ശ്രീമദ്ഭാഗവതപുരാണമ്

അത്രി, വസിഷ്ഠ, ച്യവന, ശരദ്വാൻ, അരിഷ്ടനേമി, ഭൃഗു, അംഗിരാസ്, പരാശര, ഗാധിപുത്രൻ, രാമ, ഉതത്യ, ഇന്ദ്രപ്രമദ, എധ്മവാഹ—ഇവരെല്ലാവരും മഹാനുഭാവികളായ ഋഷിമാരായി അങ്ങോട്ട് എത്തി. മേധാതിഥി, ദേവല, ആർഷ്ടിഷേണ, ഭാരദ്വാജ, ഗൗതമ, പിപ്പലാദ, മൈത്രേയ, ഔർവ, കവഷ, കുംഭയോണി, ദ്വൈപായന, മഹാനായ നാരദൻ തുടങ്ങിയവരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. ദേവർഷിമാരും ബ്രഹ്മർഷിമാരും രാജർഷിമാരും, അരുണനും കൂട്ടരും കൂടി, മഹാരാജാവ് അവിടത്തെ എല്ലാ മഹർഷികളുടെ വംശജന്മാരെയും ആദരപൂർവം സ്വീകരിച്ചു, വിനയപൂർവം തലകുനിച്ച് നമസ്കരിച്ചു. അവരെല്ലാവരും സുഖമായി ഇരിക്കുമ്പോൾ, രാജാവ് മനസ്സിൽ വ്യക്തതയോടെ, നിർണ്ണയപൂർവം, കയ്യിണക്കി അവരോടു സമീപിച്ചു. രാജാവ് പറഞ്ഞു: “രാജാക്കന്മാരിൽ ഞങ്ങൾ ഏറ്റവും ഭാഗ്യവാന്മാർ ആണു, കാരണം മഹാന്മാർ സ്വകാരുണ്യം കാണിച്ചു. ബ്രാഹ്മണ പാദങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച രാജവംശങ്ങൾക്ക് പാപഫലമായി മഹാ അപകീർത്തി ലഭിച്ചു—അഹോ, ഇത്രയും ദോഷകരമായ പ്രവൃത്തികൾ!” “എനിക്ക്, സർവ്വലോകേശനായ ഭഗവാൻ, എന്റെ മനസ്സിൽ വീട്ടുചിന്തകൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉയരുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, ദ്വിജന്മാരുടെ വചനങ്ങളിൽ നിന്ന് വിരക്തി ഉണർത്തി; കാരണം ആസ്വാദനത്തിൽ നിന്ന് ഭയം വേഗം വരുന്നു. ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, എനിക്ക് സമീപിച്ചിരിക്കുന്ന നിങ്ങൾ ഇവിടെയിരിക്കുക, എന്റെ മനസ്സും ഭഗവാനിൽ അകപ്പെട്ടിരിക്കട്ടെ. ബ്രാഹ്മണന്റെ ശാപം കൊണ്ടോ, അല്ലെങ്കിൽ തക്ഷക എന്ന പാമ്പിന്റെ ദുഷ്പ്രഭാവം കൊണ്ടോ, എന്ത് സംഭവിച്ചാലും, അതുവരെ വിഷ്ണുവിന്റെ മഹത്വം പാടുക.” “അനന്തനായ ഭഗവാനിലേക്കും അവനിൽ ശരണം പ്രാപിക്കുന്നവരിലേക്കും വീണ്ടും ഭക്തിയും സ്നേഹവും ഉണ്ടാകട്ടെ; എവിടെയും ജനിച്ചാലും സദാ സജ്ജന്മാരോടു സൗഹൃദം ഉണ്ടാകട്ടെ; ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഞാൻ എവിടെയും നമസ്കരിക്കുന്നു.” ഇങ്ങനെ ദൃഢപ്രതിജ്ഞയോടെ രാജാവ് കിഴക്കേ കരയിൽ, കുശഗ്രാസം വിരിച്ച്, വടക്കോട്ടു മുഖം തിരിച്ച് ഇരുന്നു. ഭാര്യയെയും പുത്രനെയും സമുദ്രപുത്രിക്കൊപ്പം ഭാരം വെച്ചതുപോലെ മനസ്സിൽ നിർഭാരം ആയി. മനുഷ്യന്മാരുടെയും ദേവന്മാരുടെയും രാജാവായ പാരീക്ഷിത് ഉപവാസത്തിൽ ഇരിക്കുമ്പോൾ, ദേവതകൾ ആകാശത്തിൽ നിന്നു അദ്ദേഹത്തെ പുകഴ്ത്തി, പുഷ്പങ്ങൾ ചിതറിച്ച throwing earth, മൃദംഗാദി വാദ്യങ്ങൾ മുഴക്കി. അവിടെ സമാഗമിച്ചിരുന്ന മഹർഷിമാർ അദ്ദേഹത്തെ പുകഴ്ത്തി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം ജനഹിതത്തിനും ഭഗവാന്റെ ഗുണങ്ങൾ കൊണ്ടും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതാണെന്ന് അംഗീകരിച്ചു. “ഇത് അതിശയമായി കരുതേണ്ടതില്ല; കൃഷ്ണഭക്തന്മാരിൽ, രാജകിരീടം ധരിച്ചിരുന്നവരും ഭഗവാന്റെ സാന്നിധ്യം മാത്രം ആഗ്രഹിച്ച് രാജ്യത്തെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നു.” “അദ്ദേഹം ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതുവരെ ഞങ്ങൾ ഇവിടെ തന്നെ ഇരിക്കും; പിന്നെ ഭഗവാന്റെ പ്രധാനഭക്തൻ വൈരാഗ്യവും ദുഃഖരാഹിത്യവും ഉള്ള പരമലോകം പ്രാപിക്കും.” മഹർഷിമാരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, പാരീക്ഷിതും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗുരുവായ മധുച്യുദനും, അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നവരെ അഭിവാദ്യത്തോടെ, വിഷ്ണുവിന്റെ ലീലകൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, അവരോടു സംസാരിച്ചു. “സകലദിശകളിൽ നിന്നുമുള്ളവർ ഇവിടെ ഒന്നിച്ചു; വേദങ്ങൾ മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രകാശിക്കുന്നതുപോലെയാണ്. ഇവിടെ അല്ലെങ്കിൽ വേറിടത്ത്, പരമഹിതവും ആത്മസ്വരൂപവും മാത്രമാണ് ഉദ്ദേശം.” “അതുകൊണ്ടു, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, മരണമാസന്നവർക്കു ചെയ്യേണ്ട ശുദ്ധമായ ധർമ്മം എന്താണെന്ന് ഞാൻ ചോദിക്കുന്നു; അതിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവർ ആലോചിക്കട്ടെ.” അതിനിടയിൽ, വ്യാസപുത്രനായ മഹാനായ ശുകദേവൻ ആകസ്മികമായി അവിടെ എത്തി. പ്രതീക്ഷയില്ലാതെ ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന അദ്ദേഹം, അവന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാൻ സാധിക്കാത്തവണ്ണം, സ്വയം തൃപ്തനായവൻ, കുട്ടികൾക്കിടയിൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവൻ, വ്യത്യസ്ത വേഷം ധരിച്ചവൻ ആയിരുന്നു. അവൻ പതിനാറാം വയസ്സിൽ, മൃദുലമായ പാദങ്ങൾ, കൈകൾ, ഉരുക്കൾ, ഭുജങ്ങൾ, തോളുകൾ, കന്നങ്ങൾ, മനോഹരമായ അവയവങ്ങൾ, നീണ്ട വലിയ കണ്ണുകൾ, ഉയർന്ന നാസികയോടു തുല്യമായ ചെവി, മനോഹരമായ ഭ്രൂകൾ, പ്രകാശമുള്ള മുഖം, ശംഖപോലെയുള്ള കഴുത്ത് എന്നിവയോടെ ദിവ്യശോഭയുള്ളവനായിരുന്നു. അവന്റെ കണ്യകൾ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു, വിസ്തൃതവും ഉയർന്നവുമായ മൃദുലമായ നെഞ്ച്, ആഴമുള്ള നാഭി, ഉരുണ്ട വയറ്, വസ്ത്രം ഇല്ലാതെ മുഖം മുടിയാൽ മൂടിയിരിക്കുന്നു, ദീർഘമായ ഭുജങ്ങൾ ദേവന്മാരെപ്പോലെ. ഇരുണ്ട വർണ്ണം, യുവാവിന്റെ പുതുമയുള്ള സൗന്ദര്യം, പുണ്യചിഹ്നങ്ങൾ, മനോഹരമായ പുഞ്ചിരി, സ്ത്രീകളുടെ മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കുക—ഇവയൊക്കെ അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു. മഹർഷിമാർ അദ്ദേഹത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വരൂപം അറിയാമായിരുന്നിട്ടും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഹത്വം മറഞ്ഞതിനാൽ, സ്നേഹപൂർവം എഴുന്നേറ്റ് അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. പാരീക്ഷിത് മഹാരാജാവ് അതിഥിയായെത്തിയ ശുകദേവനെ വിനയപൂർവം വന്ദിച്ചു, അന്യജ്ഞാനമുള്ള സ്ത്രീകളും കുട്ടികളും മാറിയപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തെ മഹാസനത്തിൽ ആദരപൂർവം ഇരുത്തി. ബ്രഹ്മർഷിമാരുടെയും രാജർഷിമാരുടെയും ദേവർഷിമാരുടെയും കൂട്ടത്തിൽ, ശുകദേവൻ ചന്ദ്രനുപോലെ പ്രകാശിച്ചു. ഭഗവത്ഭക്തനായ രാജാവ്, മനസ്സിൽ സമാധാനത്തോടെ ഇരുന്ന ശുകദേവന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു, തലകുനിച്ച് കയ്യിണക്കി വിനയപൂർവം ചോദിച്ചു: “ബ്രാഹ്മണനേ, ഇന്ന് ഞങ്ങൾക്ഷത്രിയന്മാർ സേവനയോഗ്യരായി. നിങ്ങളുടെ ദയകൊണ്ടു ഞങ്ങൾ ഭാഗ്യവാന്മാരായി, നമ്മുടെ ദേശം പവിത്രമായി. നിങ്ങളെ ഓർക്കുമ്പോൾ പോലും മനുഷ്യരുടെ വീടുകൾ ശുദ്ധമാകുന്നു—കാണുന്നത്, സ്പർശിക്കുന്നത്, പാദപ്രക്ഷാലനം, സത്കാരം ഇവയൊക്കെ എത്ര മഹത്വം നൽകും!” “മഹായോഗിനേ, നിങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ, വലിയ പാപങ്ങൾ പോലും വിഷ്ണു അസുരന്മാരെ നശിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ നശിക്കുന്നു. പാണ്ഡവപുത്രന്മാർക്ക് പ്രിയനായ കൃഷ്ണൻ എന്നിൽ പ്രസന്നനാകട്ടെ; കാരണം, തന്റെ കുടുംബത്തെ സ്നേഹിച്ച് അവൻ ബന്ധുക്കളെ സ്വീകരിച്ചു. അല്ലെങ്കിൽ, മരണമാസന്നവായ ഞങ്ങൾക്കു, കാട്ടിൽ വസിക്കുന്ന, മനസ്സു അവ്യക്തത്തിൽ അകപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന, സിദ്ധനുമായ നിങ്ങളെ കാണാൻ എങ്ങനെ സാധിക്കും?” “അതുകൊണ്ട്, യോഗിമാരുടെ ആചാര്യനായോ, പരമപുരുഷാർത്ഥം എന്താണെന്ന് ഞാൻ ചോദിക്കുന്നു: മരണം അടുത്തിരിക്കുമ്പോൾ മനുഷ്യൻ എന്ത് ചെയ്യണം? എന്ത് കേൾക്കണം, ജപിക്കണം, ചെയ്യണം, ഓർക്കണം, പൂജിക്കണം? അല്ലെങ്കിൽ ഇതിന് വിരുദ്ധമായി മറ്റൊന്നുണ്ടെങ്കിൽ അതും പറയണം.” “യഥാർത്ഥത്തിൽ, ഭഗവാന്റെ സാന്നിധ്യം ഗൃഹസ്ഥരുടെ വീട്ടിൽ പോലും, പശുവിനെ പാലിടുമ്പോഴും, കാണാനാകുന്നില്ല.” ഇങ്ങനെ രാജാവ് വിനയപൂർവം ചോദിച്ചപ്പോൾ, ബാദരായണിയുടെ പുത്രൻ ജ്ഞാനിയും പണ്ഡിതനുമായ ശുകദേവൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു: “ശ്രീയുടെ ഗുണങ്ങൾ സ്വാതന്ത്ര്യവും മറ്റും ആണ്; ആനന്ദം എന്നത് സുഖ-ദുഃഖങ്ങളുടെ അവസാനം. ദുഃഖം സുഖാഗ്രഹത്തിൽ നിന്നാണ്. ജ്ഞാനികൾ ബന്ധനവും മോചനവും അറിയുന്നു. മൂഢൻ ശരീരാദികളിൽ ആത്മാവിനെ തിരിച്ചറിയുന്നു; എന്റെ മാർഗ്ഗം വേദം എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്. മനസ്സിന്റെ വിക്ഷേപം തെറ്റായ മാർഗ്ഗം; സത്വഗുണം ഉദയിക്കുന്നത് സ്വർഗ്ഗം. നരകം അന്ധകാരം, അഹങ്കാരം; സുഹൃത്ത്, ഗുരു, ആത്മാവ്—മൂന്നും ഒരുപോലെ. ഗൃഹം ശരീരമാണ്; ഗുണങ്ങളിൽ ധനം മനുഷ്യത്വം; യഥാർത്ഥ സമ്പന്നൻ അങ്ങനെ അറിയപ്പെടുന്നു. സംതൃപ്തിയില്ലാത്തവൻ ദരിദ്രൻ; ഇന്ദ്രിയജയം ഇല്ലാത്തവൻ ദയനീയൻ. ഗുണങ്ങളിൽ അസക്തനായവൻ സ്വാമി; അതിൽ ആശക്തനാകുന്നത് വിരുദ്ധം.” “ഉദ്ധവാ, നിന്റെ എല്ലാ ചോദ്യങ്ങൾക്കും ഉത്തരം കിട്ടി; ഇനി ഗുണദോഷങ്ങളുടെ വിശദീകരണം ആവശ്യമില്ല. ഗുണത്തിൽ ദോഷം കാണുന്നത് തന്നെ ദോഷമാണ്; ഗുണം എന്നത് ഇരുവരിൽ നിന്നും മുക്തമായതാണ്.” ശുകദേവൻ പറഞ്ഞു: “കൃഷ്ണനും രാമനും കാട്ടുതീ അണച്ചതും പ്രലമ്പാസുരനെ കൊല്ലുന്നതും കൃഷ്ണഗോപന്മാർ സ്ത്രീകൾക്കു വിവരിച്ചു. ഈ അത്ഭുതങ്ങൾ കേട്ടപ്പോൾ മുതിർന്നവരും ഗോപികകളും അതിശയിച്ചു; വ്രജത്തിലെ കൃഷ്ണനും രാമനും ദേവന്മാരിൽ പ്രധാനർ ആണെന്ന് അവർ കരുതി.” അതിനുശേഷം, എല്ലാ ജന്തുക്കളോടും കൂടിയുള്ള മഴക്കാലം ആരംഭിച്ചു; ആകാശവും ഭൂമിയും ഇടിമുഴക്കത്തോടെ മുഴങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നു, ദിശകൾ പ്രകാശിച്ചു.