത്വങ്ങളുടെ വിവിധ സംയോജനങ്ങളാൽ ഒരേ ഗന്ധം പോലും പലവിധങ്ങളായി അനുഭവപ്പെടുന്നു—പൊടി, കുഴപ്പം, സുഗന്ധം, മൃദു, ശക്തമായത്, പുളി തുടങ്ങിയവയായി. ഭൂമിയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ഇതാണ്: രൂപീകരണത്തിന് ആധാരമായതും, ബ്രഹ്മത്തിന്റെ ആലയമായതും, എല്ലാ ഭാവികളുടെ ഗുണങ്ങൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നതും, യഥാർത്ഥ വ്യത്യാസം നൽകുന്നതും ഭൂമി തന്നെയാണ്. ആകാശത്തിന്റെ പ്രത്യേക ഗുണമായ ശബ്ദം അനുഭവപ്പെടുന്നത് ശ്രവണമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്; വായുവിന്റെ ഗുണമായ സ്പർശം സ്പർശനമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. അഗ്നിയുടെ പ്രത്യേകത ദർശനമായാണ്, ജലത്തിന്റെ രുചിയിലും ഭൂമിയുടെ ഗന്ധത്തിലും അതത് ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഒരു സ്വഭാവം ഒന്നിൽ കാണപ്പെടുമ്പോൾ മറ്റൊന്നിൽ കാണപ്പെടുന്നില്ല; ഇങ്ങനെ ഭേദം ഭൂമിയിലാണ് വ്യക്തമായി തിരിച്ചറിയപ്പെടുന്നത്. മഹത്തത്വത്തിൽ തുടങ്ങി ഏഴു ഘടകങ്ങൾ—കാലം, കർമ്മം, ഗുണങ്ങൾ എന്നിവയോടെ—ഏകമാകുമ്പോൾ അവ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ആദി രൂപത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. അങ്ങനെ പഞ്ചഭൂതങ്ങൾ, അതിന്റെ ഘടകങ്ങൾ ഒന്നിച്ച് ചേർന്നപ്പോൾ ജഡമായ ബ്രഹ്മാണ്ഡം ഉദിച്ചു. അതിൽ നിന്നാണ് മഹാപുരുഷൻ, വിരാട്, ഉദിച്ചുയർന്നത്. ഈ പ്രത്യേക ബ്രഹ്മാണ്ഡം പത്ത് ഭേദങ്ങളായ ആവരണങ്ങളാൽ—ജലം മുതലായവയാൽ—ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; പുറത്ത് പ്രാകൃതിപദാർത്ഥം മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഈ ലോകങ്ങളുടെ വിശാലത, ഭാഗ്യശാലിയായ ഹരിയുടെ രൂപമാണ്. പൊൻനിറമുള്ള ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന്, ജലത്തിൽ ശയിച്ചുകൊണ്ട്, മഹാദേവൻ അതിൽ പ്രവേശിച്ച്, പലവിധത്തിൽ ആകാശം പിളർത്തി. ആദ്യം അവന്റെ വായ് തുറന്നു; അതിൽ നിന്ന് വാക്ക് ഉദിച്ചു; വാക്കിൽ നിന്ന് അഗ്നി, പിന്നെ മൂക്കിൽ നിന്ന് ശ്വാസം, അതിൽ നിന്ന് ഗന്ധം. ഗന്ധത്തിൽ നിന്ന് വായു; പിന്നെ കണ്ണുകൾ, അവയിൽ നിന്ന് ദർശനം; അതിൽ നിന്ന് സൂര്യൻ; ചെവികളിൽ നിന്ന് ശ്രവണ, അതിൽ നിന്ന് ദിശകൾ. വിരാട് ചർമ്മം പിളർത്തി; അവയിൽ നിന്ന് രോമം, ശരീരരോമം എന്നിവ; അതിനുശേഷം ഔഷധികൾ ഉദിച്ചു; പിന്നെ ജനനേന്ദ്രിയം രൂപപ്പെട്ടു. ശുക്ലത്തിൽ നിന്ന് ജലം; അന്നവയവം രൂപപ്പെട്ടു തുറന്നു. അതിൽ നിന്ന് അപാനവായു, അതിൽ നിന്ന് ലോകത്തെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന മരണം. കൈകൾ രൂപപ്പെട്ടു തുറന്നു; അതിൽ നിന്ന് ബലം, അതിൽ നിന്ന് ഇന്ദ്രൻ. കാലുകൾ രൂപപ്പെട്ടു തുറന്നു; അതിൽ നിന്ന് ചലനം, അതിൽ നിന്ന് വിഷ്ണു. അവന്റെ ശിരാവുകൾ തുറന്നു; അവയിൽ നിന്ന് രക്തം നിറഞ്ഞു; അതിൽ നിന്നാണ് നദികൾ ഉദിച്ചത്; വയർ തുറന്നു. പിന്നെ വിശപ്പും ദാഹവും ഉദിച്ചു; സമുദ്രം അവയ്ക്ക് ആധാരമായി. ഹൃദയം പിളർന്നപ്പോൾ മനസ്സ് ഉദിച്ചു. മനസ്സിൽ നിന്ന് ചന്ദ്രൻ; ബുദ്ധിയിൽ നിന്ന് വാഗ്ദേവൻ; അഹങ്കാരത്തിൽ നിന്ന് രുദ്രൻ; ചൈതന്യത്തിൽ നിന്ന് അന്തർയാമി ജനിച്ചു. ഇങ്ങനെ ദേവതകൾ ഉദിച്ചുവന്നെങ്കിലും അവൻ എഴുന്നേൽക്കാൻ കഴിയില്ലായിരുന്നു. അവരവരുടെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ പ്രവേശിച്ച്, അവനെ ഉണർത്താൻ ശ്രമിച്ചു. അഗ്നി വായിൽ വാക്കായി പ്രവേശിച്ചെങ്കിലും മഹാപുരുഷൻ എഴുന്നേൽക്കില്ല. വായു മൂക്കിൽ ഗന്ധമായി പ്രവേശിച്ചെങ്കിലും എഴുന്നേൽക്കില്ല. സൂര്യൻ കണ്ണിൽ ദർശനമായി, ദിശകൾ ചെവിയിൽ ശ്രവണമായി, ഔഷധികൾ ചർമ്മത്തിൽ രോമമായി, ജലം ജനനേന്ദ്രിയത്തിൽ ശുക്ലമായി, മരണം അന്നവയവത്തിൽ അപാനവായുവായി, ഇന്ദ്രൻ കൈയിൽ ബലമായി, വിഷ്ണു കാലിൽ ചലനമായി, നദികൾ ശിരാവുകളിൽ രക്തമായി, സമുദ്രം വയറ്റിൽ വിശപ്പും ദാഹവും ആയി, ചന്ദ്രൻ ഹൃദയത്തിൽ മനസ്സായി, ബ്രഹ്മാവ് ബുദ്ധിയായി, രുദ്രൻ അഹങ്കാരമായി—എല്ലാവരും പ്രവേശിച്ചെങ്കിലും മഹാപുരുഷൻ എഴുന്നേൽക്കില്ല. അവസാനമായി, അന്തർയാമിയായ ക്ഷേത്രജ്ഞൻ ഹൃദയത്തിൽ ചൈതന്യമായി പ്രവേശിച്ചപ്പോൾ മാത്രം മഹാപുരുഷൻ ജലത്തിൽ നിന്ന് എഴുന്നേൽന്നു. ഉറങ്ങുന്ന ഒരാളിൽ പ്രാണൻ ഇല്ലാതെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, മനസ്സ്, ബുദ്ധി പ്രവർത്തിക്കാത്തതുപോലെ, യോഗത്തിൽ ലീനമായ മനസ്സോടെ ഭക്തിയാൽ, വൈരാഗ്യത്താൽ, ജ്ഞാനത്താൽ ആ അന്തർആത്മാവിനെ അകത്തുനിന്ന് വിവേചിക്കണം എന്നാണു ഉപദേശ്യം. ശുകമുനി പറഞ്ഞു: ഗോകുലത്തിൽ കൃഷ്ണൻ ഗോവർധനപർവതം ഉയർത്തി വൃന്ദാവനവാസികളെ മഴയിൽനിന്ന് രക്ഷിച്ചശേഷം, സുരഭിയും ഇന്ദ്രനും ഗോലോകത്തിൽ കൃഷ്ണനെ സന്ദർശിക്കാൻ എത്തി. കുറ്റബോധത്തിലും ലജ്ജയിലും ഇന്ദ്രൻ കൃഷ്ണന്റെ പാദങ്ങൾ സൂര്യപ്രഭയുള്ള കിരീടം കൊണ്ട് സ്പർശിച്ചു. കൃഷ്ണന്റെ അതുല്യശക്തിയും മഹത്വവും കണ്ടുകൊണ്ടും കേട്ടുകൊണ്ടും, ത്രിലോകാധിപതികളുടെ അഭിമാനം തകർത്തുകൊണ്ടുമാണ് ഇന്ദ്രൻ അഞ്ജലിഹസ്തനായി സംസാരിച്ചത്. ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു: നിങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലം ശുദ്ധമായ സത്ത്വസ്വരൂപം, ശാന്തവും, തപസ്സിൽ നിലനിൽക്കുന്നതും, രാഗ-തമസ്സുകൾ ഇല്ലാത്തതുമാണ്. മായയാൽ രൂപപ്പെട്ട ഗുണങ്ങളുടെ പ്രവാഹം നിങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കില്ല; നിങ്ങൾക്ക് ആസ്വാദനബോധം ഇല്ല. അവിടെയപ്പോൾ അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നുള്ള ലോഭാദികൾക്ക് കാരണമെന്താണ്, മഹാഭാഗവതേ? എന്നാൽ, ഭക്തന്റെ രക്ഷയ്ക്കും ദുഷ്ടന്മാരുടെ നിയന്ത്രണത്തിനും ശിക്ഷ wield ചെയ്യുന്നത് ഭഗവാൻ തന്നെയാണ്. ലോകങ്ങളുടെ പിതാവും, ഗുരുവും, ഭരണാധികാരിയുമായ, അതിജയിക്കാൻ കഴിയാത്ത കാലസ്വരൂപനായ, ശിക്ഷാസ്ത്രം കൈവശം വഹിക്കുന്നവനാണ് നിങ്ങൾ. ലോകക്ഷേമത്തിനായി, നിങ്ങൾ സ്വേച്ഛയുള്ള രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിച്ച്, ലോകാധിപതിയായവരുടെ അഭിമാനം തകർക്കുന്നു. എന്നെപോലുള്ളവർ, നിങ്ങളുടെ ആജ്ഞയെ അവഗണിച്ച് ലോകാധിപതികളായി ഭാവിക്കുന്നവർ, യഥാസമയം നിങ്ങളെ കണ്ടാൽ ഉടൻ അഭിമാനം നഷ്ടപ്പെടുകയും, സദ്മാർഗം വിട്ട് അഹങ്കാരത്തോടെ പെരുമാറുകയും ചെയ്യുന്നു; ദുഷ്ടന്മാർക്കും നിങ്ങളുടെ ഉപദേശം ഫലപ്രദമാണ്. അതുകൊണ്ട്, പ്രഭോ, എന്റെ അജ്ഞാനത്താലും ശക്തിയിലുള്ള അഭിമാനത്താലും ഞാൻ ചെയ്ത പാപം ക്ഷമിക്കണം. പ്രഭു, എന്റെ മനസ്സു മോഹിതമായിരുന്നു; ഇനിയും അത്തരം ദുഷ്ടചിന്തകൾ എന്നിൽ ഉദിക്കരുതേ. ഭൂഭാരമാകുന്ന ശക്തരായ ഭരണാധികാരികൾ കാരണം ഭൂമിയെ ഭാരംകുറയ്ക്കാനും, സൈന്യങ്ങളെ നശിപ്പിക്കാനും, നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങൾ ആശ്രയിക്കുന്ന ഭക്തന്മാരുടെ ക്ഷേമത്തിനുമാണ് ഈ അവതാരം, അദോക്ഷജാ! നമസ്കാരം, മഹാപുരുഷാ, മഹാത്മാവേ! നമസ്കാരം വാസുദേവനേ, കൃഷ്ണനേ, സാത്വതവംശാധിപതിയായ പ്രഭുവേ! ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കുന്ന, ജ്ഞാനസ്വരൂപനായ, സര്വവ്യാപിയായ, സകലജീവികളുടെ ബീജമായ, ആത്മാവായ ഭഗവാനേ, നമസ്കാരം! പ്രഭോ, അഭിമാനത്തിലും ക്രോധത്തിലും ഞാൻ തന്നെയാണ് ഈ ഗോകുലത്തെ കാറ്റും മഴയുംകൊണ്ട് നശിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചത്; യജ്ഞം മുടങ്ങിയതിന്റെ പ്രത്യാഘാതമായാണ് ഞാൻ അങ്ങനെ ചെയ്തത്.