ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಒಂದು ದಿನ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನಿಗೆ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಯಾದವನು ಉಪದೇಶ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನು ಹೇಳಿದನು: “ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬುದ್ಧಿಯಿಲ್ಲದವರು ದೋಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಹೇಗೆ ಜೇರುಗಳು ಸ್ನೇಹದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಹೀರುತ್ತವೋ ಹಾಗೆ. ಬುದ್ಧಿಯಿಲ್ಲದೆ, ಅನ್ಯಾಯದಿಂದ ಇತರರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದವನು ತನ್ನ ಜೀವನ, ಸಂಪತ್ತು, ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಇತರರು ಅವನನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಅವನು ಇಚ್ಛಿತ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯದೆ ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಪಾಪವನ್ನು ತಾನೇ ಹೊತ್ತು, ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸದವರಿಂದ ತೊರೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ತನ್ನ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸದೆ, ಧರ್ಮದಿಂದ ದೂರ ಹೋಗಿ, ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ. ಆದರಿಂದ, ರಾಜನೇ, ಈ ಲೋಕವನ್ನು ಕನಸು, ಮಾಯೆ ಮತ್ತು ಕಲ್ಪನೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು, ನೀನು ನಿನ್ನನ್ನು ನೀನೇ ಅರಿತು, ಸಮಭಾವದಿಂದ ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಇರಬೇಕು, ಮಹಾಶಯ. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದನು: “ದಾನಧರ್ಮಿಗಳೇ, ನೀವು ಹೇಳುವ ಈ ಶುಭವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಹೇಗೆ ಮನುಷ್ಯನು ಅಮೃತವನ್ನು ಪಡೆದು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲವೋ ಹಾಗೆ. ಆದರೂ, ಸುಂದರವಾದ ಮಾತುಗಳು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ಮಮತೆಯ ವಿಷದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಚಂಚಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಹೇಗೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮಿಂಚು ತಂಗುವುದಿಲ್ಲವೋ ಹಾಗೆ. ಯಾರು ದೇವರ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಲ್ಲರು? ಅವನು ಯದು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವಿಯ ಭಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಅವತರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಅಜ್ಞಾನಾತೀತ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಗುಣಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ, ನಂತರ ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ—ಅವನಿಗೆ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಲೀಲೆಯಾಡುವ ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ, ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ.” ಶುಕನು ಹೇಳಿದನು: ರಾಜನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಅರಿತು, ಯಾದವನು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರಿಂದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಮತ್ತೆ ಯದುಗಳ ನಗರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದನು. ಅವನು ರಾಮ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣರಿಗೆ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಪಾಂಡವರಿಗೆ ಏನು ಮಾಡಿದನೆಂಬುದನ್ನು, ತಾನೇ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರಣವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು. ಇಲ್ಲಿ ಮೊದಲಾದ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ದಿನ, ಭರತನಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಪಾರಿಕ್ಷಿತ್ ರಾಜನಿಗೆ ಶುಕನು ಕಥೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದನು: ಕಂಸನ ಪತ್ನಿಯರಾದ ಅಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಪ್ತಿ, ತಮ್ಮ ಗಂಡನ ಸಾವಿಗೆ ದುಃಖದಿಂದ, ತಮ್ಮ ತಂದೆ ಜರಾಸಂಧನ ಮನೆಗೆ ಹೋದರು. ಅವರು ದುಃಖಿತನಾದ ಮಗಧದ ರಾಜ ಜರಾಸಂಧನಿಗೆ, ತಮ್ಮ ವಿಧವತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಎಲ್ಲ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು. ಅಪರಾಧದ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿದ ಜರಾಸಂಧನು, ದುಃಖ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧದಿಂದ, ಯದು ವಂಶವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಮಹಾ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದನು. ಅವನು ಇಪ್ಪತ್ತು ಅಕ್ಷೌಹಿಣಿ ಮತ್ತು ಮೂರು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಯದುಗಳ ರಾಜಧಾನಿ ಮಥುರೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆಗಳಿಂದ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿಸಿದನು. ಆ ಸೇನೆ ಸಮುದ್ರದಂತೆ ಉಕ್ಕುತ್ತಿರುವುದನ್ನು, ತನ್ನ ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಣಗೊಳಿಸಿರುವುದನ್ನು, ಜನರು ಭಯದಿಂದ ತಲ್ಲಣಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಕೃಷ್ಣನು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಆಲೋಚಿಸಿದನು. ಭಗವಂತ ಹರಿಯು ಮಾನವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅವತಾರದ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು, ಸಮಯ, ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, “ಈ ಭಾರವನ್ನು, ಮಗಧದ ರಾಜನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ಅಧೀನ ರಾಜರ ಸೇನೆಗಳನ್ನು, ನಾನು ನಾಶಮಾಡಬೇಕು. ಈ ಅಕ್ಷೌಹಿಣಿ ಸೇನೆಗಳು, ಸೈನಿಕರು, ಕುದುರೆಗಳು, ರಥಗಳು, ಗಜಗಳು—all destruction; ಆದರೆ ಜರಾಸಂಧನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬಾರದು, ಅವನು ಮತ್ತೆ ಸೇನೆ ಸೇರಿಸುವನು. ಇದು ನನ್ನ ಅವತಾರದ ಉದ್ದೇಶ: ಭೂಭಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಧರ್ಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು, ಅಧರ್ಮವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು. ಧರ್ಮ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ನಾನು ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಕೂಡ ಧರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅಧರ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿದಾಗ, ಅವನನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿ ನಾಶಮಾಡುತ್ತೇನೆ,” ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದನು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶದಿಂದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಎರಡು ರಥಗಳು, ಚಾಲಕರೊಡನೆ, ಎಲ್ಲ ಸಜ್ಜುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ದೇವತೆಗಳ ಪುರಾತನ ಆಯುಧಗಳು ಕೂಡ ಬಂದವು. ಅವನ್ನು ನೋಡಿ, ಹೃಷೀಕೇಶನು ಸಂಕರ್ಷಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: “ನೋಡು, ಯದುಗಳಿಗೆ ಬಂದ ಅಪಾಯವನ್ನು, ಭೂಮಿಗೆ ಅವತರಿಸಿದವರೇ; ನಿನ್ನ ರಥ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯ ಆಯುಧಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ. ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನಾವು ಜನ್ಮ ಪಡೆದಿದ್ದೇವೆ; ಧರ್ಮಾತ್ಮರಿಗೆ ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುವ ದೇವರೇ, ಭೂಭಾರವಾದ ಇಪ್ಪತ್ತ್ಮೂರು ಸೇನೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬೇಕು.” ಆದರಿಂದ, ದಶಾರ್ಹ ವಂಶದ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳಾಗಿ, ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಸ್ವಲ್ಪ ಸೇನೆ ಜೊತೆ, ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಹೊರಟರು. ಹರಿಯು ದಾರುಕನನ್ನು ತನ್ನ ರಥಚಾಲಕರಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಶಂಖವನ್ನು ಊದಿದನು; ಇದರಿಂದ ಶತ್ರು ಸೈನಿಕರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಭಯ ಮತ್ತು ಕಂಪನೆ ಮೂಡಿತು. ಅವರನ್ನು ನೋಡಿ, ಮಗಧದ ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: “ಕೃಷ್ಣಾ, ನೀನು ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಅತಿ ಕೆಳಗಿನವನು; ನಾನು ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ ಇಲ್ಲ, ನೀನು ಕೇವಲ ಬಾಲಕ; ನಾನಿನ್ನೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಲಜ್ಜೆ ಇದೆ. ನೀನು ಇತರರ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿರುವ ಮೂಢನು—ಹೋಗು, ಬಂಧುಗಳ ನಾಶಕ, ನಾನು ನಿನ್ನೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.” “ಆದರೆ, ರಾಮಾ, ನೀನು ಧೈರ್ಯವಿದ್ದರೆ, ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿ ನಿನ್ನ ಶೌರ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸು; ನನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ನಿನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ತೊರೆದು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗು, ಅಥವಾ ನನ್ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲು.” ಭಗವಂತನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: “ವೀರರು ಹೊಗಳುವುದಿಲ್ಲ; ಅವರು ತಮ್ಮ ಶೌರ್ಯವನ್ನು ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ಮರಣದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಇರುವವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ರಾಜನೆ.” ಶುಕನು ಹೇಳಿದನು: ಜರಾಸಂಧನ ಪುತ್ರನು, ಎರಡು ಮಧವರನ್ನು ಸುತ್ತುವಂತೆ, ದೊಡ್ಡ ಸೇನೆ, ರಥಗಳು, ಗಜಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ಧ್ವಜಗಳೊಂದಿಗೆ, ಹೇಗೆ ಗಾಳಿಯು ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಧೂಳಿನ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಆವರಿಸುತ್ತದೋ ಹಾಗೆ, ಆವರಿಸಿದನು. ಹರಿಯ ಮತ್ತು ರಾಮನ ಎರಡು ರಥಗಳು, ಗರುಡ ಮತ್ತು ತಾಳದ ಚಿಹ್ನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಯುದ್ಧದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡು, ಮಹಿಳೆಯರು ಪುರಾತನ ಗೋಪುರಗಳು, ಮಹಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದರು; ಅವರು ದುಃಖ ಮತ್ತು ಗೊಂದಲದಿಂದ ತುಂಬಿದರು. ಹರಿಯು ತನ್ನ ಸೇನೆ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನವರು ಗೌರವಿಸಿದ ಸೇನೆ, ಶತ್ರುಗಳ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯಿಂದ ಪುನಃ ಪುನಃ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಾರಂಗ ಧನುಸ್ಸಿನಿಂದ ಘನವಾದ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದನು. ಅವನು ತನ್ನ ಬಾಣದ ಕೋಶದಿಂದ ಬಾಣಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು, ಧನುಸ್ಸಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯನ್ನೂ ಬಿಡುತ್ತಾ, ರಥಗಳು, ಗಜಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ಪಾದಾತಿಗಳು—all destruction; ಚಕ್ರವು ಕೈಯಿಂದ ಬಿಡದೆ, ಸುತ್ತುತ್ತಿತ್ತು. ಗಜಗಳ ದಂತಗಳು ಮುರಿದು, ಅವು ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದವು; ಕುದುರೆಗಳ ಕತ್ತಿಗಳು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಕಡಿದು, ಅವು ಬಿದ್ದವು; ರಥಗಳು—ಕುದುರೆಗಳು, ಧ್ವಜಗಳು, ಚಾಲಕರು, ನಾಯಕರು—all slain; ಪಾದಾತಿಗಳು—ಹಸ್ತ, ತೊಡೆಯು, ಗಡಿಗೆ ಕಡಿದು, ಬಿದ್ದಿದ್ದರು. ಗಜ, ಕುದುರೆ, ಮನುಷ್ಯರ ಅಂಗಗಳು ಕಡಿದು, ನೂರಾರು ರಕ್ತದ ನದಿಗಳು ಹರಡಿದವು; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಗಳು, ಕುದುರೆಗಳ ತಲೆಗಳು, ಮಾನವ ಶಿರಗಳು, ಆಮೆದಂತೆ ದೇಹಗಳು, ಹತವಾದ ಗಜ, ಕುದುರೆ, ಯೋಧರ ಶವಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು. ಆ ರಕ್ತದ ನದಿಗಳಿಗೆ ಹಸ್ತಗಳ ತೇರುಗಳು, ಕೂದಲಿನ ಹಿಂಡಿನ ಜಲಪದ್ಮಗಳು, ಬಿಲ್ಲುಗಳ ಹರಿವುಗಳು, ಆಯುಧಗಳ ಗುಚ್ಛಗಳಿಂದ ತಡೆದುಹೋಗಿದ್ದವು; ಭಯಂಕರ ತಿರುಗುಪಾತಗಳು ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವ ಕತ್ತಿಗಳಿಂದ, ಆ ನದಿಗಳು ರತ್ನ, ಮುತ್ತು, ಆಭರಣ, ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಮೆರೆದಿದ್ದವು. ಅದರಲ್ಲಿ, ಸಂಕರ್ಷಣನು, ಅನಂತ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ, ಗದೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅಹಂಕಾರಿಗಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದು, ಭಯಭೀತರಿಗೆ ಭಯ, ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಗಳಿಗೆ ಹರ್ಷ ನೀಡಿದನು; ಯೋಧರು ಪರಸ್ಪರ ಹತವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಆ ಸೇನೆ, ಸಮುದ್ರದಂತೆ ಭಯಂಕರವಾಗಿದ್ದರೂ, ಮಗಧದ ರಾಜನು ಕಾವಲು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅಸಾಧ್ಯವೆನಿಸಿದರೂ, ವಸುದೇವನ ಪುತ್ರರು, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಲೀಲೆಯಾಡುವವರಾದವರು, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡಿದರು. ಅವನ ಶಕ್ತಿ, ಅನಂತ ಗುಣಗಳಿಂದ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯವನ್ನು ತನ್ನ ಲೀಲೆಯಿಂದ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ—ಅವನಿಗೆ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸುವುದು ವಿಶೇಷವಲ್ಲ; ಆದರೆ ಮಾನವರಿಗಾಗಿ ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂತು, ಭಗವಂತ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ರಾಮನು ಭೂಭಾರವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಮಹಾ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ದಿವ್ಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಮಗಧದ ರಾಜನ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡಿದರು.