ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಬಲರಾಮನು ತನ್ನ ಹಲದ ತುದಿಯಿಂದ ಹಸ್ತಿನಾಪುರ ನಗರವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ, ಆಕ್ರೋಶದಿಂದ ಅದನ್ನು ಗಂಗೆಯೊಳಗೆ ಎಳೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಆ ಮಹಾನಗರಿ, ಗಂಗೆಯ ಹೊಳೆಯೊಳಗೆ ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುವಾಗ, ಅದು ಚಕ್ರವಾತದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಹಡಗಿನಂತೆ ತಿರುಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕೌರವರು ಇದನ್ನು ಕಂಡು ಭಯಭೀತರಾಗಿದರು. ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ, ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದವರೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಬಲರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದರು. ತಮ್ಮ ಮುಂದೂಡುವಂತೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ಸಾಮ್ಬರನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಕೈಮುಗಿದು ಭಗವಂತನಿಗೆ ವಂದಿಸಿದರು. ಅವರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದರು: "ಓ ರಾಮ, ಸಮಸ್ತದ ಆಧಾರ! ನಿಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾವು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು, ದೋಷಿಗಳನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿ. ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯಕ್ಕೆ ನೀವು ಕಾರಣ, ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಸಹಾಯವೂ ಬೇಡವಿಲ್ಲ. ಜಗತ್ತುಗಳೆಲ್ಲಾ ನಿಮ್ಮ ಆಟದ ಬೊಂಬೆಗಳಂತೆ; ನೀವೇ ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತೀರಿ ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಭುವಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸಾವಿರ ತಲೆಗಳಿಂದ, ಮುಗಿಯದ ಆಟದಂತೆ ನಿಮ್ಮ ಮುಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿರುವುದು ನೀವೇ. ಪ್ರಪಂಚ ಲಯಗೊಂಡಾಗ, ಎಲ್ಲವೂ ನಿಮ್ಮಲ್ಲೇ ಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ನೀವು ಮಾತ್ರ ಉಳಿಯುತ್ತೀರಿ, ಅನನ್ಯ, ಅಪ್ರತಿಮ. ನಿಮ್ಮ ಕ್ರೋಧವು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪಾಠ ಕಲಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ದ್ವೇಷದಿಂದಲ್ಲ. ನೀವು ಸದಾ ಸತ್ವವನ್ನು ಪೋಷಿಸುವವನು, ಭಾವಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಾಯುವವನು. ಸಮಸ್ತ ಜೀವಿಗಳ ಆತ್ಮರೂಪ, ಎಲ್ಲ ಶಕ್ತಿಗಳ ಧಾರಕ, ಅವಿನಾಶಿ, ವಿಶ್ವದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೇ, ನಮಸ್ಕಾರಗಳು ನಿಮಗೆ. ನಾವು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿದ್ದೇವೆ." ಶುಕಮುನಿ ವಿವರಿಸಿದರು: ಹೀಗೆ ಭಯಭೀತರಾಗಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದವರನ್ನು ಬಲರಾಮನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು, "ಭಯಪಡಬೇಡಿರಿ" ಎಂದು ಅವರ ಭಯವನ್ನೆಲ್ಲಾ ದೂರಮಾಡಿದನು. ದುರ್ಯೋಧನನು ಬಲರಾಮನಿಗೆ ಗೌರವವಾಗಿ ಅರವತ್ತೆರಡು ವರ್ಷದ ಆನೆಗಳನ್ನು, ಹನ್ನೆರಡು ಸಾವಿರ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಅಲ್ಲದೆ ಆರು ಸಾವಿರ ಸೂರ್ಯಪ್ರಭೆಯ ಚರೋತ್ತರಥಗಳನ್ನು, ಸಾವಿರ ಹಾರವಿಲ್ಲದ ದಾಸಿಯರನ್ನು ಬಲರಾಮನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದನು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಪುತ್ರಿಯರ ಪ್ರಿಯನು. ಈ ಸಮಸ್ತ ದಾನಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಸಾತ್ವತಕೂಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಬಲರಾಮನು ತನ್ನ ಪುತ್ರ ಮತ್ತು ಸೊಸೆಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹಿತರಿಂದ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಿದಾಯವಾಯಿತು. ನಂತರ ಹಲಾಯುಧನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ನಗರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ, ಬಂಧುಗಳ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತವನು, ಯಾದವರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕೌರವರ ಬಳಿಯ ಎಲ್ಲ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ಇಂದು ಕೂಡ ಆ ನಗರ, ಬಲರಾಮನ ಶೌರ್ಯಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತಂತೆ, ಗಂಗೆಯ ದಕ್ಷಿಣದ ಕಡೆ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ, "ಹಸ್ತಿನಾಪುರ ಎಳೆಯುವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಂಕರ್ಷಣನ ವಿಜಯ" ಎಂಬ ಅಧ್ಯಾಯ, ಮಹಾಭಾಗವತದ ಹತ್ತನೇಸ್ಕಾಂದದ ಉತ್ತರಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಅರವತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು. ಈ ಬಳಿಕ, ಶ್ರೀಮಹರ್ಷಿ ನಾರದನು, ಭಗವಂತನ ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ನೋಡಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ, ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು. ನಾರಕಾಸುರನ ವಧೆಯಾದ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಕೇವಲ ಕೃಷ್ಣನೇ ವಿವಾಹವಾದದ್ದನ್ನು ಕೇಳಿದ ನಾರದನು, "ಏನು ಆಶ್ಚರ್ಯ! ಒಂದೇ ದೇಹದಿಂದ ಎಂಟು ಸಾವಿರ ಎರಡು ನೂರಾರು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾಗಿರುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?" ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಹಂಬಲಿಸಿದನು. ಈ ಕುತೂಹಲದಿಂದ, ದಿವ್ಯಮುನಿಯಾದ ನಾರದನು ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಾನವನಗಳು, ಪಾರ್ಕುಗಳು ಹೂವಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವೇದಘೋಷ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಹಸಿರು ನೀರಿನ ಸರೋವರಗಳು, ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರಳಿದ ನೀಲೋತ್ಪಲ, ಕಮಲ, ಕುಮುದ, ಕಹ್ಲಾರಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದವು; ಎತ್ತರದ ಬಳ್ಳಿಗಳು, ಹಂಸ, ಬಕಗಳ ನಾದದಿಂದ ಗಂಭೀರವಾಗಿದ್ದವು. ನಗರದಲ್ಲಿ ಒಂಬೈನೂರು ಸಾವಿರ ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಅರಮನೆಗಳು, ಮಹಾ ಪಚ್ಚೆಮಣಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಗಾರದ ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳ ಅಲಂಕಾರಗಳಿದ್ದವು. ರಸ್ತೆಗಳು, ಬೀದಿಗಳು, ಚೌಕಗಳು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದವು; ಸುಂದರ ಸಭಾಭವನಗಳು, ದೇವಾಲಯಗಳು, ನೀರಿನಿಂದ ಸಿಂಪಡಿಸಿದ ಹಾದಿಗಳು, ಅಂಗಣಗಳು, ಗಲಿಗಳು, ಬಾಗಿಲುಗಳು, ಧ್ವಜಗಳು ಮತ್ತು ಬಾವುಟಗಳ ನೆರಳಿನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಅರಮನೆಗಳ ಒಳಭಾಗಗಳು ಅತ್ಯಂತ ವೈಭವದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದವು; ಎಲ್ಲ ಗೃಹಸ್ಥರಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿಯHariನ ವೈಭವ, ಸ್ವತಃ ತ್ವಷ್ಟೃ ನಿರ್ಮಿಸಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ನಾರದನು ಆ ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರ ಅಲಂಕೃತ ಅರಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಅದು ಶೌರಿಯ ಪತ್ನಿಯೊಬ್ಬಳ ಭವ್ಯ ನಿವಾಸವಾಗಿತ್ತು. ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪವಳದ ಕಂಬಗಳು, ನಿಲ್ವಳದ ನೆಲ, ನೀಲಮಣಿಯ ಗೋಡೆ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನೆಲ—all ಅದ್ಭುತವಾಗಿದ್ದವು. ತ್ವಷ್ಟೃ ನಿರ್ಮಿತ ಹಾರಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಿದ ಪರಿವಳಯಗಳು, ಮುತ್ತಿನ ಸರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದ್ದವು; ಆಸನಗಳು, ಹಾಸಿಗೆಗಳು ರತ್ನ, ಐವರಿಯಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದವು. ಮಹಿಳಾ ದಾಸಿಯರು ಅಲಂಕೃತವಾದ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಣಿಯರಾಗಿ, ಹಾರವಿಲ್ಲದೆ, ಪುರುಷರು ಸುಂದರ ವಸ್ತ್ರ, ಉಡುಪು, ಮುಡುಪು, ರತ್ನಕಂಡ-earrings ಧರಿಸಿ ಇದ್ದರು. ರತ್ನದ ದೀಪಗಳ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಅಂಧಕಾರ ದೂರವಾಯಿತು; ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಾಲ್ಕನಿಗಳಲ್ಲಿ ನವಿಲುಗಳು ಕುಣಿದವು; ಧೂಪ, ಹೋಮದ ವಸ್ತುಗಳು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು. ಗಂಭೀರ ಮನಸ್ಸಿನವರು ಹೊರಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಗಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ, ಸಾವಿರಾರು ಸಮಾನ ಗುಣ, ಸೌಂದರ್ಯ, ಯೌವನ, ಅಲಂಕಾರದಿಂದ ಕೂಡಿದ ದಾಸಿಯರ ನಡುವೆ, ನಾರದನು, ಸಾತ್ವತಕುಲದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಹ್ಯಾಂಡಲ್‌ನ ಚಾಮರದಿಂದ ವಾಳುವ ರಾಣಿಯನ್ನು ಕಂಡನು. ಅವನನ್ನು ಕಂಡ ಕೂಡಲೇ, ಧರ್ಮಪಾಲಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಶ್ರೀಹರಿ, ತಕ್ಷಣ ಹಾಸಿಗೆಯಿಂದ ಎದ್ದು, ತನ್ನ ಮುಡಿಗೆ ಕಿರೀಟವಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಮುನಿಯ ಪಾದಗಳಿಗೆ ನಮಿಸಿ, ಕೈಮುಗಿದು ಸ್ವಾಗತಿಸಿ, ತನ್ನ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನಗೊಳಿಸಿದನು. ಅವನು ಮುನಿಯ ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು, ಆ ನೀರನ್ನು ತನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿದನು—ಇವನಂತಹ ಜಗದ್ಗುರುವೂ, ಧರ್ಮಪಾಲಕನೂ ಆಗಿದ್ದರೂ. ಯಾಕೆಂದರೆ ಅವನ ಪಾದಪರಿಶುದ್ಧಿ 'ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯದೇವ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದು, ಪರಮ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಪುರಾತನ ಋಷಿಯಾದ ನಾರಾಯಣ, ನಾರದನಿಗೆ ಸೌಮ್ಯವಾದ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಮಾತನಾಡಿದನು: "ಓ ಭಗವಂತ, ನಿಮಗಾಗಿ ನಾವು ಏನು ಮಾಡಬಹುದು?" ನಾರದನು ನುಡಿದನು: "ಓ ಲೋಕನಾಥ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸ್ನೇಹತಾಪೂರ್ಣ ವರ್ತನೆ, ದುಷ್ಟರ ಮೇಲೆ ಆತ್ಮಸಂಯಮ, ಜಗತ್ತಿನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಚ್ಛಂದ ಅವತಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಪೋಷಣೆ—ಇದು ನಿಮಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಪಾದಗಳು, ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ; ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಡುವುದು, ಸಂಸಾರದ ಅಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದವರಿಗೆ ಆಶ್ರಯವಾಗಿವೆ. ನಾನು ಸದಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಸುತ್ತುತ್ತೇನೆ; ನಿಮ್ಮ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಸ್ಮರಣೆ ಸದಾ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಇರಲಿ." ಹೀಗೆ ನಾರದನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದನು. ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ, ಅವನು ಕೃಷ್ಣನ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪತ್ನಿಯ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು, ಯೋಗೇಶ್ವರನ ಯೋಗಮಾಯೆಯ ವೈಭವವನ್ನು ಅರಿಯಲು. ಅಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆಯೂ ಉದ್ದವನ ಜೊತೆಗೆ ಜೂಜಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು; ನಾರದನನ್ನು ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಎದ್ದು, ಆಸನ, ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಆದರಿಸಿದನು. ಆಗ ಕೃಷ್ಣನು, ಅಜ್ಞಾನಿಯಂತೆ, "ನೀವು ಯಾವಾಗ ಬಂದಿರಿ, ಭಗವಂತ? ನಾವು ಅಪೂರ್ಣರು, ನಿಮ್ಮಂತಹ ಪೂರ್ಣರಿಗೆ ಏನು ಮಾಡಬಹುದು?" ಎಂದು ಕೇಳಿದನು. "ಇನ್ನೂ, ಈ ಸುಂದರ ಜನ್ಮದ ಕುರಿತು ಹೇಳಿರಿ," ಎಂದನು. ಆದರೆ ನಾರದನು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ, ಏನು ಹೇಳದೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಮನೆಗೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು, ಗೋವಿಂದನು ತನ್ನ ಬಾಲಕರಿಗೆ ಆನಂದ ನೀಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು; ಮತ್ತೊಂದು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅವನು ಸ್ನಾನಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿದ್ದನು. ಬೇರೆಡೆ ಹೋಮದ ಹವನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು, ಪಂಚಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದನು, ಇನ್ನೂ ಬೇರೆಡೆ ಉಳಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ, ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ವೇದಪಾಠದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು; ಇನ್ನೂ ಬೇರೆಡೆ ಧನುರ್ವಿದ್ಯದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಕತ್ತಿ ಮತ್ತು ಕವಚದೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ಹೀಗೆ, ನಾರದನು ಕೃಷ್ಣನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು, ಅವನ ಯೋಗಮಾಯೆಯ ವೈಭವವನ್ನು, ಅವನ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಪತ್ನಿಗಳ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಹೇಗೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇದ್ದಾನೋ, ಅದನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು.