ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಓ ನಾರದ, ಭಗವತ್ಪಾದ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಲು ಅಥವಾ ಹೇಳಲು ಯಾವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಇರಲಿ—ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮನೆಯಲ್ಲಿ—even there, it is considered highly auspicious to listen to this sacred narrative. Wherever the earth is broad and open, that place becomes suitable for these divine stories to be shared. ಆದರೆ, ಈ ಪವಿತ್ರ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಮೊದಲಿಗೆ, ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ, ನೆಲವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಲೇಪಿಸಿ, ವಿವಿಧ ಖನಿಜಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು. ಮನೆಯ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಒಂದು ಮೂಲೆಗೆ ಸರಿಸಿ, ಸ್ಥಳವನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಐದು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಪರಿಶ್ರಮದಿಂದ, ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಹಾಸಿದ್ದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಆ ನಂತರ ಎತ್ತರವಾದ ಪಂಡಲ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಬಾಳೆಕಂಬಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು. ಆ ಪಂಡಲ್‌ನ್ನು ಹಣ್ಣುಗಳು, ಹೂಗಳು, ಎಲೆಗಳಿಂದ ಸೊಗಸಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಛತ್ರವನ್ನು ಹಾಕಬೇಕು. ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಹಾರಿಸಿ, ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿಸಬೇಕು. ಪಂಡಲ್‌ನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಏಳು ಲೋಕಗಳ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿ, ಆ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಗಮೂರ್ತಿಯಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿರಿಸಿ, ಅವರನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಮೊದಲಿಗೆ ಅವರ ಆಸನಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಕಥೆ ಹೇಳುವವರಿಗಾಗಿ ವಿಶೇಷವಾದ ದೈವಿಕ ಆಸನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು. ಕಥೆ ಹೇಳುವವರು ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಶ್ರೋತೃಗಳು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖರಾಗಿರಬೇಕು. ಅಥವಾ, ಕಥೆಗಾರರು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖರಾಗಿದ್ದರೆ, ಶ್ರೋತೃಗಳು ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖರಾಗಿರಬೇಕು. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಪೂರ್ವದಿಕನ್ನು ಪೂಜ್ಯ ಮತ್ತು ಪೂಜಕನ ನಡುವಿನ ಸ್ಥಾನವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಶ್ರೋತೃಗಳು ಬರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಾಲಸ್ಥಾನದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೀಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪವಿತ್ರ ಭಾಗವತ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುವವರು ವೈರಾಗ್ಯವಂತ, ವೈಷ್ಣವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾಗಿರಬೇಕು. ಅವರು ವೇದಶಾಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧರಾದವರು, ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿರುವವರು, ಸ್ಥಿರಚಿತ್ತ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಲೋಭರಾಗಿರಬೇಕು. ಅನೇಕ ಮತಗಳಿಂದ ಗೊಂದಲಗೊಂಡವರು, ಸ್ತ್ರೀ ಆಸಕ್ತರು ಅಥವಾ ಅಸ್ತಿಕ್ಯ ವಿರೋಧಿಗಳು—even if learned—ಭಾಗವತ ಪಾಠದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಬಾರದು. ಕಥೆಗಾರರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪಾಂಡಿತನನ್ನು ಕುಳಿರಿಸಬೇಕು; ಅವನು ಸಂಶಯಗಳನ್ನು ನಿವಾರಣೆ ಮಾಡುವವನಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ಜ್ಞಾನ ನೀಡುವವನಾಗಿರಬೇಕು. ಪವಿತ್ರ ವ್ರತಕ್ಕಾಗಿ, ಕಥೆಗಾರರು ಉದಯದ ಮೊದಲು ತಲೆ ಮುಂಡಿಸಬೇಕು; ಸೂರ್ಯೋದಯದ ವೇಳೆಗೆ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸ್ನಾನವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಪ್ರತಿ ದಿನ ತನ್ನ ಸಾಂಧ್ಯಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಕಥೆಗೆ ಅಡಚಣೆ ಆಗದಂತೆ ವಿಘ್ನೇಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಪಿತೃಗಳ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮಾಡಿ, ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಮಂಡಲವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹರಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಬೇಕು. ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ, ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿ, ಪೂಜೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿ ಪಠಿಸಬೇಕು: “ದಯಾಸಾಗರನೇ, ನಾನು ಈ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುವ ದೀನನಾಗಿ, ಕರ್ಮಮೋಹದಿಂದ ಬಂಧಿತನಾಗಿ, ನನ್ನನ್ನು ಭವಸಾಗರದಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸು.” ಇದಾದ ನಂತರ, ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತವನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಧೂಪದೀಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಹಿಡಿದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಭಾಗವತ ಸ್ತುತಿಯನ್ನೂ ಪಠಿಸಬೇಕು: “ಈ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತವೇ ಕೃಷ್ಣನ ಸ್ವರೂಪ. ಭವಸಾಗರದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯ ಸಲುವಾಗಿ ನಾನಿನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ್ದೇನೆ, ಹೇ ಸ್ವಾಮಿ.” “ನನ್ನ ಬಹುದಿನದ ಆಸೆ ನೀನೆಲ್ಲಾ ಪೂರೈಸಿದ್ದೀಯೆ. ಯಾವುದೇ ವಿಘ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯಲಿ; ನಾನು ನಿನ್ನ ಸೇವಕನು, ಹೇ ಕೇಶವ.” ಹೀಗೆ ವಿನಯದಿಂದ ಹೇಳಿದ ನಂತರ, ಕಥೆಗಾರರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಪೂಜೆಯ ನಂತರ ಅವರ ಸ್ತುತಿಯನ್ನೂ ಮಾಡಬೇಕು: “ಹೇ ವರಾಹರೂಪ, ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಪರಿಣತ, ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ನನ್ನ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾಶಮಾಡು.” ಇದಾದ ಮೇಲೆ, ಸ್ವಂತ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಒಂದು ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು; ಅದನ್ನು ಏಳು ರಾತ್ರಿ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಕಥೆಗೆ ಅಡಚಣೆ ಆಗದಂತೆ ಐದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ, ಅವರು ಹರಿ‌ನ ಹನ್ನೆರಡು ಅಕ್ಷರದ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ವೈಷ್ಣವರು, ಕೀರ್ತನಕಾರರನ್ನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಗೌರವಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿ, ನಂತರ ತಾವು ತನ್ನ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿರಬೇಕು. ತನ್ನ ಆಸ್ತಿ, ಮನೆ, ಮಕ್ಕಳ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಭಾಗವತಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಲೀನಗೊಳಿಸಿ, ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಈ ಪವಿತ್ರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರೆ ಪರಮ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಸೂರ್ಯೋದಯದಿಂದ ಮೂರು ಅರ್ಧ ಘಂಟೆಗಳ ಕಾಲ, ಜ್ಞಾನಿಯೊಬ್ಬನು ಸ್ಥಿರವಾದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಥೆಯನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಎರಡು ಘಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ನೀಡಬೇಕು; ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವರು ಕೀರ್ತನೆ ಮಾಡಬೇಕು. ದೇಹದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಹಗುರವಾದ, ಆರಾಮದಾಯಕ ಆಹಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಕಥಾಶ್ರವಣಾರ್ಥಿ ಹವಿಷ್ಯ ಅನ್ನವನ್ನು ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಶಕ್ತಿಯಿದ್ದವರು ಏಳು ರಾತ್ರಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು; ಅಥವಾ ತುಪ್ಪ ಅಥವಾ ಹಾಲು ಸೇವಿಸಿ, ಆರಾಮವಾಗಿ ಕೇಳಬಹುದು. ಇತರರು ಹಣ್ಣು ಸೇವಿಸಿ ಅಥವಾ ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ಮಾತ್ರ ಭೋಜನ ಮಾಡಿ, ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಏನು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ನಾನು ಶ್ರವಣಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯೇ ಉತ್ತಮ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ; ಉಪವಾಸದಿಂದ ಕಥೆಗೆ ಅಡಚಣೆ ಆಗುವುದಾದರೆ ಅದು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗದು. ಹೇ ನಾರದ, ಏಳು ದಿನಗಳ ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವವರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಕೇಳು: ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ದೀಕ್ಷೆ ಇಲ್ಲದವರು ಭಾಗವತ ಶ್ರವಣಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರಾಗಿಲ್ಲ. ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ, ನೆಲದ ಮೇಲೆ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡಿ, ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿ, ಕಥೆ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಮಾತ್ರ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಬೇಕು—ಇವುಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ವ್ರತಸ್ಥನು ಪಡಾರು, ಜೇನು, ಎಣ್ಣೆ, ಭಾರವಾದ ಆಹಾರ, ಅಶುದ್ಧ ಅಥವಾ ಹಳೆಯ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಬೇಕು. ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಮದ, ಅಹಂಕಾರ, ದ್ವೇಷ, ಲೋಭ, ದ್ವೇಷ, ಮೋಹ, ಮತ್ಸರ ಇವನ್ನೆಲ್ಲಾ ದೂರವಿಡಬೇಕು. ಈ ಕಥಾ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ವೇದಪಾಂಡಿತರನ್ನು, ವೈಷ್ಣವರನ್ನು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು, ಗುರುಗಳನ್ನು, ಗಾವನ್ನು, ವ್ರತಸ್ಥರನ್ನು, ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು, ರಾಜರನ್ನು, ಮಹಾತ್ಮರನ್ನು ನಿಂದಿಸಬಾರದು. ರಜೋಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರು, ಚಂಡಾಲರು, ಮ್ಲೇಛರು, ಪತನರಾದವರು, ವೇದಬಾಹಿರರು, ದ್ವಿಜದ್ವೇಷಿಗಳು, ವೇದವಿರೋಧಿಗಳು—ಇವರೊಂದಿಗೆ ಸಂಭಾಷಣೆ ಮಾಡಬಾರದು. ವ್ರತಸ್ಥನು ಸತ್ಯ, ಶುದ್ಧಿ, ದಯೆ, ಮೌನ, ಸರಳತೆ, ವಿನಯ, ಮನಸ್ಸಿನ ದಾನ ಇವುಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ಬಡವರು, ದುರ್ಬಲರು, ರೋಗಿಗಳು, ದುರ್ಭಾಗ್ಯಸ್ಥರು, ಪಾಪಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರು, ಸಂತಾನವಿಲ್ಲದವರು ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಈ ಭಾಗವತ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಬೇಕು. ಹೀಗೆ, ಈ ಪವಿತ್ರ ಭಾಗವತ ಶ್ರವಣ ಮತ್ತು ಪಾರಾಯಣದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಪುಣ್ಯಭಾವದಿಂದ ಆಚರಿಸಿದರೆ, ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.