ಅನ್ಯಾನಿ ಚೇತ್ಥಂ ಭೂತಾನಿ ಸ್ವಪ್ನಜಾಗರಿತಾನಿ ಚ । ಪಶ್ಯನ್ ಮರಣಸನ್ತ್ರಸ್ತೋ ನಿದ್ರಾಂ ಲೇಭೇ ನ ಚಿನ್ತಯಾ
ಹೀಗೆ ಕನಸು ಮತ್ತು ಜಾಗೃತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇಂತಹ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಮರಣ ಭಯದಿಂದ ಕಂಸನಿಗೆ ನಿದ್ರೆ ಬಾರದಂತೆ, ಮನಸ್ಸು ಚಿಂತೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.
ವ್ಯುಷ್ಟಾಯಾಂ ನಿಶಿ ಕೌರವ್ಯ ಸೂರ್ಯೇ ಚಾದ್ಭ್ಯಃ ಸಮುತ್ಥಿತೇ । ಕಾರಯಾಮಾಸ ವೈ ಕಂಸೋ ಮಲ್ಲಕ್ರೀಡಾಮಹೋತ್ಸವಮ್
ರಾತ್ರಿ ಮುಗಿದು, ಸೂರ್ಯನು ಉದಯವಾದಾಗ, ಕಂಸನು ದೊಡ್ಡ ಮಲ್ಲಯುದ್ಧ ಮಹೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದನು.
ಆನರ್ಚುಃ ಪುರುಷಾ ರಙ್ಗಂ ತೂರ್ಯಭೇರ್ಯಶ್ಚ ಜಘ್ನಿರೇ । ಮಞ್ಚಾಶ್ಚಾಲಙ್ಕೃತಾಃ ಸ್ರಗ್ಭಿಃ ಪತಾಕಾಚೈಲತೋರಣೈಃ
ಅಂಗಣದಲ್ಲಿ ಜನರು ಅಲಂಕರಿಸಿದರು, ತೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಡೊಳ್ಳುಗಳ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಬಂತು, ವೇದಿಕೆಗಳು ಹೂಮಾಲೆ, ಧ್ವಜ, ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ತೋರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.
ತೇಷು ಪೌರಾ ಜಾನಪದಾ ಬ್ರಹ್ಮಕ್ಷತ್ರಪುರೋಗಮಾಃ । ಯಥೋಪಜೋಷಂ ವಿವಿಶೂ ರಾಜಾನಶ್ಚ ಕೃತಾಸನಾಃ
ಅಲ್ಲಿ ನಗರವಾಸಿಗಳು, ಹಳ್ಳಿಗರು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಮುಖಂಡರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಒಳಬಂದರು. ರಾಜರು ಕೂಡ ತಮ್ಮ ಆಸನಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತರು.
ಕಂಸಃ ಪರಿವೃತೋಽಮಾತ್ಯೈ ರಾಜಮಞ್ಚ ಉಪಾವಿಶತ್ । ಮಣ್ಡಲೇಶ್ವರಮಧ್ಯಸ್ಥೋ ಹೃದಯೇನ ವಿದೂಯತಾ
ಅಮಾತ್ಯರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಕಂಸನು, ಪ್ರಾಂತದ ರಾಜರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ರಾಜಮಂಚದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಭಯದಿಂದ ಕಲುಷಿತನಾಗಿದ್ದನು.
ವಾದ್ಯಮಾನೇಸು ತೂರ್ಯೇಷು ಮಲ್ಲತಾಲೋತ್ತರೇಷು ಚ । ಮಲ್ಲಾಃ ಸ್ವಲಙ್ಕೃತಾಃ ದೃಪ್ತಾಃ ಸೋಪಾಧ್ಯಾಯಾಃ ಸಮಾವಿಶನ್
ತೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಡೊಳ್ಳುಗಳ ಶಬ್ದದ ನಡುವೆ, ಅಲಂಕರಿಸಿದ, ಹೆಮ್ಮೆಯ ಮಲ್ಲರು ತಮ್ಮ ಗುರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಳಬಂದರು.
ಚಾಣೂರೋ ಮುಷ್ಟಿಕಃ ಕೂತಃ ಶಲಸ್ತೋಶಲ ಏವ ಚ । ತ ಆಸೇದುರುಪಸ್ಥಾನಂ ವಲ್ಗುವಾದ್ಯಪ್ರಹರ್ಷಿತಾಃ
ಚಾಣೂರ, ಮುಷ್ಟಿಕ, ಕೂಟ, ಶಾಲ ಮತ್ತು ತೋಷಲ ಎಂಬ ಮಲ್ಲರು, ಮಧುರವಾದ ಸಂಗೀತದಿಂದ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ವೇದಿಕೆಯತ್ತ ಬಂದರು.
ನನ್ದಗೋಪಾದಯೋ ಗೋಪಾ ಭೋಜರಾಜಸಮಾಹುತಾಃ । ನಿವೇದಿತೋಪಾಯನಾಸ್ತೇ ಏಕಸ್ಮಿನ್ ಮಞ್ಚ ಆವಿಶನ್
ನಂದನು ಮತ್ತು ಇತರ ಗೋಪರು, ಭೋಜರಾಜನ ಆಮಂತ್ರಣದಂತೆ, ತಮ್ಮ ಕಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಎಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಒಂದು ವೇದಿಕೆಗೆ ಹತ್ತಿದರು.
ಇತಿ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತೇ ಮಹಾಪುರಾಣೇ ಪಾರಮಹಂಸ್ಯಾಂ ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ದಶಮಸ್ಕನ್ಧೇ ಪೂರ್ವಾರ್ಧೇ ಮಲ್ಲರಙೋಪವರ್ಣನಂ ನಾಮ ದ್ವಿಚತ್ವಾರಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಇಂತಿ ಮಹಾಪುರಾಣವಾದ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತದ ಹತ್ತನೇ ಸ್ಕಂಧದ ಮೊದಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 'ಮಲ್ಲರಂಗದ ವರ್ಣನೆ' ಎಂಬ ಐಪ್ಪತ್ತೆರಡನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯಿತು.
ಕುವಲಯಾಪೀಡವಧಃ; ಭಗವತೋ ಮಲ್ಲಶಾಖಾಯಾಂ ಪ್ರವೇಶಃ; ಚಾಣೂರೇಣಸಹ ಸಂವಾದಶ್ಚ - ಶ್ರೀಶುಕ ಉವಾಚ - ( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಅಥ ಕೃಷ್ಣಶ್ಚ ರಾಮಶ್ಚ ಕೃತಶೌಚೌ ಪರನ್ತಪ । ಮಲ್ಲದುನ್ದುಭಿನಿರ್ಘೋಷಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ದ್ರಷ್ಟುಮುಪೇಯತುಃ
ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೇಳಿದನು: ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸುವವನೇ, ಆಗ ಕೃಷ್ಣನೂ ಬಲರಾಮನೂ ಶುದ್ಧತೆ ಪಾಲಿಸಿ, ಮಲ್ಲರಂಗದಲ್ಲಿ ಬಾರುವ ಡೊಳ್ಳಿನ ಘೋಷವನ್ನು ಕೇಳಿ, ನೋಡಲು ಬಂದರು.
ರಙ್ಗದ್ವಾರಂ ಸಮಾಸಾದ್ಯ ತಸ್ಮಿನ್ ನಾಗಮವಸ್ಥಿತಮ್ । ಅಪಶ್ಯತ್ಕುವಲಯಾಪೀಡಂ ಕೃಷ್ಣೋಽಮ್ಬಷ್ಠಪ್ರಚೋದಿತಮ್
ಅವರು ರಂಗದ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಹತ್ತಿ ಬಂದಾಗ, ಕೃಷ್ಣನು ಅಲ್ಲಿ ಆನೆಗಾರನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದ ಕುವಲಯಾಪೀಡ ಎಂಬ ಆನೆ ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು.
ಬದ್ಧ್ವಾ ಪರಿಕರಂ ಶೌರಿಃ ಸಮುಹ್ಯ ಕುಟಿಲಾಲಕಾನ್ । ಉವಾಚ ಹಸ್ತಿಪಂ ವಾಚಾ ಮೇಘನಾದಗಭೀರಯಾ
ಶೌರಿಯು ತನ್ನ ಕಟಿಬಂಧವನ್ನು ಬಿಗಿದು, ಕೂದಲನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿ, ಗರ್ಜನೆಯಂತಿರುವ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಆನೆಗಾರನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
ಅಮ್ಬಷ್ಠಾಮ್ಬಷ್ಠ ಮಾರ್ಗಂ ನೌ ದೇಹ್ಯಪಕ್ರಮ ಮಾ ಚಿರಮ್ । ನೋ ಚೇತ್ಸಕುಞ್ಜರಂ ತ್ವಾದ್ಯ ನಯಾಮಿ ಯಮಸಾದನಮ್
ಓ ಆನೆಗಾರ, ನಮಗೆ ದಾರಿ ಬಿಡು, ಸಮಯ ಹಾಳು ಮಾಡಬೇಡ. ಇಲ್ಲವಾದರೆ, ನಿನ್ನನ್ನೂ ಆ ಆನೆಯನ್ನು ಕೂಡ ನಾನು ಇಂದು ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಏವಂ ನಿರ್ಭರ್ತ್ಸಿತೋಽಮ್ಬಷ್ಠಃ ಕುಪಿತಃ ಕೋಪಿತಂ ಗಜಮ್ । ಚೋದಯಾಮಾಸ ಕೃಷ್ಣಾಯ ಕಾಲಾನ್ತಕ ಯಮೋಪಮಮ್
ಹೀಗೆ ಗದರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆನೆಗಾರನು ಕೋಪಗೊಂಡು, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಆನೆಯನ್ನು, ಮೃತ್ಯುವಿನಂತೆ ಭಯಾನಕನಾದ ಕೃಷ್ಣನ ಕಡೆಗೆ ಹುರಿದೂಡಿದನು.
ಕರೀನ್ದ್ರಸ್ತಮಭಿದ್ರುತ್ಯ ಕರೇಣ ತರಸಾಗ್ರಹೀತ್ । ಕರಾದ್ ವಿಗಲಿತಃ ಸೋಽಮುಂ ನಿಹತ್ಯಾಙ್ಘ್ರಿಷ್ವಲೀಯತ
ಆನೆಗಳ ರಾಜನು ವೇಗವಾಗಿ ಬಂದು ತನ್ನ ಸೊಂಡಿಲಿನಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿತು. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಅದರ ಹಿಡಿತದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ಹೊಡೆದು ಅದರ ಕಾಲುಗಳ ಕೆಳಗೆ ಹೋದನು.
ಸಙ್ಕ್ರುದ್ಧಸ್ತಮಚಕ್ಷಾಣೋ ಘ್ರಾಣದೃಷ್ಟಿಃ ಸ ಕೇಶವಮ್ । ಪರಾಮೃಶತ್ ಪುಷ್ಕರೇಣ ಸ ಪ್ರಸಹ್ಯ ವಿನಿರ್ಗತಃ
ಆ ಆನೆ ಕೋಪದಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ತನ್ನ ಸೊಂಡಿಲಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿತು. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅದರ ಹಿಡಿತದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಪುಚ್ಛೇ ಪ್ರಗೃಹ್ಯಾತಿಬಲಂ ಧನುಷಃ ಪಞ್ಚವಿಂಶತಿಮ್ । ವಿಚಕರ್ಷ ಯಥಾ ನಾಗಂ ಸುಪರ್ಣ ಇವ ಲೀಲಯಾ
ಅವನ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ಆ ಆನೆಯ ಹಲ್ಲನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅವನು ಅದನ್ನು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಧನುಸ್ಸು ದೂರ ಎಳೆದನು. ಅದು ಸುಪರ್ಣನು ಹಾವನ್ನು ಆಟವಾಡುವಂತೆ ಇತ್ತು.
ಸ ಪರ್ಯಾವರ್ತಮಾನೇನ ಸವ್ಯದಕ್ಷಿಣತೋಽಚ್ಯುತಃ । ಬಭ್ರಾಮ ಭ್ರಾಮ್ಯಮಾಣೇನ ಗೋವತ್ಸೇನೇವ ಬಾಲಕಃ
ಅಚ್ಯುತನು ಆ ಆನೆಯನ್ನು ಎಡಬದಿಗೂ ಬಲಬದಿಗೂ ತಿರುಗಿಸಿ, ಮಕ್ಕಳೊಬ್ಬನು ಕರುವನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವಂತೆ ಅದನ್ನು ಸುತ್ತಾಡಿಸಿದನು.
ತತೋಽಭಿಮಖಮಭ್ಯೇತ್ಯ ಪಾಣಿನಾಽಽಹತ್ಯ ವಾರಣಮ್ । ಪ್ರಾದ್ರವನ್ ಪಾತಯಾಮಾಸ ಸ್ಪೃಶ್ಯಮಾನಃ ಪದೇ ಪದೇ
ನಂತರ, ಕೃಷ್ಣನು ಆ ಆನೆಯನ್ನು ಎದುರಿನಿಂದ ಹತ್ತಿ ಬಂದು, ಕೈಯಿಂದ ಹೊಡೆದು, ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತಾ ಅದನ್ನು ಬಿದ್ದಂತೆ ಮಾಡಿಸಿದನು.
ಸ ಧಾವನ್ ಕ್ರೀಡಯಾ ಭೂಮೌ ಪತಿತ್ವಾ ಸಹಸೋತ್ಥಿತಃ । ತಂ ಮತ್ವಾ ಪತಿತಂ ಕ್ರುದ್ಧೋ ದನ್ತಾಭ್ಯಾಂ ಸೋಽಹನತ್ ಕ್ಷಿತಿಮ್
ಆ ಆನೆ ಆಟದಂತೆ ಓಡುತ್ತಾ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದು, ತಕ್ಷಣ ಎದ್ದು, ತನ್ನನ್ನು ಬಿದ್ದೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಕೋಪದಿಂದ ತನ್ನ ಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದಿತು.
ಸ್ವವಿಕ್ರಮೇ ಪ್ರತಿಹತೇ ಕುಂಜರೇನ್ದ್ರೋಽತ್ಯಮರ್ಷಿತಃ । ಚೋದ್ಯಮಾನೋ ಮಹಾಮಾತ್ರೈಃ ಕೃಷ್ಣಮಭ್ಯದ್ರವದ್ ರುಷಾ
ತನ್ನ ಶಕ್ತಿ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಆ ಮಹಾ ಆನೆ ಆನೆಗಾರರಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ, ಭಾರೀ ಕೋಪದಿಂದ ಕೃಷ್ಣನ ಕಡೆಗೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿತು.
ತಮಾಪತನ್ತಮಾಸಾದ್ಯ ಭಗವಾನ್ ಮಧುಸೂದನಃ । ನಿಗೃಹ್ಯ ಪಾಣಿನಾ ಹಸ್ತಂ ಪಾತಯಾಮಾಸ ಭೂತಲೇ
ಅದು ವೇಗವಾಗಿ ಬರುವಾಗ, ಭಗವಂತನಾದ ಮಧುಸೂದನನು ಅದರ ಸೊಂಡಿಲನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದಂತೆ ಮಾಡಿದನು.
ಪತಿತಸ್ಯ ಪದಾಽಽಕ್ರಮ್ಯ ಮೃಗೇನ್ದ್ರ ಇವ ಲೀಲಯಾ । ದನ್ತಮುತ್ಪಾಟ್ಯ ತೇನೇಭಂ ಹಸ್ತಿಪಾಂಶ್ಚಾಹನದ್ಧರಿಃ
ಆ ಆನೆ ಬಿದ್ದ ಮೇಲೆ, ಸಿಂಹನು ಆಟವಾಡುವಂತೆ, ಕೃಷ್ಣನು ಅದರ ಮೇಲೆ ಕಾಲಿಟ್ಟು, ಅದರ ಹಲ್ಲನ್ನು ಕಿತ್ತು, ಅದರಿಂದ ಆನೆಗಾರನನ್ನು ಹೊಡೆದನು.
ಮೃತಕಂ ದ್ವಿಪಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ದನ್ತಪಾಣಿಃ ಸಮಾವಿಶತ್ । ಅಂಸನ್ಯಸ್ತವಿಷಾಣೋಽಸೃಙ್ ಮದಬಿನ್ದುಭಿರಙ್ಕಿತಃ । ವಿರೂಢಸ್ವೇದಕಣಿಕಾ ವದನಾಮ್ಬುರುಹೋ ಬಭೌ
ಮೃತವಾದ ಆ ಆನೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಹಲ್ಲನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಅದನ್ನು ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮದದ ಹನಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ, ಮುಖದಲ್ಲಿ ಬೆವರಿನ ಹನಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
ವೃತೌ ಗೋಪೈಃ ಕತಿಪಯೈಃ ಬಲದೇವಜನಾರ್ದನೌ । ರಙ್ಗಂ ವಿವಿಶತೂ ರಾಜನ್ ಗಜದನ್ತವರಾಯುಧೌ
ಕೆಲವು ಗೋಪರು ಜೊತೆಗೆ ಇದ್ದಾಗ, ಬಲರಾಮ ಮತ್ತು ಜನಾರ್ದನನು ಆನೆಗಳ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಆಯುಧವಾಗಿ ಹಿಡಿದು, ರಾಜನೇ, ರಂಗಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.
( ಶಾರ್ದೂಲವಿಕ್ರೀಡಿತ ) ಮಲ್ಲಾನಾಮಶನಿರ್ನೃಣಾಂ ನರವರಃ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಸ್ಮರೋ ಮೂರ್ತಿಮಾನ್ । ಗೋಪಾನಾಂ ಸ್ವಜನೋಽಸತಾಂ ಕ್ಷಿತಿಭುಜಾಂ ಶಾಸ್ತಾ ಸ್ವಪಿತ್ರೋಃ ಶಿಶುಃ । ಮೃತ್ಯುರ್ಭೋಜಪತೇರ್ವಿರಾಡವಿದುಷಾಂ ತತ್ತ್ವಂ ಪರಂ ಯೋಗಿನಾಂ । ವೃಷ್ಣೀನಾಂ ಪರದೇವತೇತಿ ವಿದಿತೋ ರಙ್ಗಂ ಗತಃ ಸಾಗ್ರಜಃ
ಮಲ್ಲರಿಗೆ ಅವನು ಬಜ್ರದಂತೆ, ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಕಾಮದೇವನಂತೆ ರೂಪವಂತನು, ಗೋಪರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಮನೆಯವನು, ದುಷ್ಟ ರಾಜರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಕನು, ತಂದೆ-ತಾಯಿಗೆ ಮಗನು, ಭೋಜರಾಜನಿಗೆ ಮರಣವೇ, ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ವಿಶಾಲರೂಪ, ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಪರಮಸತ್ಯ, ವೃಷ್ಣಿಕುಳಕ್ಕೆ ಪರಮದೈವ — ಇಂತಹವನಾಗಿ ತನ್ನ ಅಣ್ಣನ ಜೊತೆ ರಂಗಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಹತಂ ಕುವಲಯಾಪೀಡಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತಾವಪಿ ದುರ್ಜಯೌ । ಕಂಸೋ ಮನಸ್ವ್ಯಪಿ ತದಾ ಭೃಶಮುದ್ವಿವಿಜೇ ನೃಪ
ಕುವಲಯಾಪೀಡನನ್ನು ಕೊಂದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಅಜೇಯರು ಕೂಡ, ಧೈರ್ಯವಂತನಾದ ಕಂಸನು ಕೂಡ ತುಂಬಾ ಆತಂಕಗೊಂಡನು, ರಾಜನೇ.
( ಮಿಶ್ರ ) ತೌ ರೇಜತೂ ರಙ್ಗಗತೌ ಮಹಾಭುಜೌ ವಿಚಿತ್ರವೇಷಾಭರಣಸ್ರಗಮ್ಬರೌ । ಯಥಾ ನಟಾವುತ್ತಮವೇಷಧಾರಿಣೌ ಮನಃ ಕ್ಷಿಪನ್ತೌ ಪ್ರಭಯಾ ನಿರೀಕ್ಷತಾಮ್
ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಬಲಿಷ್ಠ ಭುಜಗಳೊಂದಿಗೆ ರಂಗಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ, ವಿಭಿನ್ನ ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣ, ಹಾರ ಹಾಗೂ ಉಡುಪುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಟರು ಹೇಗೆ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಮೆರೆದಂತೆ, ತಮ್ಮ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ನೋಡುತ್ತಿರುವವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿದರು.
ನಿರೀಕ್ಷ್ಯ ತಾವುತ್ತಮಪೂರುಷೌ ಜನಾ ಮಞ್ಚಸ್ಥಿತಾ ನಾಗರರಾಷ್ಟ್ರಕಾ ನೃಪ । ಪ್ರಹರ್ಷವೇಗೋತ್ಕಲಿತೇಕ್ಷಣಾನನಾಃ ಪಪುರ್ನ ತೃಪ್ತಾ ನಯನೈಸ್ತದಾನನಮ್
ರಾಜನೇ, ಆ ಇಬ್ಬರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುರುಷರನ್ನು ನೋಡಿ, ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೂತಿದ್ದ ನಗರ ಹಾಗೂ ಹಳ್ಳಿ ಜನರು, ಆನಂದದ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಕಣ್ಣು ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷ ಹೊತ್ತಿದ್ದು, ಅವರ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು, ತೃಪ್ತಿ ಪಡಲಿಲ್ಲ.
( ಅನುಷ್ಟುಪ್ ) ಪಿಬನ್ತ ಇವ ಚಕ್ಷುರ್ಭ್ಯಾಂ ಲಿಹನ್ತ ಇವ ಜಿಹ್ವಯಾ । ಜಿಘ್ರನ್ತ ಇವ ನಾಸಾಭ್ಯಾಂ ಶ್ಲಿಷ್ಯನ್ತ ಇವ ಬಾಹುಭಿಃ
ಅವರು ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕುಡಿಯುತ್ತಿರುವಂತೆ, ನಾಲಗೆಯಿಂದ ಚಪ್ಪಳಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಮೂಗಿನಿಂದ ವಾಸನೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಕೈಗಳಿಂದ ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಂಡರು.