ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುರು ವಂಶದ ಮಹಾರಾಜನ ಮನೆತನದ ಮಹಿಳೆಯರು, ಸುಭದ್ರಾ, ದ್ರೌಪದಿ, ಕುಂತಿ, ವಿರಾಟನ ಪುತ್ರಿ, ಗಾಂಧಾರಿ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ, ಯುಯುತ್ಸು, ಕೃಪಾಚಾರ್ಯರು ಮತ್ತು ನಕುಲ ಸಹದೇವರು ಅಲ್ಲಿದ್ದರು. ವಿರಾಟನ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮಹಿಳೆಯರು, ವೃಕೋದರ, ಧೌಮ್ಯ ಮುಂತಾದವರು, ಶಾರಂಗಧಾರಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಬಿಡಬೇಕಾದ ದುಃಖವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗದೆ ಅಳಲು ಮತ್ತು ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು. ಧರ್ಮಾತ್ಮರ ಸಂಗದಿಂದ ದುಷಂಗವನ್ನು ತೊರೆದ ಜ್ಞಾನಿಯು, ಒಮ್ಮೆ ಭಗವಂತನ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಆ ಸತ್ಸಂಗವನ್ನು ಬಿಡಲಾಗದು. ಪೃಥಾಪುತ್ರರು ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕೃಷ್ಣನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದ, ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ, ಮಾತಾಡಿದ, ಜೊತೆಯಾಗಿ ಕುಳಿತ, ಊಟ ಮಾಡಿದ—all ಈ ನೆನಪಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಬಿಡುವುದು ಅವರಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ಹೃದಯವನ್ನು ಕೃಷ್ಣನ ಕಡೆಗೆ ಹರಿದುಕೊಂಡು, ಅವನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾ, ಅವನ ಹಿಂದೆ ಹಿಂದೆ ನಡೆದರು. ಮನೆಯ ಮಹಿಳೆಯರು, ದೇವಕೀಪುತ್ರನನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತಿರುವ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೀರು ಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, “ಅವನಿಗೆ ಏನಾದರೂ ಅಪಶಕುನು ಸಂಭವಿಸಬಾರದು” ಎಂಬ ಭಾವದಿಂದ ಆನೇಕಟ್ಟಿದರು. ಅಂದು ಮಹಾಪುರಷನನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮೃದಂಗ, ಶಂಖ, ಭೇರಿ, ವೀಣಾ, ಪಣವ, ಗೋಮುಖ, ಧುಂಧುರಿ, ಆನಕ, ಘಂಟೆ ಮತ್ತು ದುಂಡುಭಿಗಳ ನಾದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೇಳಿಬಂದಿತು. ಕುರು ವಂಶದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೋಡಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ ಅರಮನೆಗಳ ಮೇಲ್ಚಾವಣಿಗೆ ಹತ್ತಿ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ಮಂದಸ್ಮಿತದಿಂದ ಅವನ ಮೇಲೆ ಹೂವಿನ ಸುರಿಮಳೆ ಹರಿಸಿದರು. ಅವನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ಸ್ನೇಹಿತನಾದ ಗುಡಾಕೇಶನು, ಮುತ್ತಿನ ಸರ ಹಾಗೂ ರತ್ನದ ಹ್ಯಾಂಡಲ್‌ನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾದ ಶ್ವೇತ ಛತ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದನು. ಉದ್ಧವ ಹಾಗೂ ಸಾತ್ಯಕಿ, ಅದ್ಭುತವಾದ ಚಾಮರಗಳಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ ಬೀಸಿದರು, ಹೂವಿನ ಸುರಿಮಳೆಯ ನಡುವೆ ಕೃಷ್ಣನು ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು. ಅಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ, ದ್ವಿಜರು ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಶುಭಾಶಯಗಳನ್ನು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಯೋಗ್ಯವಾಗಿ, ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವನು ಗುಣಾತೀತನಾದರೂ ಗುಣಗಳ ಸರ್ವಸ್ವನಾಗಿದ್ದನು. ರಾಜಧಾನಿಯ ಮಹಿಳೆಯರು ಪರಸ್ಪರ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು; ಅವರ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ಕೃಷ್ಣನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗಿದ್ದವು. ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, “ಈ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಆ ಆದಿಪುರುಷನು. ಸೃಷ್ಟಿಯ ಮೊದಲು ಅವನು ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದನು, ಗುಣಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಮುಂಚೆ, ಜಗತ್ತಿನ ಆತ್ಮರೂಪ, ಭಗವಂತನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನು ತನ್ನ ಸ್ವಯಂಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ರೂಪ-ನಾಮಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶುದ್ಧವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವನೇ ಜಗತ್ತನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸುವ ಯೋಗ್ಯನು. ಅವನ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವನೇ ಜಗತ್ತಿನ ಆತ್ಮರೂಪ, ಲೀಲೆಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿ-ಸ್ಥಿತಿ-ಲಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವವನಾದರೂ, ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಬಂಧನ ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಅಂಧ ರಾಜರು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ಅವನು ಸಾತ್ವತ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಸತ್ಯ, ದಯೆ, ಕೀರ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವತಾರ ಪಡೆದು ಲೋಕದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಬರುತ್ತಾನೆ. ಯದುವಂಶದ ಪವಿತ್ರತೆ ಎಷ್ಟು ಶ್ಲಾಘನೀಯ! ಮಧುವನವು ಎಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ! ಯಾಕೆಂದರೆ ಶ್ರೀಮನ್ನಾರಾಯಣನು ಅಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟಿ, ಅಲ್ಲೇ ವಿಹರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕುಶಸ್ಥಲಿಯು ಸ್ವರ್ಗದ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಮೀರಿಸಿ, ಭೂಮಿಗೆ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿನ ಜನರು ಸದಾ ಕೃಷ್ಣನ ಸ್ಮಿತಮುಖವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಮಹಿಳೆಯರು ವ್ರತ, ಸ್ನಾನ, ಹೋಮ ಮುಂತಾದ ಆಚರಣೆಗಳಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಅವನು ಅವರ ಕೈ ಹಿಡಿದು ವಿವಾಹಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ವ್ರಜದ ಮಹಿಳೆಯರು ಅವನ ಪ್ರೇಮಪೂರ್ಣ ಮಾತುಗಳ ಅಮೃತವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿ ಅವನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಲೀನರಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ವಯಂವರದಲ್ಲಿ ಶಿಶುಪಾಲಾದಿ ಬಲಿಷ್ಠ ರಾಜರನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ತನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಜಯಿಸಿದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯರು, ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಸಾಂಬ ಮುಂತಾದ ರಾಜಪುತ್ರಿಯರು, ಭೌಮಾಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸಿದ ಸಾವಿರಾರು ಯುವತಿಯರು—all ಅವರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕೃಷ್ಣನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದನು. ಈ ಮಹಿಳೆಯರು, ಎಲ್ಲ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರ-ಪಾವಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ತೊರೆದು, ಪರಮ ಸ್ತ್ರೀತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ಕುಂದನಯನ ಪತಿ ಕೃಷ್ಣನು ಎಂದಿಗೂ ಅವರ ಮನೆಯಿಂದ ದೂರವಿರಲಿಲ್ಲ; ಅವನು ಸದಾ ಅವರ ಹೃದಯವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಈ ರೀತಿ ನಗರ ಮಹಿಳೆಯರು ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಹರಿ ಮೃದುಸ್ಮಿತದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿ, ತನ್ನ ಪಥದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದನು. ಅಜಾತಶತ್ರು, ಕೃಷ್ಣನ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ತನ್ನ ಚತುರ್ವಿಧ ಸೇನೆಯನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿದನು, ಬೇರೆ ಯಾರಾದರೂ ಅಪಾಯ ಉಂಟುಮಾಡಬಾರದೆಂದು. ಶೌರಿ ಕೃಷ್ಣನು ದೂರದಿಂದ ಬಂದ ಕುರುಗಳನ್ನು ಕಾಣುತ್ತ, ಅವರು ವಿಚ್ಛೇದನದ ದುಃಖದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅವರನ್ನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲು ಮನವೊಲಿಸಿ, ತನ್ನ ಪ್ರಿಯಜನರೊಂದಿಗೆ ಸ್ವನಗರದತ್ತ ಹೊರಟನು. ಅವನು ಕುರು, ಜಾಂಗಲ, ಪಂಚಾಲ, ಶೂರಸೇನ, ಯಮುನಾ ತೀರದವರು, ಬ್ರಹ್ಮಾವರ್ತ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ, ಮತ್ಸ್ಯ, ಸಾರಸ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ದಾಟಿದನು. ನಂತರ ಮರುದಾನ್ವ ಎಂಬ ಮರಳುಭೂಮಿಯನ್ನು ದಾಟಿ, ಸೌವೀರ, ಆಭೀರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೂಲಕ, ಭಾರ್ಗವನು ಜೊತೆಗಿದ್ದಾಗ, ಸ್ವಲ್ಪ ಆಯಾಸಗೊಂಡ ಕುದುರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಆನರ್ತಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಪ್ರತಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ, ಸ್ಥಳೀಯರು ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸತ್ಕಾರ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಸಂಜೆ ಅವನು ಪಶುಚರಣಕ್ಕಾಗಿ ಪಶು ಪ್ರದೇಶದತ್ತ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ತಿರುಗಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, “ಪರಮೇಶ್ವರನೇ, ನಾವಿನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದಾಸ್ಯದಿಂದ ಹೊರಡುವ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿ; ಮುನಿಗಳ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನ ದೊರೆತಿದೆ” ಎಂದು ಸೇವಕರು ವಿನಂತಿಸಿದರು. “ನಮ್ಮ ಮಾತು ನಿಮ್ಮ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹಾಡಲು, ಕಿವಿಗಳು ನಿಮ್ಮ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲು, ಕೈಗಳು ನಿಮ್ಮ ಸೇವೆಗೆ, ಮನಸ್ಸು ನಿಮ್ಮ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ, ತಲೆ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಮರಣೆಗೆ ನಮಿಸುವಂತೆ, ಕಣ್ಣುಗಳು ನಿಮ್ಮ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಭಕ್ತರನ್ನು ನೋಡುವಂತೆ ಆಗಲಿ” ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದರು. ಶುಕನು ಹೇಳಿದನು: ಈ ರೀತಿ ಇಬ್ಬರೂ ಭಗವಂತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ, ಗೋಕುಲನಾಥನು, ಉರುಷಿ ಕಟ್ಟಿದ ಉರಿಗಾಲಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದಾಗಲೂ, ಮೃದುವಾಗಿ ನಗುತ್ತ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು. ಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: “ಇದು ನನಗೆ ಮುಂಚೆಯೇ ತಿಳಿದಿತ್ತು; ದಯಾಳು ಮುನಿ ಹೇಳಿದ್ದರಿಂದ, ಧನದ ಅಂಧತೆಯಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕಳೆದು, ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆದಿರಿ. ಸಮಚಿತ್ತ, ಧರ್ಮಪರ, ನನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ನನ್ನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಬಂಧನ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಹೇಗೆಂದರೆ, ಸೂರ್ಯನು ಮಾನವರ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಬಂಧನವಾಗದಂತೆ. ಇಗೋ ನಲಕುಬರ, ನೀವು ಬಯಸಿದ ಪರಮ ಭಕ್ತಿ ನಿಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದೆ; ಈಗ ನಿಮ್ಮ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಿರಿ.” ಶುಕನು ಹೇಳಿದನು: ಈ ರೀತಿ ಭಗವಂತನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಇಬ್ಬರೂ ಅವನನ್ನು ಸುತ್ತಿ, ಪುನ: ಪುನಃ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಉರಿಗಾಲಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ, ಉತ್ತರದ ಕಡೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು. ಈ ರೀತಿ, ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಕಾಣಬಹುದು; ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕೂಡ ಅವನನ್ನು ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅವನ ಜನ್ಮ, ಕರ್ಮ—all ಮಾಯೆಯಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಅಪ್ಪಣೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟವು, ಅವನು ಕರ್ತೃತ್ವವಿಲ್ಲವೆಂದು ತೋರಿಸಲು. ಇದು ಬ್ರಹ್ಮನ ಕಲ್ಪ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವುದು; ಇಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಾಗೂ ಉಪಸೃಷ್ಟಿಗಳಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈಗ ನಾನು ಕಾಲದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು, ಕಲ್ಪದ ರೂಪವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಈಗ ಪದ್ಮಕಲ್ಪವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳಿರಿ. ಶೌನಕನು ಕೇಳಿದನು: “ಹೇ ಸೂತ, ನೀನು ಹೇಳಿದ್ದಂತೆ, ವಿದುರನು ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ತ್ಯಜಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯ ಪರಮಾವಧಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದವನು, ಭೂಮಿಯ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೊರಟನು.” ಈ ರೀತಿ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಪ್ರೇಮ, ಅವನ ಮಹಿಮೆ, ಅವನ ಭಕ್ತರ ಭಾವನೆಗಳು, ಅವನ ಲೀಲಾ—all ಭಕ್ತಿಯ ಮಧುರತೆಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ.