ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತಪುರಾಣಮ್

ಶುಕ ಮಹರ್ಷಿ ಹೇಳಿದರು: ವ್ರಜದ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೃಷ್ಣನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆತನಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಲಜ್ಜೆಯನ್ನು ಬಿಸುಟಿದರು; ಅವರ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಅಶ್ರುವಿನ ಧಾರೆಯೇ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. “ಗೋವಿಂದಾ! ದಾಮೋದರಾ! ಮಾಧವಾ!” ಎಂದು ಜೋರಾಗಿ ಅಳುತ್ತಾ ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಅಳುತ್ತಿರಲು, ಸೂರ್ಯೋದಯವಾಯಿತು. ಅಕ್ರೂರನು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಪೂರ್ಣ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ರಥವನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಲು ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನಿತ್ತನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಂದ ಮತ್ತು ಇತರ ಗೋಪರು, ತಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಬರುವ ವಿವಿಧ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮಡಕೆಗಳನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಗಳಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಗಾಡಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೃಷ್ಣನ ರಥವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು. ಪ್ರಿಯ ಕೃಷ್ಣನ ಮೋಹನೀಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮರುಳುಗೊಂಡಿದ್ದ ಗೋಪಿಕೆಯರು ಕೂಡ ಆತನ ಹಿಂದೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ದೇವರಿಂದ ಒಂದು ಚಿಹ್ನೆ ಸಿಗಲಿ ಎಂಬ ಆಸೆಯಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ನಿಂತಿದ್ದರು. ಕೃಷ್ಣನು ಹೊರಟು ಹೋಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಅವರ ದುಃಖವನ್ನು ನೋಡಿ, ಯದುಕುಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಕೃಷ್ಣನು, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ, ದೂತರ ಮೂಲಕ ಅವರಿಗೆ, “ನಾನು ಮರಳಿ ಬರುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಸಮಾಧಾನ ನೀಡಿದನು. ರಥದ ಧ್ವಜ ಮತ್ತು ಅದರ ಎತ್ತಿದ ಧೂಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದವರೆಗೆ, ಗೋಪಿಕೆಯರು ಮತ್ತು ಗೋಪರು ತಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕೃಷ್ಣನ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡೇ ಹಿಂತಿರುಗದೆ ಹೋದರು. ಅವರ ಮನಸ್ಸು ಆತನಲ್ಲಿಯೇ ಲೀನವಾಗಿತ್ತು, ಅವರು ಆಕರ್ಷಕ ಚಿತ್ರಗಳಂತೆ ಆತನ ಕಡೆಗೆ ಸೆಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಇದ್ದರು. ಆದರೆ ಗೋವಿಂದನು ಮರಳಿ ಬರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದಾಗ, ಅವರು ಹಿಂತಿರುಗಿದರು. ಆಗ ಅವರು ದುಃಖಮುಕ್ತರಾಗಿದ್ದು, ದಿನಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಪ್ರಿಯನ ಲೀಲಾ-ಗಾಥೆಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ ಕಳೆದರು. ಅಂತೆಯೇ, ಕೃಷ್ಣನು ರಾಮ ಮತ್ತು ಅಕ್ರೂರರೊಂದಿಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ರಥದಲ್ಲಿ ಯಮುನಾ ನದಿಯ ಪವಿತ್ರ ತೀರಕ್ಕೆ ಬಂದು ತಲುಪಿದನು. ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅವರು ಸುಚ್ಛದ, ರತ್ನದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ, ಮುಖವನ್ನು ತೊಳೆದು, ರಾಮನೊಂದಿಗೆ ಮರಗಳ ಗುಡಿಸಲು ಹತ್ತಿದರು. ಬಳಿಕ ರಥದಲ್ಲಿ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು. ಅಕ್ರೂರನು ಅವರಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ, ರಥದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, ಯಮುನಾನದ ತೀರದ ಪುಷ್ಕರಿಣಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಸ್ನಾನಕ್ಕಾಗಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು. ಅಕ್ರೂರನು ಆ ಪವಿತ್ರ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ, ಶಾಶ್ವತ ಬ್ರಹ್ಮನ್‌ನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವನು ಅದ್ಭುತ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕಂಡನು—ರಾಮ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣ ಇಬ್ಬರೂ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು! “ದೇವಕಿಯ ಪುತ್ರರು ರಥದಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕಾದರೆ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ?” ಎಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಅವನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬಂದು ನೋಡಿದನು. ಮತ್ತೆ, ಅವರು ಹಳೆಯದಂತೆ ರಥದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವುದು ಕಂಡಿತು. ಅವನು ಮತ್ತೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು—ನೀರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ದೃಶ್ಯವು ಸುಳ್ಳೋ ಎಂಬ ಅನುಮಾನದಲ್ಲಿ. ಆಗ ಅವನು ಪುನಃ ಅದ್ಭುತವಾದ ದೃಶ್ಯವನ್ನೇ ಕಂಡನು: ಸಿದ್ಧರು, ಚರಣರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಸುರರು ಬಾಗಿಲುಬಿದ್ದ ತಲೆಗಳಿಂದ, ವಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಆ ಮಹಾಪುರುಷನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಾವಿರ ತಲೆಯುಳ್ಳ, ಸಾವಿರ ನಾಗಶಿರಸ್ಸುಗಳ ಮುತ್ತುಗಳ ಮಣಿಪೂಟಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ನೀಲವರ್ಣದ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ, ಹಿಮಶಿಖರದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಮಹಾ ದೇವರನ್ನು ಅವನು ಕಂಡನು. ಆ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವಿನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ, ಮೇಘದಂತೆ ಕಪ್ಪುಬಣ್ಣದ, ಪೀತಾಂಬರ ಧರಿಸಿದ, ನಾಲ್ಕು ಕೈಗಳಿರುವ, ಕಮಲದಂತೆ ಕೆಂಪು ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವ, ಶಾಂತಸ್ವರೂಪನಾದ ಕೃಷ್ಣನು ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಾಗಿದ್ದ. ಆತನ ಮುಖ ಸುಂದರವಾಗಿತ್ತು, ಮೃದುವಾದ ಮುಗುಳುನಗೆಯು ಅದನ್ನು ಆಲಂಕರಿಸಿತ್ತು; ಭ್ರೂಗಳು, ಮೂಗು, ಕಿವಿಗಳು, ಬಾಯಿಯ ತುಟಿಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕೆಂಪುಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಆತನ ಬಾಹುಗಳು ದೀರ್ಘವಾಗಿದ್ದವು, ವಕ್ಷಸ್ಥಲ ವಿಶಾಲವಾಗಿತ್ತು; ಶಂಖದಂತೆ ಕುತ್ತು, ಆಳವಾದ ನಾಭಿ, কোমಲವಾದ ಎಲೆಗಳಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮಡಕುಗಳು. ಆತನ ಸೊಂಟ, ತೊಡೆಯುಗಳು ಭರಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಕೈ, ಮೊಣಕಾಲುಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿ ರೂಪಗೊಂಡಿದ್ದವು; ಕಾಲುಗಳು ಸೊಬಗಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಡ್ಡಗಾಲಿನ ಮೂಳೆಗಳು ಎತ್ತಿದ್ದವು; ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ನಖಗಳು ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಪಾದಗಳು ಕಮಲದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತ, ಒಂಬತ್ತು ಬೆರಳುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಿಂಚುತ್ತಿದ್ದವು. ಆತನ ತಲೆ ಮೇಲೆ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಮಾಕುಟ, ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಗಣ, ಬಾಹುಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಹುಬಂಧ, ಯಜ್ಞೋಪವೀತ, ಕಟಿಬಂಧ, ಹಾರಗಳು, ಪಾದದ ಉಂಗುರಗಳು, ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಕುಂಡಲಗಳು—all were shining resplendently. ಆತನ ಕಮಲದಂತೆ ಸೊಬಗಿನ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದೆಯು ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು; ವಕ್ಷಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀವತ್ಸ ಚಿಹ್ನೆ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಕೌಸ್ತುಭ ರತ್ನ ಮತ್ತು ವನವಲಯದ ಹಾರವಿತ್ತು. ಆತನ ಸುತ್ತ ಸುನಂದ, ನಂದ ಮತ್ತು ಇತರ ಪರಿಕರರು, ಸನಕಾದಿ ಮುನಿಗಳು, ಬ್ರಹ್ಮ, ರುದ್ರ ಮುಂತಾದ ದೇವಾಧಿಪತಿಗಳು, ನವಮಹರ್ಷಿಗಳು—all were assembled in devotion. ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ನಾರದ, ವಸು ಮತ್ತು ಇತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಕ್ತರು ಶುದ್ಧ ಹೃದಯದಿಂದ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಪಂಚದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಶ್ರೀ, ಪುಷ್ಟಿ, ವಾಣಿ, ತೇಜಸ್ಸು, ಕೀರ್ತಿ, ತೃಪ್ತಿ, ಲಯ, ಜಯ, ಜ್ಞಾನ, ಅಜ್ಞಾನ, ಶಕ್ತಿ, ಮಾಯೆ—all were serving the Lord. ಈ ಮಹಾ ದರ್ಶನವನ್ನು ಕಂಡ ಅಕ್ರೂರನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಪರಮಾನಂದ ತುಂಬಿತು; ಅವನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ರೋಮಾಂಚನ, ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಆನಂದಾಶ್ರು ಹರಿಯಿತು. ಅವನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ, ತಲೆ ಬಾಗಿಸಿ, ನಿಧಾನವಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಈ ಮೂಲಕ, ದಶಮಸ್ಕಂಧದ ಮೊದಲಾರ್ಧದಲ್ಲಿ “ಅಕ್ರೂರನ ಪ್ರಯಾಣ” ಎಂಬ ಮுப்பತ್ತೊಂಭತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಪೂರ್ಣವಾಯಿತು. ಅಕ್ರೂರನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಿದನು: “ನಾನು ಎಲ್ಲ ಕಾರಣಗಳ ಕಾರಣನಾದ ನಾರಾಯಣನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಆ ಪ್ರಾಚೀನ, ಅವಿನಾಶಿ ಪುರುಷನ ನಾಭಿಕಮಲದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಆತನಿಂದಲೇ ಈ ಜಗತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ. ಪೃಥ್ವಿ, ಜಲ, ಅಗ್ನಿ, ವಾಯು, ಆಕಾಶ—ಈ ಮಹಾಭೂತಗಳು, ಅವ್ಯಕ್ತದ ಮೂಲ, ಮನಸ್ಸು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ವಿಷಯಗಳು, ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳು—ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ, ಓ ಪ್ರಭು. ಆದರೂ, ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಎಲ್ಲವುಗಳು ನಿನ್ನ ಸತ್ಯಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಿಳಿಯಲಾರವು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ಪರಬೋಧ್ಯವಾಗಿವೆ. ಜಾತಿಯಿಲ್ಲದವರು ಕೂಡ ಗುಣಗಳಿಗೆ ಬಂಧಿತರಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಗುಣಾತೀತವಾದ ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅರಿಯಲಾಗದು. ಯೋಗಿಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಪರಮಾತ್ಮಸ್ವರೂಪನಾಗಿ, ಸರ್ವಾತ್ಮನಾಗಿ, ದೇವರಲ್ಲಿ, ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ತತ್ತ್ವವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ದ್ವಿಜರು ವೇದಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಮೂರು ವೇದಗಳ ಮೂಲಕ, ವಿವಿಧ ಯಜ್ಞ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಿ, ಜ್ಞಾನಯಜ್ಞದ ಮೂಲಕ ನಿನ್ನನ್ನು ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪನಾಗಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ವಿಧಿಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ನಿನ್ನನ್ನು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಒಂದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವವನಾಗಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಶಿವನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಶಿವನನ್ನು ನಾನಾ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅನ್ಯ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆರಾಧಿಸುವವರೂ ಸಹ, ಅವರ ಮನಸ್ಸು ಬೇರೆಡೆ ಇದ್ದರೂ ಕೂಡ, ನಿನ್ನನ್ನೇ ಪೋಷಕರಾಗಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿ, ಮಳೆಯ ಜಲದಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡು, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಸಾಗರವನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ನದಿಗಳಂತೆ, ಎಲ್ಲ ಮಾರ್ಗಗಳೂ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಸತ್ತ್ವ, ರಜ, ತಮ—ಈ ಮೂರು ಗುಣಗಳು ನಿನ್ನ ಸ್ವಭಾವವಾಗಿವೆ; ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಸ್ಥಾವರಾಂತ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಇವರಲ್ಲಿಯೇ ನೇಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಅಸಂಗದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ, ಸರ್ವಾತ್ಮನಾದ, ಎಲ್ಲ ಮನಸ್ಸಿನ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಈ ಗುಣಗಳ ಪ್ರವಾಹವು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿ, ದೇವತೆ, ಮಾನವ, ಪಶುಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಓ ಸ್ವಾಮಿ, ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಯು ಅಗ್ನಿ, ಪಾದಗಳು ಭೂಮಿ, ಕಣ್ಣು ಸೂರ್ಯ, ನಾಭಿ ಆಕಾಶ, ಹೃದಯ ರಥ, ಕಿವಿಗಳು ದಿಕ್ಕುಗಳು, ತಲೆ ಸ್ವರ್ಗ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ನಿನ್ನ ಭುಜಗಳು, ಸಮುದ್ರಗಳು ಹೊಟ್ಟೆ, ವಾಯು ಉಸಿರಾಟ, ಶಕ್ತಿ ನಿನ್ನ ಬಲವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ.” ಇಂತೆಯೇ ಅಕ್ರೂರನು ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.