ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲಾದ ಮಹಾ ಘಟನೆಯು ಯುದ್ಧಿಷ್ಠಿರನ ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಗವಂತ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಪಾದದಿಂದ ಹರಿದು ಬಂದ ಪವಿತ್ರ ಜಲವನ್ನು ಯುದ್ಧಿಷ್ಠಿರನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯರು, ತಮ್ಮ ಸಹೋದರರು, ಮಂತ್ರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಬಹಳ ಆನಂದದಿಂದ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿದನು. ನಂತರ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹಳದಿ ರೇಷ್ಮೆ ವಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಿ, ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡು, ಅವನನ್ನು ನೋಡಲಾಗದೆ ಆ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ಜನರು ಕೈ ಜೋಡಿಸಿ, "ಜಯ! ನಮಸ್ಕಾರ!" ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿ, ಹೂವಿನ ಮಳೆಯನ್ನಾಡಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಈ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ದಮಘೋಷ ಪುತ್ರನಾದ ಶಿಶುಪಾಲನು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಗುಣಗಳ ಪ್ರಶಂಸೆ ಕೇಳಿ ಕೋಪದಿಂದ ಎದ್ದನು. ತನ್ನ ಭಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಅವನು ಕೈಗಳನ್ನು ಚಾಚಿ, ಸಭೆಯ ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳತೊಡಗಿದನು. ಅವನ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ, "ವೇದಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಭಗವಂತನೇ ಕಾಲ, ಅವನನ್ನು ಯಾರೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಲಾರರು. ಆದರೆ ಎಷ್ಟೇ ಹಿರಿಯರಿದ್ದರೂ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಕ್ಕಳ ಮಾತಿಗೆ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ," ಎಂಬುದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ಸಭಾಧಿಪತಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಈ ಗೌರವ ನೀಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ನೀವೆಲ್ಲರೂ ವಿವೇಕಿಗಳಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಮಾತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಡಿ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಆದರೆ ಶಿಶುಪಾಲನು, "ಯಾರು ತಪಸ್ಸು, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವ್ರತಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾರೋ, ಯಾರು ಪಾಪದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾದ ಮಹರ್ಷಿಗಳೋ, ಅವರಿಗಿಂತ ಈ ಗೋವಾಳನು ಹೇಗೆ ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹನು? ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಗೆಗೆ ಹವಿಷ್ಯ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲದಂತೆ, ಇವನೂ ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ. ಜಾತಿ, ವರ್ಣ, ಕುಟುಂಬ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮೀರಿ, ಧರ್ಮವಿಲ್ಲದೆ, ಸ್ವಂತ ಇಚ್ಛೆಗೆ ನಡೆದು, ಗುಣವಿಲ್ಲದೆ, ಅವರ ವಂಶವನ್ನು ಯಯಾತಿಯವರೇ ಶಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸದಾ ಮದ್ಯಪಾನದಲ್ಲಿ ಲೀನರಾಗಿರುವ ಇವರು ಪೂಜೆಗೆ ಯೋಗ್ಯರೇನು? ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸೇವಿಸಿದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯತೆಯ ಜ್ಯೋತಿಯಿಲ್ಲದೆ, ಸಮುದ್ರದ ಅತಿಕಷ್ಟಪಾರದೀಪದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ದಂಡಗಾರರಂತೆ ಜನರನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಾರೆ," ಎಂದು ಅಪಶಕುನದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು. ಈ ಅವಮಾನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದವರು ಕಿವಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ಕೋಪದಿಂದ ಶಪಿಸುತ್ತಾ, ಸಭೆಯಿಂದ ಹೊರಟರು. ಯಾರು ಭಗವಂತನ ಅಥವಾ ಅವನ ಭಕ್ತರ ನಿಂದನೆ ಕೇಳಿದರೂ, ಅವರು ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತೊರೆದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅವರು ಎಲ್ಲ ಪುಣ್ಯವನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಶಾಪವಾಯಿತು. ಈಗ ಪಾಂಡವರು, ಮತ್ತಿತರ ರಾಜರು—all ಮತ್ಸ್ಯ, ಕೇಕಯ, ಶೃಂಜಯ ರಾಜರು—ಕೋಪದಿಂದ ಎದ್ದು, ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಶಿಶುಪಾಲನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಮುಂದಾದರು. ಆದರೆ ಶಿಶುಪಾಲನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಕತ್ತಿ ಮತ್ತು ಗಡಸನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಕೃಷ್ಣನ ಪರವಾಗಿದ್ದ ರಾಜರನ್ನು ಗದರಿಸಿದನು. ಆಗಲೇ, ಭಗವಂತ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಸ್ವಂತ ಪರಿವಾರವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾ, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತನ್ನ ಚಕ್ರವನ್ನು ಎಸೆದು ಶಿಶುಪಾಲನ ತಲೆಯನ್ನು ಕಡಿದರು. ಶಿಶುಪಾಲನ ಹತ್ಯೆಯಾದಾಗ ಭಾರೀ ಗದ್ದಲ ಉಂಟಾಯಿತು; ಅವನೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ರಾಜರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಓಡಿದರು. ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಶಿಶುಪಾಲನ ದೇಹದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಆತ್ಮ ಹೊರಬಂದು, ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಶ್ರೀವಾಸುದೇವನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಯಿತು—ಆಕಾಶದಿಂದ ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಉಲ್ಕೆಯಂತೆ. ಮೂರು ಜನ್ಮಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಶತ್ರುತ್ವದಿಂದ ಅವನು ಸದಾ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಅವನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಯಿತು; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿತಿಯೇ ಪುನರ್ಜನ್ಮಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಯಾಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಿಷ್ಠಿರನು ಯಜ್ಞದೃತ್ವಿಗಳಿಗೆ, ಸಹಾಯಕರಿಗೆ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಬಹುಮಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಯಾಗಸ್ನಾನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು, ಯೋಗಾಧಿಪತಿಯಾದವನು, ಸ್ನೇಹಿತರ ಮನವೊಪ್ಪಿ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದನು. ನಂತರ, ರಾಜನು ಬಿಡಲು ಇಚ್ಛಿಸದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯರು ಮತ್ತು ಮಂತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ವನಗರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು. ಈ ಕಥೆಯೆಲ್ಲಾ ವೈಕುಂಠದ ಇಬ್ಬರು ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಜಯ-ವಿಜಯರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಶಾಪದಿಂದ ಪುನಃ ಪುನಃ ಜನ್ಮ ಪಡೆದ ಕಥೆಯೂ ಆಗಿದೆ. ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಿಷ್ಠಿರನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ನಡುವೆ ದೇವೇಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿ ಕಂಗೊಳಿಸಿದನು. ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು, ಮಾನವರು, ಗಂಧರ್ವರು ರಾಜನಿಂದ ಗೌರವಪಟ್ಟು, ಆನಂದದಿಂದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಮತ್ತು ಯಾಗವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ತಮ್ಮ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು. ಆದರೆ, ಕುರುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಪಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ದುರ್ಯೋಧನನು ಮಾತ್ರ ಪಾಂಡವನ ಮಹೋನ್ನತಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರದೆ ಇದ್ದನು. ಈ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವಿನ ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನು, ಶಿಶುಪಾಲನ ವಧೆಯನ್ನೂ, ಅವನ ಮೋಕ್ಷವನ್ನೂ, ಮಹಾಯಾಗವನ್ನು ಓದುತ್ತಾ ಅಥವಾ ಹೇಳುತ್ತಾ ಇದ್ದವರು ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಾಗಿ, 'ಶಿಶುಪಾಲ ವಧೆ' ಎಂಬ ಅಧ್ಯಾಯವು ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಹತ್ತನೇ ಸ್ಕಂಧದ ಎರಡನೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಾರಮಹಂಸರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣವಾಯಿತು. ಇದಾದ ಮೇಲೆ, ರಾಜನು ಶೌನಕಮುನಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು: "ಓ ಮುನಿವರ, ಅಜಾತಶತ್ರು ಯುದ್ಧಿಷ್ಠಿರನ ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗವನ್ನು ನೋಡಿ ಎಲ್ಲ ರಾಜರು, ದೇವತೆಗಳು, ಮಾನವರು ಆನಂದಪಟ್ಟರು. ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಎಲ್ಲರೂ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು ಎಂದು ದಯವಿಟ್ಟು ವಿವರಿಸಿ." ಅದಕ್ಕೆ ಶ್ರೀ ಬಾದರಾಯಣಿ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: "ಅವನ ಮಹಾಯಾಗದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವನ ಬಂಧುಗಳು ಪ್ರೀತಿ ಪೂರಕವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು. ಭೀಮನು ಅಡುಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನೋಡಿಕೊಂಡನು, ಸುಯೋಧನನು ಖಜಾನೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊತ್ತನು; ಸಹದೇವನು ಪೂಜೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದನು, ನಕುಲನು ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದನು. ಅರ್ಜುನನು ಹಿರಿಯರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು, ಕೃಷ್ಣನು ಅತಿಥಿಗಳ ಪಾದ ತೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು, ದ್ರೌಪದಿಯು ಭೋಜನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಳು, ಕರ್ಣನು ದಾನ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು. ಯುಯುಧಾನ, ವಿಕರ್ಣ, ಹಾರ್ದಿಕ್ಯ, ವಿದುರ, ಬಾಹ್ಲಿಕ ಪುತ್ರರು, ಭೂರಿ, ಸಂತರ್ಧನಾದಿ ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ರೀತಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ರಾಜನಿಗೆ ಹರ್ಷವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಯಾಜಮಾನರು, ಸಹಾಯಕರೂ, ಪರಮ ಸ್ನೇಹಿತರು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಸನ್ಮಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಶಿಶುಪಾಲವಧೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಸಾತ್ವತಾಧಿಪತಿಯಾದ ಭಗವಂತನು ಯಾಗಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ನಂತರ, ಎಲ್ಲರೂ ದೈವ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಸ್ನಾನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೃದಂಗ, ಶಂಖ, ಪಣವ, ಧುಂಧುರಿ, ಅನಕ, ಗೋಮುಖಾದಿ ವಿವಿಧ ವಾದ್ಯಗಳು ಘೋಷಿಸಿದವು. ಸಂತೋಷದಿಂದ ನೃತ್ಯಗಾರರು ಕುಣಿದರು, ಗಾಯಕರು ಹಾಡಿದರು, ವೀಣೆ, ಬಾಸುರಿ, ಚಪ್ಪಾಳೆಗಳ ಧ್ವನಿ ಆಕಾಶವನ್ನು ತಲುಪಿದವು. ಚಿನ್ನದ ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರಾದ ರಾಜರು, ಸುಂದರ ಧ್ವಜ, ಪಟ್ಟಾಕಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆನೆಗಳು ಮತ್ತು ರಥಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು, ತಮ್ಮ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಊರುಗಳಿಗೆ ಮರಳಿದರು. ಇಂತಹ ರೀತಿ ಯುದ್ಧಿಷ್ಠಿರನ ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗವು ಮಹಾ ವೈಭವದಿಂದ ನೆರವೇರಿತು, ಎಲ್ಲರೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು, ಆದರೆ ದುರ್ಯೋಧನನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ವಿಷಾದ ಉಳಿದಿತ್ತು.