ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಈ ಪವಿತ್ರ ಕಥನವನ್ನು ಶ್ರವಣ ಮಾಡುವುದರಿಂದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಚಂದ್ರ ಮಾಸದ ಹನ್ನೆರಡನೇ ಅಥವಾ ಹನ್ನೊಂದನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದರೆ, ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ಉಪವಾಸದಿಂದ ಇದನ್ನು ಪಠಿಸಿದರೆ, ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಬಹುದು. ಪುಷ್ಕರ, ಮಥುರಾ ಅಥವಾ ದ್ವಾರಕಾದಂತಹ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸದಿಂದ, ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುವವನಿಗೆ ಭಯವೇ ಇರದು. ಯಾರ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಶ್ರವಣ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ಪಿತೃಗಳು, ಮನುವರು ಮತ್ತು ರಾಜರು ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರೇ ಈ ಕಥೆಯ ಹೀರೋ. ಋಗ್ವೇದ, ಯಜುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ಸಾಮವೇದಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ದ್ವಿಜನಿಗೆ ತೇನು, ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹಾಲಿನ ನದಿಗಳ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಪುರಾಣವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ದ್ವಿಜನು, ಭಗವಂತನು ವರ್ಣಿಸಿದ ಪರಮ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಸಾಗರದ ಅಧಿಪತ್ಯವನ್ನು, ವೈಶ್ಯನು ಧನಾಧಿಪತ್ಯವನ್ನು, ಶೂದ್ರನು ಪಾಪದಿಂದ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಇತರ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ, ಹರಿ, ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕದ ಅಧಿಪತಿ, ಕಲಿಯ ಪಾಪವನ್ನು ದಹಿಸುವವನು, ಸದಾ ಹಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ, ಅವನ ವಿಶ್ವರೂಪವನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಜನು, ಅನಂತನು, ಸತ್ಯಸ್ವರೂಪನು, ಸೃಷ್ಟಿ-ಸ್ಥಿತಿ-ಲಯದ ಕರ್ತೃ, ಬ್ರಹ್ಮ, ಇಂದ್ರ, ಶಿವಾದಿಗಳಿಗೂ ಗ್ರಹಿಸಲು ಅಸಾಧ್ಯವಾದ ಮಹಿಮೆಯುಳ್ಳ ಭಗವಂತನಿಗೆ ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ. ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪರಮಾತ್ಮನಾದ, ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ತನ್ನೊಳಗೆ ಉಂಟುಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಪುಣ್ಯವಂತರು ಮಾತ್ರ ತಲುಪಬಲ್ಲ ಆ ಪರಮಧಾಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ವ್ಯಾಸಪುತ್ರನಾದ ಶುಕಮುನಿಗೆ ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಆನಂದದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಎಲ್ಲಿಂದಲೂ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಜಯಿಸಲಾರದ ಭಗವಂತನ ಲೀಲೆಗೆ ಆಕರ್ಷಿತರಾಗಿ, ದಯೆಯಿಂದ ಈ ಪುರಾಣವನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬೋಧಿಸಿದನು. ಇದು ಸತ್ಯದ ದೀಪ, ಪಾಪದ ನಾಶಕ. ಈಗ ಕಥೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಸೂತನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: ವಿದ್ಯುರನು ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಯಾತ್ರೆಯಿಂದ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮೈತ್ರೇಯರಿಂದ ಪಡೆದು, ತನ್ನ ಜ್ಞಾನಪಿಪಾಸೆ ತಣಿದು ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು. ಅವನು ಕೌಷಾರವ ಋಷಿಯ ಬಳಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಅವನಿಗೆ ಗೋವಿಂದನಲ್ಲಿ ಏಕಭಕ್ತಿಯು ಬೆಳೆಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವನು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು. ಅವನ ಬಂಧು ವಿದ್ಯುರನು ಮರಳಿದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಧರ್ಮಪುತ್ರನು ತನ್ನ ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ, ಯುಯುತ್ಸು, ಸೂತ, ಕೃಪ ಮತ್ತು ಪೃಥಾ—ಅಂದರೆ ಕುಂತಿ—ಅವರು ಆತನನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು. ಗಾಂಧಾರಿ, ದ್ರೌಪದಿ, ಸುಭದ್ರಾ, ಉತ್ತರಾ, ಕೃಪೀ ಹಾಗೂ ಪಾಂಡವರ ಇತರ ಪತ್ನಿಯರು, ಅವರ ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಬಂಧುವರ್ಗವೂ ಕೂಡ, ಆನಂದದಿಂದ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡಂತೆ ಎದ್ದರು. ಅವರು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಗೌರವದಿಂದ ಆಸನ ನೀಡಿದರು. ರಾಜನು ಆತ್ಮೀಯತೆಯಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡಿದನು. ವಿದ್ಯುರನು ಭೋಜನ ಮಾಡಿ, ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದು, ಆರಾಮವಾಗಿ ಕುಳಿತ ಮೇಲೆ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ವಿನಯದಿಂದ ನಮಿಸಿ, ಎಲ್ಲರೂ ಕೇಳುತ್ತಿರುವಾಗ ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದನು: "ನೀನು ನಮ್ಮನ್ನು, ನಮ್ಮ ತಾಯಿಯನ್ನು, ವಿಷ, ಬೆಂಕಿ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ಅಪಾಯಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದೆ. ನಿನ್ನ ನೆನಪು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇದೆ. ನೀನು ಭೂಮಿಯ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀಯಾ? ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೀಯಾ? ಭಗವಂತನ ಭಕ್ತರಾದ ನಮ್ಮ ಬಂಧುಗಳು ಸುಖವಾಗಿದ್ದಾರಾ? ಯಾದವರು ತಮ್ಮ ನಗರದಲ್ಲಿ ಸುಖವಾಗಿದ್ದಾರಾ?" ಧರ್ಮರಾಜನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ವಿದ್ಯುರನು ತನ್ನ ಅನುಭವದಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕ್ರಮಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದನು, ಆದರೆ ಯಾದವ ವಂಶದ ನಾಶದ ವಿಷಯವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೇಳಲಿಲ್ಲ. ಆ ದುಃಖಕರ ಘಟನೆ ಯಾರು ಸಹಿಸಲಾರರು ಎಂಬ ದಯೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಗುಪ್ತವಿಡಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುರನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಗೌರವದಿಂದ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹರ್ಷವನ್ನು ತರಿಸುತ್ತಾ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನಿಗೆ ಸುಖವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಅಲ್ಲೇ ಉಳಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅರ್ಯಮನು ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಯಮನು ಶಾಪದಿಂದ ಶೂದ್ರನಾಗಿ ನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇದ್ದನು. ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದನು; ತನ್ನ ಮೊಮ್ಮಗನು ವಂಶದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತನ್ನ ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ ಲೋಕಪಾಲಕರಂತೆ ಸುಖಸಂಪದೆಯಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ಮನೆ, ಬಂಧು, ಐಶ್ವರ್ಯ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡವರಿಗೆ ಕಾಲದ ಮಹಾಶಕ್ತಿ ಹೇಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬಲೆಗೆ ಬೀಳಿಸುತ್ತದೋ, ಹಾಗೆ ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಕಾಲದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಗಮನಿಸಲಿಲ್ಲ. ವಿದ್ಯುರನು ಇದನ್ನು ಮನಗಂಡು ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: "ಮಹಾರಾಜನೇ, ಬೇಗ ಹೊರಡಿರಿ. ಅಪಾಯ ಸಮೀಪವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಉಪಾಯವಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲರಿಗೂ, ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ, ಈ ಪರಮ ಕಾಲಸ್ವರೂಪಿ ಭಗವಂತನು ಬಂದಿರುವನು. ಅವನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದವರನ್ನೂ, ಜೀವವನ್ನೂ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ; ಇತರರಂತೂ ಹೇಳುವುದೇನು? ಧನ, ಸಂಪತ್ತು, ಎಲ್ಲವೂ ಕ್ಷಣಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ." "ತಂದೆ, ಸಹೋದರ, ಮಿತ್ರ, ಪುತ್ರ—ಎಲ್ಲರೂ ಹತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಯೌವನವೂ ಹೋದದು; ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಿಂದ ನಿನ್ನ ಆತ್ಮ ಶಕ್ತಿಹೀನವಾಗಿದೆ; ನೀನು ಇತರರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ Vasah ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀಯ. ಜೀವಿಸುವ ಆಸೆ ಎಷ್ಟು ಬಲವೋ! ನೀನು ಭೀಮನ ಉಳಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಿರುವೆ, ಇದು ಎಷ್ಟು ವಿಷಾದಕರ!" "ಅಗ್ನಿ ಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ, ದಾನ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ವಿಷ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ, ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಧನ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ—ಇವುಗಳಿಗಾಗಿ ಜೀವ ಕೊಟ್ಟವರು ಏನು ಪಡೆದರು? ನಿನ್ನ ಶರೀರವೂ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಿಂದ ಜರ್ಜರಿತವಾಗಿ, ಬಯಸದೆ ಇದ್ದರೂ, ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವುದೆ. ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಯಂತೆ ಅದು ಬಿಸುಟಲ್ಪಡುತ್ತದೆ." "ಈ ದೇಹದ ಪ್ರಯೋಜನ ಹೋಗಿ, ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ನಿರ್ಲಿಪ್ತನಾಗಿ, ಭಗವಂತನನ್ನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಮನೆಯನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವವನು ಜ್ಞಾನಿಯಾಗೆನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಸ್ವಂತ ಅಥವಾ ಪರಕಾರಣದಿಂದ ವಿವೇಕಿಯಾಗಿರುವವನು, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹರಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಮನೆಯಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುತ್ತಾನೆ—ಅವನು ಪರಮ ಪುರುಷ." "ಆದ್ದರಿಂದ, ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದಂತೆ ಪ್ರಯಾಣಮಾಡಿ. ಇಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದಾದರೆ, ಕಾಲವು ಗುಣಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಜನರನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ." ವಿದ್ಯುರನ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಜಾಗೃತನಾದ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು, ಬಂಧುಗಳ ಮೇಲಿನ ಬಂಧವನ್ನು ಕಡಿದು, ತಮ್ಮನೊಬ್ಬನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮನೆಬಿಟ್ಟು ಹೊರಟನು. ಸುಬಲರ ಪುತ್ರಿಯಾದ ಗಾಂಧಾರಿಯೂ, ಪತಿ ಪಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರದ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಮಹಾತ್ಮರು ಬಂಧನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವಂತೆ, ಅವನ ಹಿಂದೆ ಹೊರಟಳು. ಅಜಾತಶತ್ರು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಸಾಮರಸ್ಯ ಸಾಧಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ತಿಲ, ಹಸು, ಭೂಮಿ, ಚಿನ್ನ ದಾನಮಾಡಿ, ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಮನೆಗೆ ಹೋದನು. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಂದೆ, ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಸುಬಲ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ.