ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

സമസ്ത ജീവികളുടെ കാലഘട്ടങ്ങളും അവയുടെ നിലകളും അഗ്നിയുടെ ജ്വാല, നദിയുടെ ഒഴുക്ക്, വൃക്ഷത്തിന്റെ ഫലങ്ങൾ എന്നിവ പോലെ തന്നെ നിശ്ചിതമായി നിലകൊള്ളുന്നു. ഈ വിളക്കിനെ ജ്വാലയെന്ന്, ഈ വെള്ളത്തെ ഒഴുക്കെന്ന്, ഈ വ്യക്തിയെ മനുഷ്യനെന്ന് വിളിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഭാഷാപ്രയോഗങ്ങൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ മിഥ്യയാണ്; ദീർഘായുസ്സെന്ന ധാരണയും അങ്ങനെയാണ്. ഈ മനുഷ്യൻ തന്റെ തന്നെ കർമ്മഫലത്തിൽ നിന്നാണ് ജനിക്കുന്നത്, മരിക്കുന്നു എന്നിങ്ങനെയുള്ള ധാരണകളും അജ്ഞാനത്തിന്റെ ഫലമാണ്; മരുതകത്തോട് അഗ്നി ഉദിച്ചു വന്നു അകന്നുപോകുന്നതുപോലെ ഭ്രമം മാത്രമാണ്. ശരീരത്തിന്റെ ഗർഭധാരണ, ഗർഭാവസ്ഥ, ജനനം, ശൈശവം, ബാല്യം, യൗവനം, പ്രൗഢി, വാർദ്ധക്യം, മരണം എന്നിങ്ങനെയുള്ള ഒമ്പത് അവസ്ഥകളാണ്. ഉന്നതവും താഴ്ന്നതുമായ ഈ വിവിധ ശരീരങ്ങൾ, മനസ്സിന്റെ കല്പനകളാൽ, ഗുണങ്ങളുടെ സമ്ബർക്കത്തിലൂടെ, ഒരിക്കൽ കൈവരിക്കുകയും മറ്റൊരിക്കൽ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. പിതാവിനെയും പുത്രനെയും ആശ്രയിച്ച് ആത്മാവിന്റെ ഉത്ഭവവും നാശവും നിരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു; എന്നാൽ വരവോ പോകലോ അതിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം അറിയുന്നവനെ ബാധിക്കില്ല. ഒരു വൃക്ഷത്തിന്റെ വിത്തും ഫലവും അറിയുന്നവൻ അതിന്റെ ജനനവും നാശവും തിരിച്ചറിയുന്നുവെങ്കിലും, അവൻ വൃക്ഷത്തിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തനാണ്. അതുപോലെ തന്നെ, ആത്മാവ് ശരീരത്തിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തനാണ്. ആത്മാവിനെയും പ്രകൃതിയെയും വ്യത്യാസപ്പെടുത്താതെ, സമ്ബർക്കത്തിൽ അകപ്പെട്ട്, ഒരാൾ ലോകബന്ധത്തിൽ പെടുന്നു. സത്ത്വഗുണത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടാൽ ദേവതകളിൽ, രജോഗുണത്തിൽ അസുരന്മാരിലും മനുഷ്യരിലും, തമോഗുണത്തിൽ ഭൂതഗണങ്ങളിലും മൃഗങ്ങളിലും ജന്മം പ്രാപിക്കുന്നു; കർമ്മം അനുസരിച്ച് ജീവി ഇവയിൽ പര്യടനം ചെയ്യുന്നു. മറ്റുള്ളവർ നൃത്തം ചെയ്യുന്നതും പാടുന്നതും കാണുമ്പോൾ നോക്കുന്നവനും അതുപോലെ അനുകരിക്കുന്നു. അങ്ങനെ, ബുദ്ധിയുടെ ഗുണങ്ങൾ കാണുമ്പോൾ, അലസനായവനും അനുകരണത്തിന് പ്രേരിതനാകുന്നു. വെള്ളം ഒഴുകുമ്പോൾ മരങ്ങൾ നീങ്ങുന്നതായി തോന്നുന്നതുപോലെയും, കണ്ണ് ചുറ്റുമ്പോൾ ഭൂമി സഞ്ചരിക്കുന്നതുപോലെയും, അജ്ഞാനത്തിൽ അദൃശ്യമായ ഭ്രമങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു. മനസ്സിന്റെ കല്പനയാൽ ഇന്ദ്രിയസുഖങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടുമ്പോൾ അതൊന്നും യാഥാർത്ഥ്യമല്ല; സ്വപ്നത്തിൽ കാണുന്ന ദൃശ്യങ്ങൾ യഥാർത്ഥമല്ലാത്തതുപോലെ, ലോകബന്ധവും ആത്മാവിന് ഭ്രമമാണ്, ദാശാർഹനന്ദന. വസ്തുവില്ലാത്തപ്പോഴും ലോകബന്ധം അവസാനിക്കുന്നില്ല; ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളിൽ ചിന്തിക്കുന്നവനു, ദു:ഖം സ്വപ്നത്തിൽപോലും യഥാർത്ഥത്തിൽപോലും അനുഭവപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ഉദ്ധവാ, വിശ്വസിക്കാനാകാത്ത ഇന്ദ്രിയങ്ങളാൽ ഇന്ദ്രിയസുഖങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടരുത്. ആത്മാവിനെ പിടിച്ചുപിടിക്കുന്നതിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന ഭ്രമം കാണുക, ഈ മായാജാലം തിരിച്ചറിയുക. പിശുനന്മാരാൽ പുറത്താക്കപ്പെടുമ്പോഴും, അപമാനിക്കപ്പെടുമ്പോഴും, പരിഹസിക്കപ്പെടുമ്പോഴും, അസൂയപ്പെടപ്പെടുമ്പോഴും, അടിക്കപ്പെടുമ്പോഴും, തടയപ്പെടുമ്പോഴും, ഉപജീവനം നഷ്ടപ്പെടുമ്പോഴും, അജ്ഞാനികൾ തുപ്പുകയോ മൂത്രംചെയ്യുകയോ ചെയ്യുമ്പോഴും, പലവിധത്തിൽ ഉപദ്രവിക്കപ്പെടുമ്പോഴും, നല്ലത് ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഈ കഠിനമായ സാഹചര്യങ്ങളിലും സ്വയം ആത്മാവിനെ ഉയർത്തേണ്ടതുണ്ട്. ഇതെങ്ങനെയാണ് മനസ്സിലാക്കേണ്ടതെന്ന് ഉദ്ധവൻ ചോദിച്ചു: "ഭഗവൻ, ഈ അതിക്രൂരമായ സ്വഭാവം, പ്രകൃതിയുടെ ശക്തി, ജ്ഞാനികൾക്കും അതിജീവിക്കാൻ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. നിങ്ങളുടെ ധർമത്തിൽ അർപ്പിതരായും, സമാധാനപരരുമായും, നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങളിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചവരല്ലാതെ മറ്റാര്ക്കും ഇതു സാധ്യമല്ല." ബ്രഹ്മവിദ്യയിൽ ബൃഹസ്പതി, ആത്മസാക്ഷാത്കാരത്തിൽ ഹരിഃ സ്വയം, പശുക്കൾക്കും ഗുരുക്കൾക്കും ബ്രാഹ്മണർക്കും ഭക്തിയോടെ വിശ്വക്ഷേണനെ അനുസരിക്കുന്നു. മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പുരുഷന്മാർ സ്തുതിയും ഗാനം കൊണ്ടും സ്ത്രീകളുടെ കാതിലൂടെ കടന്നു പോകുന്നു; രാമൻ ധാർമ്മികരിലേയ്ക്ക് കടന്നുപോകുന്നതുപോലെ. ഭോജ്യവും ഹോമവും വഴിയായി യജമാനന്മാരുടെ ഭാര്യമാരുടെ അനുകൂലത ലഭിക്കുന്നു. അപ്പോൾ ഗോപ്പന്മാർ രാമനേ, മഹാബാഹുവേ, കൃഷ്ണനേ, ദുഷ്ടനാശകനേ, ഈ വിശപ്പിൽ നിന്ന് ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ട് എന്നു അപേക്ഷിച്ചു. ശുകദേവൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ ഗോപ്പന്മാർ അപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ, ദേവകിയുടെ പുത്രനായ കൃഷ്ണൻ, ഭക്തയായ ബ്രാഹ്മണപത്നിക്കുവേണ്ടി ദയാപൂർവ്വം പറഞ്ഞു: "അംഗിരസസമിതി നടത്തുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാർ സ്വർഗ്ഗം ആഗ്രഹിച്ച് യാഗം ചെയ്യുന്നു; അവിടേക്ക് പോയി, ഞാനും രാമനും പറഞ്ഞതുപോലെ, പാകംചെയ്ത അരി ചോദിച്ചുകൊണ്ടു വരിക." പ്രഭുവിന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ഗോപ്പന്മാർ ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ അടുത്ത് പോയി, കുഴിയിട്ടു നമസ്കരിച്ചു, കൃതജ്ഞതയോടെ ആവശ്യം പറഞ്ഞു: "ഭൂമിയിലെ മഹാരാജന്മാരേ, കൃഷ്ണന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ഞങ്ങൾ വന്നിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ രാമൻ അയച്ച ഗോപ്പന്മാരാണ്. നിങ്ങൾക്ക് ആശംസകൾ. ധർമ്മജ്ഞന്മാരേ, രാമനും അച്യുതനും അടുത്ത് തന്നെ പശുക്കളെ മേയിക്കുന്നു; അവർക്കു വിശപ്പുണ്ട്. വിശ്വാസമുണ്ടെങ്കിൽ, അവർ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പാകംചെയ്ത അരി ദയവായി തരിക." "മൃഗയാഗത്തിനോ സൗത്രാമണിയാഗത്തിനോ ഒഴികെ, ദീക്ഷയുള്ളവർക്കും ഭക്ഷണം അശുദ്ധമാകുന്നില്ല." എന്നിങ്ങനെയുള്ള വാക്കുകൾ കേട്ടിട്ടും, ആ ബ്രാഹ്മണന്മാർ, ആസ്വാദ്യങ്ങളിൽ മാത്രം അകപ്പെട്ട്, പലവിധ യാഗങ്ങളിൽ മുഴുകി, ബാലിശതയും പ്രായം കൊണ്ടുള്ള അഭിമാനവും പുലർത്തി, കൃഷ്ണന്റെ ദൂതന്മാരുടെ അപേക്ഷയെ അവഗണിച്ചു. യാഗസ്ഥലം, കാലം, വിഭിന്നദ്രവ്യങ്ങൾ, മന്ത്രങ്ങൾ, കര്‍മ്മങ്ങൾ, ഹോതാക്കൾ, അഗ്നികൾ, ദേവതകൾ, യജമാനൻ, യാഗം, ധർമ്മം—ഇവയൊക്കെ അവനിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. അതിയായ പരബ്രഹ്മമായ അദ്ഭുതനായ അദോക്ഷജനെ, അജ്ഞാനികൾ സ്വയം മരണമെന്നുള്ള ധാരണയിൽ പെട്ട്, മനുഷ്യനെന്നു മാത്രം കണ്ടു, തിരിച്ചറിയാൻ സാധിച്ചില്ല. യദുക്കൾക്ക് തരിക എന്നു പറഞ്ഞു ഇല്ല, തരരുത് എന്നും പറഞ്ഞു ഇല്ല. ഗോപ്പന്മാർ നിരാശരായി തിരിച്ചുപോയി, കണ്ടതും കേട്ടതും കൃഷ്ണന്റെയും രാമന്റെയും മുന്നിൽ പറഞ്ഞു. കേട്ടപ്പോൾ, ലോകത്തിന്റെ അധിപനായ കൃഷ്ണൻ ചിരിക്കയും, ലോകത്തിൽ അനുഭവിക്കുന്ന രീതിയിൽ വീണ്ടും പറഞ്ഞു: "സങ്കർഷണനും ഞാനും വന്നതായി ബ്രാഹ്മണപത്നിമാരെ അറിയിക്കൂ. അവർ എനിക്ക് മനസ്സിൽ ഭക്തിയോടെ അർപ്പിതരായവരാണ്; അവരിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം ലഭിക്കും." ഗോപ്പന്മാർ ബ്രാഹ്മണപത്നിമാരുടെ വീട്ടിൽ പോയി, അവരെ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നതും ഇരിക്കുന്നതും കണ്ടു, നമസ്കരിച്ചു, ആദരപൂർവ്വം പറഞ്ഞു: "ബ്രാഹ്മണപത്നിമാരേ, കൃഷ്ണന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ഞങ്ങൾ അടുത്ത് തന്നെ പശുക്കളെ മേയിക്കുന്നു. അവൻ രാമനോടൊപ്പം ദൂരത്തിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്ത് ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു; അവനും കൂട്ടുകാരും വിശപ്പോടെ ഉണ്ട്; ദയവായി ഭക്ഷണം തരിക." അച്യുതൻ വന്നുവെന്നു കേട്ടപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥകളിൽ മനസ്സിലായിരുന്ന എല്ലാ സ്ത്രീകളും ആഹ്ലാദത്തോടെ നിറഞ്ഞു. അവർ നല്ല കലശങ്ങളിൽ നാലു വിധത്തിലുള്ള ഉത്തമഭക്ഷണങ്ങൾ എടുത്തു, പ്രിയപ്പെട്ടവനേ കാണാൻ നദികൾ സമുദ്രത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്നതുപോലെ അവിടെ ഓടിച്ചെന്നു. ഭർത്താക്കന്മാരും സഹോദരന്മാരും ബന്ധുക്കളും പുത്രന്മാരും വിലക്കി നിന്നിട്ടും, അവർ മനസ്സിൽ കൃഷ്ണന്റെ മഹിമയിൽ അചഞ്ചലരായി, ദീർഘകാലം കേട്ട ഉപദേശങ്ങളിൽ നിലനിൽക്കുകയും, അവിടേക്ക് പോവുകയും ചെയ്തു.