ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

ശങ്കർഷണനും സ്വന്തം കൂട്ടുകാരായ ഗോപരും കൂടെക്കൊണ്ട് കൃഷ്ണൻ വെള്ളത്തിനരികിൽ ഒരു പാറമുകളിൽ ഇരുന്നു, കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം കൊണ്ടുവന്ന തൈരും ചോറും ആസ്വദിച്ചു. അപ്പോൾ പശുക്കളും കാളകളും കിടക്കളും ചാരമരത്തിൽ ഇരുന്നു, തങ്ങളുടെ കണ്ണുകൾ സന്തോഷത്താൽ അടച്ചു, ദുഃഖവും ക്ഷീണവും ഇല്ലാതെ, തങ്ങളുടെ കിടക്കയുടെയും മണ്ടയുടെയും ഭാരം കൊണ്ടുള്ള ക്ഷീണം മറന്ന് തൃപ്തരായി വിശ്രമിച്ചു. മഴക്കാലത്തിന്റെ മഹിമ കൃഷ്ണൻ കണ്ടു, എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ആനന്ദം പകർന്ന ആ കാലം തന്റെ ശക്തിയാൽ കൂടുതൽ ഭംഗിയായി. അങ്ങനെ രാമനും കേശവനും വ്രജയിൽ താമസിക്കുമ്പോൾ ശരദ്കാലം എത്തി—വ്യക്തമായ ആകാശം, ശുദ്ധമായ വെള്ളം, സ്നിഗ്ധമായ കാറ്റ്. ശരദ്കാലത്തിൽ, കമലങ്ങൾ പുഷ്പിക്കുകയും ജലങ്ങൾ തങ്ങളുടെ സ്വഭാവത്തിലേക്ക് മടങ്ങുകയും ചെയ്തു; അതുപോലെ തന്നെ യോഗാഭ്യാസം ചെയ്തവർ വീണുപോയ മനസ്സിനെ തിരിച്ചുപിടിക്കുന്നു. ആ കാലം ആകാശത്തെ മേഘങ്ങൾ, ഭൂമിയിലെ മലിനത, വെള്ളത്തിലെ അഴുക്ക് എന്നിവ നീക്കി; അതുപോലെ തന്നെ കൃഷ്ണഭക്തി സന്ന്യാസികളുടെ മനസ്സിലെ അശുദ്ധി നീക്കുന്നു. എല്ലാം ഉപേക്ഷിച്ചവർ ശുദ്ധപ്രഭയോടെ പ്രകാശിച്ചു, ആഗ്രഹങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച സന്ന്യാസികൾ ശാന്തരും പാപരഹിതരും ആകുന്നതുപോലെ. മലകൾ തങ്ങളുടെ ജലങ്ങളെ വിട്ടുതരുമ്പോൾ, ചിലപ്പോഴൊക്കെ നല്ലതും നൽകുന്നു, ചിലപ്പോഴൊക്കെ നൽകുന്നില്ല; ജ്ഞാനികൾ അനുയോജ്യമായ സമയത്ത് ജ്ഞാനാമൃതം നൽകുന്നതുപോലെ. ആഴം കൂടിയ ജലങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്നവർ ജലനാശം ശ്രദ്ധിച്ചില്ല, അജ്ഞാനിയായ ഗൃഹസ്ഥൻ തന്റെ ആയുസ്സു ദിവസേന കുറയുന്നതു കാണാത്തതുപോലെ. അങ്ങനെ തന്നെ, ആഴത്തിലുള്ള വെള്ളത്തിൽ ജീവിക്കുന്നവർ ശരത്കാല സൂര്യന്റെ ചൂട് അനുഭവിച്ചില്ല; അതുപോലെ, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കാത്ത ദരിദ്രനും ദയനീയനുമായ ഗൃഹസ്ഥൻ ദു:ഖം മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല. തൈകളും ചെടികളും ക്രമേണ മണ്ണും വരളും ഉപേക്ഷിച്ചു, ജ്ഞാനികൾ ശരീരത്തിലും അന്യവസ്തുക്കളിലും 'ഞാൻ' എന്നോ 'എൻ്റെത്' എന്നോ ഉള്ള ഭാവങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ. ശരത്കാലം വന്നപ്പോൾ സമുദ്രം ശാന്തവും നിശ്ശബ്ദവും ആയി; അതുപോലെ, സകലചലനങ്ങളും അവസാനിച്ച സന്യാസി സ്വതസ്സിൽ ലയിക്കുന്നു. കർഷകർ ശക്തമായ കരയുകളാൽ വയലുകളിൽ നിന്ന് വെള്ളം എടുത്തു; അതുപോലെ, യോഗികൾ പ്രാണശക്തികൾകൊണ്ട് ജ്ഞാനപ്രവാഹം നിയന്ത്രിക്കുന്നു. ശരത്കാല സൂര്യന്റെ ചൂട് ചന്ദ്രൻ നീക്കി; അതുപോലെ, മുകുന്ദൻ വ്രജവധൂകളുടെ ദേഹാഭിമാനത്തിൽ നിന്നുള്ള ദു:ഖം നീക്കി. ആകാശം നിർമലവും നക്ഷത്രങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതുമായിരിക്കുന്നു; അതുപോലെ, സത്ത്വഗുണം ഉള്ള മനസ്സിൽ ബ്രഹ്മശബ്ദത്തിന്റെ അർത്ഥം തെളിയുന്നു. നക്ഷത്രങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ചന്ദ്രൻ ആകാശത്ത് കിളിരിപ്പോടെ പ്രകാശിച്ചു; അതുപോലെ, വൃഷ്ണിവംശജന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കൃഷ്ണൻ ഭൂമിയിൽ പ്രകാശിച്ചു. മധുരമായ പൂക്കളുടെ സുഗന്ധം നിറഞ്ഞതും തണുത്തതും ചൂടും ഒരുപോലെ നൽകിയ കാട്ടുകാറ്റ് ആസ്വദിച്ച്, ജനങ്ങൾ തങ്ങളുടെ ദു:ഖം മറന്നു; പക്ഷേ കൃഷ്ണന്റെ സ്‌നേഹത്തിൽ ഹൃദയം കവർന്ന ഗോപികൾക്ക് ആ കാറ്റ് ആശ്വാസം നൽകുന്നില്ല. പശുക്കൾ, മാൻ, പക്ഷികൾ, സ്ത്രീകൾ, പുഷ്പിതമായ ചെടികൾ—എല്ലാവരും ശരത്കാലത്തിൽ തങ്ങളുടെ പുരുഷന്മാരാൽ പ്രാപിക്കപ്പെട്ടു, യഥാർത്ഥത്തിൽ ഫലങ്ങൾ ഭഗവാന്റെ കർമ്മഫലങ്ങളാൽ ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ. സൂര്യോദയത്തിൽ കമലങ്ങൾ ആനന്ദിച്ചു; രാത്രിയിൽ മാത്രം വിരിയുന്ന ഉത്പലങ്ങൾ മാത്രം അങ്ങനെ ആയില്ല. അതുപോലെ, രാജാവിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ജനങ്ങൾ ഭയമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നു; കള്ളന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ അങ്ങനെ അല്ല. നഗരങ്ങളിലും ഗ്രാമങ്ങളിലും ഉത്സവങ്ങൾ കൊണ്ടും ഇന്ദ്രിയാനന്ദം കൊണ്ടും ഭൂമി തിളങ്ങി; ഹരിയുടെ കലകളാൽ വിളവുകൾ സമൃദ്ധമായി. വ്യാപാരികളും, സന്യാസികളും, രാജാക്കന്മാരും, കുളിച്ച് തങ്ങളുടെ കാര്യങ്ങൾക്കായി പുറപ്പെട്ടു; മഴക്കാലം കഴിഞ്ഞു യോഗികൾ തങ്ങളുടെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതുപോലെ. ഭഗവാൻ സ്വയം തനിക്കായി നഗരം സൃഷ്ടിച്ചു, ജനങ്ങളെയും സൃഷ്ടിച്ചു; മുമ്പ് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടവരെ കണ്ടപ്പോൾ അവർ സൃഷ്ടികർത്താവായ ഭഗവാനെ സ്തുതിച്ചു: "അയ്യോ ലോകസൃഷ്ടാവേ, എത്ര ഉത്തമമായാണ് നിന്റെ കർമ്മം! എല്ലാ യജ്ഞങ്ങളും നിന്നിൽ സമസ്ഥിതമാണ്; നാം ഒരുമിച്ച് ഭക്ഷണം ആസ്വദിക്കാം." തപസ്സും ജ്ഞാനവും യോഗവും ഉള്ള ഹൃഷികേശൻ, മഹർഷികൾക്കു മഹർഷിയായവൻ, ആഗ്രഹിച്ച ജീവികൾ സൃഷ്ടിച്ചു. അവരിൽ ഓരോരുത്തരിലും ജനിച്ചിട്ടില്ലാത്തവൻ തന്റെ ശരീരത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം നൽകി—അത് ധ്യാനവും യോഗവും, തപസ്സും ജ്ഞാനവും വൈരാഗ്യവും ആയിരുന്നു. ഇങ്ങനെ, ശുകാചാര്യർ പറഞ്ഞു: ശരദ്കാലത്തിൽ, ശുദ്ധമായ വെള്ളവും പുഷ്പിതമായ കമലങ്ങളുടെ സുഗന്ധവുമുള്ള സമയത്ത്, അച്യുതൻ ഗോപബാലന്മാരെയും പശുക്കളെയും കൂട്ടി കാറ്റ് തണുപ്പിച്ച കാടിലേക്ക് കടന്നു. പുഷ്പിച്ചിരിക്കുന്ന മരങ്ങൾ, തേനീച്ചകളുടെ ഗൂഢഗാനങ്ങൾ, പക്ഷികളുടെ രവം നിറഞ്ഞ തടാകങ്ങളും നദികളും—അവിടേക്ക്, തേനീച്ചകളുടെ നാഥനായ കൃഷ്ണൻ, കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം പശുക്കളെ മേയിച്ചുകൊണ്ട് കാട്ടിലേക്ക് കടന്നു, അവിടെയിരുന്ന് വംശി വായിച്ചു. വ്രജവധൂകൾ ആ വംശിയുടെ സംഗീതം കേട്ടപ്പോൾ, അതു പ്രേമം ഉണർത്തുന്നതായിരുന്നു; അവർ കൃഷ്ണൻ കാണാതെ തന്നെ കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം ആ സംഗീതത്തെക്കുറിച്ച് വിവരിച്ചു. കൃഷ്ണന്റെ കൃത്യങ്ങൾ ഓർത്തു അവർ പറയാൻ തുടങ്ങിയെങ്കിലും, പ്രേമത്തിന്റെ പ്രഭാവത്തിൽ അവര്ക്ക് മനസ്സിൽ കുലുക്കം വന്നു, വാക്ക് തുടർക്കാനായില്ല. മയില്പീലി അണിഞ്ഞ്, നൃത്തശ്രേഷ്ഠന്റെ രൂപത്തിൽ, കർണികാരപുഷ്പങ്ങൾ കാതിൽ, പൊന്നുപോലെയുള്ള വസ്ത്രം, വനപുഷ്പമാല, വംശിയുടെ രന്ധ്രങ്ങളിൽ അമൃതം നിറയ്ക്കുന്ന അധരങ്ങൾ—ഇങ്ങനെ കൃഷ്ണൻ ഗോപബാലന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടു, വൃന്ദാവന കാട്ടിൽ കാൽപ്പാടുകൾ പതിപ്പിച്ചു, തന്റെ ഗാനം കൊണ്ട് പ്രശസ്തിയേറി. വംശിയുടെ ഈ സംഗീതം എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളെയും ആകർഷിച്ചു; വ്രജവധൂകൾ അതു വിവരിച്ചുകൊണ്ട് അതിൽ ലയിച്ചു. "സുഹൃത്തുക്കളേ, കണ്ണുകൾക്ക് ഇതിൽ വലിയ ഫലം മറ്റൊന്നുമില്ല—വ്രജാധിപതിയുടെ രണ്ടു പുത്രന്മാരെയും അവരുടെ കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം പശുക്കളെ മേയിക്കുന്നതും, വംശി മുഖം അലങ്കരിക്കുന്നതും, സ്നേഹപൂർവമായ കാഴ്ചകൾ നൽകുന്നതും കാണുന്നത്," എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. മാവിൻ കൊമ്പുകളും, ഇലകളും, മയില്പീലികളും, കമലവും ഉത്പലപുഷ്പങ്ങളും അണിഞ്ഞ്, വനപുഷ്പങ്ങൾ അലങ്കരിച്ച വസ്ത്രത്തിൽ, അവർ പശുസമൂഹത്തിൽ നൃത്തവിദഗ്ധന്മാരായി തിളങ്ങി, പാട്ടും പാടികൊണ്ട്. "ഈ വംശിക്കു എത്ര ഭാഗ്യം! ദാമോദരന്റെ അധരസുദയെ രുചിക്കുന്നതിൽ ഭാഗ്യം വന്നു; ഗോപികൾക്ക് പോലും അതു ലഭ്യമല്ല. അതിന്റെ ശേഷിച്ച മധുരം നദികൾ ആസ്വദിക്കുന്നു; അവരുടെ ജലങ്ങൾ വിറച്ച് മരങ്ങൾ കണ്ണുനീർ ചൊരിയുന്നു." "വൃന്ദാവനത്തിന് ഭൂമിയിൽ പ്രശസ്തി; ദേവകിയുടെ പുത്രന്റെ പാദജലം അതിനെ ശുദ്ധമാക്കി. ഗോവിന്ദനെ വംശി വായിക്കുന്നതു കണ്ടു, മയിലുകൾ ഉന്മാദത്തോടെ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു; മലകളിലെ എല്ലാ ജീവികളും അചഞ്ചലരാവുന്നു." "ഈ ഭവനങ്ങൾക്കു പോലും ഭാഗ്യം; അവ, കൃഷ്ണന്റെ അത്ഭുതഭൂഷിതമായ രൂപം കണ്ടു, കാളമരുതോടൊപ്പം വംശിസ്വരം കേട്ട്, സ്നേഹപൂർവമായ കാഴ്ചകളാൽ ആരാധിക്കുന്നു." കൃഷ്ണന്റെ രൂപവും പ്രവർത്തിയും കാഴ്ചയ്ക്കു ഉത്സവമായിരുന്നു; അവന്റെ വംശിയുടെ രഹസ്യമായ മധുരഗാനമകേട്ട്, ദിവ്യവിമാനങ്ങളിൽ സ്ത്രീവിഗ്രഹങ്ങൾ പ്രേമത്തിൽ മനസ്സു കുലുങ്ങി, പുഷ്പമാലകൾ വീണു, വസ്ത്രങ്ങൾ അഴുകി, അവൻ്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ അവശരായി. പശുക്കൾ, കൃഷ്ണന്റെ വായിൽ നിന്ന് ഒഴുകിയ വംശിഗാനത്തിന്റെ അമൃതം ചെവികൾ ഉയർത്തി കുടിച്ചു, അചഞ്ചലരായി നിന്നു; കിടക്കൾ പാൽ കുടിക്കുന്നതും നിർത്തി, കണ്ണുനീർ നിറഞ്ഞു, ഗോവിന്ദനെ ഹൃദയത്തിൽ കെട്ടിപ്പിടിക്കുന്നതുപോലെ നോക്കി. "അമ്മേ, ഈ കാട്ടിലെ പക്ഷികൾ ഭാഗ്യശാലികളായ സന്യാസികൾ തന്നെയാണ്; മനോഹരമായ വൃക്ഷങ്ങളിലിരുത്തി, കൃഷ്ണന്റെ വംശിഗാനം കേൾക്കുന്നു, കണ്ണുകൾ അടച്ചു, മറ്റൊന്നും ഓർക്കാതെ." മുരാരിയുടെ ഗാനം കേട്ട്, നദികൾ അവരുടെ ഒഴുക്കിൽ ചക്രങ്ങൾ കാണിച്ചു, പ്രേമം ശമിച്ച അവ ജലതരംഗങ്ങളാൽ മുരാരിയെ അങ്കലാഭം ചെയ്തു, കൃഷ്ണന്റെ പാദങ്ങളിൽ കമലങ്ങൾ അർപ്പിച്ചു. ഇങ്ങനെ, കൃഷ്ണന്റെ വൃന്ദാവനവാസവും, പ്രകൃതിയുടെ മാറ്റവും, ഗോപികകളുടെയും എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും അവനോടുള്ള അനുരാഗവും ആ കാലഘട്ടത്തിൽ പ്രകാശിച്ചു.