ಅರ್ಚಿತ್ವಾ ಶಿರಸಾನಮ್ಯ ಪಾದಾವಙ್ಕಗತೌ ಮೃಜನ್ । ಪ್ರಶ್ರಯಾವನತೋಽಕ್ರೂರಃ ಕೃಷ್ಣರಾಮಾವಭಾಷತ
ಅಕ್ರೂರನು ಶಿರಸ್ನಮಿಸಿ, ಕೈಯಿಂದ ಅವರ ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು, ವಿನಯದಿಂದ ಬಾಗಿಕೊಂಡು, ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ರಾಮರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ದಿಷ್ಟ್ಯಾ ಪಾಪೋ ಹತಃ ಕಂಸಃ ಸಾನುಗೋ ವಾಮಿದಂ ಕುಲಮ್ । ಭವದ್ಭ್ಯಾಮುದ್ಧೃತಂ ಕೃಚ್ಛ್ರಾದ್ ದುರನ್ತಾಚ್ಚ ಸಮೇಧಿತಮ್
ಶುಭದೈವದಿಂದ, ದುಷ್ಟ ಕಂಸನು ಮತ್ತು ಅವನ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಸಾಯ್ದಿದ್ದಾರೆ, ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ನಮ್ಮ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಸಂಕಟದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿ, ಪುನಃ ಬೆಳಗಿಸಿದ್ದೀರಿ.
ಯುವಾಂ ಪ್ರಧಾನಪುರುಷೌ ಜಗದ್ಧೇತೂ ಜಗನ್ಮಯೌ । ಭವದ್ಭ್ಯಾಂ ನ ವಿನಾ ಕಿಞ್ಚಿತ್ ಪರಮಸ್ತಿ ನ ಚಾಪರಮ್
ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಕಾರಣರಾದ ಪರಮಪುರುಷರು; ನಿಮ್ಮ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಮೇಲೂ ಇಲ್ಲ, ಕೆಳಗೂ ಇಲ್ಲ.
ಆತ್ಮಸೃಷ್ಟಮಿದಂ ವಿಶ್ವಂ ಅನ್ವಾವಿಶ್ಯ ಸ್ವಶಕ್ತಿಭಿಃ । ಈಯತೇ ಬಹುಧಾ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಶ್ರುತಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಗೋಚರಮ್
ಈ ವಿಶ್ವವನ್ನು ನೀವು ನಿಮ್ಮಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ನಿಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತೀರಿ; ಇದು ಕೇಳುವದಕ್ಕೂ, ನೋಡಲು ಕೂಡ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
( ಮಿಶ್ರ ) ಯಥಾ ಹಿ ಭೂತೇಷು ಚರಾಚರೇಷು ಮಹ್ಯಾದಯೋ ಯೋನಿಷು ಭಾನ್ತಿ ನಾನಾ । ಏವಂ ಭವಾನ್ಕೇವಲ ಆತ್ಮಯೋನಿಷು ಆತ್ಮಾತ್ಮತನ್ತ್ರೋ ಬಹುಧಾ ವಿಭಾತಿ
ಹಾಗೆಯೇ, ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಚರಾಚರ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ, ನನ್ನಂತಹ ಗರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳು ಕಾಣಿಸುವಂತೆ, ಪ್ರಭುವೇ, ನೀವು ನಿಮ್ಮಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟಿದ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರನಾಗಿ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತೀರಿ.
ಸೃಜಸ್ಯಥೋ ಲುಮ್ಪಸಿ ಪಾಸಿ ವಿಶ್ವಂ ರಜಸ್ತಮಃಸತ್ತ್ವಗುಣೈಃ ಸ್ವಶಕ್ತಿಭಿಃ । ನ ಬಧ್ಯಸೇ ತದ್ಗುಣಕರ್ಮಭಿರ್ವಾ ಜ್ಞಾನಾತ್ಮನಸ್ತೇ ಕ್ವ ಚ ಬನ್ಧಹೇತುಃ
ನೀನು ರಜ, ತಮ, ಸತ್ವ ಗುಣಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ನಾಶಮಾಡಿ, ರಕ್ಷಿಸುತ್ತೀಯೆ; ಆದರೆ ಆ ಗುಣಗಳಿಗೂ, ಕರ್ಮಗಳಿಗೂ ನೀನು ಬಂಧನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ನೀನು ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪ, ನಿನಗೆ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಯಾವ ಕಾರಣವೂ ಇಲ್ಲ.
ದೇಹಾದ್ಯುಪಾಧೇರನಿರೂಪಿತತ್ವಾದ್ ಭವೋ ನ ಸಾಕ್ಷಾನ್ನ ಭಿದಾತ್ಮನಃ ಸ್ಯಾತ್ । ಅತೋ ನ ಬನ್ಧಸ್ತವ ನೈವ ಮೋಕ್ಷಃ ಸ್ಯಾತಾಂ ನಿಕಾಮಸ್ತ್ವಯಿ ನೋಽವಿವೇಕಃ
ನಿನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವು ದೇಹ ಅಥವಾ ಇತರ ಮಿತಿಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಭೇದವೂ ಇಲ್ಲ; ಹೀಗಾಗಿ ನಿನಗೆ ಬಂಧನವೂ ಇಲ್ಲ, ಮುಕ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲ; ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ನಿನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಗೊಂದಲವಾಗದಿರಲಿ.
ತ್ವಯೋದಿತೋಽಯಂ ಜಗತೋ ಹಿತಾಯ ಯದಾ ಯದಾ ವೇದಪಥಃ ಪುರಾಣಃ । ಬಾಧ್ಯೇತ ಪಾಷಣ್ಡಪಥೈರಸದ್ಭಿಃ ತದಾ ಭವಾನ್ ಸನ್ಸತ್ತ್ವಗುಣಂ ಬಿಭರ್ತಿ
ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಪುರಾತನ ವೇದಮಾರ್ಗವು ಅಸತ್ಯವಾದ ಮತಗಳಿಂದ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವಾಗ, ಪ್ರಪಂಚದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಸತ್ಪುರುಷತ್ವದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗುತ್ತೀ.
( ವಸಂತತಿಲಕಾ ) ಸ ತ್ವಂ ಪ್ರಭೋಽದ್ಯ ವಸುದೇವಗೃಹೇಽವತೀರ್ಣಃ ಸ್ವಾಂಶೇನ ಭಾರಮಪನೇತುಮಿಹಾಸಿ ಭೂಮೇಃ । ಅಕ್ಷೌಹಿಣೀಶತವಧೇನ ಸುರೇತರಾಂಶ ರಾಜ್ಞಾಮಮುಷ್ಯ ಚ ಕುಲಸ್ಯ ಯಶೋ ವಿತನ್ವನ್
ಆದಕಾರಣ, ಪ್ರಭುವೇ, ಇಂದು ನೀನು ವಸುದೇವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿಗೆ ನಿನ್ನ ಅಂಶದಿಂದ ಅವತರಿಸಿ, ಭೂಮಿಯ ಭಾರವನ್ನು ತೊಡಗಿಸಲು, ಶತ್ರು ರಾಜರ ಶತಾರುಣಿಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ, ಈ ವಂಶದ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ.
ಅದ್ಯೇಶ ನೋ ವಸತಯಃ ಖಲು ಭೂರಿಭಾಗಾ ಯಃ ಸರ್ವದೇವಪಿತೃಭೂತನೃದೇವಮೂರ್ತಿಃ । ಯತ್ಪಾದಶೌಚಸಲಿಲಂ ತ್ರಿಜಗಯ್ ಪುನಾತಿ ಸ ತ್ವಂ ಜಗದ್ಗುರುರಧೋಕ್ಷಜ ಯಾಃ ಪ್ರವಿಷ್ಟಃ
ಇಂದು, ಪ್ರಭುವೇ, ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಧನ್ಯವಾಗಿವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆ, ಪಿತೃ, ಭೂತ, ಮಾನವರ ರೂಪವನು, ನಿನ್ನ ಪಾದ ತೊಳೆದ ನೀರು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಜಗದ್ಗುರು, ಅಧೋಕ್ಷಜ, ನೀನು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದೀಯೆ.
ಕಃ ಪಣ್ಡಿತಸ್ತ್ವದಪರಂ ಶರಣಂ ಸಮೀಯಾದ್ ಭಕ್ತಪ್ರಿಯಾದೃತಗಿರಃ ಸುಹೃದಃ ಕೃತಜ್ಞಾತ್ । ಸರ್ವಾನ್ ದದಾತಿ ಸುಹೃದೋ ಭಜತೋಽಭಿಕಾಮಾನ್ ಆತ್ಮಾನಮಪ್ಯುಪಚಯಾಪಚಯೌ ನ ಯಸ್ಯ
ಯಾರು ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿರಬಹುದು, ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬಹುದು? ನೀನು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಪ್ರಿಯನು, ನಿನ್ನ ಮಾತು ಸದಾ ಸತ್ಯ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸ್ನೇಹಿತನು, ಕೃತಜ್ಞನು, ನಿನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸುವವರಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನೂ ನೀಡುವವನು, ನಿನಗೆ ಲಾಭ-ನಷ್ಟವೇ ಇಲ್ಲ.
ದಿಷ್ಟ್ಯಾ ಜನಾರ್ದನ ಭವಾನಿಹ ನಃ ಪ್ರತೀತೋ ಯೋಗೇಶ್ವರೈರಪಿ ದುರಾಪಗತಿಃ ಸುರೇಶೈಃ । ಛಿನ್ಧ್ಯಾಶು ನಃ ಸುತಕಲತ್ರಧನಾಪ್ತಗೇಹ ದೇಹಾದಿಮೋಹರಶನಾಂ ಭವದೀಯಮಾಯಾಮ್
ಶುಭದೈವದಿಂದ, ಜನಾರ್ದನ, ನೀನು ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿದ್ದೀಯೆ, ಯೋಗೇಶ್ವರರು, ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಕಾಣುವುದು ಕಷ್ಟ. ದಯವಿಟ್ಟು ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ, ಹೆಂಡತಿಯ, ಧನದ, ಬಂಧುಗಳ, ಮನೆಯ, ದೇಹದ ಮತ್ತು ಇತರ ಮೋಹದ ಬಂಧನವನ್ನು, ನಿನ್ನ ಮಾಯೆಯನ್ನು ಬೇಗನೆ ಕತ್ತರಿಸು.
( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಇತ್ಯರ್ಚಿತಃ ಸಂಸ್ತುತಶ್ಚ ಭಕ್ತೇನ ಭಗವಾನ್ಹರಿಃ । ಅಕ್ರೂರಂ ಸಸ್ಮಿತಂ ಪ್ರಾಹ ಗೀರ್ಭಿಃ ಸಮ್ಮೋಹಯನ್ನಿವ
ಭಕ್ತನಾದ ಅಕ್ರೂರನು ಪೂಜಿಸಿ, ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ, ಭಗವಂತನಾದ ಹರಿಯು ನಗುತ್ತಾ, ತನ್ನ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಅವನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವಂತೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ । ತ್ವಂ ನೋ ಗುರುಃ ಪಿತೃವ್ಯಶ್ಚ ಶ್ಲಾಘ್ಯೋ ಬನ್ಧುಶ್ಚ ನಿತ್ಯದಾ । ವಯಂ ತು ರಕ್ಷ್ಯಾಃ ಪೋಷ್ಯಾಶ್ಚ ಅನುಕಮ್ಪ್ಯಾಃ ಪ್ರಜಾ ಹಿ ವಃ
ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ನೀನು ನಮ್ಮ ಗುರುವೂ, ತಂದೆಯ ಸಹೋದರನೂ, ಸದಾ ಗೌರವಪಾತ್ರನಾದ ಬಂಧುವೂ ಹೌದು. ನಾವು ನಿನ್ನಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ, ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ದಯೆ ಪಡೆಯಬೇಕಾದವರು, ಏಕೆಂದರೆ ನಾವು ನಿನ್ನ ಅವಲಂಬಿತರು.
ಭವದ್ವಿಧಾ ಮಹಾಭಾಗಾ ನಿಷೇವ್ಯಾ ಅರ್ಹಸತ್ತಮಾಃ । ಶ್ರೇಯಸ್ಕಾಮೈರ್ನೃಭಿರ್ನಿತ್ಯಂ ದೇವಾಃ ಸ್ವಾರ್ಥಾ ನ ಸಾಧವಃ
ನಿನ್ನಂತಹ ಮಹಾತ್ಮರು, ಯೋಗ್ಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಸದಾ ತಮ್ಮ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವವರಿಂದ ಸೇವಿಸಬೇಕಾದವರು. ದೇವತೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಸಜ್ಜನರು ಹಾಗೆಲ್ಲ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
ನ ಹ್ಯಮ್ಮಯಾನಿ ತೀರ್ಥಾನಿ ನ ದೇವಾ ಮೃಚ್ಛಿಲಾಮಯಾಃ । ತೇ ಪುನನ್ತ್ಯುರುಕಾಲೇನ ದರ್ಶನಾದೇವ ಸಾಧವಃ
ನೀರಿನಿಂದ ತೀರ್ಥಗಳು Pavitra ಆಗುವುದಿಲ್ಲ, ಮಣ್ಣಿನ ಅಥವಾ ಕಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿಯೇ ದೇವತೆಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ; ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಕೇವಲ ನೋಡಿದರೂ ಕೂಡ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಪವಿತ್ರತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ ಭವಾನ್ಸುಹೃದಾಂ ವೈ ನಃ ಶ್ರೇಯಾನ್ ಶ್ರೇಯಶ್ಚಿಕೀರ್ಷಯಾ । ಜಿಜ್ಞಾಸಾರ್ಥಂ ಪಾಣ್ಡವಾನಾಂ ಗಚ್ಛಸ್ವ ತ್ವಂ ಗಜಾಹ್ವಯಮ್
ನೀನು ನಮ್ಮ ಹಿತಚಿಂತಕನಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ನಮ್ಮ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮನು. ಪಾಂಡವರು ಹೇಗಿದ್ದಾರೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ನೀನು ಈಗ ಗಜಾಹ್ವಯ ಎಂಬ ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ ಹೋಗು.
ಪಿತರ್ಯುಪರತೇ ಬಾಲಾಃ ಸಹ ಮಾತ್ರಾ ಸುದುಃಖಿತಾಃ । ಆನೀತಾಃ ಸ್ವಪುರಂ ರಾಜ್ಞಾ ವಸನ್ತ ಇತಿ ಶುಶ್ರುಮ
ತಂದೆ ಸತ್ತ ನಂತರ, ಮಕ್ಕಳು ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಹಳ ದುಃಖದಿಂದ ರಾಜನಿಂದ ತಮ್ಮ ಊರಿಗೆ ಕರೆತರಲ್ಪಟ್ಟು, ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.
ತೇಷು ರಾಜಾಮ್ಬಿಕಾಪುತ್ರೋ ಭ್ರಾತೃಪುತ್ರೇಷು ದೀನಧೀಃ । ಸಮೋ ನ ವರ್ತತೇ ನೂನಂ ದುಷ್ಪುತ್ರವಶಗೋಽನ್ಧದೃಕ್
ಅವರಲ್ಲಿ ಅಂಬಿಕೆಯ ಪುತ್ರನಾದ ರಾಜನು ತನ್ನ ತಮ್ಮಂದಿರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮಭಾವನೆ ತೋರುತ್ತಿಲ್ಲ; ಅವನು ದುಷ್ಟ ಮಗನ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ, ಸತ್ಯವನ್ನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಗಚ್ಛ ಜಾನೀಹಿ ತದ್ವೃತ್ತಂ ಅಧುನಾ ಸಾಧ್ವಸಾಧು ವಾ । ವಿಜ್ಞಾಯ ತದ್ ವಿಧಾಸ್ಯಾಮೋ ಯಥಾ ಶಂ ಸುಹೃದಾಂ ಭವೇತ್
ನೀನು ಹೋಗಿ, ಅವರ ಸ್ಥಿತಿ ಈಗ ಹೇಗಿದೆ ಎಂದು — ಒಳ್ಳೆಯದೋ ಕೆಟ್ಟದೋ — ತಿಳಿದುಕೋ. ತಿಳಿದುಕೊಂಡ ಮೇಲೆ, ನಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಾವು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ.
ಇತ್ಯಕ್ರೂರಂ ಸಮಾದಿಶ್ಯ ಭಗವಾನ್ ಹರಿರೀಶ್ವರಃ । ಸಙ್ಕರ್ಷಣೋದ್ಧವಾಭ್ಯಾಂ ವೈ ತತಃ ಸ್ವಭವನಂ ಯಯೌ
ಹೀಗೆ ಅಕ್ರೂರನಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಭಗವಂತನಾದ ಹರಿಯು ಸಂಕರ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಧವನೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋದನು.
ಇತಿ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತೇ ಮಹಾಪುರಾಣೇ ಪಾರಮಹಂಸ್ಯಾಂ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ದಶಮಸ್ಕನ್ಧೇ ಪೂರ್ವಾರ್ಧೇ ಅಷ್ಟಚತ್ವಾರಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಹೀಗೆ ಪರಮಹಂಸರಿಗೆ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಹತ್ತನೇ ಸ್ಕಂಧದ ಮೊದಲಾರ್ಧದ ನಲವತ್ತೆಂಟನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಕ್ತಾಯ.
ಅಕ್ರೂರಸ್ಯ ಹಸ್ತಿನಾಪುರೇ ಗಮನಂ; ಕುನ್ತ್ಯಾಃ ಕರುಣೋದ್ಗಾರಃ; ಅಕ್ರೂರಧೃತರಾಷ್ಟ ಸಂವಾದಃ; ಅಕ್ರೂರಸ್ಯ ಪುನರ್ಯದುಪೂರ್ಯಾಮಾಗಮನಂಚ - ಶ್ರೀಶುಕ ಉವಾಚ - ( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಸ ಗತ್ವಾ ಹಾಸ್ತಿನಪುರಂ ಪೌರವೇನ್ದ್ರಯಶೋಽಙ್ಕಿತಮ್ । ದದರ್ಶ ತತ್ರಾಮ್ಬಿಕೇಯಂ ಸಭೀಷ್ಮಂ ವಿದುರಂ ಪೃಥಾಮ್
ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೇಳಿದನು: ಅಕ್ರೂರನು ಪೌರವರ ರಾಜರ ನಡುವೆ ಖ್ಯಾತಿಯುಳ್ಳ ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ಅಂಬಿಕೆಯ ಪುತ್ರನನ್ನು, ಭೀಷ್ಮನನ್ನು, ವಿದುರನನ್ನು ಮತ್ತು ಪೃಥೆಯನ್ನು ಕಂಡನು.
ಸಹಪುತ್ರಂ ಚ ಬಾಹ್ಲೀಕಂ ಭಾರದ್ವಾಜಂ ಸಗೌತಮಮ್ । ಕರ್ಣಂ ಸುಯೋಧನಂ ದ್ರೌಣಿಂ ಪಾಣ್ಡವಾನ್ಸುಹೃದೋಽಪರಾನ್
ಅವನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಬಾಹ್ಲಿಕನನ್ನು, ಗೌತಮನೊಂದಿಗೆ ಭಾರದ್ವಾಜನನ್ನು, ಕರ್ಣನನ್ನು, ಸುಯೋಧನನನ್ನು, ದ್ರೌಣಿಯನ್ನು, ಪಾಂಡವರು ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನೂ ನೋಡಿದನು.
ಯಥಾವದ್ ಉಪಸಙ್ಗಮ್ಯ ಬನ್ಧುಭಿರ್ಗಾನ್ದಿನೀಸುತಃ । ಸಮ್ಪೃಷ್ಟಸ್ತೈಃ ಸುಹೃದ್ವಾರ್ತಾಂ ಸ್ವಯಂ ಚಾಪೃಚ್ಛದವ್ಯಯಮ್
ಗಾಂದಿನಿಯ ಮಗನು, ಪ್ರತಿ ಬಂಧುವಿನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಅವರಿಂದ ಸ್ನೇಹಿತರ ವಿಚಾರ ಕೇಳಿ, ತಾನೂ ಅವರ ಹಿತವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದನು.
ಉವಾಸ ಕತಿಚಿನ್ಮಾಸಾನ್ ರಾಜ್ಞೋ ವೃತ್ತವಿವಿತ್ಸಯಾ । ದುಷ್ಪ್ರಜಸ್ಯಾಲ್ಪಸಾರಸ್ಯ ಖಲಚ್ಛನ್ದಾನುವರ್ತಿನಃ
ಅವನು ಅಲ್ಲಿಯ ರಾಜನು ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿದನು; ಆ ರಾಜನು ದುಷ್ಟರ ಮಾತು ಕೇಳುವವನು, ತಾಳ್ಮೆಯಿಲ್ಲದವನು, ಮತ್ತು ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲದವನು.
ತೇಜ ಓಜೋ ಬಲಂ ವೀರ್ಯಂ ಪ್ರಶ್ರಯಾದೀಂಶ್ಚ ಸದ್ಗುಣಾನ್ । ಪ್ರಜಾನುರಾಗಂ ಪಾರ್ಥೇಷು ನ ಸಹದ್ಭಿಶ್ಚಿಕೀರ್ಷಿತಮ್
ಅವನು ನೋಡಿದಾಗ, ರಾಜನು ಪೃಥೆಯ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ತೇಜಸ್ಸು, ಶಕ್ತಿ, ಧೈರ್ಯ, ವಿನಯ ಮತ್ತು ಇತರ ಗುಣಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಅಥವಾ ಪ್ರಜೆಯ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಕೃತಂ ಚ ಧಾರ್ತರಾಷ್ಟ್ರೈರ್ಯದ್ ಗರದಾನಾದ್ಯಪೇಶಲಮ್ । ಆಚಖ್ಯೌ ಸರ್ವಮೇವಾಸ್ಮೈ ಪೃಥಾ ವಿದುರ ಏವ ಚ
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳಿಂದ ನಡೆದ ವಿಷಕೊಡುವುದು ಮತ್ತು ಇತರ ದುಷ್ಕೃತ್ಯಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಪೃಥೆಯೂ, ವಿದುರನೂ ಅಕ್ರೂರನಿಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು.
ಪೃಥಾ ತು ಭ್ರಾತರಂ ಪ್ರಾಪ್ತಂ ಅಕ್ರೂರಮುಪಸೃತ್ಯ ತಮ್ । ಉವಾಚ ಜನ್ಮನಿಲಯಂ ಸ್ಮರನ್ತ್ಯಶ್ರುಕಲೇಕ್ಷಣಾ
ಪೃಥೆ ತನ್ನ ತಮ್ಮನಾದ ಅಕ್ರೂರನು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದಳು. ತಾನು ಹುಟ್ಟಿದ ಊರನ್ನು ನೆನೆದು, ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಅವನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದಳು.
ಅಪಿ ಸ್ಮರನ್ತಿ ನಃ ಸೌಮ್ಯ ಪಿತರೌ ಭ್ರಾತರಶ್ಚ ಮೇ । ಭಗಿನ್ಯೌ ಭ್ರಾತೃಪುತ್ರಾಶ್ಚ ಜಾಮಯಃ ಸಖ್ಯ ಏವ ಚ
ಸೌಮ್ಯ, ನನ್ನ ತಂದೆ-ತಾಯಿ, ತಮ್ಮಂದಿರು, ಅಕ್ಕಂದಿರು, ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳೂ, ಸೋದರಿಯಂದಿರು, ಸ್ನೇಹಿತರೂ — ಇವರೆಲ್ಲರೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಇನ್ನೂ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆಯಾ?