ತಾ ವಾರ್ಯಮಾಣಾಃ ಪತಿಭಿಃ ಪಿತೃಭಿಃ ಭ್ರಾತೃಬನ್ಧುಭಿಃ । ಗೋವಿನ್ದಾಪಹೃತಾತ್ಮಾನೋ ನ ನ್ಯವರ್ತನ್ತ ಮೋಹಿತಾಃ
ಗಂಡಸರು, ತಂದೆ, ಸಹೋದರರು, ಬಂಧುಗಳು ತಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಗೋವಿಂದನು ಅವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕದ್ದಿದ್ದರಿಂದ, ಆ ಗೋಪಿಯರು ಮೋಹಿತರಾಗಿ, ಯಾರೂ ತಡೆಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಅನ್ತರ್ಗೃಹಗತಾಃ ಕಾಶ್ಚಿದ್ ಗೋಪ್ಯೋಽಲಬ್ಧವಿನಿರ್ಗಮಾಃ । ಕೃಷ್ಣಂ ತದ್ಭಾವನಾಯುಕ್ತಾ ದಧ್ಯುರ್ಮೀಲಿತಲೋಚನಾಃ
ಕೆಲ ಗೋಪಿಯರು ಮನೆಯೊಳಗೆ ಇದ್ದು, ಹೊರಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ, ಕೃಷ್ಣನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡು, ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಅವನನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸಿದರು.
ದುಃಸಹಪ್ರೇಷ್ಠವಿರಹ ತೀವ್ರತಾಪಧುತಾಶುಭಾಃ । ಧ್ಯಾನಪ್ರಾಪ್ತಾಚ್ಯುತಾಶ್ಲೇಷ ನಿರ್ವೃತ್ಯಾ ಕ್ಷೀಣಮಙ್ಗಲಾಃ
ಪ್ರಿಯನನ್ನು ದೂರವಿಟ್ಟು ಬಿಟ್ಟ ದುಃಖವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗದೆ, ಆ ಗೋಪಿಯರು ತೀವ್ರವಾದ ಪೀಡೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ಅಶುಭವೂ ತೊಳೆದುಹೋದವು. ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡು, ಆ ಆನಂದದಿಂದ ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ದುರ್ಬಾಗ್ಯವೂ ಕರಗಿಹೋಯಿತು.
ತಮೇವ ಪರಮಾತ್ಮಾನಂ ಜಾರಬುದ್ಧ್ಯಾಪಿ ಸಙ್ಗತಾಃ । ಜಹುರ್ಗುಣಮಯಂ ದೇಹಂ ಸದ್ಯಃ ಪ್ರಕ್ಷೀಣಬನ್ಧನಾಃ
ಅವರು ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಪ್ರೇಮಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದವರಂತೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಾಗ, ತಕ್ಷಣವೇ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರು; ಅವರ ಬಂಧನ ಎಲ್ಲವೂ ಕೂಡ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತವಾಯಿತು.
ಶ್ರೀಪರೀಕ್ಷಿದುವಾಚ - ಕೃಷ್ಣಂ ವಿದುಃ ಪರಂ ಕಾನ್ತಂ ನ ತು ಬ್ರಹ್ಮತಯಾ ಮುನೇ । ಗುಣಪ್ರವಾಹೋಪರಮಃ ತಾಸಾಂ ಗುಣಧಿಯಾಂ ಕಥಮ್
ಪರೀಕ್ಷಿತನು ಕೇಳಿದನು: ಮುನಿಯೇ, ವೃಂದಾವನದ ಮಹಿಳೆಯರು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಪರಮ ಪ್ರಿಯನಾಗಿ ತಿಳಿದರು, ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪನಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಇಟ್ಟವರಲ್ಲಿ ಗುಣಗಳ ಪ್ರವಾಹ ಹೇಗೆ ನಿಲ್ಲಬಹುದು?
ಶ್ರೀಶುಕ ಉವಾಚ - ಉಕ್ತಂ ಪುರಸ್ತಾದ್ ಏತತ್ತೇ ಚೈದ್ಯಃ ಸಿದ್ಧಿಂ ಯಥಾ ಗತಃ । ದ್ವಿಷನ್ನಪಿ ಹೃಷೀಕೇಶಂ ಕಿಮುತಾಧೋಕ್ಷಜಪ್ರಿಯಾಃ
ಶುಕಮುನಿಯು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: ಇದನ್ನು ನಾನು ಈಗಾಗಲೇ ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಹೇಗೆ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಶಿಶುಪಾಲನು ಕೂಡ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಹೃಷೀಕೇಶನನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸಿದವನು ಕೂಡ ಮುಕ್ತನಾದರೆ, ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ಇಟ್ಟವರು ಹೇಗೆ ಮುಕ್ತರಾಗುವುದಿಲ್ಲ?
ನೃಣಾಂ ನಿಃಶ್ರೇಯಸಾರ್ಥಾಯ ವ್ಯಕ್ತಿರ್ಭಗವತೋ ನೃಪ । ಅವ್ಯಯಸ್ಯಾಪ್ರಮೇಯಸ್ಯ ನಿರ್ಗುಣಸ್ಯ ಗುಣಾತ್ಮನಃ
ರಾಜನೇ, ಜನರ ಪರಮ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ, ಅವಿನಾಶಿಯೂ, ಅಳವಡಿಸಲಾಗದವನು, ಗುಣಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಮೇಲಿರುವವನು, ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳ ಮೂಲವಾದ ಭಗವಂತನು ಸ್ವಯಂ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಕಾಮಂ ಕ್ರೋಧಂ ಭಯಂ ಸ್ನೇಹಂ ಐಕ್ಯಂ ಸೌಹೃದಮೇವ ಚ । ನಿತ್ಯಂ ಹರೌ ವಿದಧತೋ ಯಾನ್ತಿ ತನ್ಮಯತಾಂ ಹಿ ತೇ
ಯಾರು ಸದಾ ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಭಯ, ಸ್ನೇಹ, ಐಕ್ಯ, ಸ್ನೇಹಿತತ್ವ ಇವುಗಳನ್ನು ಹರಿಯನಲ್ಲಿ ಇಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಅವನಲ್ಲೇ ಲೀನರಾಗುತ್ತಾರೆ.
ನ ಚೈವಂ ವಿಸ್ಮಯಃ ಕಾರ್ಯೋ ಭವತಾ ಭಗವತ್ಯಜೇ । ಯೋಗೇಶ್ವರೇಶ್ವರೇ ಕೃಷ್ಣೇ ಯತ ಏತದ್ ವಿಮುಚ್ಯತೇ
ಆದ್ದರಿಂದ, ಭಗವಂತನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಯೋಗಿಗಳಿಗೂ ಅಧಿಪತಿಯಾದ, ಜನ್ಮರಹಿತ ಕೃಷ್ಣನಿಂದಲೇ ಇಂತಹ ಮುಕ್ತಿಯು ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ತಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾನ್ತಿಕಮಾಯಾತಾ ಭಗವಾನ್ ವ್ರಜಯೋಷಿತಃ । ಅವದದ್ ವದತಾಂ ಶ್ರೇಷ್ಠೋ ವಾಚಃ ಪೇಶೈರ್ವಿಮೋಹಯನ್
ವೃಂದಾವನದ ಮಹಿಳೆಯರು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಭಗವಂತನು ಸುಂದರವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಅವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಿದನು.
ಶ್ರೀಭಗವಾನುವಾಚ - ಸ್ವಾಗತಂ ವೋ ಮಹಾಭಾಗಾಃ ಪ್ರಿಯಂ ಕಿಂ ಕರವಾಣಿ ವಃ । ವ್ರಜಸ್ಯಾನಾಮಯಂ ಕಚ್ಚಿದ್ ಬ್ರೂತಾಗಮನಕಾರಣಮ್
ಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತಿಯರೇ, ನಿಮಗೆ ಸ್ವಾಗತ! ನಿಮಗೆ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ವೃಂದಾವನದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆಯೆ? ನೀವು ಬರಲು ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳಿ.
ರಜನ್ಯೇಷಾ ಘೋರರೂಪಾ ಘೋರಸತ್ತ್ವನಿಷೇವಿತಾ । ಪ್ರತಿಯಾತ ವ್ರಜಂ ನೇಹ ಸ್ಥೇಯಂ ಸ್ತ್ರೀಭಿಃ ಸುಮಧ್ಯಮಾಃ
ಈ ರಾತ್ರಿ ಭಯಾನಕವಾಗಿದೆ, ಭಯಾನಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸುಂದರ ಮೈಯುಳ್ಳವರೆ, ನೀವು ವೃಂದಾವನಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ; ಇಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಉಳಿಯುವುದು ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.
ಮಾತರಃ ಪಿತರಃ ಪುತ್ರಾ ಭ್ರಾತರಃ ಪತಯಶ್ಚ ವಃ । ವಿಚಿನ್ವನ್ತಿ ಹ್ಯಪಶ್ಯನ್ತೋ ಮಾ ಕೃಢ್ವಂ ಬನ್ಧುಸಾಧ್ವಸಮ್
ನಿಮ್ಮ ತಾಯಂದಿರು, ತಂದೆ, ಮಕ್ಕಳು, ಅಣ್ಣಂದಿರು ಮತ್ತು ಗಂಡಂದಿರು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಚಿಂತೆ ಉಂಟುಮಾಡಬೇಡಿ.
ದೃಷ್ಟಂ ವನಂ ಕುಸುಮಿತಂ ರಾಕೇಶ ಕರರಞ್ಜಿತಮ್ । ಯಮುನಾ ಅನಿಲಲೀಲೈಜತ್ ತರುಪಲ್ಲವಶೋಭಿತಮ್
ನೀವು ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ, ಚಂದ್ರನಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀರಿ. ಯಮುನೆಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿ ಮರದ ಮೊಗ್ಗುಗಳಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದೆ.
ತದ್ ಯಾತ ಮಾ ಚಿರಂ ಗೋಷ್ಠಂ ಶುಶ್ರೂಷಧ್ವಂ ಪತೀನ್ ಸತೀಃ । ಕ್ರನ್ದನ್ತಿ ವತ್ಸಾ ಬಾಲಾಶ್ಚ ತಾನ್ ಪಾಯಯತ ದುಹ್ಯತ
ಹೀಗಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚು ತಡಮಾಡದೆ, ನಿಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ. ನಿಮ್ಮ ಗಂಡಂದಿರಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸೇವೆಮಾಡಿ. ಕರುಗಳು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಅಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ—ಹೋಗಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಹಾಲು ಕುಡಿಸಿ, ಹಾಲು ಹಿಂಡಿ.
ಅಥವಾ ಮದಭಿಸ್ನೇಹಾದ್ ಭವತ್ಯೋ ಯನ್ತ್ರಿತಾಶಯಾಃ । ಆಗತಾ ಹ್ಯುಪಪನ್ನಂ ವಃ ಪ್ರೀಯನ್ತೇ ಮಯಿ ಜನ್ತವಃ
ಅಥವಾ, ನನಗೆ ನೀವು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಬಂದುಬಿಟ್ಟಿರಬಹುದು. ಇದು ಸಹಜವೇ, ಏಕೆಂದರೆ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳೂ ನನ್ನ ಕಡೆ ಆಕರ್ಷಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಭರ್ತುಃ ಶುಶ್ರೂಷಣಂ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಪರೋ ಧರ್ಮೋ ಹ್ಯಮಾಯಯಾ । ತದ್ಬನ್ಧೂನಾಂ ಚ ಕಲ್ಯಾಣಃ ಪ್ರಜಾನಾಂ ಚಾನುಪೋಷಣಮ್
ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಗಂಡಂದಿರಿಗೆ ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಸೇವೆಮಾಡುವುದು, ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುವುದು ಅವರ ಪರಮ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ.
ದುಃಶೀಲೋ ದುರ್ಭಗೋ ವೃದ್ಧೋ ಜಡೋ ರೋಗ್ಯಧನೋಽಪಿ ವಾ । ಪತಿಃ ಸ್ತ್ರೀಭಿರ್ನ ಹಾತವ್ಯೋ ಲೋಕೇಪ್ಸುಭಿರಪಾತಕೀ
ಗಂಡನು ದುಷ್ಟನು, ದುರ್ದೈವಿಯಾಗಿರಲಿ, ವಯಸ್ಸಾದವನು, ಜಡನು, ರೋಗಿಯಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಬಡವನಾಗಿರಲಿ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುವ ಮಹಿಳೆಯರು ಗಂಡನನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಬಾರದು.
ಅಸ್ವರ್ಗ್ಯಮಯಶಸ್ಯಂ ಚ ಫಲ್ಗು ಕೃಚ್ಛ್ರಂ ಭಯಾವಹಮ್ । ಜುಗುಪ್ಸಿತಂ ಚ ಸರ್ವತ್ರ ಹ್ಯೌಪಪತ್ಯಂ ಕುಲಸ್ತ್ರಿಯಃ
ಕುಟುಂಬದ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಗಂಡನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಪುರುಷನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದುವುದು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನೂ ಕೊಡದು, ಕೀರ್ತಿಯನ್ನೂ ಕೊಡದು, ಅದು ತೊಂದರೆ, ಭಯ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಿಂದನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಶ್ರವಣಾದ್ ದರ್ಶನಾದ್ ಧ್ಯಾನಾದ್ ಮಯಿ ಭಾವೋಽನುಕೀರ್ತನಾತ್ । ನ ತಥಾ ಸನ್ನಿಕರ್ಷೇಣ ಪ್ರತಿಯಾತ ತತೋ ಗೃಹಾನ್
ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳುವುದು, ನೋಡುವುದು, ಧ್ಯಾನಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಹಾಡುವುದು—ಇವುಗಳಿಂದ ಭಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಹತ್ತಿರವಿರುವುದರಿಂದ ಅಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ನಿಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ.
ಶ್ರೀಶುಕ ಉವಾಚ - ಇತಿ ವಿಪ್ರಿಯಮಾಕರ್ಣ್ಯ ಗೋಪ್ಯೋ ಗೋವಿನ್ದಭಾಷಿತಮ್ । ವಿಷಣ್ಣಾ ಭಗ್ನಸಙ್ಕಲ್ಪಾಃ ಚಿನ್ತಾಮಾಪುರ್ದುರತ್ಯಯಾಮ್
ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಗೋವಿಂದನು ಹೇಳಿದ ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಗೋಪಿಯರು, ತಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು ಭಂಗವಾದಂತೆ ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿ, ತಾಳಲಾಗದ ಚಿಂತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದರು.
ಶ್ರೀಗೋಪ್ಯ ಊಚುಃ । ಮೈವಂ ವಿಭೋಽರ್ಹತಿ ಭವಾನ್ ಗದಿತುಂ ನೃಶಂಸಂ ಸನ್ತ್ಯಜ್ಯ ಸರ್ವವಿಷಯಾಂಸ್ತವ ಪಾದಮೂಲಮ್ । ಭಕ್ತಾ ಭಜಸ್ವ ದುರವಗ್ರಹ ಮಾ ತ್ಯಜಾಸ್ಮಾನ್ ದೇವೋ ಯಥಾಽಽದಿಪುರುಷೋ ಭಜತೇ ಮುಮುಕ್ಷೂನ್
ಗೋಪಿಯರು ಹೇಳಿದರು: ಸ್ವಾಮಿ, ನೀವು ಹೀಗೆ ಕಠಿಣವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದು ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ. ನಾವು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟು ನಿಮ್ಮ ಪಾದಾರವಿಂದಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ. ನಿಮ್ಮ ಭಕ್ತರನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸಿ, ನಮ್ಮನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಬೇಡಿ. ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಹಾರೈಸುವವರನ್ನು ಪರಮಾತ್ಮನು ಹೇಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆ ನೀವೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಬಾರದು.
ಯತ್ಪತ್ಯಪತ್ಯಸುಹೃದಾಂ ಅನುವೃತ್ತಿರಙ್ಗ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಸ್ವಧರ್ಮ ಇತಿ ಧರ್ಮವಿದಾ ತ್ವಯೋಕ್ತಮ್ । ಅಸ್ತ್ವೇವಮೇತದುಪದೇಶಪದೇ ತ್ವಯೀಶೇ ಪ್ರೇಷ್ಠೋ ಭವಾಂಸ್ತನುಭೃತಾಂ ಕಿಲ ಬನ್ಧುರಾತ್ಮಾ
ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದವನು ನೀವು, ಹೆಂಗಸರು ಪತಿ, ಮಕ್ಕಳು, ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಸೇವೆಮಾಡುವುದು ಅವರ ಧರ್ಮ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದೀರಿ. ಅದು ಸತ್ಯವಾಗಿರಲಿ. ಆದರೆ, ಪ್ರಭು, ನೀವೇ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪ್ರಿಯನು, ಜೀವಿಗಳ ಆತ್ಮಸ್ನೇಹಿತನು, ನಮ್ಮ ಹೃದಯದ ಬಂಧುವು ನೀನೇ.
ಕುರ್ವನ್ತಿ ಹಿ ತ್ವಯಿ ರತಿಂ ಕುಶಲಾಃ ಸ್ವ ಆತ್ಮನ್ ನಿತ್ಯಪ್ರಿಯೇ ಪತಿಸುತಾದಿಭಿರಾರ್ತಿದೈಃ ಕಿಮ್ । ತನ್ನಃ ಪ್ರಸೀದ ಪರಮೇಶ್ವರ ಮಾ ಸ್ಮ ಛಿನ್ದ್ಯಾ ಆಶಾಂ ಧೃತಾಂ ತ್ವಯಿ ಚಿರಾದರವಿನ್ದನೇತ್ರ
ಬುದ್ಧಿವಂತರಾದವರು ಸದಾ ನಿಮ್ಮಲ್ಲೇ ಪ್ರೀತಿ ಇಡುತ್ತಾರೆ. ಪತಿ, ಮಕ್ಕಳು, ಇತರರು ದುಃಖವೇ ತರುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಪರಮೇಶ್ವರ, ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ದಯೆ ತೋರಿಸಿ, ಕಮಲನಯನ, ನಾವು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿರುವ ಆಶೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಬೇಡಿ.
ಚಿತ್ತಂ ಸುಖೇನ ಭವತಾಪಹೃತಂ ಗೃಹೇಷು ಯನ್ನಿರ್ವಿಶತ್ಯುತ ಕರಾವಪಿ ಗೃಹ್ಯಕೃತ್ಯೇ । ಪಾದೌ ಪದಂ ನ ಚಲತಸ್ತವ ಪಾದಮೂಲಾದ್ ಯಾಮಃ ಕಥಂ ವ್ರಜಮಥೋ ಕರವಾಮ ಕಿಂ ವಾ
ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೀವು ಸುಖದಿಂದ ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದ್ದೀರಿ, ಅದು ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಕೈಗಳು ಮನೆ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಕಾಲುಗಳು ನಿಮ್ಮ ಪಾದಾರವಿಂದದಿಂದ ದೂರ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ನಾವು ವ್ರಜಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಹೋಗಬೇಕು? ಅಥವಾ ಇನ್ನೇನು ಮಾಡಬಹುದು?
ಸಿಞ್ಚಾಙ್ಗ ನಸ್ತ್ವದಧರಾಮೃತಪೂರಕೇಣ ಹಾಸಾವಲೋಕಕಲಗೀತಜಹೃಚ್ಛಯಾಗ್ನಿಮ್ । ನೋ ಚೇದ್ ವಯಂ ವಿರಹಜಾಗ್ನಿ ಉಪಯುಕ್ತದೇಹಾ ಧ್ಯಾನೇನ ಯಾಮ ಪದಯೋಃ ಪದವೀಂ ಸಖೇ ತೇ
ಪ್ರಿಯನೇ, ನಿಮ್ಮ ತುಟಿಗಳ ಅಮೃತದಿಂದ, ನಗುವಿನಿಂದ, ಕಣ್ಗಳ ನೋಟದಿಂದ, ಮಧುರ ಗೀತದಿಂದ ನಮ್ಮ ಹೃದಯದ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಆರಿಸು. ಇಲ್ಲವಾದರೆ, ವಿಚ್ಛೇದನದ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟು ಈ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಪಾದಾರವಿಂದವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತೇವೆ.
ಯರ್ಹ್ಯಮ್ಬುಜಾಕ್ಷ ತವ ಪಾದತಲಂ ರಮಾಯಾ ದತ್ತಕ್ಷಣಂ ಕ್ವಚಿದರಣ್ಯಜನಪ್ರಿಯಸ್ಯ । ಅಸ್ಪ್ರಾಕ್ಷ್ಮ ತತ್ಪ್ರಭೃತಿ ನಾನ್ಯಸಮಕ್ಷಮಙ್ಗ ಸ್ಥಾತುಂ ತ್ವಯಾಭಿರಮಿತಾ ಬತ ಪಾರಯಾಮಃ
ಕಮಲನಯನ, ನಿಮ್ಮ ಪಾದತಳವನ್ನು ನಾವು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದ, ಅದು ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ಕೂಡ ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು, ನಾವು ಯಾರ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಪ್ರೇಮದಲ್ಲಿ ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮುಳುಗಿದ್ದೇವೆ.
ಶ್ರೀರ್ಯತ್ಪದಾಮ್ಬುಜರಜಶ್ಚಕಮೇ ತುಲಸ್ಯಾ ಲಬ್ಧ್ವಾಪಿ ವಕ್ಷಸಿ ಪದಂ ಕಿಲ ಭೃತ್ಯಜುಷ್ಟಮ್ । ಯಸ್ಯಾಃ ಸ್ವವೀಕ್ಷಣ ಕೃತೇಽನ್ಯಸುರಪ್ರಯಾಸಃ ತದ್ವದ್ ವಯಂ ಚ ತವ ಪಾದರಜಃ ಪ್ರಪನ್ನಾಃ
ಲಕ್ಷ್ಮಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ಪಾದಾರವಿಂದದ ಧೂಳಿಗಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸಿದಳು. ಅವಳು ನಿಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರೂ, ಆ ಧೂಳನ್ನು ಬಯಸಿದಳು. ನಿಮ್ಮ ಕಣ್ಗಳ ನೋಟಕ್ಕಾಗಿ ಇತರ ದೇವತೆಗಳೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ನಾವು ಕೂಡ ನಿಮ್ಮ ಪಾದಧೂಳಿಗೆ ಶರಣಾಗಿದ್ದೇವೆ.
ತನ್ನಃ ಪ್ರಸೀದ ವೃಜಿನಾರ್ದನ ತೇಽನ್ಘ್ರಿಮೂಲಂ ಪ್ರಾಪ್ತಾ ವಿಸೃಜ್ಯ ವಸತೀಸ್ತ್ವದುಪಾಸನಾಶಾಃ । ತ್ವತ್ಸುನ್ದರಸ್ಮಿತ ನಿರೀಕ್ಷಣತೀವ್ರಕಾಮ ತಪ್ತಾತ್ಮನಾಂ ಪುರುಷಭೂಷಣ ದೇಹಿ ದಾಸ್ಯಮ್
ಆದರಿಂದ, ಪಾಪವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನೇ, ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ದಯೆ ತೋರಿಸು. ನಾವು ಮನೆಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಿಮ್ಮ ಸೇವೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ. ಸುಂದರ ನಗುವು, ಕಣ್ಗಳ ನೋಟದ ತೀವ್ರ ಆಸೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಹೃದಯಗಳು ಉರಿಯುತ್ತಿವೆ. ಪುರುಷರ ಆಭರಣನೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದಾಸಿಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡು.
( ವಸಂತತಿಲಕಾ ) ಕೃತ್ವಾ ಮುಖಾನ್ಯವ ಶುಚಃ ಶ್ವಸನೇನ ಶುಷ್ಯದ್ ಬಿಮ್ಬಾಧರಾಣಿ ಚರಣೇನ ಭುವಃ ಲಿಖನ್ತ್ಯಃ । ಅಸ್ರೈರುಪಾತ್ತಮಷಿಭಿಃ ಕುಚಕುಙ್ಕುಮಾನಿ ತಸ್ಥುರ್ಮೃಜನ್ತ್ಯ ಉರುದುಃಖಭರಾಃ ಸ್ಮ ತೂಷ್ಣೀಮ್ ಪ್ರೇಷ್ಠಂ ಪ್ರಿಯೇತರಮಿವ ಪ್ರತಿಭಾಷಮಾಣಂ ಕೃಷ್ಣಂ ತದರ್ಥವಿನಿವರ್ತಿತಸರ್ವಕಾಮಾಃ । ನೇತ್ರೇ ವಿಮೃಜ್ಯ ರುದಿತೋಪಹತೇ ಸ್ಮ ಕಿಞ್ಚಿತ್ ಸಂರಮ್ಭಗದ್ಗದಗಿರೋಽಬ್ರುವತಾನುರಕ್ತಾಃ
ಅವರು ಮುಖವನ್ನು ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತೊಳೆದು, ಆಳವಾದ ಉಸಿರಾಟದಿಂದ ತುಟಿಗಳು ಒಣಗಿಹೋಗಿದ್ದವು. ಕಾಲಿನಿಂದ ನೆಲವನ್ನು ರೇಖೆ ಹಾಕುತ್ತಾ, ಕಣ್ಣೀರಿನಲ್ಲಿ ಕುಂಕುಮ ಬೆರೆತು ಸೊಂಟದ ಮೇಲೆ ಹಾರುತ್ತಿದ್ದವು. ಭಾರವಾದ ದುಃಖದಿಂದ ಮೌನವಾಗಿಯೇ ನಿಂತರು. ಪ್ರಿಯನಾದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೆನೆದು, ಅವನಿಗಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಒರೆದು, ಭಾವನೆಯಲ್ಲಿ ಗದ್ಗದಿತ ಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಾತಾಡಿದರು.