ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಅವನನ್ನು ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ, ಆನೆಗಾರನು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಭಯಾನಕವಾದ, ಯಮಧರ್ಮನಂತೆ ಭಯಂಕರನಾದ ಕುವಲಯಾಪೀಡ ಎಂಬ ಆನೆಗೆ ಕೃಷ್ಣನ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದನು. ಆನೆ ರಾಜಸಿಕವಾಗಿ ಧಾವಿಸಿ ಬಂದು ತನ್ನ ಸೊಂಡಿಲಿನಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಅದರಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು, ಆನೆಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹೊಡೆದು ಅದರ ಕಾಲಡಿ ಒಳಗೆ ಚಪಲವಾಗಿ ಚಲಿಸಿದನು. ಆಗ ಆನೆ ಉಗ್ರಕೋಪದಿಂದ ತನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನೂ ಘ್ರಾಣವನ್ನೂ ಕೇಶವನ ಮೇಲೆ ನೆಟ್ಟಿತು, ತನ್ನ ಸೊಂಡಿಲಿನಿಂದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಮುಟ್ಟಿತು, ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಮತ್ತೆ ಅದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡನು. ನಂತರ, ಆನೆಯ ಬಾಲವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅದನ್ನು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಬಾಣದ ದೂರ ಎಳೆದನು; ಇದು ಗರುಡನು ಹಾವುಗಳನ್ನು ಆಟವಾಡಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಅಚ್ಯುತನು ಆನೆಯನ್ನು ಎಡ, ಬಲಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿ, ಮಗುವೊಂದು ಕರುವನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವಂತೆ ಅದನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಿರುಗಿಸಿದನು. ನಂತರ, ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿ ಹೋಗಿ, ತನ್ನ ಕೈಯಿಂದ ಆನೆಯನ್ನು ಹೊಡೆದು, ಅದು ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಬಿದ್ದುಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು. ಕೃಷ್ಣನು ಹತ್ತಿಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆನೆ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು, ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ, ತಾನು ಬಿದ್ದೆನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಕೋಪದಿಂದ ತನ್ನ ದಂತಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತಿವಿಯಿತು. ಆನೆಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ಆನೆಗಾರರು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದ ಆ ಮಹಾ ಆನೆ ಮತ್ತೆ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಕೃಷ್ಣನ ಮೇಲೆ ಧಾವಿಸಿತು. ಆಗ, ಆನೆ ಧಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಭಗವಾನ್ ಮಧುಸೂದನನು ಆನೆಯ ಸೊಂಡಿಲನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಅದನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ಎಸೆದನು. ಬಿದ್ದ ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಸಿಂಹನು ಆಟವಾಡಿದಂತೆ ಕೃಷ್ಣನು ಹತ್ತಿ ನಿಂತು, ಅದರ ದಂತವನ್ನು ಒಡೆಯಿತು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಆನೆಗಾರನ ಮೇಲೆ ಹೊಡೆದನು. ಮೃತ ಆನೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲೇ ಬಿಟ್ಟು, ಆ ದಂತವನ್ನು ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ದಂತದ ಮೇಲೆ ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮದದ ಕಲೆಗಳಿದ್ದು, ಮುಖದಲ್ಲಿ ತೊಟ್ಟಿಲಿನಂತೆ ಬೆವರು ಚುಟುಕುಗಳೊಡನೆ, ರವಿಕಿರಣದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಅವನ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲ ಗೋಪರು, ಬಲರಾಮ ಮತ್ತು ಜನಾರ್ಧನ, ಆನೆ ದಂತಗಳನ್ನು ಆಯುಧವಾಗಿ ಹಿಡಿದು, ಅಂಗಳದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು, ರಾಜನೇ. ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಿಗೆ ಅವನು ವಜ್ರದಂತೆ, ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಮನ್ಮಥನ ರೂಪ, ಗೋಪರಿಗೆ ಬಂಧು, ದುಷ್ಟ ರಾಜರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಕ, ತಂದೆ-ತಾಯಿಗೆ ಮಗು, ಭೋಜರಾಜನಿಗೆ ಯಮ, ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ವಿಶ್ವರೂಪಿ, ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಪರಬ್ರಹ್ಮ, ವೃಷ್ಣಿಗಳಿಗೆ ಪರಮದೇವತೆ—ಇಂತಹ ವೈಭವದಿಂದ ಬಲರಾಮನ ಜೊತೆ ಅಂಗಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಅದನ್ನು ಕಂಡು, ಕುವಲಯಾಪೀಡನು ಹತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಜಯಶಾಲಿಗಳಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಕಂಸನಂತೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಭಯದಿಂದ ತುಂಬಿ ಅಸ್ಥಿರನಾದನು. ಬಲಯುತವಾದ ಆ ಇಬ್ಬರೂ, ವಿಭಿನ್ನವಾದ ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣ, ಹೂಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಚೀರಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು, ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳಂತೆ, ಎಲ್ಲರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸೆಳೆಯುವಂತೆ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನದಂತೆ ಅಂಗಳದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ರಾಜನೇ, ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನು ನೋಡಿದ ನಗರಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ವೇದಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, ಆನಂದದ ಅಲೆಯಿಂದ ಮುಖವನ್ನೂ ಕಣ್ನನ್ನೂ ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡು, ಅವರ ಮುಖಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಮನಸ್ಸು ತೃಪ್ತಿಯಾಗದೆ ಹೋಯಿತು. ಅವರು ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕುಡಿಯುತ್ತಿರುವಂತೆ, ನಾಲಿಗೆಗಳಿಂದ ಲೆಕ್ಕಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಮೂಗಿನಿಂದ ವಾಸನೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಭುಜಗಳಿಂದ ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಂಡರು. ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ನೋಡಿದುದನ್ನೂ ಕೇಳಿದುದನ್ನೂ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು, ಅವರ ಸೌಂದರ್ಯ, ಗುಣ, ಮಧುರತೆ, ಧೈರ್ಯ ಇವುಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. “ಈ ಇಬ್ಬರೂ ನಿಜಕ್ಕೂ ಶ್ರೀಹರಿಯ ಅವತಾರ, ನಾರಾಯಣನೇ ಸ್ವಯಂ, ವಸುದೇವನ ಮನೆಗೆ ಭಾಗಶಃ ಅವತರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೇವಕಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿ, ನಂತರ ಗೋಕುಳಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲ್ಪಟ್ಟು, ಅಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ವಾಸಮಾಡಿ, ನಂದನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದನು. ಅವನಿಂದಲೇ ಪೂತನಾ ಸಂಹಾರವಾಯಿತು, ಚಕ್ರವಾತ್ ರಾಕ್ಷಸನು, ಅರ್ಜುನ ಗುಹ್ಯಕ, ಕೇಶಿ, ಧೇನುಕ ಮತ್ತು ಇತರ ದುಷ್ಟರು ಹತಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟರು. ಅವನಿಂದಲೇ ಹಸುಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಪರು ಅರಣ್ಯಾಗ್ನಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು; ಕಾಲಿಯ ಸರ್ಪನು ವಶಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು, ಇಂದ್ರನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸಲಾಯಿತು. ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಒಂದೇ ಕೈಯಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಬೆಟ್ಟವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದು, ಗೋಕುಳವನ್ನು ಮಳೆಯೂ, ಗಾಳಿಯೂ, ಮಿಂಚಿನಲ್ಲಿಯೂ ರಕ್ಷಿಸಿದನು. ಗೋಪಿಕೆಯರು ಸದಾ ಅವನ ಮಂದಹಾಸ, ಕಟಾಕ್ಷವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಎಲ್ಲ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ದಾಟಿದರು. ಅವನಿಂದಲೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯದುವಂಶವು ಇನ್ನಷ್ಟು ಶ್ರೀ, ಕೀರ್ತಿ, ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಅವನಿಗೆ ಹಿರಿಯನಾದ ಬಲರಾಮನು, ಕಮಲನಯನ, ಪ್ರಲಂಬ, ವತ್ಸಕ, ಬಕ ಮತ್ತು ಇತರ ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು. ಜನರು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ವಾದ್ಯಗಳ ಶಬ್ದವು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಚಾಣೂರನು ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ರಾಮರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: “ನಂದನಂದನೆ, ರಾಮಾ, ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ಶೂರರು, ಕುಸ್ತಿ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿರುವವರು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದೀರಿ, ರಾಜನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸಿದನು. ರಾಜನ ಇಚ್ಛೆ ಪೂರೈಸಿದಾಗ ಜನರಿಗೆ ಒಳಿತಾಗುತ್ತದೆ—ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಮಾತಿನಿಂದ, ಕಾರ್ಯದಿಂದ; ವಿರುದ್ಧವಾದರೆ ಹಿತವಿಲ್ಲ. ಗೋಪರು ಸದಾ ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಹಸುಗಳನ್ನು ಮೇಯಿಸುತ್ತಾ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಕುಸ್ತಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆಂದು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸ್ನೇಹಿತರೆ, ರಾಜನಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡೋಣ; ರಾಜನು ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವನು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರೆ ಎಲ್ಲರೂ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕೇಳಿ, ಕೃಷ್ಣನು ಕಾಲಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ, ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ, ತನ್ನೂ ಇಚ್ಛಿಸುವ ಕುಸ್ತಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಸಮ್ಮತವಾದನು. ನಾವು ಭೋಜರಾಜನ ಪ್ರಜೆಗಳು, ಅರಣ್ಯವಾಸಿಗಳೂ ಹೌದು; ಅವನಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುವುದನ್ನು ಮಾಡುವುದೇ ನಮ್ಮ ಪರಮ ಹಿತ. ನಾವು ಬಾಲಕರು, ನಮ್ಮ ಸಮಾನ ಶಕ್ತಿಯವರೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತೇವೆ; ಕುಸ್ತಿ ಸಮನಾಗಿ ನಡೆಯಲಿ, ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳ ಸಭೆಗೆ ದೋಷವಿಲ್ಲದಂತೆ ಇರಲಿ. ಚಾಣೂರನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: “ನೀವು ಬಾಲಕನೂ ಅಲ್ಲ, ಯುವಕನೂ ಅಲ್ಲ; ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು. ನಿಮ್ಮ ಆಟದಿಂದ ಸಾವಿರ ಆನೆಗಳ ಶಕ್ತಿಯ ಆನೆ ಹತಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕುಸ್ತಿ ಮಾಡಲೇಬೇಕು; ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ. ಮುಷ್ಟಿಕನು ಬಲರಾಮನೊಂದಿಗೆ, ನಾನು, ವೃಷ್ಣಿವಂಶಜನೇ, ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತೇನೆ.” ಇಂತೆ, ಕುವಲಯಾಪೀಡ ಸಂಹಾರ ಎಂಬ ಅಧ್ಯಾಯವು ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಮಹಾಪುರಾಣದ ದಶಮಸ್ಕಂಧದ ಮೊದಲಾರ್ಧದ ನಲವತ್ತಮೂರನೇ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣವಾಯಿತು. ಇದಾದ ನಂತರ, ಶುಕಮುನಿಯವರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: “ಹೀಗೆ ತನ್ನ ದೃಢ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದ ಭಗವಾನ್ ಮಧುಸೂದನನು, ರೋಹಿಣೀಪುತ್ರನೊಂದಿಗೆ ಚಾಣೂರ ಮತ್ತು ಮುಷ್ಟಿಕರ ಬಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ಹೋದನು. ಅವರು ಕೈಯನ್ನು ಕೈಗೆ, ಕಾಲನ್ನು ಕಾಲಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡು, ಪರಸ್ಪರವನ್ನು ಬಲದಿಂದ ಎಳೆದರು, ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಉತ್ಸುಕರಾಗಿದ್ದರು.拳拳, ಮೊಣಕಾಲು, ತಲೆ, ಎದೆ, ಭುಜಗಳಿಂದ ಪರಸ್ಪರಕ್ಕೆ ಹೊಡೆದು, ಘೋರವಾದ ಕುಸ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು.