ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ನಟಾನಾಂ ನರ್ತಕೀನಾಂ ಚ ಗೀತವಾದ್ಯೋಪಜೀವಿನಾಮ್ । ಕ್ರೀಡಾಲಙ್ಕಾರವಾಸಾಂಸಿ ಕೃಷ್ಣೋಽದಾತ್ತಸ್ಯ ಚ ಸ್ತ್ರಿಯಃ

ನೃತ್ಯಗಾರರು, ನೃತ್ಯಂಗನರು, ಹಾಡುಗಾರರು ಮತ್ತು ವಾದ್ಯಗಾರರಿಗೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಕೃಷ್ಣನು ಆಟದ ಅಲಂಕಾರ ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.

ಕೃಷ್ಣಸ್ಯೈವಂ ವಿಹರತೋ ಗತ್ಯಾಲಾಪೇಕ್ಷಿತಸ್ಮಿತೈಃ । ನರ್ಮಕ್ಷ್ವೇಲಿಪರಿಷ್ವಙ್ಗೈಃ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಕಿಲ ಹೃತಾ ಧಿಯಃ

ಕೃಷ್ಣನು ಹೀಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವನು ಅವರ ನಡೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಗುತ್ತಾ, ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಸೂಚನೆ ನೀಡುತ್ತಾ, ಆಟದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಅಪ್ಪುಗೆಗಳಿಂದ, ಆ ಹೆಂಗಸರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಕರ್ಷಿಸಿದ್ದನು.

ಊಚುರ್ಮುಕುನ್ದೈಕಧಿಯೋ ಗಿರ ಉನ್ಮತ್ತವಜ್ಜಡಮ್ । ಚಿನ್ತಯನ್ತ್ಯೋಽರವಿನ್ದಾಕ್ಷಂ ತಾನಿ ಮೇ ಗದತಃ ಶ್ರೃಣು

ಅವರು ಮುಕುಂದನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಒಂದೇ ಆಗಿ ನೆಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಅವನನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾ, ಅವರ ಮಾತುಗಳು ಮದುಮತ್ತರಾದವರ ಅಥವಾ ಜಡರ ಮಾತಿನಂತೆ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದವು. ಅವುಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವಾಗ ಕೇಳು.

ಮಹಿಷ್ಯ ಊಚುಃ - ( ಮಾಲಿನೀ ) ಕುರರಿ ವಿಲಪಸಿ ತ್ವಂ ವೀತನಿದ್ರಾ ನ ಶೇಷೇ ಸ್ವಪಿತಿ ಜಗತಿ ರಾತ್ರ್ಯಾಮೀಶ್ವರೋ ಗುಪ್ತಬೋಧಃ । ವಯಮಿವ ಸಖಿ ಕಚ್ಚಿದ್‌ಗಾಢನಿರ್ವಿದ್ಧಚೇತಾ ನಲಿನನಯನಹಾಸೋದಾರಲೀಲೇಕ್ಷಿತೇನ

ಮಹಿಷ್ಯರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: ಕುರರಿ, ನೀನು ನಿದ್ರಿಸದೆ, ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತಾ ಕುಳಿತಿದ್ದೀಯಲ್ಲ, ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯನು ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಾನೆ, ನಮ್ಮ ಅರಿವಿಗೆ ದೂರವಾಗಿದ್ದಾನೆ. ನಿನ್ನ ಹೃದಯವೂ ನಮ್ಮಂತೆಯೇ, ಕಮಲನಯನನ ನಗುವು ಮತ್ತು ಕರುಣೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆಳವಾಗಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿದೆಯೆ?

( ವಸಂತತಿಲಕಾ ) ನೇತ್ರೇ ನಿಮೀಲಯಸಿ ನಕ್ತಮದೃಷ್ಟಬನ್ಧುಃ ತ್ವಂ ರೋರವೀಷಿ ಕರುಣಂ ಬತ ಚಕ್ರವಾಕಿ । ದಾಸ್ಯಂ ಗತ ವಯಮಿವಾಚ್ಯುತಪಾದಜುಷ್ಟಾಂ ಕಿಂ ವಾ ಸ್ರಜಂ ಸ್ಪೃಹಯಸೇ ಕಬರೇಣ ವೋಢುಮ್

ಚಕ್ರವಾಕಿ, ನೀನು ರಾತ್ರಿ ನಿನ್ನ ಸಂಗಾತಿಯು ಕಾಣದೆ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತಾ ಕೂಗುತ್ತೀಯಲ್ಲ. ನಾವು ಕೂಡ ಅಚ್ಯುತನ ಪಾದಸೇವೆಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೇವೆ. ಅಥವಾ ನೀನು ನಿನ್ನ ಕೂದಲಿಗೆ ಹೂವಿನ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯೆ?

( ಮಿಶ್ರ ) ಭೋ ಭೋಃ ಸದಾ ನಿಷ್ಟನಸೇ ಉದನ್ವನ್ ಅಲಬ್ಧನಿದ್ರೋಽಧಿಗತಪ್ರಜಾಗರಃ । ಕಿಂ ವಾ ಮುಕುನ್ದಾಪಹೃತಾತ್ಮಲಾಞ್ಛನಃ ಪ್ರಾಪ್ತಾಂ ದಶಾಂ ತ್ವಂ ಚ ಗತೋ ದುರತ್ಯಯಾಮ್

ಓ, ನೀನು ಯಾವಾಗಲೂ ಕಡಲ ತೀರದಲ್ಲಿ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಡುತ್ತಾ, ನಿದ್ರಿಸದೆ ಜಾಗೃತನಾಗಿದ್ದೀಯಲ್ಲ. ಮುಕುಂದನು ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ಗುರುತು ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ, ನೀನು ಕೂಡ ನಾವು ಅನುಭವಿಸುವ ಈ ದುಃಖಕರ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೀಯೆ?

( ವಸಂತತಿಲಕಾ ) ತ್ವಂ ಯಕ್ಷ್ಮಣಾ ಬಲವತಾಸಿ ಗೃಹೀತ ಇನ್ದೋ ಕ್ಷೀಣಸ್ತಮೋ ನ ನಿಜದೀಧಿತಿಭಿಃ ಕ್ಷಿಣೋಷಿ । ಕಚ್ಚಿನ್ ಗಕುನ್ದಗದಿತಾನಿ ಯಥಾ ವಯಂ ತ್ವಂ ವಿಸ್ಮೃತ್ಯ ಭೋಃ ಸ್ಥಗಿತಗೀರುಪಲಕ್ಷ್ಯಸೇ ನಃ

ಚಂದ್ರನೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಭಾರಿ ಕ್ಷಯರೋಗ ಹಿಡಿದಂತಿದೆ. ನಿನ್ನ ಬೆಳಕು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ, ನೀನು ನಿನ್ನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಇನ್ನು ಕತ್ತಲನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಮಗೆ ಹೀಗೆಯೇ ಮಾತುಗಳು ಅಡಕಾಗಿ, ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡಿರುವಂತೆ, ನೀನೂ ಸಹ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮರೆತು, ಮೌನವಾಗಿರುವೆಯೋ? ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನು ಗಮನಿಸದೆ ಇದ್ದೇವೆ.

( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಕಿಂ ನ್ವಾಚರಿತಮಸ್ಮಾಭಿಃ ಮಲಯಾನಿಲ ತೇಽಪ್ರಿಯಮ್ । ಗೋವಿನ್ದಾಪಾಙ್ಗನಿರ್ಭಿನ್ನೇ ಹೃದೀರಯಸಿ ನಃ ಸ್ಮರಮ್

ಮಲಯ ಪರ್ವತದ ಗಾಳಿ, ನಾವು ನಿನ್ನಿಗೆ ಏನಾದರೂ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆಯೇನು? ಗೋವಿಂದನ ಕಣ್ಮುಚ್ಚಿದ ನೋಟಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮದ ನೋವನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸುತ್ತಿರುವೆ.

( ಮಂದಾಕ್ರಾನ್ತಾ ) ಮೇಘ ಶ್ರೀಮನ್ ತ್ವಮಸಿ ದಯಿತೋ ಯಾದವೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ನೂನಂ ಶ್ರೀವತ್ಸಾಙ್ಕಂ ವಯಮಿವ ಭವಾನ್ ಧ್ಯಾಯತಿ ಪ್ರೇಮಬದ್ಧಃ । ಅತ್ಯುತ್ಕಣ್ಠಃ ಶಬಲಹೃದಯೋಽಸ್ಮದ್ವಿಧೋ ಬಾಷ್ಪಧಾರಾಃ ಸ್ಮೃತ್ವಾ ಸ್ಮೃತ್ವಾ ವಿಸೃಜಸಿ ಮುಹುರ್ದುಃಖದಸ್ತತ್ಪ್ರಸಙ್ಗಃ

( ವಿಯೋಗಿನಿ ) ಪ್ರಿಯರಾವಪದಾನಿ ಭಾಷಸೇ ಮೃತ ಸಞ್ಜೀವಿಕಯಾನಯಾ ಗಿರಾ ಕರವಾಣಿ ಕಿಮದ್ಯ ತೇ ಪ್ರಿಯಂ ವದ ಮೇ ವಲ್ಗಿತಕಣ್ಠ ಕೋಕಿಲ

ಕೋಗಿಲೆ, ನಿನ್ನ ಕಂಪಿಸುವ ಕಂಠದಿಂದ ನೀನು ಪ್ರಿಯನ ಹೆಸರನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿರುವೆ. ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳು ಮೃತರನ್ನು ಕೂಡ ಜೀವಂತಗೊಳಿಸುವಷ್ಟು ಸಿಹಿಯಾಗಿವೆ. ಇಂದು ನಿನಗೆ ನಾನು ಏನು ಸೇವೆ ಮಾಡಲಿ ಹೇಳು, ಪ್ರಿಯೆ.

( ಪುಷ್ಪಿತಾಗ್ರಾ ) ನ ಚಲಸಿ ನ ವದಸ್ಯುದಾರಬುದ್ಧೇ ಕ್ಷಿತಿಧರ ಚಿನ್ತಯಸೇ ಮಹಾನ್ತಮರ್ಥಮ್ । ಅಪಿ ಬತ ವಸುದೇವನನ್ದನಾಙ್‌ಘ್ರಿಂ ವಯಮಿವ ಕಾಮಯಸೇ ಸ್ತನೈರ್ವಿಧರ್ತುಮ್

ಪರ್ವತನೇ, ನೀನು ಚಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಮಾತಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಮಹತ್ತರವಾದ ಯೋಚನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವೆ. ನಮ್ಮಂತೆಯೇ ನೀನೂ ವಸುದೇವನ ಮಗನ ಪಾದಗಳನ್ನು ಹೃದಯದಿಂದ ಹತ್ತಿರ ಹಿಡಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ.

( ವಸಂತತಿಲಕಾ ) ಶುಷ್ಯದ್ಧ್ರದಾಃ ಕರಶಿತಾ ಬತ ಸಿನ್ಧುಪತ್‍ನ್ಯಃ ಸಮ್ಪ್ರತ್ಯಪಾಸ್ತಕಮಲಶ್ರಿಯ ಇಷ್ಟಭರ್ತುಃ । ಯದ್ವದ್ ವಯಂ ಮಧುಪತೇಃ ಪ್ರಣಯಾವಲೋಕಮ್ ಅಪ್ರಾಪ್ಯ ಮುಷ್ಟಹೃದಯಾಃ ಪುರುಕರ್ಶಿತಾಃ ಸ್ಮ

ಸಾಗರಪತ್ನಿಯರ ಸರೋವರಗಳು ಒಣಗಿಹೋಗಿವೆ, ಅವರ ಕೈಗಳು ಬತ್ತಿಹೋಗಿವೆ, ಈಗ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಿಯನಿಂದ ದೂರವಾದ್ದರಿಂದ ಕಮಲಗಳ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ಕೂಡ ಮಧುಪತಿಯ ಪ್ರೇಮದ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಪಡೆಯದೆ, ಮನಸ್ಸು ಹಿಂಡಿಕೊಂಡು, ಬಹಳ ನೋವಿನಲ್ಲಿ ಬಾಧೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.

( ಶಾರ್ದೂಲವಿಕ್ರಿಡಿತ ) ಹಂಸ ಸ್ವಾಗತಮಾಸ್ಯತಾಂ ಪಿಬ ಪಯೋ ಬ್ರೂಹ್ಯಙ್ಗ ಶೌರೇಃ ಕಥಾಂ ದೂತಂ ತ್ವಾಂ ನು ವಿದಾಮ ಕಚ್ಚಿದಜಿತಃ ಸ್ವಸ್ತ್ಯಾಸ್ತ ಉಕ್ತಂ ಪುರಾ । ಕಿಂ ವಾ ನಶ್ಚಲಸೌಹೃದಃ ಸ್ಮರತಿ ತಂ ಕಸ್ಮಾದ್‌ಭಜಾಮೋ ವಯಂ ಕ್ಷೌದ್ರಾಲಾಪಯ ಕಾಮದಂ ಶ್ರಿಯಮೃತೇ ಸೈವೈಕನಿಷ್ಠಾ ಸ್ತ್ರಿಯಾಮ್

ಹಂಸಾ, ಸ್ವಾಗತ. ಇಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ನೀರು ಕುಡಿಯು. ಶೌರಿಯ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಹೇಳು. ನೀನು ಅವನ ದೂತನೋ? ಅವನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಅವನಿಗೆ ಕ್ಷೇಮವಿದೆಯೆ? ಅವನ ಪ್ರೀತಿ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕಡಿಮೆಯಾದ್ದೇನು? ಅವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದರೆ ನಾವು ಅವನ ಸೇವೆ ಯಾಕೆ ಮಾಡಬೇಕು? ಸಿಹಿಯಾಗಿ ಹೇಳು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನ ಅನುಗ್ರಹವಿಲ್ಲದೆ ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವೇ ಇಲ್ಲ.

ಶ್ರೀಶುಕ ಉವಾಚ - ( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಇತೀದೃಶೇನ ಭಾವೇನ ಕೃಷ್ಣೇ ಯೋಗೇಶ್ವರೇಶ್ವರೇ । ಕ್ರಿಯಮಾಣೇನ ಮಾಧವ್ಯೋ ಲೇಭಿರೇ ಪರಮಾಂ ಗತಿಮ್

ಈ ರೀತಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಯೋಗಿಗಳಿಗೂ ಯಜಮಾನನಾದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೆನೆಸುತ್ತಾ ಮಾಧವಿಯರು ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಶ್ರುತಮಾತ್ರೋಽಪಿ ಯಃ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಪ್ರಸಹ್ಯಾಕರ್ಷತೇ ಮನಃ । ಉರುಗಾಯೋರುಗೀತೋ ವಾ ಪಶ್ಯನ್ತೀನಾಂ ಕುತಃ ಪುನಃ

ಅವನ ಮಹಿಮೆ ದೊಡ್ಡ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡಲ್ಪಡುವುದು. ಹೆಂಗಸರು ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿದರೂ ಅವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಅವನನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಿದವರು ಹೇಗಿರಬಹುದು?

ಯಾಃ ಸಮ್ಪರ್ಯಚರನ್ ಪ್ರೇಮ್ಣಾ ಪಾದಸಂವಾಹನಾದಿಭಿಃ । ಜಗದ್‌ಗುರುಂ ಭರ್ತೃಬುದ್ಧ್ಯಾ ತಾಸಾಂ ಕಿಂ ವರ್ಣ್ಯತೇ ತಪಃ

ಯಾರು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಜಗದ್ಗುರುವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪತಿಯೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಪಾದಸೇವೆ ಮುಂತಾದ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೋ, ಅವರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಹೇಗೆ ವರ್ಣಿಸಬಹುದು?

ಏವಂ ವೇದೋದಿತಂ ಧರ್ಮಂ ಅನುತಿಷ್ಠನ್ ಸತಾಂ ಗತಿಃ । ಗೃಹಂ ಧರ್ಮಾರ್ಥಕಾಮಾನಾಂ ಮುಹುಶ್ಚಾದರ್ಶಯತ್ ಪದಮ್

ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಕೃಷ್ಣನು ಸಜ್ಜನರ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಗೃಹಸ್ಥರಿಗೆ ತೋರಿಸಿದನು. ಗೃಹದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮಗಳ ಆದರ್ಶವನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದನು.

ಆಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಪರಂ ಧರ್ಮಂ ಕೃಷ್ಣಸ್ಯ ಗೃಹಮೇಧಿನಾಮ್ । ಆಸನ್ ಷೋಡಶಸಾಹಸ್ರಂ ಮಹಿಷ್ಯಶ್ಚ ಶತಾಧಿಕಮ್

ಗೃಹಸ್ಥರಿಗೆ ಪರಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರಾಣಿಯರು ಇದ್ದರು.

ತಾಸಾಂ ಸ್ತ್ರೀರತ್‍ನಭೂತಾನಾಂ ಅಷ್ಟೌ ಯಾಃ ಪ್ರಾಗುದಾಹೃತಾಃ । ರುಕ್ಮಿಣೀಪ್ರಮುಖಾ ರಾಜನ್ ತತ್ಪುತ್ರಾಶ್ಚಾನುಪೂರ್ವಶಃ

ಅವರಲ್ಲಿ, ರುಕ್ಮಿಣಿ ಮುಂತಾದ ಎಂಟು ಜನರು ಹೆಂಗಸರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮರು, ರಾಜನೇ. ಅವರ ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಏಕೈಕಸ್ಯಾಂ ದಶ ದಶ ಕೃಷ್ಣೋಽಜೀಜನದಾತ್ಮಜಾನ್ । ಯಾವತ್ಯ ಆತ್ಮನೋ ಭಾರ್ಯಾ ಅಮೋಘಗತಿರೀಶ್ವರಃ

ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಹೆಂಡತಿಯಿಂದ ಕೃಷ್ಣನು ಹತ್ತು ಹತ್ತು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತನು. ಅವನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಹೆಂಡತಿಗಳಿದ್ದವೋ ಅಷ್ಟೇ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅವನು ಪಡೆದನು.

ತೇಷಾಂ ಉದ್ದಾಮವೀರ್ಯಾಣಾಂ ಅಷ್ಟಾದಶ ಮಹಾರಥಾಃ । ಆಸನ್ನುದಾರಯಶಸಃ ತೇಷಾಂ ನಾಮಾನಿ ಮೇ ಶೃಣು

ಅವರಲ್ಲಿ ಶೂರತೆ ತುಂಬಿದ ಹದಿನೆಂಟು ಮಹಾರಥಿಗಳು ಇದ್ದರು. ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿದ್ದವು. ಅವುಗಳನ್ನು ಕೇಳು.

ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಶ್ಚಾನಿರುದ್ಧಶ್ಚ ದೀಪ್ತಿಮಾನ್ ಭಾನುರೇವ ಚ । ಸಾಮ್ಬೋ ಮಧುರ್ಬೃಹದ್‌ಭಾನುಃ ಚಿತ್ರಭಾನುರ್ವೃಕೋಽರುಣಃ

ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಅನಿರುದ್ಧ, ದೀಪ್ತಿಮಾನ್, ಭಾನು, ಸಾಮ್ಬ, ಮಧು, ಬೃಹದ್ಭಾನು, ಚಿತ್ರಭಾನು, ವೃಕ, ಮತ್ತು ಅರುಣ,

ಪುಷ್ಕರೋ ವೇದಬಾಹುಶ್ಚ ಶ್ರುತದೇವಃ ಸುನನ್ದನಃ । ಚಿತ್ರಬಾಹುರ್ವಿರೂಪಶ್ಚ ಕವಿರ್ನ್ಯಗ್ರೋಧ ಏವ ಚ

ಪುಷ್ಕರ, ವೇದಬಾಹು, ಶ್ರುತದೇವ, ಸುನಂದನ, ಚಿತ್ರಬಾಹು, ವಿರೂಪ, ಕವಿ, ಮತ್ತು ನ್ಯಗ್ರೋಧ - ಇವರೇ ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು.

ಏತೇಷಾಂ ಅಪಿ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ತನುಜಾನಾಂ ಮಧುದ್ವಿಷಃ । ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಆಸೀತ್ ಪ್ರಥಮಃ ಪಿತೃವದ್ ರುಕ್ಮಿಣೀಸುತಃ

ಮಧುವಿನ ಶತ್ರುವಾದ ಕೃಷ್ಣನ ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿಯೂ, ರಾಜನೇ, ರುಕ್ಮಿಣಿಯ ಮಗನಾದ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಮೊದಲನೆಯವನಾಗಿದ್ದನು, ತಂದೆಯಂತೆ.

ಸ ರುಕ್ಮಿಣೋ ದುಹಿತರಂ ಉಪಯೇಮೇ ಮಹಾರಥಃ । ತಸ್ಯಾಂ ತತೋಽನಿರುದ್ಧೋಽಭೂತ್ ನಾಗಾಯತಬಲಾನ್ವಿತಃ

ಆ ಮಹಾಶೂರನು ರುಕ್ಮಿಯ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿಸಿಕೊಂಡನು. ಆಕೆಯಿಂದ ಅನಿರುದ್ಧನು ಜನಿಸಿದನು, ಅವನಿಗೆ ಸಾವಿರ ಆನೆಗಳಷ್ಟು ಬಲವಿತ್ತು.

ಸ ಚಾಪಿ ರುಕ್ಮಿಣಃ ಪೌತ್ರೀಂ ದೌಹಿತ್ರೋ ಜಗೃಹೇ ತತಃ । ವಜ್ರಸ್ತಸ್ಯಾಭವದ್ ಯಸ್ತು ಮೌಷಲಾದವಶೇಷಿತಃ

ಅನಿರುದ್ಧನು ರುಕ್ಮಿಯ ಮೊಮ್ಮಗನಾದ ಅವನು, ಮತ್ತೆ ರುಕ್ಮಿಯ ಮೊಮ್ಮಗತಿಯನ್ನು ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಆಕೆಯಿಂದ ವಜ್ರನು ಹುಟ್ಟಿದನು, ಯಾದವ ವಂಶದ ನಾಶದ ನಂತರ ಉಳಿದವನು ಅವನೇ.

ಪ್ರತಿಬಾಹುರಭೂತ್ತಸ್ಮಾತ್ ಸುಬಾಹುಸ್ತಸ್ಯ ಚಾತ್ಮಜಃ । ಸುಬಾಹೋಃ ಶಾನ್ತಸೇನೋಽಭೂತ್ ಶತಸೇನಸ್ತು ತತ್ಸುತಃ

ಅವನಿಂದ ಪ್ರತಿಬಾಹು ಹುಟ್ಟಿದನು, ಪ್ರತಿಬಾಹುವಿನಿಂದ ಸುಬಾಹು ಜನಿಸಿದನು. ಸುಬಾಹುವಿನಿಂದ ಶಾಂತಸೇನನು ಹುಟ್ಟಿದನು, ಶಾಂತಸೇನನ ಮಗ ಶತಸೇನನು.

ನ ಹ್ಯೇತಸ್ಮಿನ್ಕುಲೇ ಜಾತಾ ಅಧನಾ ಅಬಹುಪ್ರಜಾಃ । ಅಲ್ಪಾಯುಷೋಽಲ್ಪವೀರ್ಯಾಶ್ಚ ಅಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಾಶ್ಚ ಜಜ್ಞಿರೇ

ಈ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಬಡವರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಪ ಆಯಸ್ಸು ಅಥವಾ ದುರ್ಬಲರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೌರವಿಸದವರೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಯದುವಂಶಪ್ರಸೂತಾನಾಂ ಪುಂಸಾಂ ವಿಖ್ಯಾತಕರ್ಮಣಾಮ್ । ಸಙ್ಖ್ಯಾ ನ ಶಕ್ಯತೇ ಕರ್ತುಂ ಅಪಿ ವರ್ಷಾಯುತೈರ್ನೃಪ

ರಾಜನೇ, ಯದು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಪುರುಷರ ಸಂಖ್ಯೆ, ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು, ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ಎಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.